Δημοτικές εκλογές: Από το Συμβούλιο της Επικρατείας στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο

• Η από­φα­ση του Συμ­βου­λί­ου της Επι­κρα­τεί­ας και η αντί­δρα­ση Κα­μπου­ρά­κη

• Η νέα προ­σφυ­γή ανα­μέ­νε­ται να βα­σι­στεί σε συ­γκε­κρι­μέ­νους λό­γους που συν­δέ­ο­νται με την ερ­μη­νεία των θε­με­λιω­δών δι­καιω­μά­των του εκλο­γι­κού σώ­μα­τος και του υπο­ψη­φί­ου, όπως αυτά προ­στα­τεύ­ο­νται από την Ευ­ρω­παϊ­κή Σύμ­βα­ση των Δι­καιω­μά­των του Αν­θρώ­που (ΕΣΔΑ).

Η πρό­σφα­τη από­φα­ση του Συμ­βου­λί­ου της Επι­κρα­τεί­ας (2170/2024) έθεσε τέλος στη νο­μι­κή δια­δι­κα­σία που ακο­λού­θη­σε ο πρώην δή­μαρ­χος Ρόδου κ. Αντώ­νης Κα­μπου­ρά­κης, σχε­τι­κά με την εγκυ­ρό­τη­τα των δη­μο­τι­κών εκλο­γών του 2023.

Η από­φα­ση του ανώ­τα­του διοι­κη­τι­κού δι­κα­στη­ρί­ου επι­κύ­ρω­σε την εκλο­γι­κή νίκη του κ. Αλέ­ξαν­δρου Κο­λιά­δη και της πα­ρά­τα­ξής του «ΕΝΑ-ΕΝΩ­ΜΕ­ΝΟΙ ΑΛ­ΛΑ­ΖΟΥ­ΜΕ-ΜΑΖΙ ΓΙΑ ΤΗ ΡΟΔΟ», απορ­ρί­πτο­ντας τις αι­τή­σεις αναι­ρέ­σε­ως.

Ωστό­σο, ο πρώην δή­μαρ­χος δεν φαί­νε­ται δια­τε­θει­μέ­νος να εγκα­τα­λεί­ψει τη νο­μι­κή μάχη και ανα­κοί­νω­σε την πρό­θε­σή του να προ­σφύ­γει στο Ευ­ρω­παϊ­κό Δι­κα­στή­ριο των Δι­καιω­μά­των του Αν­θρώ­που.

Η προ­σφυ­γή αυτή ανα­μέ­νε­ται να βα­σι­στεί σε συ­γκε­κρι­μέ­νους λό­γους που συν­δέ­ο­νται με την ερ­μη­νεία των θε­με­λιω­δών δι­καιω­μά­των του εκλο­γι­κού σώ­μα­τος και του υπο­ψη­φί­ου, όπως αυτά προ­στα­τεύ­ο­νται από την Ευ­ρω­παϊ­κή Σύμ­βα­ση των Δι­καιω­μά­των του Αν­θρώ­που (ΕΣΔΑ).

Πιο συ­γκε­κρι­μέ­να έγκρι­τοι νο­μι­κοί κύ­κλοι ανα­φέ­ρουν ότι ο κ. Κα­μπου­ρά­κης δύ­να­ται να προ­σφύ­γει στο Ευ­ρω­παϊ­κό Δι­κα­στή­ριο των Δι­καιω­μά­των του Αν­θρώ­που επι­κα­λού­με­νος τα εξής:

Πα­ρα­βί­α­ση του δι­καιώ­μα­τος σε δί­καιη δίκη (Άρθρο 6 ΕΣΔΑ)

Ένας από τους κύ­ριους λό­γους στους οποί­ους μπο­ρεί να στη­ρι­χθεί η προ­σφυ­γή του κ. Κα­μπου­ρά­κη είναι η πι­θα­νή πα­ρα­βί­α­ση του άρ­θρου 6 της ΕΣΔΑ, το οποίο εγ­γυά­ται το δι­καί­ω­μα σε δί­καιη και αμε­ρό­λη­πτη δίκη.

Ο πρώην δή­μαρ­χος υπο­στη­ρί­ζει ότι:

• Το Συμ­βού­λιο της Επι­κρα­τεί­ας δεν εξέ­τα­σε επαρ­κώς συ­γκε­κρι­μέ­να δια­δι­κα­στι­κά και νο­μι­κά ζη­τή­μα­τα.

