ITB Berlin 2026: Από τη βιωσιμότητα στην ασφάλεια – Οι νέες ισορροπίες στον παγκόσμιο τουρισμό

Με φόντο την διεθνή σκηνή που αλλάζει ραγδαία, η φετινή ITB Berlin 2026 ανα­δει­κνύει με έντονο τρόπο το νέο περι­βάλ­λον αβε­βαιό­τη­τας στο οποίο καλεί­ται να κινηθεί η παγκό­σμια του­ρι­στική βιο­μη­χα­νία. Χαρα­κτη­ρι­στικό ήταν το μήνυμα του πρώην υπουρ­γού Εξω­τε­ρι­κών της Γερ­μα­νίας, Joschka Fischer, ο οποίος υπο­γράμ­μισε ότι «οι εποχές της παγκό­σμιας τάξης βασι­σμέ­νης σε κανόνες έχουν τελειώ­σει» και πως ο του­ρι­σμός οφείλει να προ­σαρ­μο­στεί άμεσα.

Από την πολυ­μέ­ρεια στην «κυριαρ­χία της ισχύος»

Στην κεντρική του ομιλία, ο Fischer περιέ­γραψε έναν κόσμο όπου η «λογική της ισχύος» υπε­ρι­σχύει πλέον των διεθνών κανόνων, με τις ΗΠΑ και την Κίνα να δια­μορ­φώ­νουν το νέο διπο­λικό –ή και τρι­πο­λικό, με την Ινδία– σύστημα. Σε αυτό το πλαίσιο, υπο­γράμ­μισε ότι οι ηγέτες του του­ρι­σμού δεν μπορούν να παρα­μέ­νουν απλοί παρα­τη­ρη­τές.

Αντί­θετα, τους κάλεσε να λει­τουρ­γούν προ­λη­πτικά, ακόμη και να κατα­στούν –όπου είναι εφικτό– «μέρος της διπλω­μα­τίας». Όπως εξήγησε, ο του­ρι­σμός δεν είναι απο­κομ­μέ­νος από τις γεω­πο­λι­τι­κές εξε­λί­ξεις· απο­τε­λεί ευαί­σθητο δείκτη στα­θε­ρό­τη­τας και ταυ­τό­χρονα μοχλό ήπιας ισχύος.

Οι κρίσεις δεν θα εκλεί­ψουν – οι ταξι­διώ­τες όμως θα συνε­χί­σουν να ταξι­δεύ­ουν

Ο πρώην επι­κε­φα­λής της γερ­μα­νι­κής διπλω­μα­τίας παρα­δέ­χθηκε ότι δεν μπορεί να προ­σφέ­ρει μια αισιό­δοξη εικόνα για το παγκό­σμιο σκηνικό. Πόλεμοι, φυσικές κατα­στρο­φές και συγκρού­σεις απο­τε­λούν δια­χρο­νι­κές στα­θε­ρές της Ιστο­ρίας και, όπως είπε, είναι αυτα­πάτη να πιστεύει κανείς ότι μπορούν να εξα­λει­φθούν.

Ωστόσο, έστειλε και ένα καθη­συ­χα­στικό μήνυμα προς τον κλάδο: οι άνθρω­ποι δεν θα στα­μα­τή­σουν να ταξι­δεύ­ουν. Η επι­θυ­μία για μετα­κί­νηση, εμπει­ρίες και δια­πο­λι­τι­σμική επαφή παρα­μέ­νει ισχυρή.

«Δεν θα πλη­ρώ­σουν όμως για να ρισκά­ρουν τη ζωή τους σε ένα πολυ­τε­λές ξενο­δο­χείο», τόνισε χαρα­κτη­ρι­στικά, ανα­φε­ρό­με­νος στον πόλεμο Ιράν–Ισραήλ–ΗΠΑ και στις επι­θέ­σεις ιρα­νι­κών drones που έθεσαν στο στό­χα­στρο ξενο­δο­χεία στην περιοχή του Κόλπου. Το μήνυμα ήταν σαφές: η ασφά­λεια δεν είναι πλέον δεδο­μένη, αλλά βασικό αντα­γω­νι­στικό πλε­ο­νέ­κτημα.

«Το περί­μενα» – Προει­δο­ποί­ηση για ευρύ­τερη απο­στα­θε­ρο­ποί­ηση

Ανα­φε­ρό­με­νος στη σύγκρουση μεταξύ ΗΠΑ και Ισραήλ από τη μία πλευρά και του Ιράν από την άλλη, ο Fischer δήλωσε πως δεν αιφ­νι­διά­στηκε. «Το περί­μενα», σημεί­ωσε, επι­ση­μαί­νο­ντας ότι η πρό­σφατη επί­σκεψη του Ισραη­λι­νού πρω­θυ­πουρ­γού Μπέν­τζα­μιν Ντε­νιά­χου, στην Ουά­σιγ­κτον απο­τέ­λεσε, κατά την εκτί­μησή του, ένδειξη επι­κεί­με­νης στρα­τιω­τι­κής δράσης.

