Ναυαγοσωστική κάλυψη στη Ρόδο: Στο Ελεγκτικό Συνέδριο η «μάχη» του Δήμου

·      Προσφυγή κατά της απόφασης του Ελεγκτικού Συνεδρίου για τον τριετή διαγωνισμό και παράλληλη προσωρινή λύση μέσω της διαδικασίας του άρθρου 32

·      «Το πρόβλημα δεν είναι το κόστος, αλλά η έλλειψη προσωπικού», τονίζει ο αναπληρωτής δημάρχου Ρόδου και αντιδήμαρχος κ. Κώστας Χαλκιάς

Σε δύο παράλληλα επίπεδα εξελίσσεται η προσπάθεια του Δήμου Ρόδου να διασφαλίσει τη ναυαγοσωστική κάλυψη των παραλιών του νησιού. Από τη μία πλευρά βρίσκεται η προσφυγή κατά της απόφασης του Ελεγκτικού Συνεδρίου, η οποία «μπλοκάρει» την ολοκλήρωση του διεθνούς διαγωνισμού για την τριετή κάλυψη και, από την άλλη, η ανάγκη να υπάρξει άμεση λύση για την τρέχουσα θερινή περίοδο. Ο αναπληρωτής δημάρχου Ρόδου και αντιδήμαρχος κ. Κώστας Χαλκιάς σε δηλώσεις που έκανε χτες στους δημοσιογράφους, ανέλυσε το ιστορικό της υπόθεσης, τη διαδικασία που ακολουθεί ο Δήμος, αλλά και τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει η αυτοδιοίκηση στην προσπάθεια εξεύρεσης επαρκούς αριθμού ναυαγοσωστών.

Η απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου και η προσφυγή

Όπως εξηγεί ο κ. Χαλκιάς, ο Δήμος Ρόδου είχε προχωρήσει στην προκήρυξη διεθνούς διαγωνισμού για την κάλυψη των αναγκών ναυαγοσωστικής προστασίας. Μετά την ολοκλήρωση της διαγωνιστικής διαδικασίας, το σχέδιο της σύμβασης υποβλήθηκε στο Ελεγκτικό Συνέδριο. «Όπως ξέρετε, ο Δήμος Ρόδου έχει προκηρύξει διεθνή διαγωνισμό για να καλύψει τις ανάγκες της ναυαγοσωστικής κάλυψης. Καθώς ολοκληρώθηκε ο διαγωνισμός, το σχέδιο σύμβασης υποβλήθηκε στο Ελεγκτικό Συνέδριο. Το κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου στην Αθήνα, με πράξη που εξέδωσε, είπε ότι κωλύεται η σύμβαση, για λόγους που αναφέρονταν στη διαδικασία δημοπράτησης». Η δημοτική αρχή, ωστόσο, αποφάσισε να αξιοποιήσει το δικαίωμα που έχει και να προσφύγει κατά της συγκεκριμένης απόφασης, καθώς, σύμφωνα με τον κ. Χαλκιά, υπάρχουν και διαφορετικές αποφάσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου για ζητήματα που σχετίζονται με την υπόθεση. «Ο Δήμος Ρόδου, έχοντας υπόψη του ότι υπάρχει και αντίθετη νομολογία του Ελεγκτικού Συνεδρίου σε σχέση με τα ζητήματα που διευκρινίζονται στη συγκεκριμένη πράξη, έχει αποφασίσει να υποβάλει προσφυγή ανάκλησης στο αρμόδιο κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Έχει κάθε δικαίωμα να το κάνει αυτό. Ευελπιστεί ότι τα επιχειρήματά του θα εισακουστούν και θα λυθεί το πρόβλημα».

Η προσωρινή λύση μέσω του άρθρου 32

Μέχρι να εξεταστεί η προσφυγή και να εκδοθεί απόφαση, όμως, ο Δήμος καλείται να αντιμετωπίσει μια άμεση ανάγκη: την κάλυψη των πολυσύχναστων παραλιών κατά τη διάρκεια της τουριστικής περιόδου. Για τον λόγο αυτό, όπως διευκρινίζει ο αντιδήμαρχος, η δημοτική αρχή προσφεύγει στη διαδικασία του άρθρου 32 του νόμου περί δημοσίων συμβάσεων, ώστε να εξασφαλίσει προσωρινά τη ναυαγοσωστική κάλυψη. Ο κ. Χαλκιάς επισημαίνει ότι δεν πρέπει να συγχέονται οι δύο διαδικασίες: «Μην μπερδεύετε τη λέξη προσφυγή στη διαδικασία του άρθρου 32 με την προσφυγή κατά της ανακλητικής απόφασης. Είναι εντελώς δύο διαφορετικά πράγματα. Εκδόθηκε η απόφαση του Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Κατά της απόφασης αυτής θα υποβληθεί προσφυγή ανάκλησης. Στο ενδιάμεσο χρονικό διάστημα ο Δήμος Ρόδου θα προσφύγει στη διαδικασία του άρθρου 32. Χρησιμοποιείται μεν το ίδιο ρήμα, είναι για δύο διαφορετικούς προορισμούς». Και προσθέτει: «Είναι για όσο χρονικό διάστημα διαρκεί η εκκρεμής αίτηση συγκεκριμένα και μέχρι να εκδοθεί απόφαση από το Ελεγκτικό Συνέδριο». Με άλλα λόγια, η διαδικασία του άρθρου 32 αφορά την άμεση και προσωρινή αντιμετώπιση της ανάγκης, ενώ η προσφυγή ανάκλησης αφορά τον ίδιο τον τριετή διαγωνισμό.

