ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ

Χαράλαμπος Ψαράς: «Η σχολική βία είναι ένα γενικευμένο κοινωνικό φαινόμενο»

Πέγκυ Ντόκου 6 λεπτά ανάγνωση
ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΨΑΡΡΑΣ
Η σχολική βία είναι ένα γενικευμένο κοινωνικό φαινόμενο

ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΨΑΡΑΣ

  • Ο περιφερειακός διευθυντής Εκπαίδευσης Νοτίου Αιγαίου, κ. Χαράλαμπος Ψαράς μιλάει σήμερα στη “δ” για την κατάσταση όπως έχει διαμορφωθεί στα σχολεία της περιοχής μας, ενώ σχολιάζει τις εξελίξεις με τη λειτουργία του Ωνάσειου Σχολείου που θα λειτουργήσει στη Ρόδο, ένα λύκειο και ένα γυμνάσιο, αυτά που στεγάζονται στην Καπνοβιομηχανία. Ακόμη, αποκαλύπτει ότι υπάρχουν κρούσματα σχολικής βίας στα σχολεία της περιοχής αλλά είναι σε περιορισμένο βαθμό και δεν έχουν λάβει μεγάλες διαστάσεις δημοσιότητας.
  • Κύριε Ψαρά, να ξεκινήσουμε με τα κενά στα σχολεία. Θα ήθελα να μας μιλήσετε για την κατάσταση όπως έχει διαμορφωθεί στα σχολεία της περιοχής μας.

Η έναρξη του ημε­ρο­λο­για­κού έτους, το 2026, μας βρίσκει με δύο φάσεις στην τοπο­θέ­τηση εκπαι­δευ­τι­κών. Είναι η 4η κανο­νικά φάση των ανα­πλη­ρω­τών και η τοπική πρό­σκληση την οποία είχαμε εκδώσει εμείς, στις 30 Δεκεμ­βρίου 2025. Με την τοπική πρό­σκληση καλύ­ψαμε κενά τα οποία δεν είχαν καλυ­φθεί σε προη­γού­με­νες φάσεις (και στην ειδική πρό­σκληση). Δηλαδή, μετά από πολ­λα­πλά κύματα ανα­ζή­τη­σης εκπαι­δευ­τι­κών, κάναμε μια τοπική πρό­σκληση εκτός ΑΣΕΠ –μόνο για το Νότιο Αιγαίο (Κυκλά­δες και Δωδε­κά­νησα). Βρήκαμε αρκε­τούς εκπαι­δευ­τι­κούς οι οποίοι τοπο­θε­τού­νται άμεσα. Στο πλαίσιο αυτής της τοπικής πρό­σκλη­σης ανα­ζη­τούμε –σε πρώτη φάση- εκπαι­δευ­τι­κούς που δεν έχουν γραφτεί στον πίνακα του ΑΣΕΠ, είτε δεν είχαν κάνει αίτηση στο ΑΣΕΠ, ενώ ανα­ζη­τού­σαμε και συντα­ξιού­χους εκπαι­δευ­τι­κούς οι οποίοι θα επι­θυ­μού­σαν να προ­σφέ­ρουν υπη­ρε­σίες. Για να φτά­σουμε στην τοπική πρό­σκληση σημαί­νει ότι δεν βρί­σκουμε εκπαι­δευ­τι­κούς στον πίνακα του ΑΣΕΠ. Μέσα στην άνοιξη, ανα­μέ­νουμε να γίνει νέα προ­κή­ρυξη του ΑΣΕΠ για να φτια­χτεί εξ αρχής ο πίνακας των εκπαι­δευ­τι­κών της ειδικής αγωγής. Στην 4η φάση (που ήταν η φάση του Υπουρ­γείου Παι­δείας) όπου είχαμε δηλώσει τα κενά στα τέλη του περα­σμέ­νου Δεκεμ­βρίου, οι εκπαι­δευ­τι­κοί έχουν ήδη ανα­λά­βει καθή­κο­ντα. Συνεπώς, βρι­σκό­μα­στε σε μια διαρκή προ­σπά­θεια για να καλύ­ψουμε τα κενά που υπάρ­χουν ή προ­κύ­πτουν στη δια­δρομή. Είμαστε σε καλό σημείο. Δυστυ­χώς, στις παράλ­λη­λες στη­ρί­ξεις δεν βρήκαμε ενδια­φε­ρό­με­νους εκπαι­δευ­τι­κούς με συνέ­πεια, η κάλυψη να είναι γύρω στο 50-60% στις σχο­λι­κές μονάδες. Η επι­θυ­μία μας είναι να καλυ­φθούν όλα τα κενά, αλλά δεν είναι πάντα δυνατό. Για τα δημο­τικά σχολεία, τα κενά έχουν καλυ­φθεί,  ενώ για τα γυμνά­σια και λύκεια οι βασικές ειδι­κό­τη­τες επίσης έχουν καλυ­φθεί. Κατά συνέ­πεια, προ­σπα­θούμε διαρκώς να καλύ­ψουμε ό,τι κενό προ­κύ­πτει ώστε να προ­σφέ­ρουμε στα παιδιά, αυτό που δικαιού­νται και απο­τε­λεί υπο­χρέ­ωση της πολι­τείας. Προ­ϊ­ό­ντος του χρόνου, από τον Σεπτέμ­βριο του 2025 μέχρι σήμερα έχουν γίνει τέσ­σε­ρις φάσεις ανα­πλη­ρω­τών. Μεσο­λά­βησε η ειδική πρό­σκληση όπως σας είπα για κενά που προ­έ­κυ­ψαν είτε από παραι­τή­σεις, είτε από μη ανα­λή­ψεις καθη­κό­ντων από εκπαι­δευ­τι­κούς και, βεβαίως, η τοπική.

