«Ευχή και υπόσχεσή μου: Το 2015 θα είναι χρονιά αλήθειας και καθαρών επιλογών»

Κύριε Χα­τζη­μάρ­κο, μια χρο­νιά έφτα­σε στο τέλος της, μια χρο­νιά πολύ ση­μα­ντι­κή για σας. Σί­γου­ρα κά­νε­τε αυτές τις μέρες τον απο­λο­γι­σμό της.

Ήταν πράγ­μα­τι μια ση­μα­ντι­κή χρο­νιά, αλλά όχι μόνο για μένα. Μια χρο­νιά ανα­τρο­πών, δεν μπο­ρεί παρά να έχει κα­τα­λυ­τι­κή επί­δρα­ση στη ζωή όλων μας. Μετά από πολλά χρό­νια, η το­πι­κή κοι­νω­νία έδει­ξε πως ήταν έτοι­μη να κόψει τον ομ­φά­λιο λώρο από ένα σύ­στη­μα εξου­σί­ας, μια νο­ο­τρο­πία δια­κυ­βέρ­νη­σης, που αντί να την οδη­γή­σει μπρο­στά, την εγκλώ­βι­σε σε ένα κύκλο χα­μέ­νων ευ­και­ριών. Ένα φαύλο κύκλο ανα­τρο­φο­δό­τη­σης νο­ση­ρών φαι­νο­μέ­νων πάνω στα οποία στη­ρί­χτη­κε η πο­λι­τι­κή συ­νο­λι­κά στη χώρα αυτή τις τε­λευ­ταί­ες δε­κα­ε­τί­ες, με ανα­πό­φευ­κτη κα­τά­λη­ξη την χρε­ο­κο­πία της. Όχι μόνο οι­κο­νο­μι­κά. Η οι­κο­νο­μι­κή χρε­ο­κο­πία ήταν η πα­ρά­πλευ­ρη απώ­λεια της ηθι­κής, αξια­κής, πο­λι­τι­κής χρε­ο­κο­πί­ας που προη­γή­θη­καν. Στο βαθμό που το 2014 ση­μα­το­δο­τεί το σπά­σι­μο αυτού του φαύ­λου κύ­κλου, είναι αναμ­φί­βο­λα μια χρο­νιά που ση­μα­το­δο­τεί το τέλος μια ολό­κλη­ρης επο­χής.

Σε προ­σω­πι­κό επί­πε­δο, τι ση­μα­το­δο­τεί για σας;

Για μένα και τους συ­νερ­γά­τες μου, η χρο­νιά που φεύ­γει, απο­τέ­λε­σε την πλήρη δι­καί­ω­ση μιας από­φα­σης που την πε­ρί­ο­δο που ελή­φθη, θε­ω­ρή­θη­κε από πολ­λούς ανε­ξή­γη­τη, ίσως και πα­ρά­λο­γη. Να διεκ­δι­κή­σου­με την Πε­ρι­φέ­ρεια Νο­τί­ου Αι­γαί­ου. Σή­με­ρα πια, μετά από τέσ­σε­ρις μήνες ως πε­ρι­φε­ρεια­κή αρχή, είμαι απο­λύ­τως πε­πει­σμέ­νος πως όλοι αντι­λαμ­βά­νο­νται ότι ήταν μια αμι­γώς πο­λι­τι­κή από­φα­ση, που επι­κρο­τή­θη­κε και νο­μι­μο­ποι­ή­θη­κε με τρόπο θε­α­μα­τι­κό από τις το­πι­κές κοι­νω­νί­ες στο Νότιο Αι­γαίο. Μια από­φα­ση που υπα­γο­ρεύ­τη­κε από την πλήρη επί­γνω­ση των προ­βλη­μά­των του τόπου και την ανά­γκη ενός δια­φο­ρε­τι­κού τρό­που άσκη­σης εξου­σί­ας, που κι αυτή με την σειρά της υπα­γο­ρεύ­ε­ται – μάλ­λον επι­βάλ­λε­ται – από τις συν­θή­κες πρω­τό­γνω­ρης κρί­σης που περνά η χώρα. Αυτοί που δια­μόρ­φω­σαν τις συν­θή­κες χρε­ο­κο­πί­ας του τόπου, είναι προ­φα­νές ότι δεν μπο­ρούν να τον οδη­γή­σουν στην έξοδο από αυτήν. Αυτό απο­τε­λεί πλέον δικό μας στόχο, δικό μας στοί­χη­μα, δική μας απο­στο­λή. Η Πε­ρι­φέ­ρεια ως θε­σμός, δια­μορ­φώ­νει ένα ευ­ρύ­τα­το πεδίο δρά­σης, σχε­δια­σμού και εφαρ­μο­γής ου­σια­στι­κών πο­λι­τι­κών, που μπο­ρούν να οδη­γή­σουν σε θε­α­μα­τι­κά απο­τε­λέ­σμα­τα.