Οι καθυστερήσεις και το ιστορικό της υπόθεσης

Η σημερινή εκκρεμότητα δεν προέκυψε ξαφνικά. Ερωτηθείς ο κ. Χαλκιάς εξήγησε τα προβλήματα που υπήρξαν από τις αρχές του έτους σε σχέση με τον προϋπολογισμό του Δήμου. «Από τις αρχές του έτους υπήρχε σε σχέση με τα ζητήματα του προϋπολογισμού μία εμπλοκή. Συγκεκριμένα, όταν εγγράψαμε το ποσό που προϋπολογίζαμε να δαπανήσουμε για τη ναυαγοσωστική κάλυψη, λαμβάνοντας υπόψη και την κρατική επιχορήγηση, με βάση τα δεδομένα που είχαμε από το προηγούμενο έτος, η Αποκεντρωμένη Διοίκηση εξέφρασε επί του συγκεκριμένου ζητήματος την άποψη ότι θα πρέπει να περιμένουμε να μάθουμε το ακριβές ποσό που θα μας επιχορηγηθεί για το τρέχον έτος και μετά να το εγγράψουμε στον προϋπολογισμό». Η εξέλιξη αυτή, σύμφωνα με τον ίδιο, είχε ως αποτέλεσμα να καθυστερήσει η έναρξη της διαδικασίας.

«Εμείς ακούσαμε βεβαίως την άποψη της Αποκεντρωμένης Διοίκησης σε σχέση με το συγκεκριμένο ζήτημα. Αντιλαμβάνεστε ότι αυτό επέφερε μία καθυστέρηση σε σχέση με τον χρόνο έναρξης της δημοπράτησης. Εξού και όταν ξεκίνησε τη δημοπράτηση του έργου ο Δήμος Ρόδου, προέβη σε σύντμηση των προθεσμιών για να μπορέσει εγκαίρως να τοποθετήσει τους ναυαγοσώστες στις παραλίες του νησιού».

Η μεγάλη έλλειψη ναυαγοσωστών

Πέρα όμως από τις διοικητικές και διαγωνιστικές διαδικασίες, υπάρχει ένα ακόμη, ιδιαίτερα σημαντικό πρόβλημα: η έλλειψη διαθέσιμου ανθρώπινου δυναμικού. Ο κ. Χαλκιάς χαρακτηρίζει απολύτως θεμιτή την υποχρέωση των δήμων να τοποθετούν ναυαγοσώστες στις πολυσύχναστες παραλίες, καθώς, όπως σημειώνει, πρόκειται πρωτίστως για ζήτημα προστασίας της ανθρώπινης ζωής. «Η συγκεκριμένη υποχρέωση που υπάρχει από τον νόμο να τοποθετούνται ναυαγοσώστες στις πολυσύχναστες παραλίες των νησιών, αντιλαμβάνεστε ότι είναι μία υποχρέωση, η οποία είναι απόλυτα θεμιτή και την αντιλαμβανόμαστε όλοι και ως μία υποχρέωση που πρέπει να καλύψει οποιοσδήποτε δήμος, γιατί είναι αναγκαίο οι πολυσύχναστες παραλίες να έχουν ναυαγοσώστες ώστε να προστατεύεται η ανθρώπινη ζωή». Ωστόσο, όπως επισημαίνει, η ύπαρξη της υποχρέωσης δεν σημαίνει αυτομάτως ότι υπάρχει και το απαιτούμενο προσωπικό για να την καλύψει. «Από αυτό μέχρι να φτάσουμε στο σημείο να τοποθετήσουμε πράγματι τους ναυαγοσώστες, κάθε φορά απέχουμε πάρα πολύ».

