Φιλήμονας Ζαννετίδης: «Δεν εφησυχάζουμε, αλλά ζητάμε λύσεις τώρα»

Κύριε αντι­πε­ρι­φε­ρειάρχη η χρονιά άλλαξε, όμως τα προ­βλή­ματα που αφορούν στον αγρο­τικό κόσμο παρα­μέ­νουν υπαρκτά και ειδικά κάποια ζητή­ματα -όπως αυτό με τη δια­χεί­ριση των ελαφιών… Τι περι­μέ­νουμε στο συγκε­κρι­μένο θέμα;

Όμως αυτά δεν μπορούν να αντι­με­τω­πι­σθούν από το θεσμικό πλαίσιο που υπάρχει και είναι αρμο­διό­τητα των Περι­φε­ρειών. Αφορούν παρεμ­βά­σεις από την Ευρω­παϊκή Επι­τροπή και την κυβέρ­νηση.

Η Περι­φέ­ρειά μας μπορεί να κάνει προ­τά­σεις και παρεμ­βά­σεις και το κάνουμε συνεχώς. Στις προ­τά­σεις μας ήταν και το πετρέ­λαιο με την αφαί­ρεση του ειδικού φόρου στην αντλία και εξαγ­γέλ­θηκε πρό­σφατα από τον πρω­θυ­πουργό. Κύριο πρό­βλημα για τα νησιά μας είναι το υψηλό κόστος παρα­γω­γής σε όλα τα επίπεδα, η λει­ψυ­δρία με την κλι­μα­τική αλλαγή και για το νησί μας τη Ρόδο ο υπερ­πλη­θυ­σμός των ελαφιών με τις ζημιές που προ­κα­λούν τόσο στις καλ­λιέρ­γειες, όσο και στις ζημιές στα καθη­με­ρινά τροχαία ατυ­χή­ματα που συμ­βαί­νουν. Φαί­νε­ται δυστυ­χώς μέχρι τώρα ότι οι έχοντες την αρμο­διό­τητα να δώσουν λύση και να παρέμ­βουν, δεν τους ενδια­φέ­ρει ο πρω­το­γε­νής τομέας να υπάρχει στη Ρόδο.

Δεν τους ενδια­φέ­ρει ότι υπάρχει κίν­δυ­νος απώ­λειας ανθρώ­πι­νης ζωής. Μετράει γι’ αυτούς περισ­σό­τερο το πλη­κτρο­λό­γιο του καναπέ.

Υπάρ­χουν επι­στη­μο­νι­κές μελέτες που δεί­χνουν τρόπους αντι­με­τώ­πι­σης. Μελέτη του δασο­λό­γου Ηλία Απο­στο­λίδη (Οκτώ­βριος 2022) και μελέτη του καθη­γητή Δημήτρη Μπα­κα­λούδη (Ιούλιος 2023). Ας μας πει κάποιος από το καθ’ ύλην αρμόδιο Υπουρ­γείο Περι­βάλ­λο­ντος με δέσμια αρμο­διό­τητα την άγρια ζωή πότε επι­τέ­λους θα παρέμ­βει και ποια λύση θα δώσει.

Εμείς ως Περι­φέ­ρεια σε συνερ­γα­σία με το Υπουρ­γείο Αγρο­τι­κής Ανά­πτυ­ξης φρο­ντί­σαμε να χαρα­κτη­ρι­σθεί το ελάφι μαζί με τον λύκο, τα αγριο­γού­ρουνα και τις αρκού­δες, ζώα που προ­κα­λούν ζημιές στον πρω­το­γενή τομέα και εξ αυτού του λόγου να ανα­μέ­νε­ται πρό­σκληση από το πρό­γραμμα αγρο­τι­κής ανά­πτυ­ξης 2024-2027 για να μπορούν οι αγρότες να προ­στα­τεύ­ουν τις καλ­λιέρ­γειές τους με ηλε­κτρο­φό­ρες περι­φρά­ξεις με ικα­νο­ποι­η­τικό ποσό επι­δό­τη­σης. Σε λίγο θα μιλάμε για τα ελάφια ως κατοι­κί­δια. Τι ακόμα περι­μέ­νουν να δουν όταν εγκα­τα­λεί­πε­ται ο πρω­το­γε­νής τομέας, όταν έχουν εγκα­τα­λει­φθεί εύφορες περιο­χές, όταν αντα­γω­νί­ζο­νται πλέον με τα παρα­γω­γικά ζώα. Πολύ μεγάλο το θέμα για να εξα­ντλη­θεί με μια μόνο ερώτηση σε μια συνέ­ντευξη.