Το λέτε με ένα τρόπο, σαν να εξαρ­τά­ται από εσάς το όποιο απο­τέ­λε­σμα. Μέχρι σή­με­ρα εί­χα­με συ­νη­θί­σει να ακού­με για το «αθη­νο­κε­ντρι­κό κρά­τος» για την έλ­λει­ψη πόρων και αρ­μο­διο­τή­των, για όλα αυτά που απο­τε­λού­σαν τον ανα­σταλ­τι­κό πα­ρά­γο­ντα σχε­δόν σε κάθε πρω­το­βου­λία της αυ­το­διοί­κη­σης.

Ναι! Πι­στεύω ότι το απο­τέ­λε­σμα των ενερ­γειών μας εξαρ­τά­ται κατά κύριο λόγο από εμάς τους ίδιους. Θα με έχετε ακού­σει πολ­λές φορές να λέω ότι «ο εχθρός βρί­σκε­ται εντός των τει­χών». Αν εξε­τά­σε­τε μια προς μία τις χα­μέ­νες υπο­θέ­σεις, τις χα­μέ­νες ευ­και­ρί­ες, θα δια­πι­στώ­σε­τε κι εσείς ότι τα αίτια εντο­πί­ζο­νται το­πι­κά και μόνο το­πι­κά. Άλ­λω­στε, πώς είναι δυ­να­τόν τα προ­ϊ­ό­ντα του συ­στή­μα­τος να συ­γκρου­στούν με το σύ­στη­μα; Το τρα­γε­λα­φι­κό στην προ­κει­μέ­νη πε­ρί­πτω­ση είναι ότι, εκεί­νοι που δήθεν κα­τη­γο­ρούν το κε­ντρι­κό κρά­τος για όλα τα δεινά του τόπου, τυγ­χά­νει να είναι δια­χρο­νι­κά  οι κα­λύ­τε­ροι και οι πιο πει­θή­νιοι συ­νερ­γά­τες του!

Οι υπο­τι­θέ­με­νες «συ­γκρού­σεις» και οι δήθεν «διεκ­δι­κή­σεις» ήταν πάντα προ­σχη­μα­τι­κού χα­ρα­κτή­ρα, επί­δει­ξη ψευ­το­μα­γκιάς για εσω­τε­ρι­κή και μόνο κα­τα­νά­λω­ση, στά­χτη στα μάτια μιας κοι­νω­νί­ας που δυ­στυ­χώς εθί­στη­κε στο ψέμα, από εκεί­νους που στή­ρι­ξαν την πο­λι­τι­κή τους επι­βί­ω­ση στην επι­χεί­ρη­ση κα­τα­στο­λής των αντα­να­κλα­στι­κών της. Η αφύ­πνι­ση μιας κοι­νω­νί­ας με αυτά τα χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά, η «απο­το­ξί­νω­σή» της από το ψέμα και ο «εθι­σμός» της στην δια­φά­νεια και την αλή­θεια, ακόμη κι όταν αυτή δεν είναι ευ­χά­ρι­στη, είναι για μας το με­γα­λύ­τε­ρο στοί­χη­μα και η βα­σι­κή προ­ϋ­πό­θε­ση για να ξε­κολ­λή­σει ο τόπος από το τέλμα. Όλα τα υπό­λοι­πα, περί δήθεν εχθρών και δρά­κων, δεν είναι παρά προ­φά­σεις εν αμαρ­τί­αις, ιδα­νι­κό άλ­λο­θι για την ανι­κα­νό­τη­τά τους.

