Τι συζήτησε η ΕΣΕΕ με τα τεχνικά κλιμάκια των θεσμών

Συνά­ντηση του ΔΣ και στε­λε­χών της ΕΣΕΕ με εκπρο­σώ­πους της Ευρω­παϊ­κής Κεντρι­κής Τρά­πε­ζας (ΕΚΤ), του Ευρω­παϊ­κού Μηχα­νι­σμού Στα­θε­ρό­τη­τας (ΕΜΣ), του Διε­θνούς Νομι­σμα­τι­κού Ταμείου (ΔΝΤ) και της Ευρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής (ΕΕ), πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε την Παρα­σκευή 31 Ιουλίου 2015, στα γραφεία της ΕΣΕΕ, κατόπιν αιτή­μα­τος των τεσ­σά­ρων θεσμών, στην οποία συμ­με­τεί­χαν συνο­λικά εννέα στελέχη της ομάδας, του ειδικού τεχνι­κού κλι­μα­κίου σε θέματα μακρο­οι­κο­νο­μίας.

Ο πρό­ε­δρος της ΕΣΕΕ κ. Βασίλης Κορ­κί­δης, ανοί­γο­ντας της συζή­τηση, παρου­σί­ασε συνο­πτικά το φορέα και το έργο του καθώς και τη σημασία του κλάδου του εμπο­ρίου για την ελλη­νική οικο­νο­μία και την απα­σχό­ληση. Ανα­φέρ­θηκε στις προ­σπά­θειες που κατα­βάλ­λει η ΕΣΕΕ να εκτι­μή­σει την κατά­σταση και της προ­ο­πτι­κές της οικο­νο­μίας και του εμπο­ρίου τα επόμενα τρία χρόνια (2015-2017), ώστε ο εμπο­ρι­κός κόσμος να μπο­ρέ­σει να προ­γραμ­μα­τί­σει καλύ­τερα τις μελ­λο­ντι­κές επι­χει­ρη­μα­τι­κές δρα­στη­ριό­τη­τες. Παράλ­ληλα ανέλυσε με λεπτο­μέ­ρειες την ιδιαί­τερα οξεία φορο­λο­γική επι­βά­ρυνση ύψους 7,8 δισ. ευρώ (άμεσοι φόροι, ΦΠΑ, ΕΝΦΙΑ, φόρος αλλη­λεγ­γύης, φόρος πολυ­τε­λείας κλπ), την οποία καλού­νται να κατα­βάλ­λουν φυσικά και νομικά πρόσωπα μέχρι το τέλος του έτους, τονί­ζο­ντας πως σκοπός θα πρέπει να ήταν η ανά­πτυξη της οικο­νο­μίας και όχι η συνεχής επιβολή νέων φόρων.

Στη συνέ­χεια συζη­τή­θηκε διε­ξο­δικά το θέμα των εξαι­ρε­τικά δυσμε­νών επι­πτώ­σεων του ελέγχου στην κίνηση των κεφα­λαίων (capital controls) για τις επι­χει­ρή­σεις, δια­χω­ρί­ζο­ντας αυτές σε «μετρή­σι­μες» και «μη μετρή­σι­μες». Στην τελευ­ταία κατη­γο­ρία περι­λαμ­βά­νε­ται η συντρι­πτική συρ­ρί­κνωση της εμπι­στο­σύ­νης στην αγορά, τόσο στο εσω­τε­ρικό όσο και στο εξω­τε­ρικό, ενώ υπο­γραμ­μί­στηκε ότι δεν ήταν λίγες οι περι­πτώ­σεις επι­χει­ρή­σεων – συνερ­γα­τών από το εξω­τε­ρικό που έδειξαν κατα­νό­ηση για τους περιο­ρι­σμούς που ίσχυσαν στο εγχώριο τρα­πε­ζικό σύστημα.

Οι πρό­σφα­τες εξε­λί­ξεις οδηγούν μετά το “Bank-Run” και σε “Business-Run”, αφού εκτι­μά­ται πως έχουν γίνει 60.000 αιτή­σεις ανοίγ­μα­τος τρα­πε­ζι­κών λογα­ρια­σμών στη Βουλ­γα­ρία και πλήθος ΜμΕ δηλώ­νουν έμπρα­κτο ενδια­φέ­ρον για τη μετα­φορά τους σε γει­το­νι­κές χώρες (Βουλ­γα­ρία, Κύπρο κλπ) εξαι­τίας και του κατά πολύ ευνοϊ­κό­τε­ρου φορο­λο­γι­κού τους καθε­στώ­τος. Οι επι­πτώ­σεις από τα “capital controls” θα επι­δει­νώ­σουν περαι­τέρω την κατά­σταση στην αγορά, ενώ τονί­στηκε πως το ημε­ρή­σιο εγκρι­τικό όριο των 3,4 και η αύξηση σε 5 εκ. ευρώ, ανά συστη­μική τράπεζα για πλη­ρω­μές προς το εξω­τε­ρικό, δεν επαρκεί με σοβαρό κίνδυνο ελλεί­ψεων.

