“Παγωμένα νερά στο Αιγαίο”: Τα προβλήματα του διαλόγου με την Τουρκία

Ο Κυ­ριά­κος  Μη­τσο­τά­κης θα βρε­θεί τε­λι­κά στην Άγκυ­ρα το Μάρ­τιο, αφού πρώτα επι­σκε­φθεί το Κάιρο και ενώ η Τουρ­κία επα­να­φέ­ρει τη “γα­λά­ζια πα­τρί­δα” και ετοι­μά­ζει deal για ΑΟΖ με Συρία.

Το 2025 μπήκε με ψυχρό καιρό στα ελ­λη­νο­τουρ­κι­κά. Τα “ήρεμα νερά” στο Αι­γαίο φαί­νε­ται να έχουν πα­γώ­σει. Καθώς η Τουρ­κία συ­νε­χί­ζει να ναρ­κο­θε­τεί το διά­λο­γο, για τον οποίο υπήρ­χαν ούτως ή άλλως βέ­βαια χα­μη­λές προσ­δο­κί­ες.

Το Ανώ­τα­το Συμ­βού­λιο Συ­νερ­γα­σί­ας Ελ­λά­δας-Τουρ­κί­ας ανα­μέ­νε­ται τε­λι­κά να πραγ­μα­το­ποι­η­θεί Μάρ­τιο και όχι στα τέλη Ια­νουα­ρί­ου, με αφορ­μή το γε­γο­νός ότι η πρό­τα­ση του πρω­θυ­πουρ­γού για Πρό­ε­δρο Δη­μο­κρα­τί­ας ανα­μέ­νε­ται να ανα­κοι­νω­θεί με­τά­΄τις 13 Ια­νουα­ρί­ου και από τις 13 Φε­βρουα­ρί­ου ανα­μέ­νε­ται να ξε­κι­νή­σουν οι ψη­φο­φο­ρί­ες στη Βουλή.

Στο πε­ρι­θώ­ριο της σύ­γκλη­σης του Ανώ­τα­του Συμ­βου­λί­ου Συ­νερ­γα­σί­ας, αυτή τη φορά στην Άγκυ­ρα, ο Κυ­ριά­κος Μη­τσο­τά­κης ανα­μέ­νε­ται σε κάθε πε­ρί­πτω­ση να έχει νέα συ­νά­ντη­ση με τον Ρε­τζέπ Ταγίπ Ερ­ντο­γάν.

Εν τω με­τα­ξύ, στις 7 με 16 Ια­νουα­ρί­ου η Τουρ­κία θα βγά­λει στο Αι­γαίο, την ανα­το­λι­κή Με­σό­γειο και τη Μαύρη Θά­λασ­σα σχε­δόν 100 πο­λε­μι­κά σκάφη στο πλαί­σιο της άσκη­σης “Γα­λά­ζια Πα­τρί­δα”. Άσκη­ση η οποία θα διε­ξα­χθεί ξανά για πρώτη φορά μετά από τρία χρό­νια, κατά τα οποία η Άγκυ­ρα κρα­τού­σε τα προ­σχή­μα­τα στο πλαί­σιο της ελ­λη­νο­τουρ­κι­κής προ­σέγ­γι­σης.

Η μάχη για την ΑΟΖ από Συρία μέχρι Αί­γυ­πτο

Η Τουρ­κία βε­βαί­ως ου­δέ­πο­τε εγκα­τέ­λει­ψε το αφή­γη­μα της “γα­λά­ζιας πα­τρί­δας” και κατα το διά­λο­γο έθετε και συ­νε­χί­ζει να θέτει τις ανα­θε­ω­ρη­τι­κές της από­ψεις και πα­ρά­λο­γες απαι­τή­σεις. Το κρί­σι­μο ερώ­τη­μα δε είναι εάν θα έχει προ­χω­ρή­σει το σχέ­διο για συμ­φω­νία Τουρ­κί­ας-Συ­ρί­ας για την ΑΟΖ πριν την επί­σκε­ψη Μη­τσο­τά­κη στην Άγκυ­ρα. Κάτι που θα έφερ­νε σε πολύ δύ­σκο­λη θέση το Μα­ξί­μου και το ΥΠΕΞ.

