Πυρκαγιές: Drones, Canadair και ελικόπτερα στη μάχη για το καλοκαίρι του 2026

Με περισ­σό­τερα από 100 drones στον αέρα, έως 85 εναέρια μέσα δασο­πυ­ρό­σβε­σης, σχεδόν 19.000 πυρο­σβέ­στες, νέες παρα­δό­σεις εξο­πλι­σμού μέσω του προ­γράμ­μα­τος «ΑΙΓΙΣ» και αυξη­μένη χρη­μα­το­δό­τηση για τους δήμους, η Ελλάδα έχει εισέλ­θει στη φετινή αντι­πυ­ρική περίοδο επι­χει­ρώ­ντας να ενι­σχύ­σει σημα­ντικά τις δυνα­τό­τη­τες πρό­λη­ψης και αντι­με­τώ­πι­σης των δασικών πυρ­κα­γιών. Η φετινή χρονιά θεω­ρεί­ται κρίσιμη, καθώς πολλές από τις προ­μή­θειες και τις παρεμ­βά­σεις που σχε­διά­ζο­νταν τα προη­γού­μενα χρόνια αρχί­ζουν πλέον να περνούν από το στάδιο των συμ­βά­σεων στην πράξη.

Η φετινή αντι­πυ­ρική περί­ο­δος αποκτά και ισχυρή ευρω­παϊκή διά­σταση. Συνο­λικά 777 πυρο­σβέ­στες από 14 ευρω­παϊ­κές χώρες θα ανα­πτυ­χθούν προ­λη­πτικά σε περιο­χές υψηλού κιν­δύ­νου της Ελλάδας, της Ιταλίας, της Γαλλίας, της Ισπα­νίας και της Πορ­το­γα­λίας στο πλαίσιο του Μηχα­νι­σμού Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας της ΕΕ. Παράλ­ληλα, 22 πυρο­σβε­στικά αερο­σκάφη και 5 ελι­κό­πτερα του ευρω­παϊ­κού στόλου βρί­σκο­νται σε ετοι­μό­τητα για να συν­δρά­μουν κράτη που θα βρεθούν αντι­μέ­τωπα με μεγάλα πύρινα μέτωπα, ενώ η επι­χει­ρη­σιακή εικόνα θα υπο­στη­ρί­ζε­ται από το Κέντρο Συντο­νι­σμού Αντι­με­τώ­πι­σης Εκτά­κτων Αναγκών της ΕΕ, το σύστημα EFFIS και τις δορυ­φο­ρι­κές υπη­ρε­σίες Copernicus.

 Τα drones που «βλέπουν» τη φωτιά πριν εξα­πλω­θεί

Από φέτος το Πυρο­σβε­στικό Σώμα και η Πολι­τική Προ­στα­σία έχουν στη διάθεσή τους περισ­σό­τερα από 100 drones, τα οποία έχουν ανα­πτυ­χθεί σε ολό­κληρη τη χώρα για την επι­τή­ρηση περιο­χών υψηλού κιν­δύ­νου. Τα μη επαν­δρω­μένα αερο­σκάφη επι­χει­ρούν σε 24ωρη βάση, δια­θέ­τουν θερ­μι­κές κάμερες και συστή­ματα παρα­κο­λού­θη­σης και μπορούν να εντο­πί­ζουν καπνό ή εστίες φωτιάς στα πρώτα κρίσιμα λεπτά.

Η χρήση τους θεω­ρεί­ται ιδιαί­τερα σημα­ντική καθώς επι­τρέ­πει την έγκαιρη κινη­το­ποί­ηση των δυνά­μεων πριν μια πυρ­κα­γιά απο­κτή­σει μεγάλες δια­στά­σεις. Παράλ­ληλα, ειδικές κινητές μονάδες drones έχουν τη δυνα­τό­τητα να μετα­κι­νού­νται ανάλογα με τις ανάγκες που προ­κύ­πτουν σε δια­φο­ρε­τι­κές περιο­χές της χώρας.

