Aπό τα Κανόνια του Ναβαρόνε μέχρι το Bollywood

Η πρό­σφα­τη πα­γκό­σμια πρε­μιέ­ρα της ται­νί­ας Ice Scater, που γυ­ρί­στη­κε εξ ολο­κλή­ρου στο Χα­ρά­κι, επα­νέ­φε­ρε τη Ρόδο στο προ­σκή­νιο της διε­θνούς κι­νη­μα­το­γρα­φι­κής επι­και­ρό­τη­τας. Ένα αρ­κτι­κό, πα­γω­μέ­νο σύ­μπαν στή­θη­κε δη­μιουρ­γι­κά πάνω σε μια με­σο­γεια­κή ακτο­γραμ­μή, απο­δει­κνύ­ο­ντας ότι το νησί δια­θέ­τει όχι μόνο φυ­σι­κή ομορ­φιά αλλά και την ευ­ε­λι­ξία, την τε­χνο­γνω­σία και τις υπο­δο­μές για να υπο­στη­ρί­ξει απαι­τη­τι­κές διε­θνείς πα­ρα­γω­γές.

Η προ­βο­λή αυτή δεν απο­τε­λεί ένα με­μο­νω­μέ­νο πο­λι­τι­στι­κό γε­γο­νός. Αντί­θε­τα, έρ­χε­ται να προ­στε­θεί σε μια μακρά πα­ρά­δο­ση που συν­δέ­ει τη Ρόδο με τη με­γά­λη οθόνη μια σχέση που στο πα­ρελ­θόν της χά­ρι­σε πα­γκό­σμια προ­βο­λή, αλλά δεν αξιο­ποι­ή­θη­κε πάντα με όρους σύγ­χρο­νου του­ρι­στι­κού μάρ­κε­τινγκ. Δεν είναι τυ­χαίο ότι σε workshop γερ­μα­νι­κού του­ρι­στι­κού πε­ριο­δι­κού που πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­κε στη Ρόδο, επι­ση­μάν­θη­κε πως η Ελ­λά­δα έχει ταυ­τι­στεί διε­θνώς με τον «μύθο του Ζορ­μπά». Η ανα­φο­ρά αυτή υπεν­θυ­μί­ζει τη δύ­να­μη που μπο­ρεί να ασκή­σει ο κι­νη­μα­το­γρά­φος στη δια­μόρ­φω­ση της ει­κό­νας ενός τόπου.

Ερ­γα­λείο συγ­χρό­νου μάρ­κε­τινγκ

Η Ρόδος είχε το προ­νό­μιο να δο­ξα­στεί μέσα από τη 7η τέχνη ήδη από τη δε­κα­ε­τία του ’60, ωστό­σο δεν κε­φα­λαιο­ποιώ­ντας όσο μπο­ρού­σε τη διε­θνή αίγλη που απέ­κτη­σε τότε. Το με­γά­λο «μπαμ» έγινε το 1960 με τα «Κα­νό­νια του Να­βα­ρό­νε», μία από τις δη­μο­φι­λέ­στε­ρες πο­λε­μι­κές πε­ρι­πέ­τειες στην ιστο­ρία του κι­νη­μα­το­γρά­φου. Τα εξω­τε­ρι­κά γυ­ρί­σμα­τα πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­καν στη Ρόδο, προ­σελ­κύ­ο­ντας τα φώτα της πα­γκό­σμιας δη­μο­σιό­τη­τας. Οι ει­κό­νες των ακτών και των βρα­χω­δών το­πί­ων του νη­σιού τα­ξί­δε­ψαν σε ολό­κλη­ρο τον κόσμο, χα­ρί­ζο­ντας στη Ρόδο μια ανε­κτί­μη­τη προ­βο­λή σε μια εποχή που η έν­νοια του film tourism δεν είχε ακόμη ανα­πτυ­χθεί στρα­τη­γι­κά. Ακο­λού­θη­σαν κι άλλες με­γά­λες διε­θνείς πα­ρα­γω­γές, όπως η «Από­δρα­ση στην Αθήνα», με γυ­ρί­σμα­τα στην Παλιά Πόλη και στην Καλ­λι­θέα, που αξιο­ποί­η­σαν το με­σαιω­νι­κό σκη­νι­κό και το ιστο­ρι­κό βάθος του νη­σιού.

