Τζον Κέρι: «Βρείτε με την Αγκυρα κοινό έδαφος για τα θαλάσσια πάρκα στο Αιγαίο»

Ο αμε­ρι­κα­νός πρώην υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών μιλά στα «ΝΕΑ Σαβ­βα­το­κύ­ρια­κο» για τις προ­κλή­σεις και τις πα­ρεμ­βά­σεις που χρειά­ζο­νται προ­κει­μέ­νου να δια­σώ­σου­με ωκε­α­νούς και θά­λασ­σες αλλά και για την κλι­μά­κω­ση του πο­λέ­μου στη Μέση Ανα­το­λή

Να προ­σπα­θή­σουν να βρουν κοινό τόπο Αθήνα και Αγκυ­ρα προ­κει­μέ­νου να επι­λυ­θεί το ζή­τη­μα που έχει προ­κύ­ψει λόγω της ελ­λη­νι­κής πρό­θε­σης να δη­μιουρ­γή­σει θα­λάσ­σια πάρκα στο Αι­γαίο πα­ρο­τρύ­νει εμ­μέ­σως πλην σαφώς τις δύο πλευ­ρές μέσω της συ­νέ­ντευ­ξής του στα «ΝΕΑ Σαβ­βα­το­κύ­ρια­κο» ο Τζον Κέρι. «Μπο­ρεί­τε να προ­σπα­θή­σε­τε να βρεί­τε κοινό έδα­φος ακόμα και αν υπάρ­χουν εντά­σεις αλλού», είπε συ­γκε­κρι­μέ­να ο πρώην ει­δι­κός απε­σταλ­μέ­νος για το Κλίμα των ΗΠΑ, ο οποί­ος επι­σκέ­φθη­κε την Αθήνα για να συμ­με­τά­σχει στη διά­σκε­ψη One Ocean Conference, έναν διε­θνή θεσμό που δη­μιούρ­γη­σε ο ίδιος.

Στο πλαί­σιο αυτό μιλά για τις προ­κλή­σεις και τις πα­ρεμ­βά­σεις που χρειά­ζο­νται προ­κει­μέ­νου να δια­σώ­σου­με ωκε­α­νούς και θά­λασ­σες, ενώ για τη Μέση Ανα­το­λή ο αμε­ρι­κα­νός πρώην υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών προει­δο­ποιεί ότι μια πε­ρι­φε­ρεια­κή κλι­μά­κω­ση και ένας ακόμη ευ­ρύ­τε­ρος πό­λε­μος θα ήταν πιο επι­κίν­δυ­να από οτι­δή­πο­τε έχου­με δει από τη δε­κα­ε­τία του 1970. Καλεί μά­λι­στα τις χώρες που μπο­ρούν να παί­ξουν ρόλο να μην πε­ριο­ρί­ζο­νται μόνο στο να ζη­τούν απο­κλι­μά­κω­ση, αλλά να προ­χω­ρή­σουν στην εξεύ­ρε­ση ει­ρη­νευ­τι­κής επί­λυ­σης.

Εχουν πε­ρά­σει δέκα χρό­νια από τότε που ξε­κι­νή­σα­τε τη διά­σκε­ψη One Ocean Conference, το 2014. Πώς αξιο­λο­γεί­τε την πρό­ο­δο που έχει ση­μειω­θεί από τότε σε προ­σπά­θειες, απο­φά­σεις και ενέρ­γειες προ­κει­μέ­νου να προ­στα­τεύ­σου­με και να δε­σμευ­τού­με για τη διά­σω­ση των ωκε­α­νών μας;

Πριν από δέκα χρό­νια, ήθελα να δη­μιουρ­γή­σω αυτή τη διά­σκε­ψη για να ανα­δεί­ξω τα ζη­τή­μα­τα των ωκε­α­νών και να τα το­πο­θε­τή­σω στο ίδιο επί­πε­δο με άλλα κρί­σι­μα πα­γκό­σμια ζη­τή­μα­τα γιατί είναι εξί­σου ση­μα­ντι­κά. Το 2014 ξε­κι­νή­σα­με με τα­πει­νό­τη­τα γνω­ρί­ζο­ντας πόση δου­λειά χρεια­ζό­ταν για να δια­σω­θούν τα απει­λού­με­να νερά και είδη, αλλά με φι­λο­δο­ξία, γνω­ρί­ζο­ντας ότι αν ενώ­να­με τις δυ­νά­μεις μας με συ­γκε­κρι­μέ­νες δε­σμεύ­σεις, θα μπο­ρού­σα­με να γί­νου­με τόσο τολ­μη­ροί ώστε να ανα­τρέ­ψου­με την πα­λίρ­ροια. Μία δε­κα­ε­τία και 2.100 δε­σμεύ­σεις αρ­γό­τε­ρα αξίας πε­ρί­που 128 δισ. δο­λα­ρί­ων, βρί­σκε­ται πα­ντού γύρω μας η από­δει­ξη για το σε τι δύ­να­μη έχει με­τα­τρα­πεί αυτή η διά­σκε­ψη ώστε να κι­νη­το­ποιεί φι­λο­δο­ξί­ες.