• Δεν δό­θη­κε η δέ­ου­σα ση­μα­σία στην εγκυ­ρό­τη­τα συ­γκε­κρι­μέ­νων ψη­φο­δελ­τί­ων.

• Η έλ­λει­ψη ανα­λυ­τι­κής αι­τιο­λό­γη­σης της από­φα­σης κα­θι­στά τη δια­δι­κα­σία ανε­παρ­κώς δι­κα­στι­κά ισό­τι­μη.

• Οι χρό­νοι εξέ­τα­σης και οι δια­δι­κα­στι­κοί πε­ριο­ρι­σμοί εμπό­δι­σαν μία σε βάθος ανά­λυ­ση των στοι­χεί­ων της υπό­θε­σης.

Πα­ρα­βί­α­ση του δι­καιώ­μα­τος συμ­με­το­χής σε ελεύ­θε­ρες εκλο­γές (Άρθρο 3 του Πρω­το­κόλ­λου 1 της ΕΣΔΑ)

Ο κ. Κα­μπου­ρά­κης ισχυ­ρί­ζε­ται ότι:

• Η ερ­μη­νεία των εκλο­γι­κών κα­νό­νων και η από­φα­ση του ΣτΕ αλ­λοί­ω­σαν τη βού­λη­ση των πο­λι­τών.

• Η απόρ­ρι­ψη αι­τη­μά­των για ανα­κα­τα­μέ­τρη­ση και η απο­δο­χή αμ­φι­σβη­τού­με­νων ψη­φο­δελ­τί­ων συ­νι­στούν έλ­λει­ψη δια­φά­νειας.

• Ο τρό­πος εξέ­τα­σης των κα­ταγ­γε­λιών για εκλο­γι­κές πα­ρα­τυ­πί­ες δεν δια­σφά­λι­σε τη δια­φά­νεια της δια­δι­κα­σί­ας.

Δι­καί­ω­μα προ­στα­σί­ας από δια­κρί­σεις (Άρθρο 14 ΕΣΔΑ)

Ένας ακόμα πυ­λώ­νας της προ­σφυ­γής του μπο­ρεί να είναι η άνιση εφαρ­μο­γή του εκλο­γι­κού νόμου, καθώς:

• Οι εκλο­γι­κοί κα­νό­νες ερ­μη­νεύ­τη­καν κατά τρόπο που τον έθεσε σε μειο­νε­κτι­κή θέση ένα­ντι του αντι­πά­λου του.

• Η μη απο­δο­χή συ­γκε­κρι­μέ­νων εν­στά­σε­ων οδή­γη­σε σε άνιση με­τα­χεί­ρι­ση.

• Η έλ­λει­ψη επαρ­κούς αι­τιο­λό­γη­σης μπο­ρεί να ερ­μη­νευ­τεί ως δια­κρι­τι­κή με­τα­χεί­ρι­ση εις βάρος του.

Ανε­πάρ­κεια δι­κα­στι­κής προ­στα­σί­ας (Άρθρο 13 ΕΣΔΑ)

Ο πρώην δή­μαρ­χος μπο­ρεί να ισχυ­ρι­στεί ότι το ελ­λη­νι­κό δι­κα­στι­κό σύ­στη­μα δεν του πα­ρεί­χε επαρ­κή προ­στα­σία απέ­να­ντι στις κα­ταγ­γε­λί­ες του, γε­γο­νός που μπο­ρεί να συ­νι­στά πα­ρα­βί­α­ση του άρ­θρου 13 της ΕΣΔΑ.

• Δεν υπήρ­ξε δυ­να­τό­τη­τα ανα­θε­ώ­ρη­σης ή επα­νε­ξέ­τα­σης της από­φα­σης από ένα άλλο ανε­ξάρ­τη­το δι­κα­στι­κό όρ­γα­νο.

• Οι δια­δι­κα­στι­κές ελ­λεί­ψεις πε­ριό­ρι­σαν το δι­καί­ω­μά του να αμ­φι­σβη­τή­σει απο­τε­λε­σμα­τι­κά το απο­τέ­λε­σμα.

Η κρίση του Συμ­βου­λί­ου της Επι­κρα­τεί­ας

Το ΣτΕ απέρ­ρι­ψε τις αι­τιά­σεις Κα­μπου­ρά­κη κρί­νο­ντας ότι:

• Η δια­δι­κα­σία των εκλο­γών ήταν σύμ­φω­νη με το Σύ­νταγ­μα και την εκλο­γι­κή νο­μο­θε­σία.

