Η εισήγηση στο ΣτΕ για την ακύρωση της απόφασης Μπαλτά για γκολφ Αφάντου

Την 10η Ιου­νί­ου 2020 σε νέα συ­νε­δρί­α­ση του Ε΄ Τμή­μα­τος του Συμ­βου­λί­ου της Επι­κρα­τεί­ας, θα εκ­δι­κα­στεί οί­κο­θεν, μετά από ανα­βο­λές, η αί­τη­ση της Πε­ρι­φέ­ρειας Νο­τί­ου Αι­γαί­ου για την ακύ­ρω­ση της από­φα­σης του πρώην υπουρ­γού Πο­λι­τι­σμού κ. Αρ. Μπαλ­τά με την οποία, μετά από ανα­ο­ριο­θέ­τη­ση του αρ­χαιο­λο­γι­κού χώρου Ερη­μο­κά­στρου, χα­ρα­κτη­ρί­στη­κε ως αρ­χαιο­λο­γι­κός χώρος μεί­ζων έκτα­ση 10.000 στρεμ­μά­των πε­ρί­που, από το Λα­δι­κό έως τον Λου­τά­νη πο­τα­μό, στα Κο­λύ­μπια.

Όπως έγρα­ψε η “δη­μο­κρα­τι­κή”, την προ­σφυ­γή υπο­γρά­φουν η Πε­ρι­φέ­ρεια Νο­τί­ου Αι­γαί­ου, νο­μί­μως εκ­προ­σω­πού­με­νη από τον πε­ρι­φε­ρειάρ­χη Νο­τί­ου Αι­γαί­ου κ. Γ. Χα­τζη­μάρ­κο και οι κ.κ. Νι­κό­λα­ος Κου­μνά­κης, αρ­χι­τέ­κτο­νας – μη­χα­νι­κός, κά­τοι­κος Ρόδου και Αντι­γό­νη Μι­χα­λά­κη, δι­κη­γό­ρος, κά­τοι­κος Ρόδου, που εκ­προ­σω­πού­νται από το νο­μι­κό σύμ­βου­λο της Πε­ρι­φέ­ρειας κ. Γ. Φι­λιπ­πά­κο.

Ει­ση­γη­τής έχει ορι­στεί ο πά­ρε­δρος του ΣτΕ κ. Δη­μή­τριος Πυρ­γά­κης.

Στην ει­σή­γη­ση του ανα­φέ­ρο­νται τα εξής:

«Όπως προ­κύ­πτει από τον φά­κε­λο της υπό­θε­σης με την ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Α1/Φ43/36365/2309/30.7.1999 (Β΄ 1604) από­φα­ση της Υπουρ­γού Πο­λι­τι­σμού κη­ρύ­χθη­κε ως αρ­χαιο­λο­γι­κός χώρος η πε­ριο­χή του Ερη­μο­κά­στρου Κα­λυ­θιών Ν. Ρόδου για την απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τε­ρη προ­στα­σία των εντο­πι­σμέ­νων αρ­χαιο­τή­των: Α) λεί­ψα­να αρ­χαί­ου ελ­λη­νι­στι­κού τεί­χους – «Ερη­μό­κα­στρο», Β) σπη­λιά ανα­το­λι­κής από­το­μης πλα­γιάς με απο­λι­θώ­μα­τα, Γ) λεί­ψα­να κα­μι­νιού, Δ) λεί­ψα­να κτι­ρί­ου ελ­λη­νι­στι­κών χρό­νων, Ε) τμή­μα­τα αρ­χαί­ων τοί­χων κοντά στον όρμο Λα­δι­κού, ΣΤ) λεί­ψα­να αρ­χαί­ων τάφων στη θέση «Τρα­ου­νού».

Με την ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Α1/Φ22/54880/2808/2.11.2000 από­φα­ση του Υπουρ­γού Πο­λι­τι­σμού (Β΄ 1399) κα­θο­ρί­στη­καν Ζώνες Α (απο­λύ­του προ­στα­σί­ας, αδό­μη­τη) και Β (δο­μή­σι­μη υπό ει­δι­κούς όρους και με ει­δι­κές χρή­σεις) για την προ­στα­σία του ως άνω αρ­χαιο­λο­γι­κού χώρου.