Η συμ­βο­λή της ηγε­σί­ας και του ορά­μα­τος της Ελ­λά­δας είναι τε­ρά­στια. Πα­ρα­μέ­νου­με όμως και αρ­κε­τά τα­πει­νοί ώστε να συ­νει­δη­το­ποιού­με ότι σε έναν αγώνα με τον ίδιο τον χρόνο, ακόμη και η τρέ­χου­σα φι­λο­δο­ξία μας δεν είναι αρ­κε­τή.

Η κλί­μα­κα και το εύρος της πρό­κλη­σης έχουν αυ­ξη­θεί, οπότε πρέ­πει επί­σης να συ­νε­χί­σει να αυ­ξά­νε­ται η δέ­σμευ­σή μας για να αντα­πο­κρι­θού­με σε αυτή τη χρο­νι­κή στιγ­μή.

Ποιες είναι σή­με­ρα οι πιο πιε­στι­κές πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κές προ­κλή­σεις που αντι­με­τω­πί­ζουν οι ωκε­α­νοί και οι θά­λασ­σές μας και πώς βλέ­πε­τε τον ρόλο της Ελ­λά­δας;

Η Ελ­λά­δα είναι ένας απο­δε­δειγ­μέ­νος ηγέ­της με εξαι­ρε­τι­κή δύ­να­μη σύ­γκλη­σης της διά­σκε­ψης και όχι μόνο. Είναι ηγέ­της στη ναυ­τι­λία, για πα­ρά­δειγ­μα, σε έναν κρί­σι­μο τομέα. Εχου­με ση­μειώ­σει ση­μα­ντι­κή πρό­ο­δο στην εφαρ­μο­γή της Πρά­σι­νης Ναυ­τι­λια­κής Πρό­κλη­σης. Οι πρά­σι­νοι ναυ­τι­λια­κοί διά­δρο­μοι θέ­τουν νέα πρό­τυ­πα και έχουν αγκα­λια­στεί από ση­μα­ντι­κές ναυ­τι­λια­κές εται­ρεί­ες.

Ο Διε­θνής Ναυ­τι­λια­κός Ορ­γα­νι­σμός συμ­φώ­νη­σε σε μια επι­και­ρο­ποι­η­μέ­νη, φι­λό­δο­ξη στρα­τη­γι­κή πέ­ρυ­σι για τη μεί­ω­ση των επι­βλα­βών εκ­πο­μπών από την πα­γκό­σμια ναυ­τι­λια­κή βιο­μη­χα­νία και απο­φά­σι­σε να φτά­σει η διε­θνής ναυ­τι­λία σε κα­θα­ρές μη­δε­νι­κές εκ­πο­μπές έως το 2050 πε­ρί­που με φι­λό­δο­ξους εν­διά­με­σους ελέγ­χους. Τώρα, πρέ­πει να δι­πλα­σιά­σου­με τη φι­λο­δο­ξία καθώς ο Διε­θνής Ορ­γα­νι­σμός Ναυ­σι­πλο­ΐ­ας (ΙΜΟ) ερ­γά­ζε­ται για να δια­πραγ­μα­τευ­τεί ισχυ­ρά τε­χνι­κά και οι­κο­νο­μι­κά μέτρα για να επι­τα­χύ­νει τη με­τά­βα­ση και τη χρήση κα­θα­ρών καυ­σί­μων στα πλοία. Πρέ­πει να φύ­γου­με από την Αθήνα με σκοπό να επι­τα­χύ­νου­με την πα­ρά­κτια αν­θε­κτι­κό­τη­τα.