Συνα­κό­λουθα, ο κος Κορ­κί­δης επα­νέ­λαβε τις προ­τά­σεις της ΕΣΕΕ για επι­στροφή των κεφα­λαίων στο εγχώριο χρη­μα­το­πι­στω­τικό σύστημα με την παροχή κινή­τρων για το “νέο” και “παλαιό” χρήμα που κατα­τε­θούν ιδιώτες και επι­χει­ρή­σεις στις τρά­πε­ζες (εξαί­ρεση από τους περιο­ρι­σμούς των “capital controls”, αμνη­στία για το παλαιό χρήμα εφόσον είναι φορο­λο­γη­μένο και νόμιμο). Επίσης, επι­ση­μάν­θηκε ότι, τα μη εξυ­πη­ρε­τού­μενα δάνεια (κόκκινα δάνεια) διο­γκώ­νο­νται (εκτι­μώ­νται σε 84 δισ. ευρώ) όπως βέβαια και οι καθυ­στε­ρή­σεις σε πλη­ρω­μές φόρων (άνω των 77 δισ.) ασφα­λι­στι­κές εισφο­ρές (συνο­λικά 22 δισ.), εξε­λί­ξεις που προ­κα­λούν στους μικρο­με­σαί­ους της αγοράς, μεγάλη ανη­συ­χία για νέα λουκέτα και υψη­λό­τερη ανεργία, εντός του 2015.

Συζη­τή­θη­καν επίσης οι προ­ο­πτι­κές μετά την ομα­λο­ποί­ηση της κατά­στα­σης με την πλευρά της ΕΣΕΕ να υπο­γραμ­μί­ζει την ανάγκη περαι­τέρω χαλά­ρω­σης των περιο­ρι­σμών πλη­ρω­μών υπο­χρε­ώ­σεων στο εξω­τε­ρικό, την απο­μά­κρυνση της επι­λο­γής του bail in για στα­διακή απο­κα­τά­σταση λει­τουρ­γίας του τρα­πε­ζι­κού συστή­μα­τος και την ενδυ­νά­μωση της εμπι­στο­σύ­νης. Η έλλειψη της ρευ­στό­τη­τας για τις ΜμΕ θα μπο­ρούσε να καλυ­φθεί με μικρο-δάνεια (microfinancing) στα πρότυπα εφαρ­μο­γής στην Ισπανία ενώ η έμφαση δεν θα πρέπει να δίνεται εξο­λο­κλή­ρου στις start-ups αλλά και στις re-starts καθώς και στις follow-ups οικο­γε­νεια­κές επι­χει­ρή­σεις. Στο πλαίσιο αυτό εντάσ­σε­ται και η διε­νέρ­γεια από το Ινστι­τούτο της ΕΣΕΕ νέας εκτε­τα­μέ­νης έρευνας, στο τέλος Αυγού­στου, με στόχο την επα­νε­κτί­μηση της κατά­στα­σης στην εσω­τε­ρική αγορά και ιδιαί­τερα στο λια­νε­μπό­ριο.

Σε ερώτηση σχετικά με το επίπεδο των τιμών και τον τρόπο κατα­με­ρι­σμού των επι­πτώ­σεων από την αύξηση του ΦΠΑ, επι­ση­μάν­θηκε πως αυτό θα εξαρ­τη­θεί από το μέγεθος της ελα­στι­κό­τη­τας ζήτησης και προ­σφο­ράς κάθε προ­ϊ­ό­ντος. Τονί­στηκε ωστόσο ότι παρά το γεγονός ότι οι αυξή­σεις βασικών αγαθών υπο­λο­γί­ζο­νται σε 8,8% από τις μετα­βο­λές του ΦΠΑ, οι Μμε θα κατα­βά­λουν υπέρ­με­τρες προ­σπά­θειες για να συρ­ρι­κνώ­σουν το τελικό κόστος για τους κατα­να­λω­τές με την απορ­ρό­φηση, όπως και στο παρελ­θόν μεγάλου μέρος των επι­βα­ρύν­σεων, καθώς λει­τουρ­γούν περισ­σό­τερο με κρι­τή­ριο τον κύκλο εργα­σιών παρά τη μεγι­στο­ποί­ηση των κερδών. Στο πλαίσιο της μείωσης των λει­τουρ­γι­κών δαπανών, αυτή τη φορά δεν έγινε συζή­τηση για το επίπεδο του κατώ­τα­του μισθού, αλλά έγινε σαφές ότι η ΕΣΕΕ παρα­μέ­νει σταθερή στις πάγιες θέσεις της στα εργα­σιακά και ότι θα απο­δε­χτεί την τελική μελέτη του ILO, για τις κλα­δι­κές συμ­βά­σεις και τις ομα­δι­κές απο­λύ­σεις.