Κα­τό­πιν του 3719/10.6.2013 εγ­γρά­φου της πρώην KB΄ Ε.Π.Κ.Α., του 1432/30.4.2013 εγ­γρά­φου της πρώην Εφο­ρεί­ας Πα­λαιο­αν­θρω­πο­λο­γί­ας−Σπη­λαιο­λο­γί­ας Ν. Ελ­λά­δας, του ΥΠΠΟΑ/ΓΔΑΠΚ/ΕΕΑ/247747/145689/4613/24.11.2015 εγ­γρά­φου της Εφο­ρεί­ας Ενα­λί­ων Αρ­χαιο­τή­των, του ΥΠΟ­ΠΑΙΘ/ΓΔΑΜ­ΤΕ/ΔΑΑΜ/ΤΤΦΚ/62320/5408/423/47/4.3.2016 εγ­γρά­φου του Τμή­μα­τος Το­πο­γρα­φή­σε­ων, Φω­το­γραμ­με­τρί­ας και Κτη­μα­το­λο­γί­ου της Διεύ­θυν­σης Ανα­στή­λω­σης Αρ­χαί­ων Μνη­μεί­ων και της ομό­φω­νης γνω­μο­δό­τη­σης του Κε­ντρι­κού Αρ­χαιο­λο­γι­κού Συμ­βου­λί­ου, όπως αυτή δια­τυ­πώ­θη­κε στην 5/9.2.2016 συ­νε­δρία του, εκ­δό­θη­κε η προ­σβαλ­λό­με­νη πράξη με την οποία ανα­ο­ριο­θε­τή­θη­κε ο κη­ρυγ­μέ­νος αρ­χαιο­λο­γι­κός χώρος Ερη­μο­κά­στρου − Τρα­ου­νού − Αφά­ντου, Δήμου Ρόδου, Πε­ρι­φέ­ρειας Νο­τί­ου Αι­γαί­ου. Η ανα­ο­ριο­θε­τη­ση πραγ­μα­το­ποιεί­ται για λό­γους προ­στα­σί­ας του συ­νό­λου των αρ­χαιο­τή­των, που έχουν απο­κα­λυ­φθεί στα νότια του λόφου του Ερη­μο­κά­στρου Κα­λυ­θιών μετά την κή­ρυ­ξη − οριο­θέ­τη­ση του ομώ­νυ­μου αρ­χαιο­λο­γι­κού χώρου και την διε­ξα­γω­γή νε­ω­τέ­ρων ανα­σκα­φι­κών ερευ­νών, όπως ερ­γα­στη­ρια­κές εγκα­τα­στά­σεις, που χρο­νο­λο­γού­νται από την ελ­λη­νι­στι­κή έως την υστε­ρορ­ρω­μαϊ­κή πε­ρί­ο­δο, τάφοι λα­ξευ­τοί στο βράχο, ελ­λη­νι­στι­κών χρό­νων, και άλλοι (εντα­φια­σμοί, εγ­χυ­τρι­σμοί και κα­λυ­βί­τες) πρω­ι­μό­τε­ρων και με­τα­γε­νέ­στε­ρων πε­ριό­δων.

Σύμ­φω­να με το 3719/10.6.2013 έγ­γρα­φο της ΚΒ΄ ΕΠΚΑ, η πρό­τα­ση επα­να­κή­ρυ­ξης βάσει των νε­ω­τέ­ρων δε­δο­μέ­νων της έρευ­νας) ανα­ο­ριο­θε­τεί ση­μα­ντι­κά τον αρ­χαιο­λο­γι­κό χώρο ελέγ­χου διευ­ρύ­νο­ντάς τον προς τα νότια, ώστε να πε­ρι­λαμ­βά­νει, εκτός από το ύψωμα του Ερη­μο­κά­στρου με τον πε­ρι­βάλ­λο­ντα χώρο του, και την προς τα νότια επι­μή­κη ζώνη της Πα­ρα­λί­ας Τρα­ου­νού-Αφά­ντου. Ο προ­τει­νό­με­νος χώρος έχει συ­νο­λι­κό μήκος πε­ρί­που 7,5 χλμ. και μέσο πλά­τος 1,2 χλμ. Κατά το ίδιο έγ­γρα­φο, μέσα στα όρια του πα­ρα­πά­νω χώρου έχουν εντο­πι­στεί πολ­λές αρ­χαιό­τη­τες, οι οποί­ες κα­θι­στούν επι­τα­κτι­κή την ανά­γκη της προ­τει­νό­με­νης κή­ρυ­ξής του ως χώρου αρ­χαιο­λο­γι­κού ελέγ­χου, κα­θό­σον μά­λι­στα η οι­κο­δό­μη­ση της πε­ριο­χής με στόχο την κακώς εν­νο­ού­με­νη «του­ρι­στι­κή αξιο­ποί­η­ση» έχουν αρ­χί­σει να αλ­λοιώ­νουν τον έως τώρα αγρο­τι­κό της χα­ρα­κτή­ρα.

