Ζυμώσεις και στα Δωδεκάνησα γύρω από το ενδεχόμενο της επιστροφής Τσίπρα

• Κα­νείς δεν ξέρει αν θα οδη­γή­σουν κάπου οι συ­ζη­τή­σεις αυτές, αλλά κα­νείς δεν μπο­ρεί να αμ­φι­σβη­τή­σει ότι κάτι κι­νεί­ται • Η επι­στρο­φή Τσί­πρα δεν αφορά πια όμως μόνο τον ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ, ο οποί­ος έτσι όπως είναι σή­με­ρα, δεν μπο­ρεί να ση­κώ­σει ένα τέ­τοιο βάρος

Η επι­στρο­φή του Αλέξη Τσί­πρα στο πο­λι­τι­κό προ­σκή­νιο μπο­ρεί να μην έχει λάβει επί­ση­μη μορφή, όμως οι συ­ζη­τή­σεις έχουν ξε­κι­νή­σει, και στα Δω­δε­κά­νη­σα παίρ­νουν ιδιαί­τε­ρο χα­ρα­κτή­ρα.

Στη Ρόδο και στην Κω, αλλά και σε άλλα ση­μεία της Δω­δε­κα­νή­σου, έχουν αρ­χί­σει να συ­νο­μι­λούν παλιά στε­λέ­χη του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ που απο­μα­κρύν­θη­καν μετά την απο­χώ­ρη­ση Τσί­πρα και κυ­ρί­ως μετά την ανά­δει­ξη Κασ­σε­λά­κη.

Οι πε­ρισ­σό­τε­ροι ανή­κουν στη με­γά­λη ομάδα των απο­γοη­τευ­μέ­νων, που βλέ­πουν τον ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ απο­δυ­να­μω­μέ­νο πο­λι­τι­κά, ορ­γα­νω­τι­κά και ηθικά. Η σύν­δε­σή τους με το κόμμα είτε έχει τυ­πι­κά δια­κο­πεί, είτε έχει ου­σια­στι­κά πα­γώ­σει.

Πολ­λοί από αυ­τούς δη­λώ­νουν ανοι­χτά πως η εποχή Κασ­σε­λά­κη απο­τέ­λε­σε για εκεί­νους το ορι­στι­κό τέλος μιας σχέ­σης που είχε ήδη κλο­νι­στεί. Αι­σθά­νο­νται ξένοι σε ένα κόμμα που δεν τους εκ­φρά­ζει πια, ούτε πο­λι­τι­κά ούτε αξια­κά. Το βα­σι­κό ερώ­τη­μα που θέ­τουν είναι μπο­ρεί ο Τσί­πρας να ενώ­σει αυτό που έχει δια­λυ­θεί;

Η απά­ντη­ση δεν είναι ομό­φω­νη. Γιατί μαζί με τους απο­γοη­τευ­μέ­νους, υπάρ­χουν και εκεί­νοι που δεν επι­θυ­μούν καμία επι­στρο­φή. Οι ορ­κι­σμέ­νοι εχθροί του Τσί­πρα, και υπάρ­χουν αρ­κε­τοί και στα Δω­δε­κά­νη­σα, θε­ω­ρούν πως εκεί­νος είναι ο βα­σι­κός υπαί­τιος για τη διά­λυ­ση του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ. Του χρε­ώ­νουν λάθη, αυ­ταρ­χι­σμό, έλ­λει­ψη βά­θους και, κυ­ρί­ως, μια διαρ­κή αντί­φα­ση ανά­με­σα στη ρη­το­ρι­κή και την πράξη.

Η λέξη «κω­λο­τού­μπα» επα­νέρ­χε­ται συχνά στις συ­ζη­τή­σεις, με ανα­φο­ρές στο δη­μο­ψή­φι­σμα του 2015, τότε που το “όχι” έγινε «ναι» και η κοι­νω­νι­κή δυ­να­μι­κή με­τα­τρά­πη­κε σε μνη­μο­νια­κή δια­χεί­ρι­ση. Για αυ­τούς, μια πι­θα­νή επά­νο­δος Τσί­πρα δεν είναι λύση αλλά πα­λιν­δρό­μη­ση. Δεν βλέ­πουν στο πρό­σω­πό του προ­ο­πτι­κή αλλά ανα­κύ­κλω­ση μιας απο­τυ­χη­μέ­νης πο­λι­τι­κής πο­ρεί­ας.