 18.804 πυρο­σβέ­στες, 85 εναέρια μέσα και 21 ΕΜΟΔΕ

Η φετινή αντι­πυ­ρική περί­ο­δος στη­ρί­ζε­ται παράλ­ληλα σε ενι­σχυ­μέ­νες επι­χει­ρη­σια­κές δυνά­μεις. Σύμφωνα με στοι­χεία της Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας, το προ­σω­πικό του Πυρο­σβε­στι­κού Σώματος ανέρ­χε­ται το 2026 σε 18.804 πυρο­σβέ­στες, αριθμός αυξη­μέ­νος σε σχέση με προη­γού­μενα χρόνια.

Τα εναέρια μέσα δασο­πυ­ρό­σβε­σης, εθνικά και μισθω­μένα, φτάνουν φέτος τα 80 έως 85, ανάλογα με τη δια­θε­σι­μό­τητα κάθε ημέρας, απο­τε­λώ­ντας το βασικό όπλο στην αντι­με­τώ­πιση μεγάλων δασικών πυρ­κα­γιών.

Παράλ­ληλα, έχουν ανα­πτυ­χθεί σε ολό­κληρη την επι­κρά­τεια 21 Ειδικές Μονάδες Δασικών Επι­χει­ρή­σεων (ΕΜΟΔΕ), με δυνα­τό­τητα ταχείας αερο­με­τα­φο­ράς ακόμη και στα πιο δυσπρό­σιτα σημεία της χώρας. Οι συγκε­κρι­μέ­νες μονάδες δημιουρ­γή­θη­καν μετά τις μεγάλες πυρ­κα­γιές των τελευ­ταίων ετών και έχουν ως απο­στολή την άμεση προ­σβολή μιας φωτιάς στα πρώτα στάδια εξέ­λι­ξής της.

Σημα­ντική είναι και η συμβολή των εθε­λο­ντών. Στον επι­χει­ρη­σιακό σχε­δια­σμό συμ­με­τέ­χουν σήμερα 5.011 εθε­λο­ντές από 234 εθε­λο­ντι­κές οργα­νώ­σεις, ενώ περισ­σό­τε­ροι από 6.500 έχουν ολο­κλη­ρώ­σει πιστο­ποι­η­μένη εκπαί­δευση δασο­προ­στα­σίας και δασο­πυ­ρό­σβε­σης μέσω της Ακα­δη­μίας Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας.

Τα Canadair που σηκώ­νουν το βάρος της αντι­πυ­ρι­κής περιό­δου

Κομβικό ρόλο στον σχε­δια­σμό εξα­κο­λου­θούν να δια­δρα­μα­τί­ζουν τα Canadair, τα αμφίβια πυρο­σβε­στικά αερο­σκάφη που απο­τε­λούν εδώ και δεκα­ε­τίες τη ραχο­κο­κα­λιά της ενα­έ­ριας δασο­πυ­ρό­σβε­σης.

Η Ελλάδα δια­θέ­τει έναν από τους μεγα­λύ­τε­ρους στόλους Canadair στην Ευρώπη, με περίπου 25 αερο­σκάφη να επι­χει­ρούν κάθε καλο­καίρι υπό την ευθύνη της Πολε­μι­κής Αερο­πο­ρίας. Στον στόλο περι­λαμ­βά­νο­νται τα παλαιό­τερα CL-215, που εντά­χθη­καν στην Ελλάδα τη δεκα­ε­τία του 1970 και του 1980, καθώς και τα νεότερα CL-415 που απο­κτή­θη­καν τη δεκα­ε­τία του 2000.

Το βασικό τους πλε­ο­νέ­κτημα είναι ότι μπορούν να ανε­φο­διά­ζο­νται απευ­θείας από τη θάλασσα ή από λίμνες χωρίς να χρειά­ζε­ται να επι­στρέ­ψουν σε αερο­δρό­μιο. Μέσα σε περίπου δέκα έως δώδεκα δευ­τε­ρό­λε­πτα γεμί­ζουν τις δεξα­με­νές τους και επι­στρέ­φουν στο μέτωπο της πυρ­κα­γιάς, μετα­φέ­ρο­ντας έως και έξι τόνους νερού σε κάθε απο­στολή.

