Παύλος Γερουλάνος: «Πιστεύουμε σε μία Αυτοδιοίκηση που παίρνει τις δικές της αποφάσεις και λογοδοτεί στην κοινωνία»

Κε Γερου­λάνε, με αφορμή το ετήσιο συνέ­δριο της ΚΕΔΕ, που διε­ξά­γε­ται στη Ρόδο, και την ανάγκη που επε­σή­μα­ναν οι Δήμαρ­χοι να ενι­σχυ­θεί η Τοπική Αυτο­διοί­κηση με πόρους και αρμο­διό­τη­τες, θα ήθελα να ξεκι­νή­σουμε τη συνέ­ντευξη με τη θέση που είχατε υπο­στη­ρί­ξει πολλές φορές, ως επι­κε­φα­λής της Δημο­τι­κής Παρά­τα­ξης του Δήμου Αθη­ναίων «ΑΘΗΝΑ ΕΙΣΑΙ ΕΣΥ», να μετα­φερ­θούν εξου­σίες στην Τοπική Αυτο­διοί­κηση. Ποιες είναι οι εξου­σίες που θεω­ρείτε ότι λείπουν από την Τ.Α.;

Η περι­φε­ρειακή ανά­πτυξη και το κοι­νω­νικό κράτος. Τα δύο θέματα στα οποία έχει απο­τύ­χει πατα­γω­δώς το κεντρικό πολι­τικό σύστημα και αυτά που έχουν οδη­γή­σει στην ερήμωση της περι­φέ­ρειας. Δεν είναι τυχαίο ότι, ο κόσμος που συσ­σω­ρεύ­ε­ται στις μεγάλες πόλεις, επι­κα­λεί­ται την έλλειψη προ­ο­πτι­κής και την έλλειψη κοι­νω­νι­κών υπη­ρε­σιών, ως τους κύριους λόγους που εγκα­τα­λεί­πουν την περι­φέ­ρεια.

Οι νέοι κυρίως για τον πρώτο λόγο και οι άνθρω­ποι μεγα­λύ­τε­ρης ηλικίας για τον δεύτερο. Το κεντρικό κράτος κρατάει αυτά τα ζητή­ματα στα χέρια του, διότι έτσι ελέγχει χρήματα και προ­σλή­ψεις, αλλά η πραγ­μα­τι­κό­τητα είναι ότι η Τοπική Αυτο­διοί­κηση γνω­ρί­ζει καλύ­τερα και τα συγκρι­τικά πλε­ο­νε­κτή­ματα της περιο­χής της και τις ανάγκες της τοπικής κοι­νω­νίας.

Έτσι, αντί να γίνεται περι­φε­ρεια­κός σχε­δια­σμός από την Τοπική Αυτο­διοί­κηση, τα τοπικά Επι­με­λη­τή­ρια, τα τοπικά Πανε­πι­στή­μια και τους τοπι­κούς συλ­λο­γι­κούς θεσμούς, όπως τους Συνε­ται­ρι­σμούς, τα πάντα γίνο­νται από το Μαξίμου. Αντί, λοιπόν, να ζητούμε από αυτούς τους θεσμούς να κατα­στρώ­νουν περι­φε­ρειακά προ­γράμ­ματα, τους κατα­κερ­μα­τί­ζουμε και ο καθένας ανα­φέ­ρε­ται σε άλλο υπουρ­γείο.