Πα­ράλ­λη­λα, το ορ­γα­νω­μέ­νο ΠΑΣΟΚ πα­ρα­κο­λου­θεί τις εξε­λί­ξεις με ξε­κά­θα­ρη εγρή­γορ­ση. Όχι μόνο γιατί δεν μπο­ρεί να τις αγνο­ή­σει, αλλά και γιατί η πι­θα­νή επι­στρο­φή Τσί­πρα επη­ρε­ά­ζει άμεσα τις ισορ­ρο­πί­ες στον προ­ο­δευ­τι­κό χώρο. Στε­λέ­χη και μέλη του κόμ­μα­τος κι­νού­νται με προ­σο­χή. Δεν μι­λούν ανοι­χτά, όμως κα­τα­γρά­φουν τις τά­σεις. Πε­ρι­μέ­νουν το συ­νέ­δριο του κόμ­μα­τος το φθι­νό­πω­ρο, για να δια­πι­στώ­σουν αν το ΠΑΣΟΚ μπο­ρεί να εμ­φα­νί­σει πραγ­μα­τι­κή δυ­να­μι­κή, να ξε­φύ­γει από τη στα­σι­μό­τη­τα των πο­σο­στών και να απο­κτή­σει ου­σια­στι­κό πο­λι­τι­κό βάρος. Αν δεν τα κα­τα­φέ­ρει, είναι ανοι­χτό το εν­δε­χό­με­νο να επα­νέλ­θουν σκέ­ψεις και επα­φές που μέχρι τώρα θε­ω­ρού­νταν ακραί­ες ή πρό­ω­ρες. Με προ­βλη­μα­τι­σμό πα­ρα­κο­λου­θούν τις εξε­λί­ξεις και τα στε­λέ­χη της “Πλεύ­σης Ελευ­θε­ρί­ας”, που σί­γου­ρα η επι­στρο­φή Τσί­πρα θα έχει αντί­κτυ­πο και στη δυ­να­μι­κή που εμ­φα­νί­ζει το κόμμα της Ζωής Κων­στα­ντο­πού­λου.

Στα Δω­δε­κά­νη­σα, το εκλο­γι­κό σώμα που ανήκε κά­πο­τε στον ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ είναι πια διά­σπαρ­το. Το 2015, το κόμμα είχε φτά­σει στο 34,54% με 30.819 ψή­φους. Το 2019 δια­τή­ρη­σε 29,73% και 28.826 ψή­φους. Το 2023 η πτώση ήταν κά­θε­τη: 14,89% και μόλις 15.583 ψήφοι. Ο πο­λι­τι­κός μη­χα­νι­σμός απο­σαρ­θρώ­θη­κε, τα το­πι­κά στε­λέ­χη είτε απο­χώ­ρη­σαν είτε πα­ρέ­μει­ναν αδρα­νή, ενώ οι ορ­γα­νώ­σεις της Δω­δε­κα­νή­σου έπα­ψαν να λει­τουρ­γούν ου­σια­στι­κά.

Η πι­θα­νή επά­νο­δος Τσί­πρα, λοι­πόν, έρ­χε­ται να βρει ένα τοπίο πο­λι­τι­κά έρημο, αλλά κοι­νω­νι­κά ακόμη ενερ­γό. Υπάρ­χουν άν­θρω­ποι, δί­κτυα, πρό­σω­πα με επιρ­ροή που δεν έχουν εντα­χθεί κάπου αλλού και που εν­δια­φέ­ρο­νται να ξα­να­δούν τι μπο­ρεί να υπάρ­ξει. Για εκεί­νους η επι­στρο­φή του Τσί­πρα είναι το εν­δε­χό­με­νο μίας νέας πρό­τα­σης που θα ενώ­σει όσους σή­με­ρα αι­σθά­νο­νται πο­λι­τι­κά άστε­γοι.

Ταυ­τό­χρο­να, υπάρ­χουν και οι επι­φυ­λά­ξεις. Πολ­λοί λένε ότι χωρίς ξε­κά­θα­ρη αλ­λα­γή πο­λι­τι­κής κα­τεύ­θυν­σης, χωρίς σο­βα­ρό ορ­γα­νω­τι­κό σχέ­διο και χωρίς νέους αν­θρώ­πους στην πρώτη γραμ­μή, και κυ­ρί­ως αν δεν αφή­σει πίσω στε­λέ­χη-βα­ρί­δια του πα­ρελ­θό­ντος η επι­στρο­φή δεν θα φέρει κα­νέ­να απο­τέ­λε­σμα. Κά­ποιοι μι­λούν ακόμη και για “τε­λευ­ταία ευ­και­ρία”, προει­δο­ποιώ­ντας ότι αν δεν υπάρ­ξει σο­βα­ρή πρό­τα­ση, ο χώρος θα σβή­σει ορι­στι­κά.

Η πο­λι­τι­κή συ­ζή­τη­ση στα Δω­δε­κά­νη­σα έχει αρ­χί­σει να ξα­να­ζω­ντα­νεύ­ει με πρό­σω­πα που μι­λούν ξανά με­τα­ξύ τους μετά από καιρό, με παλιά δί­κτυα που δο­κι­μά­ζουν τις… αντο­χές τους. Κα­νείς δεν ξέρει αν θα οδη­γή­σουν κάπου οι συ­ζη­τή­σεις αυτές αλλά κα­νείς δεν μπο­ρεί να αμ­φι­σβη­τή­σει ότι κάτι κι­νεί­ται.