Παράλ­ληλα με την ανα­βάθ­μιση των υφι­στά­με­νων αερο­σκα­φών, η Ελλάδα συμ­με­τέ­χει στο ευρω­παϊκό πρό­γραμμα προ­μή­θειας των νέων Canadair CL-515. Στο πλαίσιο του σχε­δια­σμού προ­βλέ­πε­ται η από­κτηση επτά νέων αερο­σκα­φών τα επόμενα χρόνια, τα οποία θα ενι­σχύ­σουν σημα­ντικά τον στόλο αερο­πυ­ρό­σβε­σης της χώρας.

Η Ελλάδα δεν συμ­με­τέ­χει μόνο ως απο­δέ­κτης βοή­θειας αλλά και ως πάροχος μέσων στον ευρω­παϊκό μηχα­νι­σμό. Για τη φετινή περίοδο έχει δηλώσει στον στόλο rescEU τέσσερα αμφίβια πυρο­σβε­στικά αερο­σκάφη, τα οποία μπορούν να δια­τε­θούν για επι­χει­ρή­σεις σε άλλες ευρω­παϊ­κές χώρες εφόσον απαι­τη­θεί. Συνο­λικά ο ευρω­παϊ­κός στόλος περι­λαμ­βά­νει αερο­σκάφη και ελι­κό­πτερα που προ­σφέ­ρο­νται από κράτη-μέλη, δημιουρ­γώ­ντας ένα κοινό δίχτυ προ­στα­σίας απέ­να­ντι στις ολοένα συχνό­τε­ρες δασικές πυρ­κα­γιές.

Πρόληψη με περισ­σό­τερα χρήματα στους δήμους και το Antinero

Εξίσου σημα­ντικό βάρος δίνεται φέτος στην πρόληψη. Σύμφωνα με στοι­χεία της Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας, κατα­νέ­μο­νται σε 332 δήμους της χώρας πόροι ύψους 47,5 εκατ. ευρώ απο­κλει­στικά για δράσεις πυρο­προ­στα­σίας, ενώ επι­πλέον 2,5 εκατ. ευρώ δια­τί­θε­νται σε συν­δέ­σμους δήμων. Η χρη­μα­το­δό­τηση είναι αυξη­μένη κατά 25% σε σχέση με πέρυσι.

Οι πόροι αυτοί αξιο­ποιού­νται για καθα­ρι­σμούς βλά­στη­σης, συντή­ρηση δασικών δρόμων, δημιουρ­γία αντι­πυ­ρι­κών ζωνών και άλλες παρεμ­βά­σεις πρό­λη­ψης πριν από την κορύ­φωση της αντι­πυ­ρι­κής περιό­δου.

Παράλ­ληλα, συνε­χί­ζε­ται η υλο­ποί­ηση του προ­γράμ­μα­τος Antinero, το οποίο ξεκί­νησε το 2022 και εξε­λί­χθηκε σε ένα από τα βασικά εργα­λεία δασικών καθα­ρι­σμών και προ­λη­πτι­κών παρεμ­βά­σεων. Τα προ­γράμ­ματα Antinero I, II, III, IV και Antinero Plus βρί­σκο­νται σε εξέλιξη με ορί­ζο­ντα ολο­κλή­ρω­σης το 2026.

Οι πρώτες παρα­δό­σεις του ΑΙΓΙΣ και οι νέες προ­μή­θειες

Πίσω από τη φετινή προ­ε­τοι­μα­σία βρί­σκε­ται το πρό­γραμμα «ΑΙΓΙΣ», συνο­λι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού περίπου 2 δισ. ευρώ, το οποίο περι­λαμ­βά­νει νέες προ­μή­θειες ενα­έ­ριων μέσων, ελι­κο­πτέ­ρων, drones, πυρο­σβε­στι­κών οχη­μά­των και ειδικού εξο­πλι­σμού.

