Δήμος Ρόδου: Επιτροπή θετικών ζημιών φέρνει νέα αναμέτρηση γύρω από την εργολαβία της Νέας Αγοράς

• Τη Δευ­τέ­ρα 22 Δε­κεμ­βρί­ου 2025 η Δη­μο­τι­κή Επι­τρο­πή συ­ζη­τά ει­σή­γη­ση για τον ορι­σμό επι­τρο­πής εκτί­μη­σης του κό­στους που επι­κα­λεί­ται ο ανά­δο­χος, την ώρα που το πρό­σφα­το διοι­κη­τι­κό ιστο­ρι­κό δεί­χνει σκλή­ρυν­ση της γραμ­μής του Δήμου απέ­να­ντι στις αι­τή­σεις διά­λυ­σης

Η υπό­θε­ση της «Απο­κα­τά­στα­σης και Ανα­βάθ­μι­σης Λει­τουρ­γί­ας Νέας Αγο­ράς» στη Ρόδο μοιά­ζει να με­τα­τρέ­πε­ται σε ένα κα­κό­γου­στο, πλέον, σή­ριαλ διοι­κη­τι­κών εγ­γρά­φων, πρά­ξε­ων, εν­στά­σε­ων και πα­ρα­πο­μπών, όπου κάθε νέο χαρτί δεν κλεί­νει μια εκ­κρε­μό­τη­τα, αλλά γεννά την επό­με­νη.

Η προ­σε­χής Δευ­τέ­ρα, 22 Δε­κεμ­βρί­ου 2025, προ­στί­θε­ται ως ακόμη μία ημε­ρο­μη­νία ορό­ση­μο, καθώς ενώ­πιον της Δη­μο­τι­κής Επι­τρο­πής ει­σά­γε­ται θέμα που αγ­γί­ζει την καρ­διά της οι­κο­νο­μι­κής αντι­πα­ρά­θε­σης: ο ορι­σμός Επι­τρο­πής εκτί­μη­σης του Κό­στους των Θε­τι­κών Ζη­μιών του ανα­δό­χου, στη βάση της πα­ρα­γρά­φου 2 του άρ­θρου 162 του Ν. 4412/2016.

Πίσω από τον τε­χνι­κό τίτλο κρύ­βε­ται η ουσία: το έργο δεν είναι μόνο ερ­γο­τά­ξιο και χρο­νο­διά­γραμ­μα, αλλά και λο­γα­ρια­σμοί, κα­θυ­στε­ρή­σεις, αι­τιά­σεις για δια­κο­πές ερ­γα­σιών και, πλέον, θε­σμι­κή δια­δι­κα­σία υπο­λο­γι­σμού απο­ζη­μί­ω­σης, με επι­τρο­πή που θα κλη­θεί να ερευ­νή­σει αν οι αξιώ­σεις «στέ­κουν» και ποιο είναι το ύψος τους.

Η ει­σή­γη­ση που αλ­λά­ζει το κέ­ντρο βά­ρους της σύ­γκρου­σης

Στο έγ­γρα­φο της αρ­μό­διας δη­μο­τι­κής διεύ­θυν­σης που ει­σά­γε­ται προς συ­ζή­τη­ση, το ζη­τού­με­νο δια­τυ­πώ­νε­ται κα­θα­ρά: να συ­γκρο­τη­θεί Επι­τρο­πή, όπως προ­βλέ­πει η πα­ρά­γρα­φος 2 του άρ­θρου 162 του Ν. 4412/2016, με αντι­κεί­με­νο την εξέ­τα­ση της ορ­θό­τη­τας της εκτί­μη­σης του κό­στους των θε­τι­κών ζη­μιών που υπέ­βα­λε ο ανά­δο­χος για το έργο της Νέας Αγο­ράς.

Η ίδια η διά­τα­ξη, όπως πα­ρα­τί­θε­ται στο υπη­ρε­σια­κό κεί­με­νο, πε­ρι­γρά­φει τη λο­γι­κή της δια­δι­κα­σί­ας: όταν τί­θε­ται ζή­τη­μα μα­ταί­ω­σης διά­λυ­σης, ο ανά­δο­χος υπο­βάλ­λει αί­τη­ση με στοι­χεία υπο­λο­γι­σμού της απο­ζη­μί­ω­σης που αξιώ­νει, η διευ­θύ­νου­σα υπη­ρε­σία τη δια­βι­βά­ζει με ει­σή­γη­ση και η προϊ­στα­μέ­νη αρχή συ­γκρο­τεί επι­τρο­πή που ερευ­νά το βά­σι­μο των απαι­τή­σε­ων και εκτι­μά το ύψος των θε­τι­κών ζη­μιών από κα­θυ­στέ­ρη­ση έναρ­ξης ή δια­κο­πή ερ­γα­σιών, με δυ­να­τό­τη­τα να ζη­τη­θούν συ­μπλη­ρω­μα­τι­κά στοι­χεία.

Με απλά λόγια, η υπό­θε­ση περνά από το επί­πε­δο του «ποιος είχε δίκιο στη δια­κο­πή» και «αν χωρά διά­λυ­ση» στο πιο ευαί­σθη­το πεδίο του «πόσο κο­στί­ζει» και «ποιος πλη­ρώ­νει».

