Τα capital controls έπληξαν περισσότερο τις μικρομεσαίες

Ανισο ήταν το πλήγμα που δέχθη­καν οι μικρο­με­σαίες επι­χει­ρή­σεις ως απο­τέ­λε­σμα της ανα­στά­τω­σης που προ­κλή­θηκε στην αγορά από την επιβολή των ελέγχων στην κίνηση κεφα­λαίων, καθώς και από την πολυ­ή­μερη τρα­πε­ζική αργία. Η πρω­το­φα­νής για τα ελλη­νικά δεδο­μένα κατά­σταση που προ­έ­κυψε στα τέλη Ιουνίου έπληξε αναμ­φί­βολα όλες τις επι­χει­ρή­σεις, και συνο­λι­κό­τερα την οικο­νο­μία. Ωστόσο, η έλλειψη τρα­πε­ζι­κών λογα­ρια­σμών στο εξω­τε­ρικό, η μη χρήση του e-banking για συναλ­λα­γές με πελάτες και προ­μη­θευ­τές και η εξαι­ρε­τικά περιο­ρι­σμένη χρήση τερ­μα­τι­κών POS για τις συναλ­λα­γές με κάρτες, στοι­χεία που χαρα­κτή­ρι­ζαν τις ΜμΕ προ capital controls, συνέ­βα­λαν στο να χάσουν περαι­τέρω μερίδιο στην αγορά. Μερίδιο που δεν έμεινε «ορφανό», αλλά που το καρ­πώ­θη­καν, σε μεγάλο βαθμό, οι μεγα­λύ­τε­ρες επι­χει­ρή­σεις, και δη οι πολυ­ε­θνι­κές λια­νε­μπο­ρι­κές αλυ­σί­δες. Αν μη τι άλλο, οι επι­λο­γές της κυβέρ­νη­σης μέσα στο 2015 ήρθαν σε πλήρη αντί­φαση με τις προ­γραμ­μα­τι­κές της θέσεις περί στή­ρι­ξης των ΜμΕ, οι οποίες, βεβαίως, ακο­λου­θούν φθί­νουσα πορεία τα τελευ­ταία έξι χρόνια.

O Σεπτέμ­βριος βρήκε πολλές μικρές επι­χει­ρή­σεις, λια­νε­μπο­ρι­κές και βιο­τε­χνι­κές, χωρίς εμπό­ρευμα και χωρίς πρώτες ύλες. Πλέον χαρα­κτη­ρι­στικά παρα­δείγ­ματα απο­τε­λούν η κλω­στο­ϋ­φα­ντουρ­γία και ο κλάδος ένδυσης-υπόδησης, καθώς τα προ­ϊ­ό­ντα αυτά δεν θεω­ρού­νται πρώτης προ­τε­ραιό­τη­τας για την έγκριση των εισα­γω­γών. Οι μεν βιο­τε­χνίες δεν είχαν πρώτες ύλες για να ετοι­μά­σουν τον Ιούλιο και τον Αύγου­στο τις και­νούρ­γιες συλ­λο­γές του Σεπτεμ­βρίου, οι δε εμπο­ρι­κές επι­χει­ρή­σεις δεν είχαν εμπό­ρευμα.

Ετσι, παρά τη γενι­κό­τερη πτώση της ζήτησης, οι μεγάλες λια­νε­μπο­ρι­κές αλυ­σί­δες, ελλη­νι­κές και πολυ­ε­θνι­κές, κατά­φε­ραν να δια­τη­ρή­σουν τις πωλή­σεις, αλλά και την κερ­δο­φο­ρία τους στα ίδια επίπεδα με το 2014, ή σε ορι­σμέ­νες περι­πτώ­σεις σημεί­ω­σαν και μικρή αύξηση. Αρκετές από αυτές προ­χώ­ρη­σαν, μάλιστα, ακόμη και στο άνοιγμα νέων κατα­στη­μά­των, όπως, για παρά­δειγμα, το H&M, η Intersport και η Athlete’s Foot (του ομίλου Φουρλή, με τη δεύτερη να εγκαι­νιά­ζει την παρου­σία της στην ελλη­νική αγορά τη χρονιά που φεύγει), ενώ κάποιες αλυ­σί­δες ανα­μέ­νε­ται να κλεί­σουν το 2015 με σημα­ντική αύξηση πωλή­σεων, όπως το Public (εκτιμά αύξηση 26% σε σύγκριση με το 2014).

