Πιερρακάκης από τη Ρόδο: Η νησιωτικότητα στο κέντρο του αναπτυξιακού σχεδιασμού

• Η κοινή πορεία των Περι­φε­ρειών Νοτίου Αιγαίου, Βορείου Αιγαίου, Κρήτης και Ιονίων Νήσων, η οποία ξεκί­νησε με τη «Δια­κή­ρυξη της Κέρ­κυ­ρας», στη Ρόδο πέρασε σε επόμενο στάδιο • Ο Κυριά­κος Πιερ­ρα­κά­κης ανα­γνώ­ρισε τη σημασία της κοινής πρω­το­βου­λίας των τεσ­σά­ρων νησιω­τι­κών Περι­φε­ρειών • Ο πρό­ε­δρος του Επι­με­λη­τη­ρίου Δωδε­κα­νή­σου, Γιάννης Πάππου, ανα­κοί­νωσε ότι ανα­λαμ­βά­νει πρω­το­βου­λία για την έναρξη συνερ­γα­σίας μεταξύ των Επι­με­λη­τη­ρίων του Νοτίου Αιγαίου, του Βορείου Αιγαίου, της Κρήτης και των Ιονίων Νήσων

Τη θέση των νησιών στον εθνικό και ευρω­παϊκό ανα­πτυ­ξιακό σχε­δια­σμό ανέ­δειξε από τη Ρόδο ο υπουρ­γός Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών και πρό­ε­δρος του Eurogroup, Κυριά­κος Πιερ­ρα­κά­κης, μιλώ­ντας στην εκδή­λωση «4 Περι­φέ­ρειες, ένα όραμα», που πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε στο Επι­με­λη­τή­ριο Δωδε­κα­νή­σου, παρου­σία πλήθους κόσμου.

Η παρου­σία του υπουρ­γού έδωσε ιδιαί­τερο πολι­τικό βάρος στην πρω­το­βου­λία του περι­φε­ρειάρχη Νοτίου Αιγαίου και προ­έ­δρου της Ένωσης Περι­φε­ρειών Ελλάδας, Γιώργου Χατζη­μάρ­κου, για τη συνερ­γα­σία των τεσ­σά­ρων νησιω­τι­κών Περι­φε­ρειών της χώρας.

Η κοινή πορεία Νοτίου Αιγαίου, Βορείου Αιγαίου, Κρήτης και Ιονίων Νήσων, η οποία ξεκί­νησε με τη «Δια­κή­ρυξη της Κέρ­κυ­ρας», πέρασε στη Ρόδο σε επόμενο στάδιο.

Η συζή­τηση συν­δέ­θηκε με τις χρη­μα­το­δο­τή­σεις, τα έργα υπο­δο­μής, την επόμενη ευρω­παϊκή προ­γραμ­μα­τική περίοδο και τη δια­μόρ­φωση κοινής ευρω­παϊ­κής πολι­τι­κής για τα νησιά.

Ο Κυριά­κος Πιερ­ρα­κά­κης ανα­γνώ­ρισε τη σημασία της πρω­το­βου­λίας και παρου­σί­ασε το ανα­πτυ­ξιακό και χρη­μα­το­δο­τικό πλαίσιο που αφορά στις τέσ­σε­ρις

Περι­φέ­ρειες. Εστίασε στην αξιο­ποί­ηση των δια­θέ­σι­μων πόρων και στην ανάγκη τα ενταγ­μένα έργα να περνούν γρη­γο­ρό­τερα από τις μελέτες στις συμ­βά­σεις και από τις συμ­βά­σεις στην υλο­ποί­ηση.

504 έργα ύψους 5,2 δισ. ευρώ στο Νότιο Αιγαίο

Σύμφωνα με τα στοι­χεία που παρου­σί­ασε, στο Νότιο Αιγαίο βρί­σκο­νται σε εξέλιξη 504 έργα και παρεμ­βά­σεις συνο­λι­κού ύψους 5,2 δισ. ευρώ, με σημα­ντικό μέρος τους να αφορά στην ύδρευση, στις υπο­δο­μές και στη συν­δε­σι­μό­τητα.