Παρά τα όσα λέτε, οι πε­ριο­ρι­σμοί που δη­μιουρ­γού­νται από τους πό­ρους και τις αρ­μο­διό­τη­τες, είναι υπαρ­κτοί. Δεν είναι δρά­κοι πα­ρα­μυ­θιών. Πολύ δε πε­ρισ­σό­τε­ρο τώρα, σε και­ρούς ύφε­σης και αυ­στη­ρής κη­δε­μο­νί­ας της χώρας από τους δα­νει­στές της.

Από την εμπει­ρία μου μέχρι σή­με­ρα, από όλες τις θέ­σεις που υπη­ρέ­τη­σα, θα σας πω μετά λόγου γνώ­σε­ως ότι καμία κη­δε­μο­νία δεν μπο­ρεί να απο­τρέ­ψει την απο­δο­χή μιας πρό­τα­σης πλή­ρως και ισχυ­ρώς τεκ­μη­ριω­μέ­νης. Άλ­λω­στε, αυτό είναι το ζη­τού­με­νο, όχι μόνο για την δική μας πε­ριο­χή αλλά και γε­νι­κό­τε­ρα. Αν εί­χα­με δικές μας προ­τά­σεις, αν εί­χα­με το δικό μας εθνι­κό σχέ­διο ανα­συ­γκρό­τη­σης και κυ­ρί­ως, αν εί­χα­με την δύ­να­μη να αγνο­ή­σου­με το πο­λι­τι­κό κό­στος υλο­ποί­η­σης αυτού του σχε­δί­ου, είμαι βέ­βαιος ότι δεν θα εί­χα­με ανά­γκη κα­μί­ας ξένης κη­δε­μο­νί­ας.

Γιατί κατά την γνώμη σας δεν μπο­ρέ­σα­με μέχρι σή­με­ρα να έχου­με το δικό μας σχέ­διο εθνι­κής ανα­συ­γκρό­τη­σης που πε­ρι­γρά­φε­τε;

Η απά­ντη­ση είναι προ­φα­νής. Γιατί αυτός ο τόπος δεν εκ­παι­δεύ­τη­κε ποτέ στην αλή­θεια και στις κα­θα­ρές επι­λο­γές. Γιατί σ’ αυτόν τον τόπο η πο­λι­τι­κή δεν απέ­κτη­σε ποτέ τον παι­δευ­τι­κό χα­ρα­κτή­ρα που εξ ορι­σμού έχει.  Σας το είπα και νω­ρί­τε­ρα, πε­ρι­γρά­φο­ντας την το­πι­κή πραγ­μα­τι­κό­τη­τα, που εν τέλει δεν είναι παρά μια απο­τύ­πω­ση, μια μι­κρο­γρα­φία της με­γά­λης ει­κό­νας της πο­λι­τι­κής στη χώρα. Όταν επί δε­κα­ε­τί­ες η πο­λι­τι­κή έχει σαν κύριο χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό της τον λαϊ­κι­σμό, το χάι­δε­μα των αφτιών και τον εκ­μαυ­λι­σμό της κοι­νω­νί­ας, όταν οι απο­φά­σεις λαμ­βά­νο­νται – ή δεν λαμ­βά­νο­νται – πάντα με βάση το πο­λι­τι­κό κό­στος, είναι ανα­με­νό­με­νο ότι δεν πρό­κει­ται να λη­φθεί και να υλο­ποι­η­θεί καμία δύ­σκο­λη πο­λι­τι­κή από­φα­ση.