Η όποια παρέμ­βασή μας δυστυ­χώς τορ­πι­λί­ζε­ται από γνω­στούς και άγνω­στους. Αυτό που μπορώ να πω είναι ότι εξε­τά­ζε­ται κοινή παρέμ­βαση με διεθνή επι­στη­μο­νικό οργα­νι­σμό για το εν λόγω θέμα.

Απ´ ό,τι δια­φαί­νε­ται η περί­ο­δος των γιορτών συνέ­βαλε στο πότισμα της γης καθώς και στη Νότια Ρόδο έπεσαν υψηλά ποσοστά βρο­χό­πτω­σης, ανάσα για τους παρα­γω­γούς της περιο­χής. Θεω­ρείτε όμως ότι χρειά­ζε­ται να βρούμε λύσεις μακρο­πρό­θε­σμα;

Τα μέχρι τώρα στοι­χεία που έχουμε από τα βρο­χο­με­τρικά της Ρόδου δεί­χνουν ότι στο βόρειο και στο κεντρικό μέρος του νησιού οι βροχές είναι ικα­νο­ποι­η­τι­κές. Όσον αφορά στη νότια Ρόδο τα στοι­χεία δεί­χνουν ότι οι βροχές είναι μειω­μέ­νες σε σχέση με το αντί­στοιχο περσινό διά­στημα. Στη Διεύ­θυνση Υπο­δο­μών της Περι­φέ­ρειάς μας μελε­τώ­νται άμεσες και μακρο­πρό­θε­σμες παρεμ­βά­σεις.

Η ευλογιά έμεινε μακριά από τα νησιά μας. Αφενός τα προ­λη­πτικά μέτρα, αφε­τέ­ρου η εδαφική ασυ­νέ­χεια συνέ­τει­ναν στην ορθή αντι­με­τώ­πιση της ασθέ­νειας που απο­δε­κά­τισε το ζωικό κεφά­λαιο της χώρας. Τελειώ­σαμε ή ισχύει ακόμη η επι­φυ­λακή;

Μέχρι τώρα τα νησιά μας παρα­μέ­νουν καθαρά από την ευλογιά. Δεν εφη­συ­χά­ζουμε, παρα­μέ­νουμε σε επι­φυ­λακή και τηρούμε με ευλά­βεια τα προ­λη­πτικά μέτρα σε συνερ­γα­σία με τα κατά τόπους Λιμε­ναρ­χεία. Δημιουρ­γή­σαμε 11 απο­λυ­μα­ντι­κούς σταθ­μούς στα νησιά μας και τηρού­νται όλοι οι προ­βλε­πό­με­νοι έλεγχοι σε οχήματα που μετα­φέ­ρουν ζωο­τρο­φές, γάλα και ζώα. Το ένα και μονα­δικό κρούσμα που είχαμε στην Άνδρο τον Νοέμ­βριο του 2024 αντι­με­τω­πί­σθηκε άμεσα και απο­τε­λε­σμα­τικά αφού εφαρ­μό­σαμε, σε συνερ­γα­σία με τις τοπικές αρχές, τα σχετικά πρω­τό­κολλα που προ­βλέ­πο­νται σ’ αυτές τις περι­πτώ­σεις.

