Τέλος στις διεκδικήσεις του Δημοσίου για περιουσίες πολιτών, ακόμη και με οθωμανικά φιρμάνια

Η υπό­θε­ση θυ­μί­ζει πε­ρισ­σό­τε­ρο ιστο­ρία διοι­κη­τι­κής τρέ­λας παρά σύγ­χρο­νο ευ­ρω­παϊ­κό κρά­τος: το Δη­μό­σιο να διεκ­δι­κεί σπί­τια, πο­λυ­κα­τοι­κί­ες και ολό­κλη­ρους οι­κι­σμούς δε­κα­ε­τί­ες μετά την ανέ­γερ­σή τους, επι­κα­λού­με­νο ακόμη και οθω­μα­νι­κά φιρ­μά­νια. Αυτό το κε­φά­λαιο επι­χει­ρεί να κλεί­σει η κυ­βέρ­νη­ση, βά­ζο­ντας φρένο στις αγω­γές και τις αμ­φι­σβη­τή­σεις κυ­ριό­τη­τας για πε­ριου­σί­ες πο­λι­τών με πα­λιούς, με­τα­γε­γραμ­μέ­νους τί­τλους, απο­κα­θι­στώ­ντας -έστω κα­θυ­στε­ρη­μέ­να- την ασφά­λεια δι­καί­ου για χι­λιά­δες ιδιο­κτή­τες που βρέ­θη­καν αντι­μέ­τω­ποι με το ίδιο το κρά­τος.

Πα­ρου­σιά­ζο­ντας τη ρύθ­μι­ση, ο αντι­πρό­ε­δρος της κυ­βέρ­νη­σης Κω­στής Χα­τζη­δά­κης πε­ριέ­γρα­ψε χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά πα­ρα­δείγ­μα­τα που δεί­χνουν πώς δη­μιουρ­γή­θη­κε αυτό το αδιέ­ξο­δο.

Το 2020, ως υπουρ­γός Πε­ρι­βάλ­λο­ντος, το Δη­μό­σιο διεκ­δι­κού­σε ολό­κλη­ρες πε­ριο­χές της Θεσ­σα­λο­νί­κης, πα­ρό­τι επρό­κει­το για οι­κι­σμούς χτι­σμέ­νους και κα­τοι­κη­μέ­νους πολ­λές δε­κα­ε­τί­ες πριν. Αντί­στοι­χα, όταν βρέ­θη­κε στο υπουρ­γείο Οι­κο­νο­μι­κών, το κρά­τος είχε στρα­φεί δι­κα­στι­κά κατά πο­λυ­κα­τοι­κιών στο κέ­ντρο της Καρ­δί­τσας, στις οποί­ες ζού­σαν επί γε­νιές πο­λί­τες, με τις υπο­θέ­σεις να χρο­νί­ζουν και να προ­κα­λούν κοι­νω­νι­κή ανα­στά­τω­ση.

 Τρεις πα­ρεμ­βά­σεις

Με βάση αυτά τα πα­ρα­δείγ­μα­τα, η κυ­βέρ­νη­ση προ­χω­ρά σε τρεις σα­φείς πα­ρεμ­βά­σεις. Πρώ­τον, το Δη­μό­σιο δεν θα προ­βάλ­λει πλέον δι­καιώ­μα­τα κυ­ριό­τη­τας ούτε θα κινεί δι­κα­στι­κές δια­δι­κα­σί­ες όταν υπάρ­χει με­τα­γε­γραμ­μέ­νος τί­τλος ιδιο­κτη­σί­ας έως το 1975, δη­λα­δή πριν από 50 χρό­νια και πριν από το ισχύ­ον Σύ­νταγ­μα. Δεν πρό­κει­ται για πε­ρι­πτώ­σεις απλής νομής ή χρη­σι­κτη­σί­ας, αλλά για ακί­νη­τα με κα­νο­νι­κούς τί­τλους, κα­τα­χω­ρι­σμέ­νους στα βι­βλία με­τα­γρα­φών. Σε αυτές τις πε­ρι­πτώ­σεις, το κρά­τος δεν μπο­ρεί να εμ­φα­νί­ζε­ται εκ των υστέ­ρων και να αμ­φι­σβη­τεί πε­ριου­σί­ες επι­κα­λού­με­νο δι­καιώ­μα­τα άλλων επο­χών.