Το πρόβλημα της στέγασης στη Ρόδο

Το πρόβλημα, σύμφωνα με τον αντιδήμαρχο, είναι ευρύτερο και αφορά συνολικά την αγορά εργασίας. «Πολύ συχνά δεν υπάρχει ικανός αριθμός ναυαγοσωστών στην αγορά για να στελεχωθούν οι παραλίες, όχι μόνο του Δήμου Ρόδου, αλλά και συνολικά της χώρας». Στη Ρόδο, μάλιστα, υπάρχει ένα επιπλέον εμπόδιο. Οι ανάδοχοι που ενδιαφέρονται να συμμετάσχουν στους διαγωνισμούς δηλώνουν ότι δυσκολεύονται να βρουν προσωπικό στην περιοχή και αναγκάζονται να αναζητήσουν ναυαγοσώστες από άλλες περιοχές της Ελλάδας. «Δεν βρίσκουν άτομα εδώ στην περιοχή. Ότι πρέπει να μεταφέρουν προσωπικό από την ηπειρωτική Ελλάδα. Ότι η μεταφορά προσωπικού από την ηπειρωτική Ελλάδα αντιμετωπίζει και αυτή τα ίδια προβλήματα που αντιμετωπίζει η μεταφορά προσωπικού σε άλλους κλάδους. Δηλαδή κυρίως το πρόβλημα της στέγασης. Μεγάλο πρόβλημα, τεράστιο πρόβλημα».

Εποχική εργασία και περιορισμένη προσφορά

Σημαντικό ρόλο διαδραματίζει και ο εποχικός χαρακτήρας της εργασίας. «Μην ξεχνάτε, πρόκειται για μία άκρως εποχιακή απασχόληση. Δηλαδή που ξεκινάει από τον Ιούνιο μέχρι και τα τέλη Σεπτεμβρίου. Αυτό είναι το υποχρεωτικό χρονικό διάστημα. Αντιλαμβάνεστε πόσο δύσκολο είναι κανείς στην αγορά εργασίας, στη σημερινή, να βρει άτομο να καλύψει ανάγκες μόνο για αυτό το περιορισμένο χρονικό διάστημα» -όπως ανέφερε ο αντιδήμαρχος. Ο ίδιος, υπογραμμίζει ότι πρόκειται για «ιδιαίτερα σοβαρά, πρακτικά ζητήματα», τα οποία αντιμετωπίζουν τόσο οι ανάδοχοι όσο και ο ίδιος ο Δήμος στην προσπάθειά του να εξασφαλίσει τη ναυαγοσωστική κάλυψη. «Δεν υπάρχει μόνιμο προσωπικό που καλύπτει αυτή την ανάγκη ούτε υπάρχει έστω εποχιακό προσωπικό που την καλύπτει. Αντιλαμβάνεστε ότι στρέφεται κανείς στην αγορά εργασίας του ιδιωτικού τομέα για να μπορέσει να στελεχώσει αυτές τις θέσεις και να προσφέρει αυτές τις υπηρεσίες».

«Το πρόβλημα δεν είναι το κόστος»

Ο αντιδήμαρχος επισημαίνει ότι η δυσκολία δεν αφορά μόνο τους δήμους, αλλά και τις ιδιωτικές επιχειρήσεις που υποχρεούνται να διαθέτουν ναυαγοσώστες στις κολυμβητικές τους εγκαταστάσεις. «Δεν το έχουμε μόνο εμείς. Ξέρετε ότι αντίστοιχο πρόβλημα, μιας και είναι και θέμα επικαιρότητας, αντιμετωπίζουν παντού και οι ιδιωτικές επιχειρήσεις οι οποίες έχουν κολυμβητικές δεξαμενές και πρέπει και αυτές να έχουν έναν ναυαγοσώστη». Με αφορμή περιστατικά που έχουν δει το φως της δημοσιότητας, ο κ. Χαλκιάς αναδεικνύει για ακόμη μία φορά το πρόβλημα της έλλειψης προσωπικού. «Όλα αυτά δείχνουν κάτι: αποδεικνύουν την έλλειψη που υπάρχει πραγματικά σε προσωπικό που θα μπορούσε να καλύψει αυτές τις ανάγκες». Και καταλήγει λέγοντας χαρακτηριστικά: «Δεν θα μιλήσω για το κόστος γιατί το κόστος πρέπει κανείς να το επωμίζεται και είναι θεμιτό να το επωμίζεται αφού πρέπει να προστατεύσουμε την ανθρώπινη ζωή και είναι πέρα από το κόστος. Δεν είναι το ζήτημα του κόστους. Είναι το ζήτημα της έλλειψης προσφοράς ατόμων στην αγορά». «Όταν πραγματικά πρέπει να καλύψεις μια ανάγκη αλλά η αγορά δεν σου προσφέρει αυτό το δυναμικό ώστε να το απασχολήσεις, το πρόβλημα είναι τεράστιο». Ο κ. Χαλκιάς εκφράζει, τέλος, την ελπίδα ότι στο μέλλον θα υπάρξουν αλλαγές που θα διευκολύνουν την κάλυψη των συγκεκριμένων αναγκών: «Ελπίζω ότι στο μέλλον θα μπορέσουν να υπάρξουν σε αυτό το κομμάτι τουλάχιστον τέτοιες εξελίξεις και τέτοιες αναπροσαρμογές ακόμη και της νομοθεσίας, ώστε για όλους εμάς να είναι πιο εύκολο και πιο εφικτό να μπορέσουμε να καλύψουμε αυτή την ανάγκη».