ΙΣΡ: Οδηγίες για την ορθή χρήση απλής χειρουργικής μάσκας και πλαστικών γαντιών μιας χρήσης ως μέτρα προφύλαξης των πολιτών από το νέο Κορωνοϊό.

Πολλοί άνθρω­ποι φοράνε γάντια μιας χρήσης ή μάσκες όταν βγαί­νουν έξω από το σπίτι. Με βάση όμως τις συστά­σεις τόσο του Ελλη­νι­κού Οργα­νι­σμού Δημό­σιας Υγείας (ΕΟΔΥ), όσο και των ξένων ειδικών, αυτές οι τακτι­κές είναι περιτ­τές και δυνη­τικά επι­κίν­δυ­νες.

Δεν έχει κανένα νόημα οι άνθρω­ποι να κυκλο­φο­ρούν με γάντια, γιατί τα γάντια επι­μο­λύ­νο­νται και εν συνε­χεία μολύ­νουν όλα τα αντι­κεί­μενα που θα πιάσουν (όπως χρήματα και πιστω­τι­κές κάρτες), τα οποία στη συνέ­χεια θα μπουν μέσα στο σπίτι. Η χρήση των γαντιών απο­τρέ­πει το πλύσιμο ή την απο­λύ­μανση των χεριών που είναι η μέγιστη προ­λη­πτική πράξη. Έτσι υπάρχει ο κίν­δυ­νος τα γάντια να ακου­μπή­σουν κάποια στιγμή το στόμα, τη μύτη ή τα μάτια. Ακόμη, η μη σωστή αφαί­ρεση των γαντιών μπορεί να μολύνει τα χέρια. Αντί­θετα, το Αμε­ρι­κά­νικο Κέντρο Ελέγχου και Πρό­λη­ψης Λοι­μώ­ξεων (CDC) συνιστά χρήση γαντιών μιας χρήσης μόνο για όποιον φρο­ντί­ζει κάποιον που έχει δια­γνω­στεί με το COVID-19, ιδιαί­τερα όταν χει­ρί­ζε­ται τα ρούχα του και όταν έρχεται σε επαφή με τα σωμα­τικά υγρά του.

Σε σχέση με τις μάσκες, οι μέχρι στιγμής επι­στη­μο­νι­κές μελέτες που έχουν γίνει για άλλους ιούς δεν έχουν απο­δεί­ξει ότι είναι απο­τε­λε­σμα­τική η χρήση τους από ανθρώ­πους που δεν νοσούν. Για αυτό, οι επί­ση­μες συστά­σεις που ισχύουν σε Ευρώπη και ΗΠΑ, εν καιρώ παν­δη­μίας λόγω του νέου Κορω­νοϊού SARS-CoV-2 είναι πως δεν χρειά­ζε­ται ο γενικός πλη­θυ­σμός που είναι υγιής να φορά προ­στα­τευ­τι­κές μάσκες.

Ο ιός μετα­δί­δε­ται από τις ανα­πνευ­στι­κές εκκρί­σεις ενός συναν­θρώ­που μας που νοσεί και οι οποίες ταξι­δεύ­ουν μέχρι ένα, δυο μέτρα από το στόμα ή τη μύτη του. Άρα, όταν κάποιος κυκλο­φο­ρεί μόνος τους στο δρόμο ή σε εσω­τε­ρι­κούς χώρους και κρατάει απο­στά­σεις, δεν

κιν­δυ­νεύει. Σύμφωνα με τον Παγκό­σμιο Οργα­νι­σμό Υγείας, η απλή χει­ρουρ­γική μάσκα πρέπει να εφαρ­μό­ζε­ται:

Ø σε περί­πτωση λοί­μω­ξης του ανα­πνευ­στι­κού συστή­μα­τος (βήχα ή φτέρ­νι­σμα)

Ø σε περί­πτωση φρο­ντί­δας ασθε­νούς με λοίμωξη ανα­πνευ­στι­κού συστή­μα­τος και

Ø σε περί­πτωση επί­σκε­ψης σε χώρους παροχής υπη­ρε­σιών υγείας στη διάρ­κεια παν­δη­μίας ή στην κορύ­φωση της επο­χι­κής γρίπης.