Ο υπουρ­γός ανα­φέρ­θηκε επίσης στο νέο Εθνικό Πρό­γραμμα Ανά­πτυ­ξης για την περίοδο 2026 έως 2030, συνο­λι­κού ύψους 23 δισ. ευρώ. Όπως είπε, οι εθνικοί πόροι του Προ­γράμ­μα­τος Δημο­σίων Επεν­δύ­σεων, οι οποίοι το 2019 ανέρ­χο­νταν σε 1,8 δισ. ευρώ, ανα­μέ­νε­ται να φτάσουν τα 4,2 δισ. ευρώ έως το 2030.

Η βασική επι­σή­μανσή του αφο­ρούσε την υλο­ποί­ηση. Η εξα­σφά­λιση πόρων, η προ­ε­τοι­μα­σία των σχεδίων και η ένταξή τους σε χρη­μα­το­δο­τικά προ­γράμ­ματα πρέπει να ακο­λου­θού­νται από ώριμες μελέτες, συμ­βά­σεις και συγκε­κρι­μένα απο­τε­λέ­σματα για τους πολίτες.

Ο Κυριά­κος Πιερ­ρα­κά­κης ανα­φέρ­θηκε στις υπο­δο­μές ύδρευ­σης, στα λιμάνια, στα αερο­δρό­μια, στο οδικό δίκτυο, στην ενερ­γειακή ασφά­λεια, στα ψηφιακά δίκτυα, στη δια­χεί­ριση των απο­βλή­των και στην πολι­τική προ­στα­σία.

Πρό­κει­ται για τομείς κρί­σι­μους για τα νησιά, όπου η καθυ­στέ­ρηση ενός βασικού έργου μπορεί να επη­ρε­ά­σει άμεσα την οικο­νο­μική και κοι­νω­νική λει­τουρ­γία μιας ολό­κλη­ρης περιο­χής.

Η νησιω­τι­κό­τητα στην ευρω­παϊκή ατζέντα

Σημα­ντικό μέρος της ομιλίας του αφιε­ρώ­θηκε στη νησιω­τι­κό­τητα και στη θέση που πρέπει να έχει στον ανα­πτυ­ξιακό σχε­δια­σμό. Ο υπουρ­γός υπο­γράμ­μισε ότι τα νησιά αντι­με­τω­πί­ζουν πραγ­μα­τι­κές δυσκο­λίες λόγω της από­στα­σης, του αυξη­μέ­νου κόστους και της πρό­σβα­σης σε υπη­ρε­σίες, δια­θέ­τουν παράλ­ληλα σημα­ντι­κές ανα­πτυ­ξια­κές δυνα­τό­τη­τες.

Όπως ανέφερε, οι νησιω­τι­κές Περι­φέ­ρειες βρί­σκο­νται στην πρώτη γραμμή του του­ρι­σμού, της ναυ­τι­λίας, της αγρο­δια­τρο­φής, της καθαρής ενέρ­γειας και της γαλά­ζιας οικο­νο­μίας. Απο­τε­λούν επίσης τα εξω­τε­ρικά σύνορα της Ευρω­παϊ­κής Ένωσης και παρά­γουν σημα­ντικό μέρος του πλούτου της χώρας.

Ιδιαί­τερη αναφορά έκανε στο Νότιο Αιγαίο, το οποίο συγκε­ντρώ­νει το 26,8% των δια­νυ­κτε­ρεύ­σεων στην Ελλάδα και απο­τε­λεί τον μεγα­λύ­τερο του­ρι­στικό πόλο της χώρας.

Μαζί με την Κρήτη και τα Ιόνια Νησιά, οι τρεις Περι­φέ­ρειες καλύ­πτουν περισ­σό­τερο από το 60% των συνο­λι­κών δια­νυ­κτε­ρεύ­σεων.

