“Ολοκληρωμένος Πολεοδομικός Σχεδιασμός σε ολόκληρη τη χώρα η μόνη λύση για τη βιώσιμη ανάπτυξη”

Άρθρο – παρέμ­βαση του Προ­έ­δρου του ΤΕΕ Γιώργου Στα­σι­νού με τίτλο:

«Η ανάγκη για ολο­κλη­ρω­μένο πολε­ο­δο­μικό σχε­δια­σμό» δημο­σί­ευσε η εφη­με­ρίδα «Καθη­με­ρινή της Κυρια­κής», στο πλαίσιο των νομο­θε­τι­κών και δικα­στι­κών εξε­λί­ξεων που ξεδι­πλώ­νο­νται τους τελευ­ταί­ους μήνες και τα προ­βλή­ματα που έχουν δημιουρ­γη­θεί.

Το άρθρο του Γιώργου Στα­σι­νού έχει ως εξής:

Η ανάγκη για ολο­κλη­ρω­μένο πολε­ο­δο­μικό σχε­δια­σμό

Ένα σημα­ντικό ζήτημα που απα­σχο­λεί τα τελευ­ταία χρόνια όλες τις κυβερ­νή­σεις, όπως και τη σημε­ρινή, είναι η εκτός σχεδίου δόμηση. Δυστυ­χώς όμως καμία δεν έχει κατα­φέ­ρει να δώσει ορι­στική λύση διότι:

1. Οι περι­βαλ­λο­ντι­κές οργα­νώ­σεις επι­θυ­μούν από αύριο ξαφνικά με μια νομο­θε­τική ρύθμιση να μην χτίζει κανείς σε εκτός σχεδίου περιο­χές,

2. Το ΣτΕ, που κάνει υπομονή 50 χρόνια να υλο­ποι­ή­σει η Πολι­τεία συνο­λικό πολε­ο­δο­μικό και χωρο­τα­ξικό σχε­δια­σμό, όπως έχει υπο­χρέ­ωση, και αφού βλέπει αδρά­νεια, υπερ­βαί­νει σε έναν βαθμό τις αρμο­διό­τη­τές του και νομο­θε­τεί έμμεσα παρά­γο­ντας με τις απο­φά­σεις του νομο­λο­γία.

3. Οι πολίτες θέλουν να δια­τη­ρή­σουν το δικαί­ωμα δόμησης που εφαρ­μό­ζο­νταν μέχρι πρό­σφατα σε ολό­κληρη την επι­κρά­τεια, είτε για να χτίσουν στο μέλλον, είτε για να το μετα­βι­βά­σουν στα παιδιά τους.

Και όλα αυτά γιατί δεν βρέθηκε ποτέ καμία Κυβέρ­νηση τα τελευ­ταία 50 χρόνια να βάλει σε προ­τε­ραιό­τητα την υλο­ποί­ηση ολο­κλη­ρω­μέ­νου πολε­ο­δο­μι­κού σχε­δια­σμού στη χώρα, δηλαδή να δια­θέ­σει τους απα­ραί­τη­τους πόρους και να υλο­ποι­ή­σει πολε­ο­δο­μικά σχέδια σε ολό­κληρη τη χώρα. Απο­τέ­λε­σμα αυτής της αδρά­νειας των κυβερ­νή­σεων ήταν το ΣτΕ, με αφορμή ακραία παρα­δείγ­ματα σε νησιά, να ακυ­ρώ­νει μεμο­νω­μέ­νες οικο­δο­μι­κές άδειες και έμμεσα να νομο­θε­τεί μέσω του σκε­πτι­κού των απο­φά­σεων του. Στη συνέ­χεια οι κυβερ­νή­σεις νομο­θε­τού­σαν λαμ­βά­νο­ντας υπόψην τις απο­φά­σεις του ΣΤΕ και προ­σπα­θώ­ντας να ισορ­ρο­πή­σουν μεταξύ αυτών που προ­α­νέ­φερα. Ποτέ όμως δεν έπρατ­ταν αυτό που είχαν ως συνταγ­μα­τική υπο­χρέ­ωση, δηλαδή τον πολε­ο­δο­μικό σχε­δια­σμό σε ολό­κληρη τη χώρα.

Τι κάνει η σημε­ρινή Κυβέρ­νηση;

Έχει κατα­φέ­ρει για πρώτη φορά να βρει τους απα­ραί­τη­τους πόρους για να γίνει πολε­ο­δο­μι­κός σχε­δια­σμός σε όλη τη χώρα και μάλιστα μέσω του ΤΕΕ έχουν ολο­κλη­ρω­θεί πάνω από το 90% των δια­γω­νι­σμών για την επιλογή μελε­τη­τών και ταυ­τό­χρονα λόγω της χρη­μα­το­δό­τη­σης από το Ταμείο Ανά­καμ­ψης και Ανθε­κτι­κό­τη­τας, υπάρχει υπο­χρέ­ωση ολο­κλή­ρω­σης των μελετών μέχρι το τέλος του 2025.

Είναι βέβαιο ότι μέχρι το τέλος του 2025 θα έχουμε πολε­ο­δο­μικά σχέδια σχεδόν για το σύνολο της χώρας και στη συνέ­χεια θα απαι­τού­νται εγκρί­σεις από το Υπουρ­γείο Περι­βάλ­λο­ντος και η έκδοση των ΠΔ.

