Καταδικασμένη η υγεία στις φυλακές

Eνας στους τέσ­σε­ρις έχουν διαβήτη και ψυχικές δια­τα­ρα­χές. Εννέα στους δέκα καπνί­ζουν και οι μισοί είναι χρήστες ναρ­κω­τι­κών.

Πρό­κει­ται για ένα δρα­μα­τικό επι­δη­μιο­λο­γικό εύρημα, το οποίο κατα­γρά­φηκε στην Ελλάδα. Oχι στον γενικό πλη­θυ­σμό, αλλά σε δείγμα 100 φυλα­κι­σμέ­νων στις φυλακές Κορίν­θου. Η κατά­σταση είναι εφιαλ­τική και οι ειδικοί καλούν την πολι­τεία να πάρει μέτρα για την προ­στα­σία της υγείας σε αυτή την ευαί­σθητη ομάδα.

Τα στοι­χεία προ­έρ­χο­νται από μελέτη επι­στη­μό­νων του Τμή­μα­τος Κοι­νω­νι­κών Επι­στη­μών του Ανοι­κτού Πανε­πι­στη­μίου και του Τμή­μα­τος Υγείας του βρε­τα­νι­κού Πανε­πι­στη­μίου London School of Economics (LSE).

Ανα­λύ­ο­ντας τα ευρή­ματα, οι ερευ­νη­τές Κων­στα­ντί­νος Τόγκας, Μαρία Ράικου και ο καθη­γη­τής Δημή­τρης Νιάκας σχο­λιά­ζουν ότι οι φυλα­κι­σμέ­νοι έχουν αυξη­μέ­νες κοι­νω­νι­κές και υγειο­νο­μι­κές ανάγκες, αλλά οι παρεμ­βά­σεις είναι φτωχές.

Το δείγμα

Ο πλη­θυ­σμός που αξιο­λό­γη­σαν αφο­ρούσε στο σύνολό του άνδρες, με το 63% να είναι Ελληνες. Το 40% ήταν ηλικίας 21 έως 30 ετών, το 37% από 31 έως 40 ετών, το 15% από 41 έως 50 ετών και οι υπό­λοι­ποι μεγα­λύ­τε­ροι. Το 35% ήταν παντρε­μέ­νοι και το 5% χωρι­σμέ­νοι.

Το 26% των φυλα­κι­σμέ­νων αντι­με­τώ­πι­ζαν ένα πρό­βλημα υγείας και το 19% δύο, ενώ το 4% είχαν περισ­σό­τε­ρες από δύο παθή­σεις. Το 25% είχαν ψυχικές δια­τα­ρα­χές, ενώ ίδιο ποσοστό εμφα­νί­ζει ηπα­τί­τιδα C και το 10% ηπα­τί­τιδα Α. Ενδει­κτικό είναι το στοι­χείο ότι στον γενικό πλη­θυ­σμό της Ελλάδας το ποσοστό των πασχό­ντων από ηπα­τί­τιδα C είναι μόλις 2% και της ηπα­τί­τι­δας Α είναι απείρως μικρό­τερη (2,6 ανά 100.000).

Το 27% των φυλα­κι­σμέ­νων λαμ­βά­νει φαρ­μα­κευ­τική αγωγή για τα προ­βλή­ματα υγείας που αντι­με­τω­πί­ζει. Στη συντρι­πτική πλειο­νό­τητα χορη­γού­νται σκευά­σματα για ψυχικές δια­τα­ρα­χές (60%) και το 30% ακο­λου­θεί θερα­πεία για μη ψυχια­τρικά νοσή­ματα.

Τα περισ­σό­τερα από τα προ­βλή­ματα υγείας σχε­τί­ζο­νται με τη χρήση παρά­νο­μων ουσιών, δηλώνει στο «Εθνος» ο συντο­νι­στής της μελέτης κ. Νιάκας. Το 47% δηλώ­νουν χρήστες, με κύρια ουσία εξάρ­τη­σης την κάνναβη, τα οπιούχα, τα διε­γερ­τικά του κεντρι­κού νευ­ρι­κού συστή­μα­τος και τα ηρε­μι­στικά. Το 88% είναι καπνι­στές και το 68% δηλώνει ότι δεν επι­θυ­μεί να δια­κό­ψει την επι­κίν­δυνη αυτή συνή­θεια.