Η εδαφική ασυ­νέ­χεια δεν εμπο­δί­ζει την ευλογιά να μετα­φερ­θεί. Οι κτη­νο­τρό­φοι μας πρέπει να είναι ιδιαί­τερα προ­σε­κτι­κοί, να εφαρ­μό­ζουν σχο­λα­στικά τα μέτρα βιο­α­σφά­λειας και να συνερ­γά­ζο­νται με τις κτη­νια­τρι­κές μας υπη­ρε­σίες και τις τοπικές αρχές. Να περιο­ρί­σουν τις επι­σκέ­ψεις στην εκμε­τάλ­λευσή τους, να κάνουν χρήση ξεχω­ρι­στών ενδυ­μά­των και υπο­δη­μά­των για την εργασία τους. Να απο­φεύ­γουν να μετα­κι­νούν ζώα και να μην επι­τρέ­πουν να μπαί­νουν οχήματα στις εκτρο­φές τους που να μην έχουν απο­λυ­μαν­θεί και να μην μετα­κι­νούν ζώα χωρίς την προη­γού­μενη έγκριση των κτη­νια­τρι­κών μας υπη­ρε­σιών. Η ευλογιά δεν μετα­δί­δε­ται στον άνθρωπο, ο άνθρω­πος όμως μπορεί να την μετα­φέ­ρει και να την μετα­δώ­σει.

Κύριε Ζαν­νε­τίδη στη γει­το­νική Τουρκία εντο­πί­στηκε αφθώδης πυρετός -θεωρείται ένα από τα σοβα­ρό­τερα νοσή­ματα για την κτηνοτροφία-, υπάρχει λόγος ανη­συ­χίας αυτή τη στιγμή;

Πράγ­ματι η Τουρκία ενη­με­ρώ­νει ότι τις τελευ­ταίες εβδο­μά­δες εμφα­νί­ζο­νται εστίες αφθώ­δους πυρετού σε όλη σχεδόν την επι­κρά­τειά της όπως Φετιγέ, Σμύρνη και στα κατε­χό­μενα εδάφη της Κυπρια­κής Δημο­κρα­τίας. Δεν υπάρχει λόγος ανη­συ­χίας, όμως δεν εφη­συ­χά­ζουμε. Πρέπει και σε αυτήν την περί­πτωση να τηρού­νται τα μέτρα βιο­α­σφά­λειας από τους κτη­νο­τρό­φους.

Υπάρ­χουν σχέδια έκτα­κτης ανάγκης σε περί­πτωση επι­βε­βαιω­μέ­νου κρού­σμα­τος αφθώ­δους πυρετού;

Οι κτη­νια­τρι­κές μας υπη­ρε­σίες εφαρ­μό­ζουν ήδη προ­γράμ­ματα επι­τή­ρη­σης των νοση­μά­των αυτών χωρίς μέχρι στιγμής να έχει εντο­πι­σθεί κάποιο κρούσμα.

Η εμφά­νιση του αφθώ­δους πυρετού σε μια περιοχή συνε­πά­γε­ται αυτό­ματα λήψη και εφαρ­μογή αυστη­ρών μέτρων που μπορούν να επη­ρε­ά­σουν άμεσα την κτη­νο­τρο­φία και το εμπόριο όλων σχεδόν των αγαθών που σχε­τί­ζο­νται (ζώντα ζώα, κρέας, γάλα, ζωικά παρα­προ­ϊ­ό­ντα και υπο­προ­ϊ­ό­ντα, ζωο­τρο­φές κτλ.).

Υπάρχει λοιπόν σχέδιο αντι­με­τώ­πι­σης σε περί­πτωση που ήθελε προ­κύ­ψει κρούσμα σύμφωνα με τους διε­θνείς κανόνες αντι­με­τώ­πι­σης κατά της ζωο­νό­σου που σημειω­τέον δε μετα­δί­δε­ται στον άνθρωπο, αλλά ο άνθρω­πος μπορεί να την μετα­δώ­σει.

Στον τομέα της αλιείας πού βρι­σκό­μα­στε κ. Ζαν­νε­τίδη; Πρό­σφατα διορ­γα­νώ­θηκε ημερίδα της ΑΝΔΩ στην Κάλυμνο για τον αλιευ­τικό του­ρι­σμό, οι ψαράδες ζητάνε από την πολι­τεία να… μάθουν λογι­στικά, τα ιχθυο­α­πο­θέ­ματα μειώ­νο­νται και οσο­νούπω ξεκινά και η «ναυ­μα­χία» της τσι­πού­ρας.