Το 2006, για τις ανά­γκες διε­θνούς πα­ρα­γω­γής με θέμα τη δη­μιουρ­γία του κρά­τους του Ισ­ρα­ήλ, τα με­σαιω­νι­κά δρο­μά­κια της Ρόδου με­τα­μορ­φώ­θη­καν κι­νη­μα­το­γρα­φι­κά σε Ιε­ρου­σα­λήμ, με χι­λιά­δες κο­μπάρ­σους και δε­κά­δες ση­μεία γυ­ρι­σμά­των σε όλο το νησί. Πα­ράλ­λη­λα, η Ρόδος απο­τέ­λε­σε σκη­νι­κό και για ελ­λη­νι­κές πα­ρα­γω­γές που ανέ­δει­ξαν τη φω­τει­νή, κο­σμο­πο­λί­τι­κη πλευ­ρά της, όπως το «Κο­ρί­τσια για φί­λη­μα», «Δό­λω­μα» «Νύ­χτες στο Μι­ρα­μα­ρε» κλπ το οποίο θε­ω­ρεί­ται μέχρι σή­με­ρα μία από τις πιο εμ­βλη­μα­τι­κές κι­νη­μα­το­γρα­φι­κές «καρτ-πο­στάλ» του νη­σιού.

Στα χρό­νια που ακο­λού­θη­σαν, ιστο­ρι­κά δρά­μα­τα, ευ­ρω­παϊ­κές και ασια­τι­κές πα­ρα­γω­γές (πρό­σφα­τα και το Bollywood) αξιο­ποί­η­σαν το Πα­λά­τι του Με­γά­λου Μα­γί­στρου ( El Creco ) την οδό των Ιπ­πο­τών και το φυ­σι­κό τοπίο της Ρόδου, επι­βε­βαιώ­νο­ντας ότι το νησί μπο­ρεί να «με­τα­μορ­φώ­νε­ται» ανά­λο­γα με τις ανά­γκες κάθε σε­να­ρί­ου. Διε­θνή στοι­χεία δεί­χνουν ότι οι πε­ριο­χές όπου πραγ­μα­το­ποιού­νται κι­νη­μα­το­γρα­φι­κά γυ­ρί­σμα­τα γνω­ρί­ζουν αυ­ξη­μέ­νο του­ρι­στι­κό ρεύμα από επι­σκέ­πτες που επι­θυ­μούν να δουν από κοντά τις το­πο­θε­σί­ες των αγα­πη­μέ­νων τους ται­νιών. Ο κι­νη­μα­το­γρά­φος λει­τουρ­γεί ως ισχυ­ρό ερ­γα­λείο σύγ­χρο­νου μάρ­κε­τινγκ προ­ο­ρι­σμού, δη­μιουρ­γώ­ντας συ­ναι­σθη­μα­τι­κό δεσμό με το κοινό και ενι­σχύ­ο­ντας την του­ρι­στι­κή ταυ­τό­τη­τα ενός τόπου. Σή­με­ρα, σε μια απαι­τη­τι­κή οι­κο­νο­μι­κή συ­γκυ­ρία και σε ένα πε­ρι­βάλ­λον έντο­νου αντα­γω­νι­σμού που συχνά πιέ­ζει τις τιμές και τα πε­ρι­θώ­ρια κέρ­δους, η Ρόδος κα­λεί­ται να επα­να­το­πο­θε­τη­θεί δυ­να­μι­κά.

Αντί να πε­ριο­ρί­ζε­ται σε μια πο­λι­τι­στι­κή ανά­μνη­ση του πα­ρελ­θό­ντος, μπο­ρεί να αξιο­ποι­ή­σει τη «μαγιά» της ιστο­ρί­ας της στον κι­νη­μα­το­γρά­φο και να επεν­δύ­σει συ­στη­μα­τι­κά στον οπτι­κο­α­κου­στι­κό τομέα. Το Ice Scater του Φιν­λαν­δού σκη­νο­θέ­τη Τaavi Vartia απο­δει­κνύ­ει ότι το νησί εξα­κο­λου­θεί να εμπνέ­ει δη­μιουρ­γούς και να προ­σφέ­ρει ει­κό­νες με πα­γκό­σμια απή­χη­ση. Το ζη­τού­με­νο πλέον δεν είναι απλώς να φι­λο­ξε­νεί πα­ρα­γω­γές, αλλά να με­τα­τρέ­πει κάθε κι­νη­μα­το­γρα­φι­κή πα­ρου­σία σε στρα­τη­γι­κό πλε­ο­νέ­κτη­μα. Η Ρόδος έχει το φυ­σι­κό σκη­νι­κό, την ιστο­ρι­κή βα­ρύ­τη­τα και την εμπει­ρία. Εκεί­νο που απαι­τεί­ται είναι ένα συ­ντο­νι­σμέ­νο, σύγ­χρο­νο «come back» στον τομέα του film marketing, ώστε η σχέση της με τη με­γά­λη οθόνη να εξε­λι­χθεί σε μοχλό βιώ­σι­μης ανά­πτυ­ξης για το μέλ­λον, καθώς είναι ση­μα­ντι­κά και τα έσοδα της πα­ρα­γω­γής που μέ­νουν στην το­πι­κή οι­κο­νο­μία.