Στην πολι­τική μου πρόταση, που ονόμασα Ανα­γέν­νηση, εξηγώ ότι η Τοπική Αυτο­διοί­κηση, όχι μόνο γνω­ρί­ζει καλύ­τερα τα θέματα αυτά από το κεντρικό κράτος αλλά, αν εκσυγ­χρο­νι­στεί, έχει δύο χαρα­κτη­ρι­στικά που το κεντρικό κράτος δεν έχει. Το πρώτο, είναι ότι λογο­δο­τεί – έστω και άτυπα- και το δεύτερο, είναι ότι έχει αντα­γω­νι­σμό. Λογο­δο­τεί και στο κεντρικό πολι­τικό σύστημα και στον πολίτη διότι βρί­σκε­ται κοντά του, και αντα­γω­νί­ζε­ται διότι αν ένας Δήμος ή μια Περι­φέ­ρεια κάνει κάτι καλά, ανα­γκά­ζε­ται να το κάνει καλύ­τερα και ο άλλος. Προ­φα­νώς, γνωρίζω καλά ότι και οι Δήμοι μας, πολλές φορές, μας εξορ­γί­ζουν, μας απο­γοη­τεύ­ουν. Αλλά όλα τα παρα­δείγ­ματα των σύγ­χρο­νων ευρω­παϊ­κών κρατών μάς δεί­χνουν ότι αν δεν λει­τουρ­γή­σει σωστά η Αυτο­διοί­κηση, δεν πρό­κει­ται να γίνουμε σοβαρό κράτος. Είναι το κλειδί. Και στην πολι­τική, κάτι που χρειά­ζε­σαι και δεν δου­λεύει, δεν το πετάς, το διορ­θώ­νεις. Αυτή είναι η δουλειά μας.

Ποιες είναι, κατά την άποψή σας, οι μεγα­λύ­τε­ρες προ­κλή­σεις που έχουν να δια­χει­ρι­στούν σήμερα οι εκπρό­σω­ποι της Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης;

Η έλλειψη εξου­σιών, πόρων και τεχνο­γνω­σίας, τα οποία πρέπει να περά­σουν στην τοπική κοι­νω­νία, με την απαί­τηση για περισ­σό­τερη λογο­δο­σία. Όταν λέμε εξουσία, δεν εννο­ούμε απλά αρμο­διό­τη­τες. Η μετα­φορά αρμο­διο­τή­των χωρίς εξουσία σημαί­νει ότι η Τοπική Αυτο­διοί­κηση κάνει τα πράγ­ματα όπως τα έκανε το κράτος, χωρίς τη δυνα­τό­τητα να τα προ­σαρ­μό­ζει στις ανάγκες της. Όταν λέμε πόρους, δεν εννο­ούμε απλά χρήματα που ελέγχει το κράτος, αλλά δικούς της πόρους και τη δυνα­τό­τητα να δια­χει­ρί­ζε­ται περιου­σιακά της στοι­χεία. Σήμερα, το κράτος κρατάει στα χέρια του 70.000 ακίνητα που δεν μπορεί να δια­χει­ρι­στεί, αντί να δημιουρ­γούν πλούτο στην τοπική κοι­νω­νία. Και όταν μιλούμε για τεχνο­γνω­σία, δεν εννο­ούμε απλά τη δυνα­τό­τητα να προ­σλαμ­βά­νουν έναν σύμ­βουλο, αλλά τη δυνα­τό­τητα να δια­χει­ρί­ζε­ται βασικά θέματα, όπως τεχνι­κές μελέτες που μπορούν να προ­σελ­κύ­σουν επεν­δύ­σεις και ευρω­παϊκά κον­δύ­λια.

Είναι πάντως γεγονός, όπως επι­ση­μάν­θηκε και στο συνέ­δριο, πως οι νησιω­τι­κοί δήμοι χρειά­ζο­νται περισ­σό­τερη στήριξη. Αδι­κού­νται από την άσκηση ορι­ζό­ντιων πολι­τι­κών σε σχέση με τους δήμους της ηπει­ρω­τι­κής χώρας, εξαι­τίας όλων των ιδιαι­τε­ρο­τή­των που απορ­ρέ­ουν από τη νησιω­τι­κό­τητα. Ποια είναι η θέση σας;

Και τα νησιά και οι ορεινοί όγκοι, που ακόμα παρα­μέ­νουν δύσκολα προ­σβά­σι­μοι, όπως η Αιτω­λο­α­καρ­να­νία. Αλλά υπάρχει μια μεγάλη από­σταση, μεταξύ παροχής στή­ρι­ξης και μετα­φο­ράς δυνα­το­τή­των. Η στήριξη κρατάει τα νησιά μας εξαρ­τη­μένα. Η μετα­φορά εξου­σιών, πόρων και τεχνο­γνω­σίας προ­σφέ­ρει και στα νησιά τη δυνα­τό­τητα να παίρ­νουν απο­φά­σεις που διευ­κο­λύ­νουν τις τοπικές κοι­νω­νίες. Ξέρετε πόσο πιο γρήγορα θα είχαν υιο­θε­τή­σει τα νησιά τις δυνα­τό­τη­τες της ψηφια­κής τεχνο­λο­γίας, αν είχαν εξου­σίες, πόρους και τεχνο­γνω­σία;