Με το 2178/22.4.2013 έγ­γρα­φο της ΚΒ΄ ΕΠΚΑ ζη­τή­θη­κε, με­τα­ξύ άλλων, από υπη­ρε­σί­ες της Πε­ρι­φέ­ρειας Αι­γαί­ου (Γε­νι­κές Διευ­θύν­σεις α) Ανά­πτυ­ξης, β) Πε­ρι­φε­ρεια­κής Αγρο­τι­κής Οι­κο­νο­μί­ας και Κτη­νια­τρι­κής και τη Διεύ­θυν­ση Αγρο­τι­κής Οι­κο­νο­μί­ας, Τμήμα Αλιεί­ας) και τον Ελ­λη­νι­κό Ορ­γα­νι­σμό Του­ρι­σμού (Πε­ρι­φε­ρεια­κή Υπη­ρε­σία Του­ρι­σμού, Διεύ­θυν­ση Του­ρι­σμού Δω­δε­κα­νή­σου) να την ενη­με­ρώ­σουν για τις υφι­στά­με­νες δρα­στη­ριό­τη­τες και τις χρή­σεις γης στα όρια του προς ανα­ο­ριο­θέ­τη­ση αρ­χαιο­λο­γι­κού χώρου. Οι ως άνω υπη­ρε­σί­ες απά­ντη­σαν με έγ­γρα­φά τους.

ΙΙ. ΒΑ­ΣΙ­ΜΟ

Σε σχέση με την προ­σβαλ­λό­με­νη πράξη τί­θε­νται ζη­τή­μα­τα τα οποία αντι­στοι­χούν στους εξής προ­βαλ­λό­με­νους με την 2194/2016 αί­τη­ση ακυ­ρώ­σε­ως λό­γους:

1. Αναρ­μο­δί­ως εκ­δό­θη­κε η προ­σβαλ­λό­με­νη πράξη με υπουρ­γι­κή από­φα­ση και όχι με προ­ε­δρι­κό διά­ταγ­μα (πα­ρα­βί­α­ση του άρ­θρου 43 παρ. 2 του Συντ.).

2. Πα­ρα­βιά­στη­κε εν προ­κει­μέ­νω ου­σιώ­δης τύπος της δια­δι­κα­σί­ας καθώς δεν ζη­τή­θη­κε προη­γου­μέ­νως η γνώμη της Πε­ρι­φέ­ρειας Νο­τί­ου Αι­γαί­ου (σύμ­φω­να με το άρθρο 188 του ν. 3852/2010), του Υπουρ­γού Του­ρι­σμού και του ΤΑΙ­ΠΕΔ.

3. Πα­ρα­βιά­στη­κε το άρθρο 91 του ν. 1892/1990 κατά την οποία η δια­δι­κα­σία οριο­θε­τή­σε­ως των ζωνών και του κα­θο­ρι­σμού των όρων και πε­ριο­ρι­σμών δό­μη­σης πρέ­πει να ολο­κλη­ρώ­νε­ται εντός εξα­μή­νου από την υπο­βο­λή της σχε­τι­κής προ­τά­σε­ως από την αρ­μό­δια αρ­χαιο­λο­γι­κή Εφο­ρεία. Η κα­θυ­στέ­ρη­ση στην δια­δι­κα­σία συ­νι­στά και ελ­λι­πή αι­τιο­λο­γία».