• Η ερ­μη­νεία των εκλο­γι­κών κα­νό­νων έγινε σύμ­φω­να με τη νο­μο­λο­γία.

• Δεν προ­έ­κυ­ψαν στοι­χεία που να δι­καιο­λο­γούν την ανα­τρο­πή του εκλο­γι­κού απο­τε­λέ­σμα­τος.

• Η εκλο­γι­κή δια­δι­κα­σία πα­ρεί­χε επαρ­κείς εγ­γυ­ή­σεις για την ορθή κα­τα­γρα­φή της λαϊ­κής ετυ­μη­γο­ρί­ας.

Επι­πλέ­ον, το ΣτΕ έκρι­νε ότι η από­φα­σή του βα­σί­στη­κε σε αντι­κει­με­νι­κά κρι­τή­ρια και πως η απόρ­ρι­ψη των εν­στά­σε­ων έγινε με βάση την ισχύ­ου­σα νο­μο­θε­σία.

Προ­ο­πτι­κές και προ­κλή­σεις της προ­σφυ­γής

Η δια­δι­κα­σία ενώ­πιον του Ευ­ρω­παϊ­κού Δι­κα­στη­ρί­ου των Δι­καιω­μά­των του Αν­θρώ­που είναι σύν­θε­τη και απαι­τεί απο­δεί­ξεις ότι η από­φα­ση του ΣτΕ πα­ρα­βί­α­σε τη Σύμ­βα­ση.

Το βα­σι­κό νο­μι­κό ερώ­τη­μα θα είναι εάν οι δια­δι­κα­στι­κές και νο­μι­κές επι­λο­γές των ελ­λη­νι­κών αρχών πε­ριό­ρι­σαν αδι­καιο­λό­γη­τα τη δυ­να­τό­τη­τά του να εκλε­γεί ή να αμ­φι­σβη­τή­σει απο­τε­λε­σμα­τι­κά το εκλο­γι­κό απο­τέ­λε­σμα.

Εάν το Ευ­ρω­παϊ­κό Δι­κα­στή­ριο των Δι­καιω­μά­των του Αν­θρώ­που δε­χθεί την προ­σφυ­γή του και δια­πι­στώ­σει πα­ρα­βί­α­ση της ΕΣΔΑ, η υπό­θε­ση μπο­ρεί να οδη­γή­σει σε διε­θνή πίεση για αλ­λα­γές στο εκλο­γι­κό σύ­στη­μα.

Ωστό­σο, η επι­τυ­χία της προ­σφυ­γής δεν είναι δε­δο­μέ­νη, καθώς το Δι­κα­στή­ριο εξε­τά­ζει αυ­στη­ρά τις υπο­θέ­σεις και συχνά απορ­ρί­πτει πε­ρι­πτώ­σεις που δεν απο­δει­κνύ­ουν σαφή πα­ρα­βί­α­ση θε­με­λιω­δών δι­καιω­μά­των.

Η επι­λο­γή του Αντώ­νη Κα­μπου­ρά­κη να προ­σφύ­γει στο Ευ­ρω­παϊ­κό Δι­κα­στή­ριο των Δι­καιω­μά­των του Αν­θρώ­που ανα­δει­κνύ­ει ένα ζή­τη­μα που υπερ­βαί­νει τα το­πι­κά πο­λι­τι­κά δρώ­με­να και αγ­γί­ζει την εφαρ­μο­γή των θε­με­λιω­δών δι­καιω­μά­των στις εκλο­γι­κές δια­δι­κα­σί­ες.

Αν και το Συμ­βού­λιο της Επι­κρα­τεί­ας έχει κλεί­σει το νο­μι­κό ζή­τη­μα στην Ελ­λά­δα, η από­φα­ση του Ευ­ρω­παϊ­κού Δι­κα­στη­ρί­ου των Δι­καιω­μά­των του Αν­θρώ­που θα μπο­ρού­σε να έχει ευ­ρύ­τε­ρες συ­νέ­πειες για το ελ­λη­νι­κό εκλο­γι­κό σύ­στη­μα, ει­δι­κά όσον αφορά τη δια­φά­νεια και την απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τη­τα της δι­κα­στι­κής προ­στα­σί­ας σε εκλο­γι­κές δια­φο­ρές.