Ο λαός δεν εκ­παι­δεύ­τη­κε στο να ακού­ει και να αντι­με­τω­πί­ζει την αλή­θεια. Έτσι, όταν έφτα­σε η ώρα της αλή­θειας, δεν μπο­ρέ­σα­με να αντι­με­τω­πί­σου­με την κρίση, ούτε ως πο­λι­τι­κό σύ­στη­μα, ούτε ως κοι­νω­νία. Κρύ­φτη­καν όλοι πίσω από τους δα­νει­στές, ο ρόλος των οποί­ων, υπό αυτές τις συν­θή­κες,  ήταν λο­γι­κό να με­γι­στο­ποι­η­θεί. Αυτό δεν θα συ­νέ­βαι­νε σε μια χώρα όπου πο­λί­τες και πο­λι­τι­κό προ­σω­πι­κό θα είχαν χει­ρα­φε­τη­θεί πο­λι­τι­κά. Γι αυτό δεν κου­ρά­ζο­μαι να επα­να­λαμ­βά­νω σε κάθε ευ­και­ρία, πόσο με­γά­λη ση­μα­σία έχουν στην πο­λι­τι­κή η αλή­θεια και οι κα­θα­ρές επι­λο­γές. Που θέ­λου­με να πάμε, με ποιο τρόπο θα φτά­σου­με ως εκεί, ποιο τί­μη­μα θα πλη­ρώ­σου­με.

• Τι σας κάνει να πι­στεύ­ε­τε ότι εσείς θα  κα­τα­φέ­ρε­τε να αλ­λά­ξε­τε τη νο­ο­τρο­πία που πο­λι­τι­κές δε­κα­ε­τιών δια­μόρ­φω­σαν στις το­πι­κές κοι­νω­νί­ες;

Το πι­στεύω, διότι έχω ήδη δείγ­μα­τα απο­δο­χής της αλή­θειας από τις το­πι­κές κοι­νω­νί­ες και είναι πραγ­μα­τι­κά εν­θαρ­ρυ­ντι­κά. Σε όλη τη διάρ­κεια της προ­ε­κλο­γι­κής πε­ριό­δου, πήγα σε κάθε γωνιά της Πε­ρι­φέ­ρειάς μας. Μί­λη­σα με όσους πε­ρισ­σό­τε­ρους φο­ρείς και πο­λί­τες ήταν δυ­να­τόν. Άκου­σα τα αι­τή­μα­τα όλων. Που­θε­νά και σε κα­νέ­ναν δεν έδωσα καμία υπό­σχε­ση, δεν ωραιο­ποί­η­σα κα­τα­στά­σεις, δεν έταξα έργα, δεν δη­μιούρ­γη­σα ψεύ­τι­κες προσ­δο­κί­ες. Εξέ­θε­σα πα­ντού την πραγ­μα­τι­κό­τη­τα. Το απο­τέ­λε­σμα των εκλο­γών ήταν η εντυ­πω­σια­κή από­δει­ξη ότι οι πο­λί­τες ξέ­ρουν να ακούν την αλή­θεια και να την επι­βρα­βεύ­ουν. Και όταν αυτό συμ­βαί­νει σε πε­ρι­βάλ­λον, γε­νι­κευ­μέ­νης απα­ξί­ω­σης της πο­λι­τι­κής και βα­θύ­τα­της  κρί­σης εμπι­στο­σύ­νης απέ­να­ντι σε αυ­τούς που δια­χει­ρί­ζο­νται τις δη­μό­σιες υπο­θέ­σεις, απο­κτά ακόμη με­γα­λύ­τε­ρη ση­μα­σία. Για το λόγο αυτό, το εκλο­γι­κό απο­τέ­λε­σμα δεν ήταν ένα απλό πο­σο­στό. Συμ­βο­λί­ζει πολύ πε­ρισ­σό­τε­ρα  και απο­τε­λεί  γερό θε­μέ­λιο για την ανα­τρο­πή που χρειά­ζε­ται ο τόπος.