Δεύ­τε­ρον, κλεί­νει ορι­στι­κά το θέμα των προ­σφυ­γι­κών εγκα­τα­στά­σε­ων που έγι­ναν με υπό­δει­ξη της ίδιας της πο­λι­τεί­ας, κυ­ρί­ως μετά τη Μι­κρα­σια­τι­κή Κα­τα­στρο­φή. Άν­θρω­ποι που ξε­ρι­ζώ­θη­καν και εγκα­τα­στά­θη­καν με κρα­τι­κή μέ­ρι­μνα δεν μπο­ρεί, δε­κα­ε­τί­ες αρ­γό­τε­ρα, να αντι­με­τω­πί­ζο­νται από το ελ­λη­νι­κό Δη­μό­σιο ως «πρό­σφυ­γες για δεύ­τε­ρη φορά», με αγω­γές και διεκ­δι­κή­σεις σε βάρος των πε­ριου­σιών τους.

Τρί­τον, ρυθ­μί­ζο­νται οι πε­ρι­πτώ­σεις πο­λι­τών που δια­θέ­τουν πα­ρα­χω­ρη­τή­ρια ή άλ­λους τί­τλους που έχει εκ­δώ­σει η ίδια η διοί­κη­ση. Το κρά­τος δεν μπο­ρεί να αναι­ρεί τις ίδιες του τις πρά­ξεις μετά από δε­κα­ε­τί­ες και να προ­σφεύ­γει στα δι­κα­στή­ρια ενα­ντί­ον πο­λι­τών που εμπι­στεύ­θη­καν τη δη­μό­σια διοί­κη­ση.

Για τις τρεις αυτές κα­τη­γο­ρί­ες προ­βλέ­πε­ται η κα­τάρ­γη­ση των εκ­κρε­μών δικών αμ­φι­σβή­τη­σης κυ­ριό­τη­τας, όχι ορι­ζό­ντια και άκρι­τα, αλλά στο­χευ­μέ­να. Ξε­κα­θα­ρί­ζε­ται πα­ράλ­λη­λα ότι από τη ρύθ­μι­ση εξαι­ρού­νται ρητά τα κοι­νό­χρη­στα ακί­νη­τα, όπως αι­για­λοί και αρ­χαιο­λο­γι­κοί χώροι, ενώ δεν επη­ρε­ά­ζε­ται σε καμία πε­ρί­πτω­ση η εφαρ­μο­γή της δα­σι­κής νο­μο­θε­σί­ας.

Στο ίδιο πλαί­σιο θε­σπί­ζε­ται και πά­γιος κα­νό­νας ώστε το Δη­μό­σιο να μην ασκεί έν­δι­κα μέσα σε δι­κα­στι­κές δια­φο­ρές με ιδιαί­τε­ρη κοι­νω­νι­κή ση­μα­σία, όπως υπο­θέ­σεις χρη­μα­τι­κής ικα­νο­ποί­η­σης λόγω ψυ­χι­κής οδύ­νης σε πε­ρι­πτώ­σεις θα­νά­του ή βα­ριάς ανα­πη­ρί­ας, φυ­σι­κές κα­τα­στρο­φές, δυ­στυ­χή­μα­τα σε δη­μό­σιες υπο­δο­μές, μέσα μα­ζι­κής με­τα­φο­ράς, τρο­μο­κρα­τι­κές επι­θέ­σεις, ατυ­χή­μα­τα εν ώρα υπη­ρε­σί­ας σε Σώ­μα­τα Ασφα­λεί­ας και Ένο­πλες Δυ­νά­μεις, καθώς και ια­τρι­κές πρά­ξεις ή πα­ρα­λεί­ψεις σε δη­μό­σια νο­σο­κο­μεία. Διευ­κρι­νί­ζε­ται ότι η ρύθ­μι­ση αυτή δεν αφορά υλι­κές ζη­μιές.

Πηγή: newmoney.gr