Θα ήταν τα πρώτα που θα έλυναν θέματα γρα­φειο­κρα­τίας, για να μην μετα­φέ­ρο­νται οι πολίτες από νησί σε νησί, τα πρώτα που θα είχαν εδραιώ­σει το ψηφιακό σχολείο και τα πρώτα που θα υιο­θε­τού­σαν την τηλεϊ­α­τρική. Χωρίς όμως δυνα­τό­τη­τες, οι τοπικές κοι­νω­νίες περι­μέ­νουν πότε θα ξυπνή­σει το κεντρικό πολι­τικό σύστημα. Και από την πείρα μας, αυτό ξυπνάει αργά.

Πρό­σφατα, ο Πρω­θυ­πουρ­γός, σε συνά­ντησή του με την Εκτε­λε­στική Επι­τροπή της ΚΕΔΕ, μίλησε για καλύ­τερη θεσμική θωρά­κιση της Αυτο­διοί­κη­σης, στο πλαίσιο μιας πολυ­ε­πί­πε­δης δια­κυ­βέρ­νη­σης. Πόσο κοντά είμαστε στη σύγκλιση με την ευρω­παϊκή Τοπική Αυτο­διοί­κηση;

Πολύ μακριά. Στην Ευρώπη, τα αιρετά όργανα έχουν πραγ­μα­τική δυνα­τό­τητα δημο­κρα­τι­κών απο­φά­σεων, μέσα σε ένα πλαίσιο δια­κριτό και κατα­νοητό από τον πολίτη. Στην Ελλάδα, οι απο­φά­σεις της Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης είναι περιο­ρι­σμέ­νες και χάνο­νται σε περί­πλο­κες αρμο­διό­τη­τες και συναρ­μο­διό­τη­τες, όπου κανένας δεν κατα­λα­βαί­νει ποιος είναι υπεύ­θυ­νος για ποιο πράγμα. Στην Ευρώπη, οι τοπικές κοι­νω­νίες σχε­διά­ζουν και υλο­ποιούν δικές τους ιδέες, ενώ, εδώ εφαρ­μό­ζουν πολι­τι­κές της Κυβέρ­νη­σης. Στην Ευρώπη, τα δημο­τικά συμ­βού­λια έχουν αυτο­νο­μία, ενώ, εδώ τα δημο­τικά συμ­βού­λια είναι απα­ξιω­μένα. Αλλά μην περι­μέ­νετε κάτι να αλλάξει με τον κ. Μητσο­τάκη και το Μαξίμου Α.Ε. Όσο το Μαξίμου Α.Ε. θέλει τον έλεγχο των χρη­μά­των, θα ανα­δει­κνύει τις σημε­ρι­νές αδυ­να­μίες της Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης για να τους αφαιρεί αρμο­διό­τη­τες, όπως πρό­σφατα έκανε με τη δια­χεί­ριση των σκου­πι­διών. Το μόνο που ενδια­φέ­ρει δια­χρο­νικά τη Συντή­ρηση, είναι το πώς θα εκλέ­γο­νται οι δήμαρ­χοι για να ελέγχει την αυτο­διοί­κηση, όχι τι θα κάνουν. Αυτά θέλει, όλα, να τα κάνει το Μαξίμου. Η Τοπική Αυτο­διοί­κηση, στην οποία πιστεύει το ΠΑΣΟΚ, είναι μια Αυτο­διοί­κηση που θα μπορεί να παίρνει δικές της απο­φά­σεις, αλλά θα λογο­δο­τεί για το κατά πόσο αντα­πο­κρί­νε­ται στις απαι­τή­σεις της κοι­νω­νίας.