Ο επό­με­νος στόχος, σύμφωνα με τον υπουργό, είναι η αύξηση της αξίας που παρά­γε­ται στα νησιά. Ανα­φέρ­θηκε στην προ­σέλ­κυση επεν­δύ­σεων, στη δημιουρ­γία καλύ­τε­ρων θέσεων εργα­σίας, στη στήριξη των μικρο­με­σαίων επι­χει­ρή­σεων, στην αξιο­ποί­ηση της και­νο­το­μίας και στη σύνδεση του του­ρι­σμού με την αγρο­τική παρα­γωγή και τη μετα­ποί­ηση.

Έθεσε ως βασικό κρι­τή­ριο επι­τυ­χίας της περι­φε­ρεια­κής πολι­τι­κής τη δυνα­τό­τητα ενός νέου ανθρώ­που να παρα­μέ­νει στον τόπο του, να εργά­ζε­ται και να δημιουρ­γεί εκεί. Η προ­ο­πτική αυτή συν­δέ­ε­ται άμεσα με τη στέγαση, τη στε­λέ­χωση των δημό­σιων υπη­ρε­σιών, τη λει­τουρ­γία των υπο­δο­μών και την ύπαρξη στα­θε­ρών επαγ­γελ­μα­τι­κών επι­λο­γών.

Η ευρω­παϊκή διά­σταση είχε κεντρική θέση στην παρέμ­βασή του.

Ο Κυριά­κος Πιερ­ρα­κά­κης συνέ­δεσε τη συζή­τηση στη Ρόδο με το επόμενο Πολυ­ε­τές Δημο­σιο­νο­μικό Πλαίσιο της Ευρω­παϊ­κής Ένωσης για την περίοδο 2028 έως 2034 και με την ανάγκη να δια­τη­ρη­θεί ισχυρή η πολι­τική συνοχής.

Όπως σημεί­ωσε, η ανά­πτυξη και η αντα­γω­νι­στι­κό­τητα της Ευρώπης προ­ϋ­πο­θέ­τουν τη διάχυση των επεν­δύ­σεων, της τεχνο­λο­γίας και των ευκαι­ριών σε όλες τις Περι­φέ­ρειες. Οι ιδιαί­τε­ρες συν­θή­κες των νησιών πρέπει να απο­τυ­πω­θούν στις ευρω­παϊ­κές πολι­τι­κές και στις χρη­μα­το­δο­τή­σεις της επό­με­νης περιό­δου.

Στο πλαίσιο αυτό ανα­φέρ­θηκε στην παρέμ­βασή του στο Ecofin υπέρ της δεκα­ε­τούς παρά­τα­σης της φορο­λο­γι­κής εξαί­ρε­σης για τα καύσιμα της ναυ­σι­πλο­ΐας. Εξήγησε ότι μια πρόωρη επι­βά­ρυνση των θαλάσ­σιων μετα­φο­ρών, πριν ανα­πτυ­χθούν επαρκώς τα εναλ­λα­κτικά καύσιμα, θα αύξανε το κόστος για τους κατοί­κους και τις επι­χει­ρή­σεις των νησιών.

Η εκκρε­μό­τητα του ΦΠΑ για τη Ρόδο

Ιδιαί­τερο τοπικό ενδια­φέ­ρον είχε η αναφορά στο καθε­στώς ΦΠΑ της Ρόδου, ένα ζήτημα που βρί­σκε­ται στην κορυφή της τοπικής ατζέ­ντας μετά την επα­να­φορά των μειω­μέ­νων συντε­λε­στών στα μικρό­τερα νησιά.

Το θέμα έθεσε ο περι­φε­ρειάρ­χης Νοτίου Αιγαίου, Γιώργος Χατζη­μάρ­κος, μετα­φέ­ρο­ντας όσα είχε ανα­φέ­ρει δημόσια ο πρω­θυ­πουρ­γός Κυριά­κος Μητσο­τά­κης κατά την πρό­σφατη παρου­σία του στη Λέρο.

