Βαρύς ο λογαριασμός της COVID στα ταμεία των δήμων

Το «άνοιγ­μά» τους, ακόμα και μετά την κρα­τι­κή χρη­μα­το­δό­τη­ση, υπο­λο­γί­ζε­ται ότι θα φτά­σει τα 300 εκατ. ευρώ τη διε­τία 2020-21.

Aδεια­σαν τα ταµεία των δήμων λόγω της παν­δη­μί­ας, καθώς από τη μια πλευ­ρά υπήρ­ξε ση­μα­ντι­κή υστέ­ρη­ση εσό­δων, ενώ από την άλλη αυ­ξή­θη­καν τα έξοδά τους προ­κει­μέ­νου να προ­στα­τέ­ψουν την υγεία των πο­λι­τών και να υπο­στη­ρί­ξουν τους πλέον αδύ­να­μους τους μήνες των lockdowns. Το οι­κο­νο­μι­κό άνοιγ­μα για τους δή­μους τη διε­τία 2020-2021 υπο­λο­γί­ζε­ται σε 550 εκατ. ευρώ, ενώ ακόμα και μετά την κα­τα­βο­λή της επι­πλέ­ον επι­χο­ρή­γη­σης για την οποία έχει δε­σμευ­θεί το υπουρ­γείο Εσω­τε­ρι­κών, δεν ανα­μέ­νε­ται να βρε­θούν στην προ παν­δη­μί­ας κα­τά­στα­ση – η οποία έτσι κι αλ­λιώς κάθε άλλο παρά αν­θη­ρή ήταν για τους πε­ρισ­σό­τε­ρους. Το άνοιγ­μα για τα τα­μεία των δήμων, και μετά την ενί­σχυ­σή τους, με την πλέον αι­σιό­δο­ξη εκτί­μη­ση, θα φτά­σει τα 300 εκατ. ευρώ, σύμ­φω­να με τα στοι­χεία που έχουν κα­τα­τε­θεί στο Πα­ρα­τη­ρη­τή­ριο Οι­κο­νο­μι­κής Αυ­το­τέ­λειας των δήμων.

Χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά, οι δήμοι και τα νο­μι­κά τους πρό­σω­πα που απο­τε­λούν φο­ρείς της γε­νι­κής κυ­βέρ­νη­σης, κα­τέ­γρα­ψαν έλ­λειμ­μα – 27 εκατ. ευρώ το 2020, ενώ το 2019 είχαν πλε­ό­να­σμα 171 εκατ. ευρώ. Την ίδια στιγ­μή, η αύ­ξη­ση του κό­στους της ενέρ­γειας δη­μιουρ­γεί νέα προ­βλή­μα­τα και οδη­γεί σε αδυ­να­μία κα­τά­θε­σης ισο­σκε­λι­σμέ­νων προ­ϋ­πο­λο­γι­σμών για το 2022, γε­γο­νός που μπο­ρεί να προ­κα­λέ­σει και ποι­νι­κές διώ­ξεις για τους αι­ρε­τούς, σύμ­φω­να με τη νο­μο­θε­σία. «Θα ψη­φί­σου­με προ­ϋ­πο­λο­γι­σμούς ενώ γνω­ρί­ζου­με ότι θα είναι ελ­λειμ­μα­τι­κοί (σ.σ. κάτι που απα­γο­ρεύ­ε­ται από τη νο­μο­θε­σία)», λέει στην «Κ» ο κ. Γιάν­νης Μου­ρά­το­γλου, πρό­ε­δρος της Επι­τρο­πής Οι­κο­νο­μι­κών ΟΤΑ, μέλος του Δ.Σ. της ΚΕΔΕ (Κε­ντρι­κή Ενωση Δήμων Ελ­λά­δας). Οσον αφορά το κό­στος της ενέρ­γειας, το οποίο για τους δή­μους είναι πολύ με­γά­λο, το υπουρ­γείο Εσω­τε­ρι­κών προς το παρόν δεν έχει προ­χω­ρή­σει σε ανα­κοί­νω­ση κά­ποιου συ­γκε­κρι­μέ­νου μέ­τρου, παρά μόνο στην εξαγ­γε­λία «πι­θα­νών λύ­σε­ων που βρί­σκο­νται στο τρα­πέ­ζι».

Ωστό­σο η παν­δη­μία δεν στοί­χι­σε το ίδιο σε όλους τους ΟΤΑ της χώρας. Πε­ρισ­σό­τε­ρο επλή­γη­σαν οι­κο­νο­μι­κά οι του­ρι­στι­κοί δήμοι καθώς και εκεί­νοι που σε κα­νο­νι­κές συν­θή­κες έχουν έσοδα από την ενοι­κί­α­ση ακι­νή­των, οπότε δεν ει­σέ­πρα­ξαν μι­σθώ­μα­τα λόγω παν­δη­μί­ας.