Αυτό είναι ένα πραγ­μα­τικό θαύμα, για τα δεδο­μένα της χώρας, που πέτυχε η σημε­ρινή Κυβέρ­νηση με τη σημα­ντική συμβολή του ΤΕΕ. Παρόλα αυτά υπο­νο­μεύει πρα­κτικά την επι­τυ­χία της και ακο­λου­θεί τον δρόμο προη­γού­με­νων κυβερ­νή­σεων που είχαν κάνει ελά­χι­στα για το συγκε­κρι­μένο ζήτημα. Δηλαδή μετά από μια απόφαση του ΣτΕ για μια οικο­δο­μική άδεια σε εκτός σχεδίου περιοχή στην Πάτμο προ­σπα­θεί να νομο­θε­τή­σει κρα­τώ­ντας τις γνωστές ισορ­ρο­πίες, αντί να περι­μέ­νει 3-4 χρόνια να ολο­κλη­ρω­θεί ο

σχε­δια­σμός μέσω των πολε­ο­δο­μι­κών σχεδίων που θα γίνουν ΠΔ και θα προ­σφέ­ρουν για πρώτη φορά ασφά­λεια δικαίου, όπως την ορίζει το Σύνταγμα και μετά από έλεγχο του ΣτΕ.

Η πρότασή μου είναι απλή και απο­λύ­τως εφαρ­μό­σιμη: να νομο­θε­τή­σει η Κυβέρ­νηση με την ίδια λογική μέχρι και την απόφαση του ΣτΕ για το ακίνητο της Πάτμου με κάποιες ελά­χι­στες προ­σαρ­μο­γές, ώστε οι πολε­ο­δο­μίες να εφαρ­μό­ζουν τους ίδιους κανόνες σε όλη τη χώρα (σήμερα κάθε πολε­ο­δο­μία ερμη­νεύει δια­φο­ρε­τικά τον νόμο και ακόμη χει­ρό­τερα στην ίδια πολε­ο­δο­μία κάθε υπάλ­λη­λος εφαρ­μό­ζει δια­φο­ρε­τικά τον ίδιο νόμο) και να δώσει προ­τε­ραιό­τητα στο να προ­ε­τοι­μα­στεί το Υπουρ­γείο Περι­βάλ­λο­ντος να υπο­δε­χτεί πάνω από 200 πολε­ο­δο­μικά σχέδια και να τα εγκρί­νει μετά από τις απα­ραί­τη­τες διορ­θώ­σεις εντός εξα­μή­νου και να προ­ε­τοι­μα­στεί το ΣτΕ να εκδώσει πάνω από 200 ΠΔ εντός εξα­μή­νου, αντί να ακυ­ρώ­νει μεμο­νω­μέ­νες άδειες.

Υπεν­θυ­μίζω για μία φορά ακόμη δύο δεδο­μένα:

1. Οι μελέτες σχεδόν στο σύνολό τους θα ανα­τε­θούν το επόμενο τρίμηνο.

2. Οι μελέτες θα έχουν ολο­κλη­ρω­θεί μέχρι το τέλος του 2025.

Τονίζω τα δύο δεδο­μένα, γιατί οι υπο­στη­ρι­κτές της κατάρ­γη­σης της εκτός σχεδίου δόμησης δια νόμου, δεν πίστευαν ότι θα πραγ­μα­το­ποι­η­θεί το θαύμα της ανά­θε­σης άνω των 200 μελετών τόσο σύντομα και άρα δε θα μπο­ρούσε να υλο­ποι­η­θεί ο πολε­ο­δο­μι­κός σχε­δια­σμός.

Τέλος θέλω να αναφέρω δύο μύθους που χρη­σι­μο­ποιούν όσοι πιέζουν για δικούς τους λόγους την Κυβέρ­νηση να καταρ­γή­σει με νόμο άμεσα τη εκτός σχεδίου δόμηση, αντί να ζητάνε το ορθό δηλαδή την ολο­κλή­ρωση του πολε­ο­δο­μι­κού σχε­δια­σμού σε 3-4 χρόνια.

Μύθος 1: Θα κατα­στρα­φούν τα επόμενα 3-4 χρόνια όλα τα νησιά αν δεν καταρ­γη­θεί η εκτός σχεδίου δόμηση.

Τα τετρα­γω­νικά που θα χτι­στούν από τις άδειες που θα εκδο­θούν τα επόμενα 3-4 χρόνια θα είναι πολύ λιγό­τερα από το ένα χιλιο­στό των τετρα­γω­νι­κών που είναι ήδη χτι­σμένα. Άρα δε θα συντε­λε­στεί η κατα­στροφή που γλαφυρά συνήθως περι­γρά­φουν.

Μύθος 2: Το ΣτΕ σε όλες τις απο­φά­σεις για τις εκτός σχεδίου περιο­χές καταρ­γεί τη δόμηση.

Υπάρ­χουν απο­φά­σεις του ΣτΕ, μάλιστα μετά το 2003, που επι­τρέ­πουν την εκτός σχεδίου δόμηση και μάλιστα χωρίς καμία αναφορά για ανάγκη ύπαρξης προ­σώ­που του ακι­νή­του σε κοι­νό­χρη­στο δρόμο.

Η λύση είναι μία και μονα­δική, αυτή που ορθά προ­βλέ­πει το Σύνταγμα μας. Ολο­κλη­ρω­μέ­νος Πολε­ο­δο­μι­κός Σχε­δια­σμός σε ολό­κληρη τη Χώρα.

Αν η Κυβέρ­νηση θέλει μπορεί να υλο­ποι­η­θεί τα επόμενα 4 χρόνια και θα έχει πετύχει ότι δεν πέτυχε καμία κυβέρ­νηση τα προη­γού­μενα 50 χρόνια. Να γράψει κυριο­λε­κτικά ιστορία και να δια­μορ­φώ­σει συν­θή­κες για ισχυρή, πραγ­μα­τική – και το κυριό­τερο – βιώσιμη ανά­πτυξη.