Πρέ­πει να κά­νου­με πε­ρισ­σό­τε­ρα για να επι­κε­ντρώ­σου­με τις λύ­σεις προ­σαρ­μο­γής μας σε ευά­λω­τες κοι­νό­τη­τες, από μικρά νη­σιω­τι­κά κράτη έως πα­ρά­κτιες με­γα­λου­πό­λεις.

Πρέ­πει να κά­νου­με πε­ρισ­σό­τε­ρα για να κι­νη­το­ποι­ή­σου­με δη­μό­σιες και ιδιω­τι­κές επεν­δύ­σεις, και και­νο­το­μία, σε αυ­τούς τους κρί­σι­μους το­μείς. Οταν ήμουν υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών, συ­νερ­γά­στη­κα στενά με τους συ­να­δέλ­φους εδώ για να αντι­με­τω­πί­σω την κα­τα­στρο­φι­κή φύση της πα­ρά­νο­μης, λα­θραί­ας και άναρ­χης αλιεί­ας στον ωκε­α­νό και τις κοι­νό­τη­τές μας. Λυ­πά­μαι που λέω ότι το πρό­βλη­μα έχει μόνο αυ­ξη­θεί από τότε, παρά τις διε­θνείς προ­σπά­θειες να ανα­χαι­τι­στεί το κύμα της πα­ρά­νο­μης, λα­θραί­ας και άναρ­χης αλιεί­ας.

Η πα­γκό­σμια ζή­τη­ση για ψάρια ξε­περ­νά την πα­γκό­σμια φρο­ντί­δα για τα απο­θέ­μα­τα και την επι­βο­λή του νόμου.

Ο συν­δυα­σμός της κλι­μα­τι­κής αλ­λα­γής, της θέρ­μαν­σης των ωκε­α­νών και της πα­ρά­νο­μης αλιεί­ας δη­μιουρ­γεί πα­γκό­σμιες πιέ­σεις στους τό­πους αλιεί­ας πα­γκο­σμί­ως, γε­γο­νός που κα­θι­στά πα­ρω­δία τη βιω­σι­μό­τη­τα. Προ­τρέ­πω τις χώρες να κά­νουν πε­ρισ­σό­τε­ρα, δι­πλω­μα­τι­κά, μέσω κα­νο­νι­σμών και με την υπο­στή­ρι­ξη των κοι­νο­τή­των και των ΜΚΟ και των χωρών που το χρειά­ζο­νται, για να ανα­κό­ψουν το ρεύμα.

Ποιες είναι οι προσ­δο­κί­ες των ΗΠΑ για τη διά­σκε­ψη στην Αθήνα όσον αφορά συ­γκε­κρι­μέ­νες δε­σμεύ­σεις;

Είμαι εκτός κυ­βέρ­νη­σης, επο­μέ­νως θα πρέ­πει να μι­λή­σω μόνο για τον εαυτό μου και όχι για τις Ηνω­μέ­νες Πο­λι­τεί­ες συ­νο­λι­κά, αλλά νο­μί­ζω ότι αυτή είναι η δύ­να­μη αυτής της διά­σκε­ψης και αυτό που την κάνει μο­να­δι­κή. Οι χώρες έρ­χο­νται εδώ με απτές, ακρι­βείς δε­σμεύ­σεις και δη­μιουρ­γεί­ται από τώρα και στο εξής μια ολό­κλη­ρη γραμ­μα­τεία για την πα­ρα­κο­λού­θη­ση αυτών των δε­σμεύ­σε­ων και για να αξιο­ποι­η­θούν αυτές οι επι­τυ­χί­ες. Αυτή είναι μια με­γά­λη συ­νει­σφο­ρά της Ελ­λά­δας ως της χώρας – οι­κο­δε­σπό­τη που συ­γκά­λε­σε τη διά­σκε­ψη.

Η προ­στα­σία των θα­λασ­σών και των ωκε­α­νών μας ξε­περ­νά την πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κή διά­στα­ση, συν­δέ­ε­ται και με μια γε­ω­πο­λι­τι­κή διά­στα­ση, όπως εί­δα­με πρό­σφα­τα με την αντί­δρα­ση της Τουρ­κί­ας στο ελ­λη­νι­κό σχέ­διο δη­μιουρ­γί­ας θα­λάσ­σιων πάρ­κων στο Αι­γαίο. Γε­ω­πο­λι­τι­κή διά­στα­ση υπάρ­χει και σε σχέση με τις θά­λασ­σες και τους ωκε­α­νούς γύρω από τη Μέση Ανα­το­λή. Σας απα­σχο­λούν τέ­τοιες κα­τα­στά­σεις και ποιες λύ­σεις βλέ­πε­τε;

Υπάρ­χει πάντα μια γε­ω­πο­λι­τι­κή διά­στα­ση στην προ­στα­σία των ωκε­α­νών. Χρειά­ζε­ται δι­πλω­μα­τία εκτός από τη συ­ντή­ρη­σή τους για να απο­δώ­σει.