Υπεν­θυ­μί­ζε­ται ότι το σχέ­διο αυτό, για το οποίο είχε γρά­ψει το NEWS24/7 αμέ­σως μετά την πτώση Άσαντ έχει ως στόχο την αμ­φι­σβή­τη­ση της ΑΟΖ της Κύ­πρου. Η Τουρ­κία θέλει να συμ­φω­νή­σει με το νέο κα­θε­στώς στη Συρία για να “απο­κτή­σει” μία “γλώσ­σα” που θα επε­κτεί­νει τη δική της κυ­ριαρ­χία ανα­το­λι­κά της Κύ­πρου. Και ναι μεν όπως το τουρ­κο­λι­βυ­κό μνη­μό­νιο μία τέ­τοια συμ­φω­νία θα είναι τυ­πι­κά πα­ρά­νο­μη, αλλά η Άγκυ­ρα θα τη χρη­σι­μο­ποιεί ως επι­χεί­ρη­μα στο πλαί­σιο του αφη­γή­μα­τος της “γα­λά­ζιας πα­τρί­δας”.

Την υπο­γρα­φή συμ­φω­νί­ας με Συρία για ΑΟΖ είχε προ­α­ναγ­γεί­λει την πα­ρα­μο­νή των Χρι­στου­γέν­νων ο υπουρ­γός Με­τα­φο­ρών της Τουρ­κί­ας, Αμπ­ντουλ­κα­ντίρ Ου­ρά­λο­γλου, μετά τη συ­νε­δρί­α­ση του τουρ­κι­κού υπουρ­γι­κού συμ­βου­λί­ου.

Είχε επί­σης απο­κα­λύ­ψει την προ­σπά­θεια της Άγκυ­ρας να προ­σεγ­γί­σει και την Αί­γυ­πτο, με την οποία η Ελ­λά­δα έχει υπο­γρά­ψει συμ­φω­νία με­ρι­κής οριο­θέ­τη­σης ΑΟΖ, από την οποία όμως έχει εξαι­ρε­θεί η πε­ριο­χή κυ­ριαρ­χί­ας του Κα­στελ­λό­ρι­ζου, που απο­τε­λεί “αγκά­θι” στις τουρ­κι­κές ηγε­μο­νι­κές βλέ­ψεις για την ανα­το­λι­κή Με­σό­γειο.

«Η συμ­φω­νία θα­λάσ­σιας δι­καιο­δο­σί­ας με­τα­ξύ της Τουρ­κί­ας και της Συ­ρί­ας θα επη­ρε­ά­σει όλες τις ισορ­ρο­πί­ες στην Ανα­το­λι­κή Με­σό­γειο. Μετά τη Λιβύη και τη Συρία, ανα­μέ­νε­ται να συ­νε­χί­σου­με με την Αί­γυ­πτο. Όταν υπο­γρα­φούν αυτές οι συμ­φω­νί­ες η Τουρ­κία θα έρθει στο προ­σκή­νιο στην Ανα­το­λι­κή Με­σό­γειο. Αυτές οι εξε­λί­ξεις προ­κα­λούν στην Ελ­λά­δα με­γα­λύ­τε­ρο προ­βλη­μα­τι­σμό», είχε δη­λώ­σει ο Τούρ­κος υπουρ­γός Με­τα­φο­ρών.

Οι προ­λη­πτι­κές κι­νή­σεις της Αθή­νας

Η Αθήνα έχει ήδη θέσει το ζή­τη­μα μίας πα­ρά­νο­μης συμ­φω­νί­ας Τουρ­κί­ας-Συ­ρί­ας για την ΑΟΖ στην ΕΕ και έχει ζη­τή­σει τον ορι­σμό ει­δι­κού απε­σταλ­μέ­νου της ΕΕ στη Δα­μα­σκό, το­νί­ζο­ντας ότι τα θα­λάσ­σια σύ­νο­ρα της Κύ­πρου με τη Συρία είναι θα­λάσ­σια σύ­νο­ρα της ΕΕ.

Την Πα­ρα­σκευή 3 Ια­νουα­ρί­ου τη Δα­μα­σκό επι­σκέ­φθη­καν οι υπουρ­γοί Εξω­τε­ρι­κών της Γερ­μα­νί­ας, Ανα­λέ­να Μπερ­μποκ, και της Γαλ­λί­ας, Ζαν- Νοέλ Μπαρό.