Είμαστε κοντά στην εκκί­νηση του προ­γράμ­μα­τος Leader Αλιείας και στην έκδοση σχε­τι­κών προ­σκλή­σεων που αφορούν αλιευ­τικό του­ρι­σμό, ίδρυση, εκσυγ­χρο­νι­σμό, επέ­κταση επι­χει­ρή­σεων μετα­ποί­η­σης και εμπο­ρίας προ­ϊ­ό­ντων αλιείας και υδα­το­καλ­λιέρ­γειας, εκσυγ­χρο­νι­σμό μετε­γκα­τά­στα­σης παρα­γω­γι­κών επεν­δύ­σεων στην υδα­το­καλ­λιέρ­γεια.

Τα τελευ­ταία χρόνια πράγ­ματι η πολι­τεία, θέλο­ντας να εκσυγ­χρο­νί­σει την αλιεία και τους αλιείς μας εφαρ­μό­ζο­ντας ευρω­παϊ­κές οδηγίες, επι­χει­ρεί με νέα ηλε­κτρο­νικά μηχα­νή­ματα στα αλιευ­τικά σκάφη που χρειά­ζο­νται και εκπαί­δευση για να μπορούν να τα χει­ρί­ζο­νται οι ψαράδες μας, αλλά και το να συμπλη­ρώ­νουν διάφορα δελτία ενη­μέ­ρω­σης που τους ζητούν να συμπλη­ρώ­σουν και να απο­στεί­λουν. Χρειά­ζε­ται εκπαί­δευση και χρόνος, αλλά πρω­τί­στως υπομονή μέχρι που να μπορούν οι αλιείς μας να αντε­πε­ξέλ­θουν. Πάντα βρί­σκε­ται η μέση λύση σ’ αυτά. Όσον αφορά στη μείωση των ιχθυο­α­πο­θε­μά­των που είναι από μόνο του ένα πολύ μεγάλο θέμα απα­σχο­λεί όλους τους φορείς που έχουν αρμο­διό­τητα (Ευρω­παϊκή Ένωση, Υπουρ­γείο Περι­βάλ­λο­ντος, Αγρο­τι­κής Ανά­πτυ­ξης και τις Περι­φέ­ρειες).

Εξ αυτού του λόγου έχουμε τη ναυ­μα­χία της τσι­πού­ρας και τις συνε­χείς και γνωστές παρε­νο­χλή­σεις των γει­το­νι­κών αλιευ­τι­κών σκαφών. Στην Περι­φέ­ρειά μας έχει ξεκι­νή­σει πιλο­τικά η εφαρ­μογή του Αμορ­γο­ρά­μα­τος όπου προ­βλέ­πε­ται η παύση της παρά­κτιας αλιείας για τους δύο μήνες της ανα­πα­ρα­γω­γής στο νησί της Αμοργού.

Προ­ω­θούμε και ελπί­ζουμε να έχει συνέ­χεια η επέ­κτασή του και σε άλλα νησιά σε συνερ­γα­σία πάντα με τους τοπι­κούς συλ­λό­γους παρά­κτιας αλιείας. Όμως χρειά­ζε­ται συντο­νι­σμός και με τους συλ­λό­γους της μέσης αλιείας, αλλά και τους συλ­λό­γους των ερα­σι­τε­χνών αλιέων. Για το θέμα του λαγο­κέ­φα­λου που απα­σχο­λεί δυνα­μικά τους αλιείς μας λόγω της οικο­νο­μι­κής ζημιάς που έχουν υποστεί ανα­μέ­νε­ται η ολο­κλή­ρωση του Εθνικού Σχεδίου

Αντι­με­τώ­πι­σης αυτού του εισβο­λι­κού είδους και ανα­μέ­νουμε και εμείς ως Περι­φέ­ρειες της χώρας με ποιον τρόπο θα συν­δρά­μουμε την προ­σπά­θεια επι­κή­ρυ­ξης αυτού του είδους. Όμως το μεγάλο ζήτημα είναι η επα­νε­ξέ­ταση της επαγ­γελ­μα­τι­κό­τη­τας των αλιέων. Εδώ είναι το μεγάλο στοί­χημα. Δυστυ­χώς οι Περι­φέ­ρειες ασχο­λού­μα­στε με τη «λάτζα» της αλιείας. Οι απο­φά­σεις και οι πολι­τι­κές απο­φα­σί­ζο­νται από το «κέντρο». Ζητάμε αρμο­διό­τη­τες, ζητάμε προ­σω­πικό, ζητάμε πόρους αλλά «φωνή βοώντος εν τη ερήμω»