Θα επι­μεί­νω στα ζη­τή­μα­τα πόρων και αρ­μο­διο­τή­των, άλ­λω­στε είναι τα βα­σι­κά ερ­γα­λεία για να λει­τουρ­γή­σει ο θε­σμός της Πε­ρι­φέ­ρειας.

Το πρό­βλη­μα της έλ­λει­ψης πόρων είναι υπαρ­κτό, αλλά δεν είναι κα­θο­ρι­στι­κό. Από­δει­ξη αυτού ότι οι­κο­νο­μι­κοί πόροι υπήρ­ξαν άφθο­νοι στο πρό­σφα­το πα­ρελ­θόν και απο­δεί­χθη­κε ότι από μόνοι τους, δεν μπό­ρε­σαν να απο­τρέ­ψουν την πο­ρεία προς την πα­ρακ­μή. Όσο για τις αρ­μο­διό­τη­τες, βα­σι­κή δέ­σμευ­σή μας ήταν από την αρχή, να μην κρυ­φτού­με πίσω από το τι επι­τρέ­πει το θε­σμι­κό πλαί­σιο και τι όχι. Δεν υπάρ­χει ζή­τη­μα που να μην αφορά την πε­ρι­φε­ρεια­κή αρχή και που να μην επι­χει­ρή­σει τη δική της πα­ρέμ­βα­ση για την επί­λυ­ση των προ­βλη­μά­των που δε­κα­ε­τί­ες τώρα τα­λαι­πω­ρούν τους νη­σιώ­τες. Ανα­ζη­τώ­ντας τον τρόπο με τόλμη, φα­ντα­σία, ευ­ε­λι­ξία, ευ­ρη­μα­τι­κό­τη­τα.

Μέχρι σή­με­ρα, σε ποιους το­μείς έχετε επι­κε­ντρώ­σει την προ­σο­χή σας;

Στους πρώ­τους μήνες της θη­τεί­ας μας έχου­με ήδη απο­δεί­ξει ότι ξέ­ρου­με να εξα­ντλού­με τις δυ­να­τό­τη­τες του θε­σμι­κού πλαι­σί­ου και να διεκ­δι­κού­με με τρόπο τεκ­μη­ριω­μέ­νο και ρε­α­λι­στι­κό την ανα­μόρ­φω­σή του, εκεί όπου είναι απα­ραί­τη­το. Εν­δει­κτι­κά θα ανα­φέ­ρω ότι απο­τρέ­ψα­με άμεσα τον απο­κλει­σμό των Πε­ρι­φε­ρειών από την δια­χεί­ρι­ση του νέου ΕΣΠΑ και επι­βάλ­λα­με την αλ­λα­γή του σχε­δί­ου νόμου, διεκ­δι­κού­με αλ­λα­γή του θε­σμι­κού πλαι­σί­ου για να αντι­με­τω­πί­σου­με γρή­γο­ρα και όχι εμ­βα­λω­μα­τι­κά τα προ­βλή­μα­τα υγεί­ας στα μικρά νησιά της Πε­ρι­φέ­ρειάς μας, διεκ­δι­κή­σα­με και ανα­λά­βα­με ως Πε­ρι­φέ­ρεια Νο­τί­ου Αι­γαί­ου κομ­βι­κό ρόλο στη δια­δι­κα­σία δια­μόρ­φω­σης του νέου θε­σμι­κού πλαι­σί­ου για τα λι­μά­νια, δρο­μο­λο­γή­σα­με τις δια­δι­κα­σί­ες για την υλο­ποί­η­ση του δι­κτύ­ου υδα­το­δρο­μί­ων στην Πε­ρι­φέ­ρειά μας.  Μέσα σε λι­γό­τε­ρο από τέσ­σε­ρις μήνες, έχου­με κάνει δου­λειά που άλλοι θα χρειά­ζο­νταν χρό­νια. Και συ­νε­χί­ζου­με ακά­θε­κτοι, πα­ράλ­λη­λα με την κα­θη­με­ρι­νή, κο­πιώ­δη προ­σπά­θεια να κα­θα­ρί­ζου­με τα «ναρ­κο­πέ­δια» που ανα­κα­λύ­πτου­με, να απο­κρού­ου­με την κα­κό­βου­λη, ανερ­μά­τι­στη κρι­τι­κή. Κα­τα­νοη­τή η κρι­τι­κή και οι αντι­δρά­σεις από κεί­νους που αι­σθά­νο­νται να εκτί­θε­νται ανε­πα­νόρ­θω­τα από τη δική μας λει­τουρ­γία, αφού κα­θη­με­ρι­νά γί­νο­νται τα απο­κα­λυ­πτή­ρια της δικής τους ανι­κα­νό­τη­τας.