«Τέλος… το τέλος πα­ρε­πι­δη­μού­ντων», λέει στην «Κ» ο κ. Πα­να­γιώ­της Νάνος, δή­μαρ­χος του Δήμου Λί­μνης Πλα­στή­ρα. Το τέλος πα­ρε­πι­δη­μού­ντων απο­τε­λεί ση­μα­ντι­κό έσοδο για τους του­ρι­στι­κούς δή­μους, εφό­σον οι ξε­νο­δο­χεια­κές επι­χει­ρή­σεις κάθε μορ­φής και λει­τουρ­γί­ας αλλά και όλες οι επι­χει­ρή­σεις υγειο­νο­μι­κού εν­δια­φέ­ρο­ντος (εστια­τό­ρια, καφέ, μπαρ) είναι υπο­χρε­ω­μέ­νες να κα­τα­βάλ­λουν το 0,5% του ακα­θά­ρι­στου τζί­ρου τους στον δήμο όπου είναι εγκα­τε­στη­μέ­νες. «Για εμάς που εί­μα­στε κυ­ρί­ως χει­με­ρι­νός του­ρι­στι­κός προ­ο­ρι­σμός, δύο χρό­νια πήγαν στρά­φι», συ­μπλη­ρώ­νει. «Τα έσοδά μας μη­δε­νί­στη­καν. Δεν ει­σπράτ­τα­με ενοί­κια, δεν επι­βάλ­λα­με τέλη για την κα­τά­λη­ψη δη­μό­σιων χώρων και πα­ράλ­λη­λα μειώ­θη­καν τα τέλη ύδρευ­σης που πλη­ρώ­νουν οι επι­χει­ρή­σεις. Πώς να ζη­τή­σεις από μια επι­χεί­ρη­ση που είναι κλει­στή να πλη­ρώ­σει;» κα­τα­λή­γει ο δή­μαρ­χος.

«Το 2020 ήταν μια χρο­νιά που τα έσοδα του δήμου μας μειώ­θη­καν κατά 80%, ενώ την ίδια στιγ­μή τα έξοδα αυ­ξή­θη­καν λόγω της παν­δη­μί­ας», λέει στην «Κ» ο κ. Κων­στα­ντί­νος Κου­κάς, δή­μαρ­χος Μυ­κό­νου. Ο νη­σιω­τι­κός δήμος είναι ένας από αυ­τούς που κα­τέ­γρα­ψε τη με­γα­λύ­τε­ρη μεί­ω­ση εσό­δων, σύμ­φω­να με το Πα­ρα­τη­ρη­τή­ριο Οι­κο­νο­μι­κής Αυ­το­τέ­λειας. Ο Δήμος Μυ­κό­νου λαμ­βά­νει χρη­μα­το­δό­τη­ση από το κρά­τος ανά­λο­γα με τον μό­νι­μο πλη­θυ­σμό του, 1,2 εκατ. ευρώ τον χρόνο. Το ποσό αυτό βέ­βαια δεν μπο­ρεί σε καμία πε­ρί­πτω­ση να κα­λύ­ψει τις ανά­γκες που ανα­κύ­πτουν όταν δέ­χε­ται χι­λιά­δες του­ρί­στες, οπότε υπο­χρε­ω­τι­κά στη­ρί­ζε­ται στα ίδια έσοδα.

«Θα ψη­φί­σου­με προ­ϋ­πο­λο­γι­σμούς ενώ γνω­ρί­ζου­με ότι θα είναι ελ­λειμ­μα­τι­κοί», λέει στην «Κ» ο κ. Γιάν­νης Μου­ρά­το­γλου, πρό­ε­δρος της Επι­τρο­πής Οι­κο­νο­μι­κών ΟΤΑ.

«Ο προ­γραμ­μα­τι­σμός μας έπεσε εντε­λώς έξω, αφού όχι μόνο δεν εί­χα­με έσοδα αλλά εί­χα­με και πολλά έξοδα. Κά­να­με προ­σλή­ψεις έκτα­κτου προ­σω­πι­κού, δα­πά­νες για την ενί­σχυ­ση του Κέ­ντρου Υγεί­ας, πλη­ρώ­σα­με τεστ. Μοι­ρά­ζα­με τρό­φι­μα σε πε­ρί­που 300 οι­κο­γέ­νειες ερ­γα­ζο­μέ­νων που βρέ­θη­καν στο νησί χωρίς δου­λειά ξαφ­νι­κά μετά τον χει­μώ­να», εξη­γεί και συ­μπλη­ρώ­νει: «Ευ­τυ­χώς εί­μα­στε ένας υγιής δήμος και δεν έχου­με δά­νεια».