Και αυτή η με­τα­τό­πι­ση έχει πο­λι­τι­κό, οι­κο­νο­μι­κό και πρα­κτι­κό βάρος, γιατί τα ποσά των θε­τι­κών ζη­μιών σε δη­μό­σια έργα μπο­ρούν να με­τα­τρα­πούν σε νέα εστία πί­ε­σης για τον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό, αλλά και σε μοχλό δια­πραγ­μά­τευ­σης για τα επό­με­να βή­μα­τα στο ερ­γο­τά­ξιο.

Το χρο­νο­λό­γιο των πρά­ξε­ων που οδή­γη­σαν στη Δευ­τέ­ρα της Δη­μο­τι­κής Επι­τρο­πής

Η ει­σή­γη­ση δεν εμ­φα­νί­ζε­ται στον αέρα. Εδρά­ζε­ται σε μια αλ­λη­λου­χία γε­γο­νό­των που, όπως κα­τα­γρά­φο­νται στο έγ­γρα­φο, ξε­κι­νούν από τη σύμ­βα­ση του έργου με αριθ­μό πρω­το­κόλ­λου 2/31296 και ημε­ρο­μη­νία 12 Ιου­νί­ου 2024.

Στη συ­νέ­χεια κα­τα­γρά­φε­ται η 1η Ει­δι­κή Δή­λω­ση Δια­κο­πής Ερ­γα­σιών και Όχλη­ση Θε­τι­κών Ζη­μιών (8 Μαΐου 2025), η έν­στα­ση του ανα­δό­χου (29 Μαΐου 2025) λόγω σιω­πη­ρής απόρ­ρι­ψης, αλλά και η πρώτη αί­τη­ση διά­λυ­σης σύμ­βα­σης (10 Ιου­λί­ου 2025).

Το νήμα συ­νε­χί­ζε­ται με από­φα­ση απόρ­ρι­ψης της διά­λυ­σης στις 8 Σε­πτεμ­βρί­ου 2025, νέα έν­στα­ση του ανα­δό­χου στις 12 Σε­πτεμ­βρί­ου 2025, απο­στο­λή από­ψε­ων της υπη­ρε­σί­ας στις 23 Οκτω­βρί­ου 2025, και δύο κρί­σι­μες πα­ρεμ­βά­σεις της Απο­κε­ντρω­μέ­νης Διοί­κη­σης Αι­γαί­ου, με απο­φά­σεις που, σύμ­φω­να με το υπη­ρε­σια­κό κεί­με­νο, αφο­ρούν αφε­νός την εν μέρει απο­δο­χή έν­στα­σης για την ει­δι­κή δή­λω­ση δια­κο­πής και αφε­τέ­ρου την απο­δο­χή της έν­στα­σης κατά της απόρ­ρι­ψης της διά­λυ­σης, μετά από γνω­μο­δό­τη­ση τε­χνι­κού συμ­βου­λί­ου.

Το πιο απο­κα­λυ­πτι­κό ση­μείο, όμως, βρί­σκε­ται στις ημε­ρο­μη­νί­ες του Δε­κεμ­βρί­ου 2025, που δεί­χνουν γιατί η Δευ­τέ­ρα απο­κτά ιδιαί­τε­ρη ση­μα­σία. Στις 10 Δε­κεμ­βρί­ου 2025 η αρ­μό­δια διεύ­θυν­ση απηύ­θυ­νε πρό­σκλη­ση προς τον ανά­δο­χο για υπο­βο­λή κό­στους θε­τι­κών ζη­μιών, σύμ­φω­να με το άρθρο 162. Στις 12 Δε­κεμ­βρί­ου 2025 κα­τα­γρά­φε­ται η υπο­βο­λή εκτί­μη­σης κό­στους θε­τι­κών ζη­μιών από τον ανά­δο­χο.

Άρα, η ει­σή­γη­ση για συ­γκρό­τη­ση επι­τρο­πής δεν είναι μια γε­νι­κή συ­ζή­τη­ση αρχών, αλλά το επό­με­νο υπο­χρε­ω­τι­κό βήμα μετά την υπο­βο­λή συ­γκε­κρι­μέ­νης κο­στο­λό­γη­σης.

Το πρό­σφα­το διοι­κη­τι­κό επει­σό­διο που σκλή­ρυ­νε το κλίμα

Πα­ράλ­λη­λα με αυτή τη θε­σμι­κή δια­δρο­μή προς επι­τρο­πή εκτί­μη­σης, το πρό­σφα­το ιστο­ρι­κό δεί­χνει ότι η δη­μο­τι­κή υπη­ρε­σία κι­νή­θη­κε σε δια­φο­ρε­τι­κή κα­τεύ­θυν­ση στο θέμα της διά­λυ­σης. Η υπη­ρε­σια­κή από­φα­ση με αριθ­μό πρω­το­κόλ­λου 62768 και ημε­ρο­μη­νία 15 Δε­κεμ­βρί­ου 2025, που κοι­νο­ποι­ή­θη­κε στην εται­ρεία, απορ­ρί­πτει την νέα αί­τη­ση διά­λυ­σης, επι­κα­λού­με­νη άρθρο 152 και άρθρο 161 του Ν. 4412, και πα­ρα­πέ­μπει σε από­φα­ση της Απο­κε­ντρω­μέ­νης Διοί­κη­σης Αι­γαί­ου της 24ης Νο­εμ­βρί­ου 2025.