Μεταξύ των σημα­ντι­κό­τε­ρων έργων ξεχω­ρί­ζει η προ­μή­θεια οκτώ νέων πυρο­σβε­στι­κών ελι­κο­πτέ­ρων, τα οποία ανα­μέ­νε­ται να ενι­σχύ­σουν σημα­ντικά τις δυνα­τό­τη­τες αερο­πυ­ρό­σβε­σης τα επόμενα χρόνια.

Τελευ­ταία εξέλιξη απο­τε­λεί την προη­γού­μενη εβδο­μάδα η παρά­δοση στο Πυρο­σβε­στικό Σώμα δέκα νέων τρα­κτό­ρων με επι­κα­θή­μενα ημι­ρυ­μουλ­κού­μενα χαμηλής φόρ­τω­σης. Τα συγκε­κρι­μένα μέσα χρη­σι­μο­ποιού­νται για τη μετα­φορά βαρέων πυρο­σβε­στι­κών οχη­μά­των, ερπυ­στριο­φό­ρων μηχα­νη­μά­των και ειδικού εξο­πλι­σμού σε περιο­χές όπου απαι­τεί­ται ταχεία ανά­πτυξη δυνά­μεων κατά τη διάρ­κεια μιας μεγάλης κατα­στρο­φής.

Συνο­λικά, ο στόλος οχη­μά­των του Πυρο­σβε­στι­κού Σώματος ανέρ­χε­ται σήμερα σε 3.911 οχήματα, εκ των οποίων 1.993 είναι υδρο­φόρα, 1.687 βοη­θη­τικά και 228 ειδικού σκοπού.

Στο μικρο­σκό­πιο αρχαιο­λο­γι­κοί χώροι και δίκτυα ηλε­κτρι­σμού

Το φετινό σχέδιο περι­λαμ­βά­νει και μια σειρά συνερ­γα­σιών με άλλους φορείς για τη μείωση του κιν­δύ­νου εκδή­λω­σης πυρ­κα­γιών.

Σε εφαρ­μογή βρί­σκε­ται το Μνη­μό­νιο Συνερ­γα­σίας μεταξύ του υπουρ­γείου Κλι­μα­τι­κής Κρίσης και Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας και του υπουρ­γείου Πολι­τι­σμού με στόχο την ενί­σχυση της πυρο­προ­στα­σίας αρχαιο­λο­γι­κών χώρων και μνη­μείων. Στο πλαίσιο της συνερ­γα­σίας έχουν ήδη πραγ­μα­το­ποι­η­θεί αυτο­ψίες σε περισ­σό­τε­ρους από 60 αρχαιο­λο­γι­κούς χώρους της χώρας, ενώ έχουν δοθεί κατευ­θυ­ντή­ριες οδηγίες για πρό­σθετα προ­λη­πτικά και κατα­σταλ­τικά μέτρα πυρο­προ­στα­σίας. Παράλ­ληλα, έχουν οργα­νω­θεί ασκή­σεις ετοι­μό­τη­τας, έχει εκπο­νη­θεί πρότυπο σχέδιο απο­μά­κρυν­σης επι­σκε­πτών και εργα­ζο­μέ­νων σε περί­πτωση πυρ­κα­γιάς και έχει εκπαι­δευ­τεί προ­σω­πικό του υπουρ­γείου Πολι­τι­σμού στην Πυρο­σβε­στική Ακα­δη­μία.

Παράλ­ληλα, βρί­σκε­ται σε εξέλιξη μνη­μό­νιο συνερ­γα­σίας με τον ΔΕΔΔΗΕ και τον ΑΔΜΗΕ για τον καθα­ρι­σμό βλά­στη­σης και τη διά­νοιξη αντι­πυ­ρι­κών ζωνών κατά μήκος των γραμμών μετα­φο­ράς ηλε­κτρι­κής ενέρ­γειας, με στόχο τη μείωση του κιν­δύ­νου εκδή­λω­σης και εξά­πλω­σης πυρ­κα­γιών.

Πηγή: insider.gr