2023 – Η χρονιά σε 10 ρεκόρ: 114 εκατ. εκτοπισμένοι, η θερμότερη χρονιά, το πρόστιμο-«μαμούθ» –

Τα ρεκόρ που σημά­δε­ψαν τη χρονιά που φεύγει στα γεω­πο­λι­τικά, στο περι­βάλ­λον, στην οικο­νο­μία αλλά και στον αθλη­τι­σμό

Καται­γι­στικό από εξε­λί­ξεις, το 2023 μας απο­χαι­ρετά έχοντας καταρ­ρί­ψει μία σειρά από ρεκόρ σε διάφορα πεδία: στη γεω­πο­λι­τική, στο περι­βάλ­λον, στην οικο­νο­μία και στον αθλη­τι­σμό.

Από τους πρω­το­φα­νείς αριθ­μούς των εκτο­πι­σμέ­νων μέχρι τις πρω­τό­γνω­ρες παγκό­σμιες θερ­μο­κρα­σίες, ακο­λου­θούν τα δέκα ρεκόρ που σημά­δε­ψαν τη χρονιά που φεύγει.

114 εκα­τομ­μύ­ρια εκτο­πι­σμέ­νοι

Συγκρού­σεις στην Ουκρα­νία, το Σουδάν, τη Μιανμάρ, τη Λαϊκή Δημο­κρα­τία του Κονγκό, ανθρω­πι­στική κρίση στο Αφγα­νι­στάν, τη Σομαλία: ουδέ­ποτε οι αριθμοί των εκτο­πι­σμέ­νων στον κόσμο δεν ήταν τόσο υψηλοί, με 114 εκα­τομ­μύ­ρια να έχουν κατα­με­τρη­θεί μέχρι το τέλος Σεπτεμ­βρίου, σύμφωνα με τα τελευ­ταία στοι­χεία της Ύπατης Αρμο­στείας του ΟΗΕ για τους πρό­σφυ­γες. Έκτοτε, ο πόλεμος ανάμεσα στο Ισραήλ και τη Χαμάς μετά την πρω­το­φανή επίθεση της 7ης Οκτω­βρίου έχει προ­κα­λέ­σει τον εκτο­πι­σμό επι­πλέον 1,7 εκα­τομ­μυ­ρίου ανθρώ­πων στη Γάζα, σύμφωνα με τον ΟΗΕ.

Παγκό­σμιες θερ­μο­κρα­σίες στα ύψη

Η μέση θερ­μο­κρα­σία στην επι­φά­νεια του πλανήτη έφθασε σε ύψη ρεκόρ τους δέκα πρώτους μήνες της χρονιάς, σύμφωνα με το ευρω­παϊκό παρα­τη­ρη­τή­ριο Copernicus: από τον Ιανουά­ριο ως τον Οκτώ­βριο, ο υδράρ­γυ­ρος έδειξε κατά μέσο όρο 1,43 βαθμό Κελσίου περισ­σό­τερο απ’ ό,τι την περίοδο 1850-1900. Το 2023 ανα­μέ­νε­ται ότι θα είναι κατά μέσο όρο η πιο ζεστή χρονιά που έχει κατα­γρα­φεί ποτέ.

Ινδία, η χώρα με τον μεγα­λύ­τερο πλη­θυ­σμό

Η Ινδία εκθρό­νισε την Κίνα ως η χώρα με το μεγα­λύ­τερο πλη­θυ­σμό, με πάνω από 1,425 δισε­κα­τομ­μύ­ριο κατοί­κους, σύμφωνα με τον ΟΗΕ. Ο κινε­ζι­κός πλη­θυ­σμός κορυ­φώ­θηκε στο 1,426 δισε­κα­τομ­μύ­ριο το 2022 και άρχισε έκτοτε να μειώ­νε­ται, ενώ ο ινδικός πλη­θυ­σμός συνε­χί­ζει να αυξά­νε­ται, σύμφωνα με το Τμήμα Οικο­νο­μι­κών και Κοι­νω­νι­κών Υπο­θέ­σεων των Ηνω­μέ­νων Εθνών.