Ο ίδιος, έχοντας συμ­με­τά­σχει στο παρελ­θόν στις δια­πραγ­μα­τεύ­σεις για το πυρη­νικό πρό­γραμμα του Ιράν, εμφα­νί­στηκε ιδιαί­τερα ανή­συ­χος για την επόμενη ημέρα. Δεν απέ­κλεισε ακόμη και το ενδε­χό­μενο διά­λυ­σης του ιρα­νι­κού κράτους, επι­ση­μαί­νο­ντας τις έντονες εθνο­τι­κές δια­φο­ρο­ποι­ή­σεις και τα βαθιά ρήγματα στο εσω­τε­ρικό της χώρας. Σε περί­πτωση κατάρ­ρευ­σης του καθε­στώ­τος των μου­λά­δων, προει­δο­ποί­ησε για πιθανό εμφύλιο πόλεμο, με επι­πτώ­σεις που θα μπο­ρού­σαν να επε­κτα­θούν σε ολό­κληρη τη Μέση Ανατολή και τα κράτη του Κόλπου.

Για τον του­ρι­σμό της περιο­χής –από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έως το Κατάρ και τη Σαου­δική Αραβία– ένα τέτοιο σενάριο θα σήμαινε σοβα­ρούς κρα­δα­σμούς σε επεν­δύ­σεις, αερο­πο­ρική συν­δε­σι­μό­τητα και ροές υψηλού εισο­δη­μα­τι­κού επι­πέ­δου ταξι­διω­τών.

Κρίση και δια­χεί­ριση κιν­δύ­νου στο επί­κε­ντρο

Ένα από τα βασικά σημεία της παρέμ­βα­σής του ήταν η ανάγκη για συστη­μα­τι­κό­τερη ενσω­μά­τωση της δια­χεί­ρι­σης κρίσεων στον στρα­τη­γικό σχε­δια­σμό των του­ρι­στι­κών επι­χει­ρή­σεων και οργα­νι­σμών.

Ο Fischer υπεν­θύ­μισε το τσου­νάμι στην Ταϊ­λάνδη το 2004 ως παρά­δειγμα αιφ­νι­δια­σμού. Η κατα­στροφή, που σημειώ­θηκε ανήμερα τα Χρι­στού­γεννα, βρήκε απρο­ε­τοί­μα­στους τόσο τον του­ρι­στικό κλάδο όσο και τις διπλω­μα­τι­κές αρχές. Πολλά στελέχη πρε­σβειών και προ­ξε­νείων βρί­σκο­νταν σε άδεια, γεγονός που δυσχέ­ρανε σημα­ντικά τον συντο­νι­σμό της αντί­δρα­σης.

Το δίδαγμα, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι ότι οι κρίσεις δεν μπορούν να αντι­με­τω­πί­ζο­νται ως «εξαι­ρέ­σεις», αλλά ως ενδε­χό­μενο που πρέπει να ενσω­μα­τώ­νε­ται στους κανο­νι­σμούς λει­τουρ­γίας, στα travel risk policies και στα πρω­τό­κολλα φιλο­ξε­νίας.

Νέα εποχή για τον παγκό­σμιο του­ρι­σμό

Το μήνυμα από το βήμα της ITB Berlin ήταν ξεκά­θαρο: η του­ρι­στική βιο­μη­χα­νία εισέρ­χε­ται σε μια περίοδο όπου η γεω­πο­λι­τική, η ασφά­λεια και η ανθε­κτι­κό­τητα θα βρί­σκο­νται στο ίδιο επίπεδο προ­τε­ραιό­τη­τας με τη βιω­σι­μό­τητα και την ψηφιακή και­νο­το­μία.

Για τις κυβερ­νή­σεις, τους οργα­νι­σμούς δια­χεί­ρι­σης προ­ο­ρι­σμών και τους μεγά­λους ομίλους φιλο­ξε­νίας, αυτό μετα­φρά­ζε­ται σε ανάγκη για στε­νό­τερη συνερ­γα­σία με διπλω­μα­τι­κές και αμυ­ντι­κές αρχές, ενί­σχυση των μηχα­νι­σμών έγκαι­ρης προει­δο­ποί­η­σης και επέν­δυση σε σχέδια επι­χει­ρη­σια­κής συνέ­χειας.

Όπως κατέ­ληξε ο Fischer, ο κόσμος μπορεί να γίνεται πιο ασταθής, όμως η κινη­τι­κό­τητα των ανθρώ­πων δεν θα στα­μα­τή­σει. Το ερώτημα για τον κλάδο δεν είναι αν θα συνε­χί­σει να ανα­πτύσ­σε­ται, αλλά αν θα μπο­ρέ­σει να προ­σαρ­μο­στεί εγκαί­ρως στις «αλλαγ­μέ­νες εποχές» που ήδη δια­μορ­φώ­νουν το μέλλον του.

Πηγή: TornosNews.gr