Πόσο αποτελεσματικά είναι τα εμβόλια Astrazeneca- Moderna- Pfizer έναντι των νέων στελεχών;

Σημα­ντικό είναι να ολο­κλη­ρω­θεί το πλήρες εμβο­λια­στικό πρό­γραμμα και με τις δύο δόσεις των εμβο­λίων AstraZeneca, Pfizer και Moderna καθώς, σύμφωνα με νεότερα δεδο­μένα μελέτης, προ­σφέ­ρουν προ­στα­σία ενάντια και στα νεότερα στελέχη του SARS-CoV-2.

Μέχρι σήμερα, στην Ελλάδα περίπου το 50% των Ελλήνων έχει λάβει του­λά­χι­στον την 1η δόση του εμβο­λίου και στο 36% ο εμβο­λια­σμός  έχει ολο­κλη­ρω­θεί.  Αφε­τέ­ρου αξίζει να αξιο­λο­γη­θεί η πιθανή χορή­γηση ανα­μνη­στι­κών δόσεων ειδικά για όσους έχουν χαμηλή αντι­σω­μα­τική απά­ντηση.

Τα εγκε­κρι­μένα εμβόλια έναντι του ιού SARS-CoV-2 έχουν απο­δει­χθεί πολύ απο­τε­λε­σμα­τικά στον έλεγχο της παν­δη­μίας, αλλά έχουν σχε­δια­στεί στις αρχές της παν­δη­μίας πριν εμφα­νι­στούν τα νεότερα στελέχη, ενώ κάποια από τα στελέχη αυτά έχουν τη δυνα­τό­τητα να ξεπερ­νούν την ανοσία που παρέ­χουν τα εμβόλια.

Οι Ιατροί της Θερα­πευ­τι­κής Κλι­νι­κής της Ιατρι­κής Σχολής του Εθνικού και Καπο­δι­στρια­κού Πανε­πι­στη­μίου Αθηνών, Θεοδώρα Ψαλ­το­πού­λου, Πάνος Μαλαν­δρά­κης, Γιάννης Ντά­να­σης και Θάνος Δημό­που­λος (Πρύ­τα­νης ΕΚΠΑ) συνο­ψί­ζουν τα νεότερα δεδο­μένα. Σε μια πρό­σφατη μελέτη που δημο­σιεύ­τηκε στο διεθνές περιο­δικό Lancet (E.C.Wall και συνερ­γά­τες, AZD1222-induced neutralising antibody activity against SARS-CoV-2 Delta VOC, DOI:https://doi.org/10.1016/S0140-6736(21)01462-8) εκτι­μή­θηκε η απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τητα του εμβο­λίου της εται­ρείας AstraZeneca ενάντια στο νέο στέ­λε­χος του SARS-CoV-2 δέλτα.

Όσον αφορά στην παρα­γωγή εξου­δε­τε­ρω­τι­κών αντι­σω­μά­των μετά τον εμβο­λια­σμό με δύο δόσεις ASTRA ZENECA (AZD1222), σχεδόν όλοι οι συμ­με­τέ­χο­ντες (55/63, 87%) είχαν ανι­χνεύ­σιμα εξου­δε­τε­ρω­τικά αντι­σώ­ματα έναντι των στε­λε­χών D614G  (αρχικό στέ­λε­χος) και Β.1.1.7 (στέ­λε­χος άλφα, Ηνωμένο Βασί­λειο), ενώ σημα­ντικά λιγό­τε­ροι εμβο­λια­σμέ­νοι είχαν εξου­δε­τε­ρω­τικά αντι­σώ­ματα έναντι του Β.1.351 (στέ­λε­χος βήτα, Νότια Αφρική) (38/63, 60%) και του Β.1.617.2 (στέ­λε­χος δέλτα, Ινδία) (39/63, 62%).

Αντί­θετα, άνω του 95% από τους εμβο­λια­σμέ­νους με τις δύο δόσεις του εμβο­λίου Pfizer (BNT162b2) ανέ­πτυ­ξαν εξου­δε­τε­ρω­τικά αντι­σώ­ματα έναντι των στε­λε­χών Β.1.351 και Β.1.617.2. Ένα άλλο σημα­ντικό εύρημα της μελέτης έγκει­ται στο ότι οι συμ­με­τέ­χο­ντες με προη­γού­μενη λοίμωξη COVID-19 είχαν σημα­ντικά υψη­λό­τερα εξου­δε­τε­ρω­τικά αντι­σώ­ματα έναντι σε όλα τα στελέχη μετά από μία μόνο δόση του εμβο­λίου ASTRA ZENECA (AZD1222) συγκρι­τικά με όσους δεν είχαν νοσήσει.

Συμπε­ρα­σμα­τικά, οι ερευ­νη­τές της μελέτης σημειώ­νουν ότι οι εμβο­λια­σθέ­ντες με το ASTRA ZENECA έχουν υπο­δε­έ­στερη αντι­σω­μα­τική απά­ντηση έναντι του SARS-CoV-2 συγκρι­τικά με το Pfizer, το οποίο συνάδει τόσο με τα δεδο­μένα των κλι­νι­κών μελετών όσο και με τα προ­σφά­τως δημο­σιευ­μένα δεδο­μένα από το Ηνωμένο Βασί­λειο σχετικά με την απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τητα των εμβο­λίων ενάντια στο στέ­λε­χος B.1.617.2 (60% ASTRA ZENECA έναντι 79% BNT162b2) και στο στέ­λε­χος Β.1.1.7 (73% AZD1222 έναντι 92% Pfizer) (Lancet. 2021; 397: 2461-2462; MedRxiv https://doi.org/10.1101/2021.05.22.21257658).

Μια άλλη πρό­σφατη προ­δη­μο­σί­ευση των A.Choi και συνερ­γα­τών (https://www.biorxiv.org/content/10.1101/2021.06.28.449914v1) ανέλυσε την ικα­νό­τητα εξου­δε­τέ­ρω­σης στε­λε­χών του SARS-CoV-2. Οι ερευ­νη­τές συλ­λέ­ξανε ορούς εμβο­λια­σμέ­νων με δύο δόσεις του εμβο­λίου Moderna μία εβδο­μάδα μετά τη δεύτερη δόση του εμβο­λίου και έλεγξαν την ικα­νό­τητα εξου­δε­τέ­ρω­σης στο εργα­στή­ριο.

Ο πλήρης εμβο­λια­σμός οδήγησε σε παρα­γωγή εξου­δε­τε­ρω­τι­κών αντι­σω­μά­των απέ­να­ντι σε όλα τα στελέχη, όπως το στέ­λε­χος Βήτα (B.1.351, Νότιας Αφρικής), το στέ­λε­χος Β.1.617 (Ινδίας), το στέ­λε­χος Κάππα (Β.1.617.1), το στέ­λε­χος Δέλτα (Β.1.617.2), το στέ­λε­χος Ητα (Β.1.525, Νιγη­ρίας), το στέ­λε­χος Α.23.1 (Ουγκά­ντα) και το στέ­λε­χος Α.VOI.V2 (Αγκόλα).