Τι εύ­χε­στε για την νέα χρο­νιά που ανα­τέλ­λει;

Η χρο­νιά που φεύ­γει ήταν για τον τόπο μας η χρο­νιά της ιστο­ρι­κής στρο­φής. Εύ­χο­μαι το 2015 να στα­θε­ρο­ποι­ή­σει τη νέα πο­ρεία που ξε­κι­νή­σα­με, με ορί­ζο­ντα πε­ντα­ε­τί­ας.

Εύ­χο­μαι να συ­νει­δη­το­ποι­ή­σου­με όλοι σ΄αυ­τόν τον τόπο τις ανε­ξά­ντλη­τες δυ­να­τό­τη­τές του, που απο­τε­λούν την ισχυ­ρό­τε­ρη εγ­γύ­η­ση προ­ο­πτι­κής για το μέλ­λον

Εύ­χο­μαι  το Νότιο Αι­γαίο, να μπο­ρεί να ηγη­θεί όχι απλά της το­πι­κής προ­σπά­θειας ανά­καμ­ψης, αλλά και αυτής ακόμη της υπερ-το­πι­κής, εθνι­κής προ­σπά­θειας. Τα ανα­πτυ­ξια­κά πεδία στα οποία δίνει αγώνα η χώρα είναι συ­γκε­κρι­μέ­να και σχε­τί­ζο­νται με τον του­ρι­σμό, την προ­σέλ­κυ­ση επεν­δύ­σε­ων, και την αξιο­ποί­η­ση του πρω­το­γε­νούς τομέα. Όλα αυτά τα πεδία μαζί, απα­ντώ­νται μόνο στην Πε­ρι­φέ­ρεια Νο­τί­ου Αι­γαί­ου και όλα συν­θέ­τουν την ανά­πτυ­ξη. Μέχρι τώρα η ανα­ζή­τη­ση του νέου ανα­πτυ­ξια­κού μο­ντέ­λου, απο­τε­λού­σε αντι­κεί­με­νο ημε­ρί­δων και συ­νε­δρί­ων, ένα συ­νε­χές ευ­χο­λό­γιο. Εμείς εδώ, στο Νότιο Αι­γαίο μπο­ρού­με να το κά­νου­με πράξη.

Ένας τέ­τοιος στό­χος δεν μπο­ρεί να απο­τε­λεί απλά προ­σω­πι­κό στοί­χη­μα δικό μου και των συ­νερ­γα­τών μου. Είναι συλ­λο­γι­κή υπό­θε­ση. Πρέ­πει να γίνει στοί­χη­μα και στό­χος ολό­κλη­ρης της κοι­νω­νί­ας. Προ­ϋ­πό­θε­ση γι αυτό,  η αλ­λα­γή νο­ο­τρο­πιών,

Όχι άλλα λόγια λοι­πόν.  Ευχή και υπό­σχε­σή μου: Το 2015 θα είναι χρο­νιά πρά­ξε­ων, αλή­θειας και κα­θα­ρών επι­λο­γών.