Αλλά θα σας δώσω ένα πα­ρά­δειγ­μα που δεί­χνει ότι οι γε­ω­πο­λι­τι­κές δια­φο­ρές μπο­ρούν να ξε­πε­ρα­στούν ή να απο­κλει­στούν από άλλα ζη­τή­μα­τα. Κα­νέ­να μέρος του πλα­νή­τη ή του πα­γκό­σμιου ωκε­α­νού δεν αλ­λά­ζει τόσο γρή­γο­ρα όσο οι πόλοι στην Αρ­κτι­κή και την Ανταρ­κτι­κή, και είναι επι­τα­κτι­κή ανά­γκη να προ­στα­τεύ­σου­με αυτές τις κρί­σι­μες πε­ριο­χές. Ως υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών, πα­ρό­λο που εί­χα­με πολύ με­γά­λες δια­φο­ρές με την Κίνα και τη Ρωσία σε άλλα θέ­μα­τα, συ­νερ­γα­στή­κα­με για να συμ­φω­νή­σου­με σε ιστο­ρι­κές νέες προ­στα­τευό­με­νες πε­ριο­χές στον Ανταρ­κτι­κό Ωκε­α­νό. Μπο­ρεί­τε να προ­σπα­θή­σε­τε να βρεί­τε κοινό έδα­φος ακόμα και αν υπάρ­χουν εντά­σεις αλλού.

Επι­τρέψ­τε μου να κάνω μία ακόμη ερώ­τη­ση σχε­τι­κά με την κα­τά­στα­ση στη Μέση Ανα­το­λή, δε­δο­μέ­νης της εμπει­ρί­ας σας ως πρώην υπουρ­γού Εξω­τε­ρι­κών. Τι σας ανη­συ­χεί πε­ρισ­σό­τε­ρο;

Αυτό είναι κάτι στο οποίο αφιέ­ρω­σα πολύ χρόνο ως υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών. Είναι ένας τρα­γι­κός κύ­κλος βίας.

Η δική μου εμπει­ρία μού υπεν­θυ­μί­ζει ότι συχνά αυτά που δια­βά­ζεις και ακούς είναι αρ­κε­τά δια­φο­ρε­τι­κά από τις συ­νο­μι­λί­ες που γί­νο­νται στα πα­ρα­σκή­νια και με­τα­ξύ των κυ­βερ­νή­σε­ων. Αυτή τη συ­γκε­κρι­μέ­νη στιγ­μή, μια πε­ρι­φε­ρεια­κή κλι­μά­κω­ση και ένας ακόμη ευ­ρύ­τε­ρος πό­λε­μος θα ήταν επι­κίν­δυ­να πέρα από οτι­δή­πο­τε έχου­με δει από τη δε­κα­ε­τία του 1970.

Κάθε χώρα με φωνή και με κρί­σι­μες σχέ­σεις δεν μπο­ρεί απλώς να ζητά απο­κλι­μά­κω­ση, αλλά μπο­ρεί να βοη­θή­σει στη δη­μιουρ­γία μιας ει­κό­νας ενός πι­θα­νού μέλ­λο­ντος όπου το Ισ­ρα­ήλ έχει ασφά­λεια, ώστε να μην υπο­βλη­θεί ποτέ ξανά στη φρίκη των τρο­μο­κρα­τών της Χαμάς που χρη­σι­μο­ποιούν σε­ξουα­λι­κή βία και δο­λο­φο­νούν αθώ­ους αν­θρώ­πους, και οι αθώοι Πα­λαι­στί­νιοι να έχουν ένα μέλ­λον με ασφά­λεια και ευ­και­ρί­ες. Πρέ­πει να υπάρ­χει κάτι εκτός από αι­μα­το­χυ­σία που πε­ρι­μέ­νει στην άλλη πλευ­ρά αυτής της επι­σφα­λούς στιγ­μής.

Πηγή tanea.gr