Ανα­φο­ρικά με το ενδια­φέ­ρον των θεσμών για την «μαύρη» οικο­νο­μία, τα στελέχη της ΕΣΕΕ υπο­στή­ρι­ξαν πως ο υπάρχον μηχα­νι­σμός δεν επαρκεί ενώ, σε ότι αφορά το παρε­μπό­ριο, υπάρ­χουν τρία στάδια ολο­κλή­ρω­σής του: 1. Παρά­νο­μης εισόδου στη χώρα από τα σύνορα, 2. Στις Απο­θή­κες Δια­νο­μής και 3. Στην αγορά.

Η ΕΣΕΕ, προ­κει­μέ­νου να κατα­πο­λε­μη­θεί ουσια­στικά το φαι­νό­μενο αυτό προ­χώ­ρησε σε δωρεά προς το ελλη­νικό κράτος ζυγα­ριάς τελω­νείου, η οποία μόλις πριν λίγες ημέρες και μετά την πάροδο 18 μηνών, έγινε απο­δε­κτή. Η χρήση πλα­στι­κού χρή­μα­τος θα μπο­ρούσε να περιο­ρί­σει το φαι­νό­μενο της φορο­δια­φυ­γής, με την προ­ϋ­πό­θεση μιας δρα­στι­κής μείωσης του επι­το­κίου των πιστω­τι­κών καρτών και γενικά των τρα­πε­ζι­κών χρε­ώ­σεων στη χρήση του συστή­μα­τος POS. H ΕΣΕΕ έχει πολλές φορές προ­τεί­νει την δια­σύν­δεση σε πραγ­μα­τικό χρόνο των ταμεια­κών μηχανών με τα δημόσια ταμεία, αλλά μόνο για την απόδοση της δια­φο­ράς του ΦΠΑ αγοράς και πώλησης (margin tax), όπως άλλωστε προ­βλέ­πει η σχετική Κοι­νο­τική οδηγία.

Συζη­τή­θηκε επίσης, το ζήτημα της ανα­σφά­λι­στης εργα­σίας, σχετικά με το οποίο η πλευρά της ΕΣΕΕ υπο­στή­ριξε πως είναι αθέ­μι­τος αντα­γω­νι­σμός και ο ελεγ­κτι­κός μηχα­νι­σμός δεν επαρκεί. Η εξαι­ρε­τικά πολύ­πλοκη δια­δι­κα­σία αλλά και η τερά­στια αβε­βαιό­τητα για τη βιω­σι­μό­τητα του συστή­μα­τος καθιστά ακόμη δυσχε­ρέ­στερη τη συμ­μόρ­φωση εργο­δο­τών και εργα­ζο­μέ­νων. Επίσης, το σύστημα απο­νο­μής δικαιο­σύ­νης με βαριά πρό­στιμα δεν συντε­λεί στον περιο­ρι­σμό της μαύρης και ανα­σφά­λι­στης εργα­σίας, ενώ προς αυτήν την κατεύ­θυνση θα μπο­ρούσε να λει­τουρ­γή­σει η υιο­θέ­τηση του «εργό­ση­μου», πρόταση που έχει κατα­τε­θεί στην ειδική ομάδα εργα­σίας που δρα­στη­ριο­ποιεί­ται στον ΣΕΠΕ. Ανα­φε­ρό­με­νος στην πολυ­δια­φη­μι­ζό­μενη εργα­λειο­θήκη Ι του ΟΟΣΑ ο κ. Κορ­κί­δης επα­νέ­λαβε πως είναι “σκου­ρια­σμένη” και δεν μπορεί ουσια­στικά να προ­σφέ­ρει τίποτα στην ελλη­νική πραγ­μα­τι­κό­τητα, αφού οι προ­τά­σεις της όπως το ψωμί, το γάλα, τα φάρμακα και το άνοιγμα των κατα­στη­μά­των όλες τις Κυρια­κές το χρόνο, έχουν σχε­δια­στεί χωρίς ακριβή στοι­χεία για την ελλη­νική αγορά, και όπως απο­δει­κνύ­ουν οι περιο­δι­κές έρευνες μας τα τελευ­ταία δύο χρόνια, επι­βάλ­λε­ται προς όφελος πολύ λίγων και εις βάρος των χιλιά­δων ΜμΕ. Η ΕΣΕΕ πιστεύει ότι η εργα­λειο­θήκη είναι κατώ­τερη της διε­θνούς φήμης του ΟΟΣΑ και δεν οδηγεί σε απε­λευ­θέ­ρωση, αλλά σε συγκέ­ντρωση της ελλη­νι­κής αγοράς.