Θα ήθελα να μου σχο­λιά­σετε την επι­κεί­μενη κατάρ­γηση των σχο­λι­κών επι­τρο­πών. Έχει προ­κλη­θεί ανα­στά­τωση σε πολλές περιο­χές της χώρας.

Αυτό βρί­σκε­ται ακόμη σε δια­δι­κα­σία δια­βού­λευ­σης. Το Υπουρ­γείο Εσω­τε­ρι­κών θεωρεί ότι οι υπο­χρε­ώ­σεις που απορ­ρέ­ουν από αυτό –ως προς την κατα­νομή των χρη­μά­των προς την τοπική αυτο­διοί­κηση για να δια­τε­θούν στα σχολεία- δεν θα επη­ρε­ά­σει τη λει­τουρ­γία τους. Να ανα­φέ­ρουμε ότι στα Δωδε­κά­νησα, μόνον η Ρόδος έχει σχο­λι­κές επι­τρο­πές –όχι άλλοι δήμοι. Πρέπει ένας δήμος να έχει πάνω από 100 σχο­λι­κές μονάδες για να λει­τουρ­γούν οι σχο­λι­κές επι­τρο­πές. Συνεπώς το ΥΠΕΣ θα κάνει τις κατα­νο­μές των δημο­σίων πόρων που ανα­λο­γούν στους δήμους για τις σχο­λι­κές μονάδες (ανάλογα με το δυνα­μικό που έχει ο καθένας). Στη Ρόδο π.χ. θεω­ρεί­ται ότι αυτή η δια­δι­κα­σία, θα επι­φέ­ρει μεγα­λύ­τερη γρα­φειο­κρα­τία κι ενδέ­χε­ται, η ροή των πόρων να αντι­με­τω­πί­σει περισ­σό­τερα εμπόδια. Δεν μπο­ρούμε να είμαστε σίγου­ροι για το τι θα γίνει, εκ των προ­τέ­ρων. Μένουμε προς το παρόν στις εξαγ­γε­λίες που έχουν γίνει από το ΥΠΕΣ και θα δούμε στην πορεία, πώς θα εξε­λι­χθεί. Εάν δημιουρ­γη­θούν προ­βλή­ματα στις επι­χο­ρη­γή­σεις των σχο­λι­κών μονάδων, από την πλευρά μας θα το θέσουμε στο Υπουρ­γείο Παι­δείας και θα ζητή­σουμε να παρέμ­βει για να διορ­θω­θούν οι όποιες αστο­χίες εμφα­νι­στούν.