Όπως υπεν­θύ­μισε, ο πρω­θυ­πουρ­γός είχε δηλώσει, παρου­σία των τηλε­ο­πτι­κών συνερ­γείων, ότι γνω­ρί­ζει την εκκρε­μό­τητα που αφορά στη Ρόδο, προ­σθέ­το­ντας: «Θα τα πούμε στη Ρόδο».

Η αναφορά αυτή δημιούρ­γησε την προσ­δο­κία ότι το θέμα θα επα­νερ­χό­ταν κατά την επί­σκεψη του υπουρ­γού Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών στο νησί. Ο Κυριά­κος Πιερ­ρα­κά­κης σημεί­ωσε, ωστόσο, ότι το ζήτημα του ΦΠΑ για τη Ρόδο αφορά «άλλα χείλη», παρα­πέ­μπο­ντας ευθέως στον πρω­θυ­πουργό.

Η εκκρε­μό­τητα παρα­μέ­νει ανοιχτή, χωρίς να έχει δοθεί συγκε­κρι­μένο χρο­νο­διά­γραμμα ή νέα δέσμευση. Η δημόσια αναφορά του πρω­θυ­πουρ­γού στη Λέρο απο­τε­λεί μέχρι στιγμής το σαφέ­στερο πολι­τικό σήμα για την εξέταση του αιτή­μα­τος.

Γ. Χατζη­μάρ­κος: Κοινή φωνή των νησιω­τι­κών Περι­φε­ρειών

Ο Γιώργος Χατζη­μάρ­κος παρου­σί­ασε τη συνερ­γα­σία των τεσ­σά­ρων νησιω­τι­κών Περι­φε­ρειών ως μια οργα­νω­μένη μορφή διεκ­δί­κη­σης, με κοινές θέσεις και σταθερή παρου­σία στα κέντρα λήψης απο­φά­σεων.

Όπως ανέφερε, το Νότιο Αιγαίο, το Βόρειο Αιγαίο, η Κρήτη και τα Ιόνια Νησιά απο­τε­λούν, όταν κινού­νται μαζί, τη μεγα­λύ­τερη νησιω­τική δύναμη της Ευρώπης.

Η επιλογή τους να παρου­σια­στούν στις Βρυ­ξέλ­λες με ενιαία γραμμή αποκτά ιδιαί­τερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία έχει ανοίξει η συζή­τηση για μια κοινή ευρω­παϊκή στρα­τη­γική για τα νησιά.

Ο περι­φε­ρειάρ­χης Νοτίου Αιγαίου σημεί­ωσε ότι μέχρι σήμερα η Ευρω­παϊκή Ένωση άφηνε στα κράτη-μέλη την ευθύνη να σχε­διά­ζουν τις δικές τους νησιω­τι­κές πολι­τι­κές. Η νέα συζή­τηση, όπως είπε, δημιουρ­γεί την ευκαι­ρία για ένα συνε­κτι­κό­τερο ευρω­παϊκό πλαίσιο, το οποίο θα λαμ­βά­νει υπόψη τις ιδιαί­τε­ρες συν­θή­κες και τις πραγ­μα­τι­κές ανάγκες των νησιω­τι­κών περιο­χών.

Έδωσε επίσης έμφαση στην ανάγκη να περιο­ρι­στεί ο εσω­τε­ρι­κός αντα­γω­νι­σμός μεταξύ Περι­φε­ρειών και νησιών. Υπο­στή­ριξε ότι η απο­τε­λε­σμα­τική διεκ­δί­κηση απαιτεί συγκρο­τη­μέ­νες προ­τά­σεις, συνερ­γα­σίες και σταθερή παρου­σία εκεί όπου λαμ­βά­νο­νται οι απο­φά­σεις.

Ο Γιώργος Χατζη­μάρ­κος υπο­γράμ­μισε ότι η κοινή διεκ­δί­κηση προ­ϋ­πο­θέ­τει συνερ­γα­σία και κατα­νό­ηση των δια­φο­ρε­τι­κών αναγκών κάθε νησιω­τι­κής Περι­φέ­ρειας.