Η δια­φο­ρο­ποί­ηση ανάμεσα σε «μεγά­λους» και «μικρούς» απο­τυ­πώ­νε­ται και στη σχετική έρευνα που διε­νήρ­γησε η Ελλη­νική Συνο­μο­σπον­δία Εμπο­ρίου και Επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τας (ΕΣΕΕ) για τις εκτι­μή­σεις περί πωλή­σεων και κερδών το 2015. Οι ανώ­νυ­μες εται­ρείες (Α.Ε.) και οι εται­ρείες περιο­ρι­σμέ­νης ευθύνης (ΕΠΕ) εκτι­μούν, σε ποσοστό 20,4%, ότι οι πωλή­σεις τους αυξή­θη­καν το 2015, ενώ το αντί­στοιχο ποσοστό στην περί­πτωση των «μικρών» (ατο­μι­κές επι­χει­ρή­σεις, ομόρ­ρυθ­μες και ετε­ρόρ­ρυθ­μες) είναι 9,3%. Με μείωση των πωλή­σεων το 2015 εκτιμά ότι έκλεισε το 52,7% για Α.Ε. και ΕΠΕ, ενώ το αντί­στοιχο ποσοστό για τις ΑτΕ, Ο.Ε. και Ε.Ε. είναι 67,8%. Το 12,9% των εμπο­ρι­κών Α.Ε. και ΕΠΕ εκτιμά ότι το 2015 αύξησε την κερ­δο­φο­ρία του, ενώ το αντί­στοιχο ποσοστό για τις ΑτΕ, Ο.Ε. και Ε.Ε. είναι μόλις 5,4%.

Εάν οι εκτι­μή­σεις αυτές επι­βε­βαιω­θούν, τότε δεν είναι απίθανο να βγουν αλη­θι­νές οι προ­βλέ­ψεις στις οποίες προέβη η Γενική Συνο­μο­σπον­δία Επαγ­γελ­μα­τιών Βιο­τε­χνών Εμπόρων Ελλάδος (ΓΣΕΒΕΕ) τον περα­σμένο Ιούλιο. Προ­βλέ­ψεις που κάνουν λόγο για πιθα­νό­τητα «λου­κέ­του» σε 63.000 ΜμΕ, με την πλειο­νό­τητα να αφορά τις πολύ μικρές επι­χει­ρή­σεις, κάτι που μετα­φρά­ζε­ται σε απώλεια 138.000 θέσεων εργα­σίας. Ας σημειω­θεί, άλλωστε, ότι ήδη σε σχέση με το 2008 έχουν χαθεί στις ΜμΕ πάνω από 450.000 θέσεις εργα­σίας.

Αρνη­τικό ρεκόρ εγγρα­φών

Συνο­λικά, βεβαίως, τα capital controls και η γενι­κό­τερη οικο­νο­μική και πολι­τική ρευ­στό­τητα που χαρα­κτή­ρισε τη χρονιά που φεύγει είχαν ως απο­τέ­λε­σμα το 2015 να σημειω­θεί ο μικρό­τε­ρος αριθμός συστά­σεων νέων επι­χει­ρή­σεων όλων των νομικών μορφών. Σύμφωνα με τα στοι­χεία του Γενικού Εμπο­ρι­κού Μητρώου (ΓΕΜΗ), το 2015 οι εγγρα­φές ανήλθαν σε 28.804, έναντι 37.332 το 2014, 44.182 το 2013 και 44.144 το 2012. Αξίζει δε να σημειω­θεί ότι οι εγγρα­φές το 2015 ήταν περισ­σό­τε­ρες μόλις κατά 3.611 από τις δια­γρα­φές.

Καθι­η­με­ρινή