Έχει γίνει πολύς λόγος για το Ωνάσειο σχολείο που θα λει­τουρ­γή­σει στη Ρόδο. Τι γίνεται με αυτό; Παρα­κο­λου­θούμε τις εξε­λί­ξεις αλλά και τις αντι­δρά­σεις που σημειώ­νο­νται.

Σε αυτή την περί­πτωση, ανα­δει­κνύ­ε­ται μια αντί­φαση ανάμεσα σε κάτι το οποίο φαί­νε­ται ότι είναι προς τη σωστή κατεύ­θυνση και σε κάποιες ανη­συ­χίες που εκφρά­ζο­νται. Ο ρόλος που έχουμε εμείς ως στελέχη διοί­κη­σης της Εκπαί­δευ­σης Νοτίου Αιγαίου είναι να παρα­τη­ρούμε τα πράγ­ματα με προσοχή και,  κυρίως, με μια ματιά που θα περι­λαμ­βά­νει και την κοι­νω­νία. Έχουμε δια­πι­στώ­σει λοιπόν, ότι στο προη­γού­μενο σχολικό έτος 2024-2025 που ξεκί­νη­σαν τη λει­τουρ­γία τους 11 σχο­λι­κές τέτοιες μονάδες, όταν έγιναν εισα­γω­γι­κές εξε­τά­σεις στην Α’ Γυμνα­σίου και στην Α’ Λυκείου, η συμ­με­τοχή ήταν υπερ­δι­πλά­σιοι μαθητές. Αυτό μας λέει ότι οι κοι­νω­νίες, αγκα­λιά­ζουν αυτές τις πρω­το­βου­λίες. Συνεπώς, ο κόσμος κατα­λα­βαί­νει πως φαί­νε­ται ότι είναι προς τη σωστή κατεύ­θυνση. Να σημειώ­σουμε ότι πρό­κει­ται για δημόσια σχολεία, με δωρεάν φοίτηση, δημόσιο πρό­γραμμα σπουδών και κρατική επο­πτεία. Δεν υπάρχει κανένας κίν­δυ­νος για ιδιω­τι­κο­ποί­ηση και κανένας ιδιώτης δεν καρ­πώ­νε­ται τη  λει­τουρ­γία αυτών των σχο­λι­κών μονάδων. Ως θεσμός, θέλει να προ­σφέ­ρει ένα ενι­σχυ­μένο εκπαι­δευ­τικό περι­βάλ­λον με διευ­ρυ­μέ­νες μαθη­σια­κές ευκαι­ρίες και,  παράλ­ληλα, ανα­λαμ­βά­νει να υπο­στη­ρί­ξει τους εκπαι­δευ­τι­κούς ώστε να ανα­πτύ­ξουν βέλ­τι­στες πρα­κτι­κές τις οποίες επι­θυ­μούμε κι εμείς εδώ, στη Ρόδο, να δια­χυ­θούν και στις υπό­λοι­πες σχο­λι­κές μονάδες του νησιού. Αυτές οι ανη­συ­χίες δια­τυ­πώ­νο­νται στον δημόσιο διάλογο από πέρσι. Όλες αυτές τις  ανη­συ­χίες, εμείς τις λαμ­βά­νουμε υπόψη. Πάντως, το νομικό πλαίσιο περι­λαμ­βά­νει και ασφα­λι­στι­κές δικλεί­δες ώστε η εφαρ­μογή να γίνεται με δια­φά­νεια, να υπάρχει παι­δα­γω­γική ισορ­ρο­πία και στο τέλος να υπάρχει λογο­δο­σία. Επι­πλέον, δεν θα υπάρχει καμία περί­πτωση να ανα­γκα­στούν τα παιδιά να κάνουν φρο­ντι­στή­ρια. Για τον Δήμο Ρόδου θα οριστεί ένα ποσοστό και θα μπορεί με εξε­τά­σεις να έρθει ένα παιδί από τ’ Αφάντου, να έρθει από τον Αρχάγ­γελο, να έρθει από τα Κοσκι­νού. Αν η οικο­γέ­νειά του επι­θυ­μεί να μπει σε αυτή τη δια­δι­κα­σία, μπορεί να δώσει εξε­τά­σεις και το παιδί θα έρθει να φοι­τή­σει σε αυτό το σχολείο. Το σχολείο θα λει­τουρ­γή­σει στην Καπνο­βιο­μη­χα­νία. Δηλαδή, το 1ο γυμνά­σιο και το 3ο Λύκειο θα συγ­χω­νευ­τούν, ως προς τον τίτλο, θα ονο­μά­ζο­νται πλέον Δημόσιο Ωνάσειο Σχολείο Ημε­ρή­σιο Γυμνά­σιο Ρόδου, και το Λύκειο θα ονο­μά­ζε­ται Δημόσιο Ωνάσειο Σχολείο Ημε­ρή­σιο Γενικό Λύκειο Ρόδου. Οπότε θα έχουμε και στη  Ρόδο εφαρ­μογή αυτού του θεσμού.