Η πρω­το­βου­λία διευ­ρύ­νε­ται στα Επι­με­λη­τή­ρια με πρω­το­βου­λία Γ. Πάππου

Στη Ρόδο η πρω­το­βου­λία απέ­κτησε μια πρό­σθετη διά­σταση, καθώς επε­κτά­θηκε στους παρα­γω­γι­κούς και επι­στη­μο­νι­κούς φορείς.

Ο πρό­ε­δρος του Επι­με­λη­τη­ρίου Δωδε­κα­νή­σου, Γιάννης Πάππου, ανα­κοί­νωσε ότι ανα­λαμ­βά­νει πρω­το­βου­λία για την έναρξη στα­θε­ρής συνερ­γα­σίας μεταξύ των Επι­με­λη­τη­ρίων του Νοτίου Αιγαίου, του Βορείου Αιγαίου, της Κρήτης και των Ιονίων Νήσων.

Όπως ανέφερε, η συνερ­γα­σία των Περι­φε­ρειών χρειά­ζε­ται να απο­κτή­σει συνέ­χεια μέσα από τους παρα­γω­γι­κούς φορείς, εκεί όπου οι πολι­τι­κές συνα­ντούν την καθη­με­ρι­νό­τητα των επι­χει­ρή­σεων και των εργα­ζο­μέ­νων.

Ο Γιάννης Πάππου πρό­τεινε τη συγκρό­τηση ενός ενιαίου παρα­γω­γι­κού και επι­στη­μο­νι­κού βρα­χί­ονα, με τη συμ­με­τοχή του Τεχνι­κού και του Οικο­νο­μι­κού Επι­με­λη­τη­ρίου, δίπλα στις τέσ­σε­ρις Περι­φέ­ρειες.

Παράλ­ληλα, ανα­κοί­νωσε ότι τις αμέσως επό­με­νες ημέρες θα επι­κοι­νω­νή­σει με τους προ­έ­δρους των αντί­στοι­χων Επι­με­λη­τη­ρίων, προ­κει­μέ­νου να αρχίσει η νέα κοινή πορεία.

Η κίνηση αυτή διευ­ρύ­νει το σχήμα που ξεκί­νησε από τις τέσ­σε­ρις Περι­φέ­ρειες και μετα­φέ­ρει τη συνερ­γα­σία στο πεδίο της νησιω­τι­κής επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τας και των επι­στη­μο­νι­κών φορέων. Δημιουρ­γεί παράλ­ληλα τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις ώστε οι κοινές διεκ­δι­κή­σεις να υπο­στη­ρί­ζο­νται από τεκ­μη­ριω­μέ­νες προ­τά­σεις της αγοράς, του τεχνι­κού κόσμου και των οικο­νο­μι­κών φορέων.

Η εκδή­λωση στη Ρόδο απο­τύ­πωσε την εξέλιξη μιας συνερ­γα­σίας που ξεκί­νησε σε επίπεδο Αυτο­διοί­κη­σης και αποκτά στα­διακά πολι­τικό, ευρω­παϊκό και παρα­γω­γικό περιε­χό­μενο.

Η παρου­σία του Κυριά­κου Πιερ­ρα­κάκη συνέ­δεσε την κοινή ατζέντα των νησιω­τι­κών Περι­φε­ρειών με τον κεντρικό ανα­πτυ­ξιακό σχε­δια­σμό. Η πρω­το­βου­λία του Γιώργου Χατζη­μάρ­κου αποκτά συνέ­χεια και μεγα­λύ­τερο εύρος, ενώ η κίνηση του Γιάννη Πάππου ανοίγει τον δρόμο για τη συμ­με­τοχή των Επι­με­λη­τη­ρίων στον κοινό σχε­δια­σμό.

Στην εκδή­λωση απηύ­θυ­ναν χαι­ρε­τι­σμό και οι βου­λευ­τές της ΝΔ Γιάννης Παππάς και Βασίλης Υψη­λά­ντης που ανα­φέρ­θη­καν στη σημασία του εγχει­ρή­μα­τος.