Για το 2020 η υστέ­ρη­ση εσό­δων, σύμ­φω­να με τα στοι­χεία του Πα­ρα­τη­ρη­τη­ρί­ου, φθά­νει για το σύ­νο­λο των δήμων τα 399 εκατ. ευρώ. Οπως ανα­κοί­νω­σε ο ανα­πλη­ρω­τής υπουρ­γός Εσω­τε­ρι­κών Στέ­λιος Πέ­τσας στο συ­νέ­δριο της ΚΕΔΕ (Κε­ντρι­κή Eνωση Δήμων Ελ­λά­δας), θα κα­τα­βλη­θούν στους δή­μους επι­πλέ­ον 107 εκατ. ευρώ, ενώ ήδη έχουν λάβει έκτα­κτη επι­χο­ρή­γη­ση 50 εκατ. ευρώ. «Αυτό ση­μαί­νει ότι το άνοιγ­μα για τους δή­μους θα είναι 240 εκατ. ευρώ, χωρίς να υπο­λο­γί­σου­με και το πρώτο εξά­μη­νο του 2021, τα στοι­χεία για το οποίο δεν έχουν ακόμα εκτι­μη­θεί πλή­ρως», λέει ο κ. Μου­ρά­το­γλου.

Ο ίδιος ωστό­σο εκτι­μά ότι οι δήμοι σύ­ντο­μα θα αντι­με­τω­πί­σουν ακόμα με­γα­λύ­τε­ρα οι­κο­νο­μι­κά προ­βλή­μα­τα εξαι­τί­ας της αύ­ξη­σης του κό­στους της ενέρ­γειας. «Θα πρέ­πει έως το τέλος Νο­εμ­βρί­ου να έχου­με απο­φα­σί­σει αν θα προ­χω­ρή­σου­με σε αύ­ξη­ση δη­μο­τι­κών τελών ώστε να κα­λύ­ψου­με το επι­πλέ­ον κό­στος για τον οδο­φω­τι­σμό. Η συ­γκε­κρι­μέ­νη δα­πά­νη είναι αντα­πο­δο­τι­κή, δη­λα­δή κα­λύ­πτε­ται από τα τέλη που πλη­ρώ­νουν οι πο­λί­τες. Αν όμως αυ­ξη­θεί η δα­πά­νη και δεν αυ­ξη­θούν τα τέλη, απλώς θα έχου­με έναν ελ­λειμ­μα­τι­κό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό. Πα­ράλ­λη­λα, δεν έχου­με δι­καί­ω­μα να με­τα­φέ­ρου­με από αλλού κον­δύ­λια», επι­ση­μαί­νει ο κ. Μου­ρά­το­γλου.

Ως αντι­δή­μαρ­χος Οι­κο­νο­μι­κών στον Δήμο Εδεσ­σας έχει υπο­λο­γί­σει ότι ο οδο­φω­τι­σμός της πόλης το 2022 θα κο­στί­σει πε­ρί­που 200.000 ευρώ επι­πλέ­ον. Η κα­τά­στα­ση είναι πε­ρισ­σό­τε­ρο πε­ρί­πλο­κη για τους δή­μους που έχουν αστι­κές και αγρο­τι­κές εκτά­σεις, οπότε θα πρέ­πει να κα­τα­βάλ­λουν και το κό­στος της ενέρ­γειας για τη λει­τουρ­γία των αντλιο­στα­σί­ων για την άρ­δευ­ση.

Μέτρα εξορ­θο­λο­γι­σμού

Το υπουρ­γείο Εσω­τε­ρι­κών μέσα στις επό­με­νες εβδο­μά­δες πρό­κει­ται να κα­τα­λή­ξει «σε κά­ποια μέτρα εξορ­θο­λο­γι­σμού του κό­στους της ενέρ­γειας για τους δή­μους», σύμ­φω­να με τον ανα­πλη­ρω­τή υπουρ­γό Εσω­τε­ρι­κών Στέ­λιο Πέτσα, ο οποί­ος ανέ­φε­ρε ότι «δεν γνω­ρί­ζει ακόμα ποιο θα είναι το μείγ­μα αυτών των μέ­τρων». Ο κ. Μου­ρά­το­γλου, όπως τό­νι­σε στην «Κ», σχε­διά­ζει να προ­τεί­νει να δοθεί έκτα­κτη χρη­μα­το­δό­τη­ση στους δή­μους, η οποία όμως θα κα­λύ­ψει μόνο δα­πά­νες που κα­τα­βάλ­λο­νται από τα αντα­πο­δο­τι­κά τέλη, όπως ο φω­τι­σμός, έτσι ώστε να μην υπάρ­ξει πε­ραι­τέ­ρω εμπλο­κή με τους προ­ϋ­πο­λο­γι­σμούς των δήμων για το 2022.

Πηγή kathimerini.gr