Τι ση­μαί­νει στην πράξη «Επι­τρο­πή εκτί­μη­σης θε­τι­κών ζη­μιών»

Στο πεδίο των δη­μο­σί­ων έργων, οι «θε­τι­κές ζη­μιές» πα­ρα­πέ­μπουν στον οι­κο­νο­μι­κό αντί­κτυ­πο που επι­κα­λεί­ται ο ανά­δο­χος από κα­θυ­στέ­ρη­ση έναρ­ξης ή από δια­κο­πή ερ­γα­σιών. Η επι­τρο­πή, όπως πε­ρι­γρά­φε­ται στην υπη­ρε­σια­κή ει­σή­γη­ση, δεν κα­λεί­ται να λει­τουρ­γή­σει ως τυ­πι­κή σφρα­γί­δα, αλλά να ερευ­νή­σει το βά­σι­μο των απαι­τή­σε­ων και να εκτι­μή­σει το ύψος, με δι­καί­ω­μα να ζη­τή­σει πρό­σθε­τες πλη­ρο­φο­ρί­ες και συ­μπλη­ρω­μα­τι­κά στοι­χεία.

Αυτό έχει δύο άμε­σες ανα­γνώ­σεις.

Η πρώτη είναι ότι ο ανά­δο­χος μπαί­νει σε δια­δι­κα­σία να απο­δεί­ξει, με τεκ­μή­ρια και αριθ­μούς, τι ακρι­βώς θε­ω­ρεί ότι υπέ­στη ως οι­κο­νο­μι­κή ζημία εξαι­τί­ας της εξέ­λι­ξης του έργου και της δια­κο­πής.

Η δεύ­τε­ρη είναι ότι ο Δήμος, συ­γκρο­τώ­ντας επι­τρο­πή, ανοί­γει θε­σμι­κά το πεδίο για να κρι­θεί αν αυτή η απο­τί­μη­ση είναι ορθή, διο­γκω­μέ­νη ή ατε­λής, άρα να θω­ρα­κί­σει διοι­κη­τι­κά την επό­με­νη από­φα­σή του, όποια κι αν είναι.

Η με­γά­λη ει­κό­να για της Νέα Αγορά και το πο­λι­τι­κό μή­νυ­μα της συ­γκυ­ρί­ας

Το κρί­σι­μο στοι­χείο της συ­γκυ­ρί­ας είναι ότι η υπό­θε­ση απο­κτά ταυ­τό­χρο­να δύο τα­χύ­τη­τες που εκ πρώ­της όψεως μοιά­ζουν αντι­φα­τι­κές, αλλά στην πραγ­μα­τι­κό­τη­τα συ­νυ­πάρ­χουν. Από τη μία πλευ­ρά, η δη­μο­τι­κή υπη­ρε­σία, απορ­ρί­πτει εκ νέου αί­τη­μα διά­λυ­σης, προ­βάλ­λο­ντας ένα σκε­πτι­κό που δίνει έμ­φα­ση στη δια­δι­κα­σία και στις προ­ϋ­πο­θέ­σεις του νόμου για πλη­ρω­μές και προ­θε­σμί­ες.

Από την άλλη πλευ­ρά, η ίδια διοι­κη­τι­κή αλυ­σί­δα, όπως απο­τυ­πώ­νε­ται στην ει­σή­γη­ση, κινεί τον μη­χα­νι­σμό του άρ­θρου 162 για να εξε­τα­στεί κό­στος θε­τι­κών ζη­μιών, δη­λα­δή ένας δρό­μος που ανα­γνω­ρί­ζει ότι υπάρ­χει ανοι­κτή αξί­ω­ση προς αξιο­λό­γη­ση, ανε­ξάρ­τη­τα από το αν το έργο «λύ­νε­ται» ή «δεν λύ­νε­ται» συμ­βα­τι­κά.

Για την το­πι­κή κοι­νω­νία και για όσους πε­ρι­μέ­νουν την απο­κα­τά­στα­ση της λει­τουρ­γί­ας της Νέας Αγο­ράς, αυτή η διπλή ει­κό­να με­τα­φρά­ζε­ται σε ένα πράγ­μα: η δια­φο­ρά δεν πε­ριο­ρί­ζε­ται πια στο αν το ερ­γο­τά­ξιο προ­χω­ρά, αλλά επε­κτεί­νε­ται στο ποιος θα ση­κώ­σει το οι­κο­νο­μι­κό κό­στος της εμπλο­κής. Και αυτό είναι συ­νή­θως το ση­μείο όπου ένα έργο παύει να είναι μόνο τε­χνι­κό και γί­νε­ται βαθιά πο­λι­τι­κό.