Για να κλεί­σουμε θέλω να σας ρωτήσω για τη σχολική βία. Έχουν κατα­γρα­φτεί περι­στα­τικά στα σχολεία της δικής μας περιο­χής;

Πρό­κει­ται για ένα γενι­κευ­μένο κοι­νω­νικό φαι­νό­μενο. Υπάρχει μια ένταση η οποία εισά­γε­ται στο σχολείο. Ως εκ τούτου, η κοι­νω­νική βία μετα­τρέ­πε­ται σε σχολική βία. Υπάρχει μια ένταση στις σχέσεις των ανη­λί­κων. Ιδιαί­τερα μετά την περίοδο του εγκλει­σμού με τον κορω­νοϊό για δύο χρόνια, φάνηκε ότι επη­ρε­ά­στη­καν –ενή­λι­κες και ανήλικοι- στην κοι­νω­νική συμπε­ρι­φορά. Έχει παρα­τη­ρη­θεί στη χώρα μας (και σε παγκό­σμιο επίπεδο) ότι αυξή­θη­καν τα φαι­νό­μενα του σχο­λι­κού εκφο­βι­σμού καθώς και της σχο­λι­κής βίας μεταξύ των ανη­λί­κων –και μάλιστα είναι πιο έντονα. Το φαι­νό­μενο υπάρχει και στα σχολεία μας στο Νότιο Αιγαίο. Έχουν κατα­γρα­φεί αρκετά τέτοια περι­στα­τικά. Ωστόσο, υπάρχει μηχα­νι­σμός που προ­σπα­θεί να τα αντι­με­τω­πί­σει και να τα δια­χει­ρι­στεί. Κάθε σχολική μονάδα έχει υπεύ­θυ­νους για τα θέματα αυτά (διευ­θυ­ντές, εκπαι­δευ­τι­κούς ειδικής αγωγής, σχο­λι­κούς σύμ­βου­λους, ψυχο­λό­γους και κοι­νω­νι­κούς λει­τουρ­γούς). Επι­πλέον, υπάρχει η ψηφιακή πλατ­φόρμα του Υπουρ­γείου Παι­δείας, όπου γονείς και μαθητές μπορούν να δηλώ­νουν τέτοια περι­στα­τικά. Δυστυ­χώς, αυτά τα φαι­νό­μενα είναι υπαρκτά και πρέπει όλοι να είμαστε σε επα­γρύ­πνηση –μαζί με την οικο­γέ­νεια και την τοπική κοι­νω­νία. Οτι­δή­ποτε αντι­λη­φθούν πρέπει να το ανα­φέ­ρουν ώστε να δίδεται η δυνα­τό­τητα να έχουμε τις μικρό­τε­ρες δυνατές συνέ­πειες.

Πώς σας φάνηκε το άρθρο;

Ένα πάτημα, χωρίς λογαριασμό. Μία ψήφος ανά συσκευή.

Σχολιασμός άρθρου

Προσθέστε ένα σχόλιο

Εμφανίζεται μετά από έγκριση · το e-mail δεν δημοσιεύεται0 / 2000

Τα σχόλια εκφράζουν τον σχολιαστή, όχι τη Δημοκρατική. Όροι σχολιασμού

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται. Τα σχόλια δημοσιεύονται μετά από έγκριση· το e-mail δεν δημοσιεύεται.

Γίνετε ο πρώτος που θα σχολιάσει.