Ο πρό­ε­δρος της ΕΣΕΕ ανα­φέρ­θηκε επίσης στην έλλειψη ενός Εθνικού Στρα­τη­γι­κού Σχεδίου Ανά­πτυ­ξης με Απα­σχό­ληση, το οποίο θα έπρεπε να είχε ήδη σχε­δια­στεί και να υλο­ποιεί­ται κατά τη διάρ­κεια των τελευ­ταίων πέντε ετών. Οι προ­τά­σεις του ελλη­νι­κού εμπο­ρίου και της μικρο­με­σαίας επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τας που δια­τυ­πώ­θη­καν με στοι­χεία, περι­λαμ­βά­νουν πολι­τι­κές υπο­κα­τά­στα­σης πολλών εισα­γω­γών με εγχώρια παρα­γωγή, αύξηση της αγρο­τι­κής παρα­γω­γής, συσκευα­σία αγρο­δια­τρο­φι­κών προ­ϊ­ό­ντων, ενδυ­νά­μωση του δια­με­τα­κο­μι­στι­κού και εξα­γω­γι­κού εμπο­ρίου καθώς και την επα­να­δρα­στη­ριο­ποί­ηση της ναυ­πη­γο­ε­πι­σκευα­στι­κής βιο­μη­χα­νίας με την επα­να­λει­τουρ­γία των ναυ­πη­γείων μας.

Τέλος έγινε ξεκά­θαρο ότι η απόλυτη προ­τε­ραιό­τητα των ΜμΕ του ελλη­νι­κού εμπο­ρίου είναι η σωτηρία της Χώρας και όλα τα προ­α­παι­τού­μενα (prior actions) θα πρέπει στη πορεία να εκτι­μώ­νται, να ανα­θε­ω­ρού­νται και να διορ­θώ­νο­νται έγκαιρα. Στόχος της ΕΣΕΕ είναι να βοη­θή­σει, με διαρκή και υπεύ­θυνη επι­και­ρο­ποί­ηση των στοι­χείων των ΜμΕ της πραγ­μα­τι­κής οικο­νο­μίας, ώστε ο όποιος σχε­δια­σμός των δανει­στών να βασί­ζε­ται σε αξιό­πι­στα στοι­χεία προς αποφυγή λάθος συμπε­ρα­σμά­των και απο­φά­σεων. Χαρα­κτη­ρι­στικά ο πρό­ε­δρος της ΕΣΕΕ κ. Β. Κορ­κί­δης επε­σή­μανε στο τεχνικό κλι­μά­κιο των τεσ­σά­ρων θεσμών ότι αντί για κατα­στρο­φι­κές συζη­τή­σεις περί GREXIT, οφεί­λουμε να σχε­διά­σουμε μέσω μιας νέας βιώ­σι­μης συμ­φω­νίας, ένα ρεα­λι­στικό πρό­γραμμα για ένα δυνα­μικό GRENTRY.

Η διοί­κηση της ΕΣΕΕ παρέ­δωσε ένα πλήρη φάκελο των προ­τά­σεων της με τεκ­μη­ριω­μέ­νες θέσεις, εκτι­μή­σεις και μελέτες του ΙΝΕΜΥ, τις οποίες ταυ­τό­χρονα απέ­στειλε στον Πρω­θυ­πουργό κ. Α. Τσίπρα και τους Υπουρ­γούς Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών κκ Ε. Τσα­κα­λώτο και Γ. Σταθάκη προς ενη­μέ­ρωσή τους. Οι εννέα εκπρό­σω­ποι του τεχνι­κού κλι­μα­κίου των θεσμών, μετά μια διε­ρευ­νη­τική δίωρη συζή­τηση, ζήτησαν νέα συνά­ντηση, αυτήν την φορά με τους τέσ­σε­ρεις επι­κε­φα­λείς τους, αφού πρώτα μελε­τή­σουν την οικο­νο­με­τρική ανάλυση των προ­τά­σεων της ΕΣΕΕ για επα­να­λει­τουρ­γία της αγοράς και ανά­καμψη της πραγ­μα­τι­κής οικο­νο­μίας.