Η επι­στρο­φή Τσί­πρα, αν τε­λι­κά συμ­βεί, θα πρέ­πει να απα­ντή­σει σε πε­ρισ­σό­τε­ρα ερω­τή­μα­τα από αυτά που άφησε φεύ­γο­ντας και να δεί­ξει ότι έχει πο­λι­τι­κό μέλ­λον. Και στα Δω­δε­κά­νη­σα, που υπήρ­ξε κά­πο­τε ένα από τα προ­πύρ­γιά του, κα­λύ­πτο­ντας το κενό που άφησε το ΠΑΣΟΚ, υπάρ­χουν ακόμη άν­θρω­ποι που πε­ρι­μέ­νουν να πει κάτι που να αξί­ζει να ακου­στεί.

Οι νο­μαρ­χια­κές του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ στα Δω­δε­κά­νη­σα ου­σια­στι­κά έχουν σι­γή­σει, ενώ σε κα­τά­στα­ση αδρά­νειας είναι αντί­στοι­χα αυτή την πε­ρί­ο­δο και του ΠΑΣΟΚ και δεν είναι κάτι που μένει ασχο­λί­α­στο. Οι προ­σπά­θειες της Νέας Αρι­στε­ράς να ορ­γα­νω­θεί δεν βρή­καν την ανα­με­νό­με­νη απή­χη­ση, ενώ και τα στε­λέ­χη του κόμ­μα­τος Κασ­σε­λά­κη αδυ­να­τούν να βρουν τον βη­μα­τι­σμό τους στην πε­ριο­χή, ακο­λου­θώ­ντας τη γε­νι­κό­τε­ρη τάση

Επι­πλέ­ον στον ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ δεν υπάρ­χει ου­σια­στι­κή ορ­γα­νω­τι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα με ικανή απή­χη­ση, κα­νέ­νας ζω­ντα­νός μη­χα­νι­σμός που να μπο­ρεί να κι­νη­το­ποι­ή­σει ή να συ­σπει­ρώ­σει, όπως τις έν­δο­ξες επο­χές, ακο­λου­θώ­ντας την τάση που επι­κρα­τεί σε όλη την Ελ­λά­δα και που έχει κα­θη­λώ­σει το κόμμα σε πο­σο­στά μο­νο­ψή­φια.

Τα πε­ρισ­σό­τε­ρα παλιά στε­λέ­χη είναι απο­στα­σιο­ποι­η­μέ­να και τα νέα στε­λέ­χη, με ελά­χι­στες εξαι­ρέ­σεις, είτε δεν υπάρ­χουν είτε δεν έχουν εμ­φα­νι­στεί με τρόπο που να αλ­λά­ζει την ει­κό­να. Στην πράξη, δεν υπάρ­χει σή­με­ρα νέος πο­λι­τι­κός κό­σμος να ση­κώ­σει το βάρος μιας επό­με­νης μέρας.

Αυτό είναι ίσως και το πιο σο­βα­ρό πρό­βλη­μα, μια εν­δε­χό­με­νη επά­νο­δος Τσί­πρα, ακόμη κι αν φέρει ξανά κόσμο στο τρα­πέ­ζι, δεν έχει ορ­γα­νω­τι­κό έδα­φος να πα­τή­σει. Οι δομές έχουν κα­ταρ­ρεύ­σει και η επα­νεκ­κί­νη­ση χρειά­ζε­ται από­λυ­το επα­να­σχε­δια­σμό. Όχι μόνο σε κε­ντρι­κό επί­πε­δο, αλλά και στα νησιά, από την αρχή.

Η επι­στρο­φή Τσί­πρα δεν αφορά πια όμως μόνο τον ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ. Ο ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ, έτσι όπως είναι σή­με­ρα, δεν μπο­ρεί να ση­κώ­σει ένα τέ­τοιο βάρος. Η συ­ζή­τη­ση που γί­νε­ται, ει­δι­κά στη Δω­δε­κά­νη­σο, αφορά κάτι ευ­ρύ­τε­ρο: μία πι­θα­νή νέα αρ­χι­τε­κτο­νι­κή του προ­ο­δευ­τι­κού χώρου. Όσοι συμ­με­τέ­χουν σε αυτές τις συ­να­ντή­σεις, δεν το­πο­θε­τού­νται με την παλιά κομ­μα­τι­κή ταυ­τό­τη­τα. Πολ­λοί από αυ­τούς άλ­λω­στε, την έχουν αφή­σει πίσω τους.

Το ερώ­τη­μα δεν είναι αν θα επι­στρέ­ψει στον ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ ο Τσί­πρας. Το ερώ­τη­μα είναι αν μπο­ρεί να ενώ­σει έναν χώρο που σή­με­ρα δεν μιλά την ίδια γλώσ­σα.