Τώρα, σε ό,τι αφορά τα του ΠΑΣΟΚ, ποιος είναι ο στόχος της επό­με­νης ημέρας και τι ρόλο δια­δρα­μα­τί­ζει αυτό το εννια­με­λές Συντο­νι­στικό Πολι­τικό Κέντρο, του οποίου είστε μέλος.

Ο στόχος είναι ένας, και αυτός είναι η νίκη απέ­να­ντι στην Νέα Δημο­κρα­τία στις επό­με­νες εκλογές, για να ανα­τρα­πούν πολι­τι­κές προ­τε­ραιό­τη­τες που κρατούν την χώρα εγκλω­βι­σμένη σε αδιέ­ξοδα και τους πολίτες σε οικο­νο­μική από­γνωση. Το Πολι­τικό Κέντρο του ΠΑΣΟΚ είναι ένα βήμα προς την σωστή κατεύ­θυνση, διότι, από εδώ θα γίνεται καλύ­τερη παρα­κο­λού­θηση και συντο­νι­σμός του κοι­νο­βου­λευ­τι­κού μας έργου και της κοι­νω­νι­κής μας παρου­σίας και είναι τιμή μου ότι συμ­με­τέχω σε αυτό.

Όμως, χρεια­ζό­μα­στε πολλά ακόμα βήματα, για να λυθούν όλα τα ζητή­ματα που πρέπει να αντι­με­τω­πί­σουμε, πριν φτά­σουμε να είμαστε έτοιμοι να κυβερ­νή­σουμε. Χρεια­ζό­μα­στε ένα όραμα που θα εμπνεύ­σει την κοι­νω­νία και θα γνω­ρί­ζει κάθε Ελλη­νίδα και κάθε Έλληνας πώς θα αλλάξει η ζωή τους με το ΠΑΣΟΚ στην Κυβέρ­νηση, σωστή επι­κοι­νω­νία για να περά­σουμε τις θέσεις μας σε κάθε νοι­κο­κυ­ριό, και δια­σύν­δεση με την κοι­νω­νία, κινη­το­ποιώ­ντας όλες εκείνες τις δυνά­μεις του ΠΑΣΟΚ στην τοπική κοι­νω­νία, στα Επι­με­λη­τή­ρια, στα Πανε­πι­στή­μια, στα συν­δι­κα­λι­στικά Κινή­ματα και στους αγρο­τι­κούς Συνε­ται­ρι­σμούς, που σήμερα δεν συν­δέ­ο­νται με το κόμμα. Πολλά από αυτά τα ζητή­ματα είναι δουλειά των συνε­δρίων, που έχουμε μπροστά μας.

Πώς βλέπετε τις εξε­λί­ξεις στον ευρύ­τερο χώρο της Κεντρο­α­ρι­στε­ράς, με επί­κε­ντρο τα όσα συμ­βαί­νουν στον ΣΥΡΙΖΑ; Και πόσο αφορούν ή επη­ρε­ά­ζουν το ΠΑΣΟΚ;

Το κλειδί για το ΠΑΣΟΚ είναι να γίνει, ξανά, το πολι­τικό σπίτι κάθε προ­ο­δευ­τι­κού πολίτη, από την Αρι­στερά και το Κέντρο, μέχρι τις παρυφές της Δεξιάς, τους απο­γοη­τευ­μέ­νους δηλαδή προ­ο­δευ­τι­κούς ψηφο­φό­ρους του κ. Μητσο­τάκη. Όπως και να κινη­το­ποι­ή­σει κάθε προ­ο­δευ­τικό πολίτη, που σήμερα απέχει και περι­μέ­νει σοβα­ρό­τητα από εμάς, για να κινη­το­ποι­η­θεί και πάλι. Εύχομαι ο ΣΥΡΙΖΑ να βρει τον δρόμο του, αλλά δική μας δουλειά είναι να επα­να­συν­δε­θούμε με την κοι­νω­νία και να μιλή­σουμε για τις δικές της ανάγκες. Τίποτα δεν πρέπει να μας αποσπά, από αυτό που πρέπει να κάνουμε.