Η Ευ­ρώ­πη όμως κι­νεί­ται -ως συ­νή­θως- με αρ­γούς ρυθ­μούς, ενώ ο γαλ­λο­γερ­μα­νι­κός άξο­νας έχει τα δικά του εσω­τε­ρι­κά προ­βλή­μα­τα. Και αυτό που κυ­ρί­ως εν­δια­φέ­ρει το Πα­ρί­σι και το Βε­ρο­λί­νο είναι να απο­φύ­γουν πάση θυσία νέες προ­σφυ­γι­κές ροές. Ιδα­νι­κά δε, να κα­τα­στούν δυ­να­τές και επι­στρο­φές Σύρων προ­σφύ­γων από την Ευ­ρώ­πη στην πα­τρί­δα τους. Εφό­σον οι Βρυ­ξέλ­λες ανα­γνω­ρί­σουν το νέο συ­ρια­κό κα­θε­στώς, το οποίο είναι εμ­μέ­σως υπό τουρ­κι­κό έλεγ­χο, τα πράγ­μα­τα θα είναι πιο πε­ρί­πλο­κα σε πε­ρί­πτω­ση deal με την Τουρ­κία για την ΑΟΖ.

Ση­μειω­τέ­ον ότι στο βορρά της Συ­ρί­ας συ­νε­χί­ζο­νται οι συ­γκρού­σεις υπο­στη­ρι­ζό­με­νων από την Τουρ­κία δυ­νά­με­ων με τους Κούρ­δους. Ενώ στο νότο της πο­λύ­πα­θης χώρας εξα­κο­λου­θεί τις επι­χει­ρή­σεις το Ισ­ρα­ήλ.

Η έμ­με­ση σύ­γκρου­ση Τουρ­κί­ας-Ισ­ρα­ήλ στη Συρία φέρ­νει σε δύ­σκο­λη θέση και την Αθήνα, η οποία από τη μία δεν θέλει να δια­τα­ρα­χθεί το “καλό κλίμα” με την Άγκυ­ρα, από την άλλη έχει ορί­σει ως στρα­τη­γι­κό σύμ­μα­χο το Τέλ Αβίβ. Μά­λι­στα σύμ­φω­να με πλη­ρο­φο­ρί­ες ο Ισ­ραη­λι­νός υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών Γκί­ντε­ον Σααρ, φέ­ρε­ται να έχει εκ­φρά­σει την ενό­χλη­ση του για τη στάση του υπουρ­γού Εξω­τε­ρι­κών Γιώρ­γου Γε­ρα­πε­τρί­τη, ο οποί­ος κρατά απο­στά­σεις από τους Ισ­ραη­λι­νούς όσον αφορά στην Τουρ­κία.

Πρώτα από όλα πά­ντως, η Αθήνα θέλει να δια­τη­ρή­σει την κρί­σι­μη συμ­μα­χία της με την Αί­γυ­πτο, την οποία όπως ανα­φέρ­θη­κε φλερ­τά­ρει και η Τουρ­κία με το βλέμ­μα στο Κα­στε­λό­ρι­ζο. Στο πλαί­σιο αυτό την Τε­τάρ­τη 8 Ια­νουα­ρί­ου θα πραγ­μα­το­ποι­η­θεί η επό­με­νη τρι­με­ρής Ελ­λά­δας- Κύ­πρου- Αι­γύ­πτου στο Κάιρο.

Ση­μειω­τέ­ον ότι κα­νο­νι­κά η σύ­νο­δος αυτή επρό­κει­το να συ­γκλη­θεί στην Αθήνα, ωστό­σο ο Αι­γύ­πτιος πρό­ε­δρος Άμπ­ντελ Φατάχ Αλ Σίσι, δεν θέλει να τα­ξι­δέ­ψει στο εξω­τε­ρι­κό, λόγω της κρί­σι­μης κα­τά­στα­σης στην πε­ριο­χή. Επι­θυ­μία την οποία φυ­σι­κά σε­βά­στη­καν η ελ­λη­νι­κή και κυ­πρια­κή πλευ­ρά, που εν­δια­φέ­ρο­νται πάνω από όλα να κρα­τή­σουν την Αί­γυ­πτο κοντά.

Πηγή: news247.gr