Επι­πρό­σθετα, η λαν­θα­σμένη χρήση της μάσκας (όπως η μάσκα να μην φοριέ­ται με καθαρά χέρια, να μην καλύ­πτει καλά τη μύτη και τα μάγουλα, να αγγίζει κάποιος το εξω­τε­ρικό της ή ακόμα χει­ρό­τερα το εσω­τε­ρικό της π.χ. λόγω φαγού­ρας ή για να τη στε­ρε­ώ­σει καλύ­τερα, ή να μην αφαι­ρεί­ται σωστά) μπορεί να την κάνει λιγό­τερο απο­τε­λε­σμα­τική ή και επι­κίν­δυνη. Επι­πρό­σθετα, το να φορά κανείς μάσκα μπορεί να του προσ­δώ­σει ψεύτικο αίσθημα προ­στα­σίας, κάνο­ντας τον λιγό­τερο επιμελή στα μέσα ατο­μι­κής υγιει­νής όπως το πλύσιμο των χεριών.

Αντί­θετα, οι συμ­βου­λές του Παγκο­σμίου Οργα­νι­σμού Υγείας (ΠΟΥ) παρα­μέ­νουν αμε­τά­βλη­τες από την έναρξη της επι­δη­μίας, που εξε­λί­χθηκε σε παν­δη­μία:

ü πλένετε καλά τα χέρια σας με νερό και σαπούνι για του­λά­χι­στον 20 δευ­τε­ρό­λε­πτα ή

ü χρη­σι­μο­ποιείτε αλκο­ο­λούχο διάλυμα με 60% αλκοόλ

ü μην αγγί­ζετε το πρόσωπό σας και

ü κρατάτε από­σταση από τους γύρω σας δύο μέτρα.

Υπάρχει και ο Αντί­λο­γος για την χρήση των προ­στα­τευ­τι­κών μασκών.

Οι επί­ση­μες συστά­σεις που ισχύουν σε Ευρώπη και ΗΠΑ, εν καιρώ παν­δη­μίας λόγω του νέου κορω­νοϊού SARS-CoV-2 είναι πως δεν χρειά­ζε­ται ο γενικός πλη­θυ­σμό που είναι υγιής να φορά προ­στα­τευ­τι­κές μάσκες. Ωστόσο αυτό, όπως εξηγεί ο Sui Huang, Μορια­κός και Κυτ­τα­ρι­κός Βιο­λό­γος στο Ινστι­τούτο Βιο­λο­γίας των Συστη­μά­των στις ΗΠΑ, προ­έ­κυψε από την ανάγκη να εξα­σφα­λι­στεί επάρ­κεια μασκών για τους υγειο­νο­μι­κούς εργα­ζό­με­νους.

Όπως ανα­φέ­ρει σε ανάλυσή του ο ερευ­νη­τής δεν υπάρχει επι­στη­μο­νική βάση στην άποψη ότι οι μάσκες που φορούν οι μη υγειο­νο­μι­κοί δεν είναι απο­τε­λε­σμα­τι­κές. Αλλά αντι­θέ­τως, ενόψει του της προ­σπά­θειας της «ισο­πέ­δω­σης της καμπύ­λης», οποια­δή­ποτε επι­πρό­σθετη, μερική μείωση

μετά­δοση του κορω­νοϊού θα ήταν ευπρόσ­δε­κτη – ακόμη και από τις απλές χει­ρουρ­γι­κές μάσκες ή από αυτο­σχέ­δια φτιαγ­μέ­νες μάσκες (που δεν θα επι­δει­νώ­σουν πρό­βλημα έλλει­ψης μασκών).

Τα τελευ­ταία βιο­λο­γικά ευρή­ματα σχετικά με την είσοδο του SARS-Cov-2 στους ανθρώ­πι­νους ιστούς και τις βαλ­λι­στι­κές μελέτες για τα στα­γο­νί­δια που εκτο­ξεύ­ο­νται με τον βήχα και το φτέρ­νι­σμα, δεί­χνουν ότι ο κύριος μηχα­νι­σμός μετά­δο­σης είναι όχι μέσω των μικρών αερο­λυ­μά­των αλλά των μεγάλων στα­γο­νι­δίων. Άρα, δικαιο­λο­γεί­ται η χρήση των χει­ρουρ­γι­κών μασκών από όλους μας.

Τέλος, η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα και πρό­σφατα η Τσεχία και η Σλο­βα­κία μοι­ρά­ζουν μάσκες στο πλη­θυ­σμό.

Συντά­κτης: Νικό­λαος Οικο­νό­μου μέλος Δ.Σ. του Ι.Σ.Ρ.

Για τον Ι.Σ.Ρ.

Ο Πρό­ε­δρος    Ηλίας Τσέρκης                 Ο Γεν. Γραμ­μα­τέας  Μιχαήλ Βολο­νά­κης