Η ερευ­νη­τική ομάδα σημειώ­νει ότι -σε σύγκριση με προη­γού­μενη μελέτη- οι ψυχικές δια­τα­ρα­χές παρα­μέ­νουν σταθερά στην πρώτη θέση της νοση­ρό­τη­τας των εγκλεί­στων. Το 13% αντι­με­τω­πί­ζουν, επίσης, κινη­τικά προ­βλή­ματα και το 6% προ­βλή­ματα αυτο­ε­ξυ­πη­ρέ­τη­σης. Το 9% έχουν δυσκο­λίες στις καθη­με­ρι­νές ασχο­λίες, το 18% έχουν πόνους και το 49% άγχος ή κατά­θλιψη.

Σύμφωνα με τους επι­στή­μο­νες, οι συν­θή­κες κρά­τη­σης επι­τεί­νουν τα προ­βλή­ματα ποιό­τη­τας ζωής, που πολλοί από τους φυλα­κι­σμέ­νους αντι­με­τω­πί­ζουν λόγω των παθή­σεών τους. Ως «αντί­δοτο» στις δυσχέ­ρειες αυτές εμφα­νί­ζε­ται η απα­σχό­ληση κατά τη διάρ­κεια της δια­μο­νής στο σωφρο­νι­στικό ίδρυμα.

Θετική -αναφέρουν- είναι και η χορή­γηση άδειας εξόδου, με το 7% των συμ­με­τε­χό­ντων στη μελέτη να έχουν κάνει χρήση της. Τα όποια θετικά στοι­χεία που μπορούν να προ­κύ­ψουν για την ποιό­τητα ζωής τους, ωστόσο, εξα­νε­μί­ζο­νται με τη χρήση παρά­νο­μων ναρ­κω­τι­κών ουσιών.

ΣΤΟΙΧΕΙΑ Π.Ο.Υ.

Θερί­ζουν οι ασθέ­νειες στις φυλακές της Ευρώπης

Σε δύο εκα­τομ­μύ­ρια ανέρ­χο­νται οι φυλα­κι­σμέ­νοι στις ευρω­παϊ­κές χώρες, σύμφωνα με τα πρό­σφατα στοι­χεία του Παγκό­σμιου Οργα­νι­σμού Υγείας (ΠΟΥ).

Αν συνε­κτι­μη­θεί το γεγονός ότι ο πλη­θυ­σμός των εγκλεί­στων εναλ­λάσ­σε­ται, εκτι­μά­ται ότι -σε ετήσια βάση- περίπου έξι εκα­τομ­μύ­ρια άνθρω­ποι περιο­ρί­ζο­νται σε κάποιο σωφρο­νι­στικό ίδρυμα της γηραιάς ηπείρου.

Ο μέσος πλη­θυ­σμός των φυλα­κι­σμέ­νων στην Ευρώπη εκτι­μά­ται ότι ανέρ­χε­ται σε 150 άτομα ανά 100.000 γενικού πλη­θυ­σμού. Ο μέσος όρος κυμαί­νε­ται από 10 φυλα­κι­σμέ­νους έως 600 φυλα­κι­σμέ­νους ανά 100.000 πλη­θυ­σμού.

Αύξηση εγκλεί­στων

Στις περισ­σό­τε­ρες ευρω­παϊ­κές χώρες παρα­τη­ρεί­ται την τελευ­ταία δεκα­ε­τία μία συνεχής αύξηση του αριθμού των εγκλεί­στων. Η πλειο­νό­τητά τους προ­έρ­χε­ται από φτωχές, στε­ρη­μέ­νες ή κοι­νω­νικά ευά­λω­τες κοι­νω­νι­κές ομάδες και περίπου το 21% αφορά αλλο­δα­πούς.

Οι συν­θή­κες κρά­τη­σής τους ευνοούν τη δια­σπορά μετα­δι­δό­με­νων και μη ασθε­νειών, σε σύγκριση με τον γενικό πλη­θυ­σμό κάθε χώρας. Σειρά μελετών έχει δείξει ότι η συχνό­τητα απο­μό­νω­σης ορο­θε­τι­κών ατόμων (φορείς ή πάσχο­ντες από AIDS) ή ατόμων με ηπα­τί­τιδα B και C και φυμα­τί­ωση στις φυλακές είναι πολ­λα­πλά­σια από τον γενικό πλη­θυ­σμό.

Ειδικά η φυμα­τί­ωση εντο­πί­ζε­ται σε συχνό­τητα έως και 84 φορές μεγα­λύ­τερη μεταξύ των φυλα­κι­σμέ­νων στις ευρω­παϊ­κές χώρες! Παρα­τη­ρού­νται, επίσης, υψηλοί δείκτες μετά­δο­σης των ιών του AIDS και του βάκιλου της φυμα­τί­ω­σης, ενώ σημα­ντικά περισ­σό­τερα είναι τα καρ­διαγ­γειακά νοσή­ματα και ο καρ­κί­νος.

ΕΘΝΟΣ