Τα ευρω­παϊκά επι­τό­κια στον κολο­φώνα τους

Για να τιθα­σευ­τεί ο πλη­θω­ρι­σμός, η Ευρω­παϊκή Κεντρική Τράπεζα αύξησε 10 δια­δο­χι­κές φορές τα βασικά επι­τό­κιά της, με απο­τέ­λε­σμα το κύριο επι­τό­κιό της να φθάσει φέτος στο υψη­λό­τερο επίπεδο στην ιστορία της, 4%, επι­βα­ρύ­νο­ντας την κατα­νά­λωση, τις επεν­δύ­σεις, την αγορά ακι­νή­των και εντέλει την ανά­πτυξη στην ευρω­ζώνη.

Η άσβεστη δίψα για μαύρο χρυσό

Η ζήτηση για πετρέ­λαιο ανα­μέ­νε­ται να σπάσει νέα ρεκόρ το 2023 και μετά το 2024 με 102 ως 103 εκα­τομ­μύ­ρια βαρέλια την ημέρα, σύμφωνα με το Διεθνή Οργα­νι­σμό Ενέρ­γειας. Η δίψα για ορυκτά καύσιμα παρα­μέ­νει υπερ­βο­λικά μεγάλη για να γίνουν σεβα­στοί οι κλι­μα­τι­κοί στόχοι, παρά το «εντυ­πω­σιακό» άλμα προς τα εμπρός των καθαρών ενερ­γειών, προει­δο­ποιεί ο ΔΟΕ.

Τσου­χτερό πρό­στιμο για το Facebook

Στη μητρική εται­ρεία του μέσου κοι­νω­νι­κής δικτύ­ω­σης Facebook, τον αμε­ρι­κα­νικό όμιλο Meta, επι­βλή­θηκε πρόστιμο-ρεκόρ 1,2 δισ. ευρώ από την ιρλαν­δική ρυθ­μι­στική αρχή, η οποία ενήρ­γησε εξ ονό­μα­τος της Ε.Ε., επειδή παρα­βί­ασε τους ευρω­παϊ­κούς κανόνες για την προ­στα­σία των προ­σω­πι­κών δεδο­μέ­νων, τον περί­φημο Γενικό Κανο­νι­σμό για την Προ­στα­σία Δεδο­μέ­νων (RGPD) που τέθηκε σε ισχύ το 2018 και έχει γίνει παγκό­σμιο σημείο ανα­φο­ράς στον τομέα.

Διπλό ρεκόρ μαρα­θω­νίου

Τα παγκό­σμια ρεκόρ του μαρα­θω­νίου κονιορ­το­ποι­ή­θη­καν δύο φορές φέτος: στους άνδρες από ένα σχεδόν άγνωστο 24χρονο Κενυάτη, τον Κέλβιν Κίπτουμ (2 ώρες 35 δευ­τε­ρό­λε­πτα) και στις γυναί­κες από μια ουσια­στικά αρχάρια 27χρονη από την Αιθιο­πία, την Τιγκστ Ασέφα (2 ώρες 11 λεπτά 53 δευ­τε­ρό­λε­πτα).

Ο τενί­στας με τους περισ­σό­τε­ρους τίτλους

Ο σέρβος τενί­στας Νόβακ Τζό­κο­βιτς έγινε το 2023 ο τενί­στας με τους περισ­σό­τε­ρους τίτλους όλων των εποχών, κερ­δί­ζο­ντας τον Ιούνιο έναν 23ο τίτλο Γκραν Σλαμ στο Ρολάν Γκαρός και μετά το Σεπτέμ­βριο έναν 24ο τίτλο στο US Open – όσους και η θρυλική αυστραλή τενί­στρια Μάρ­γκα­ρετ Κορτ, η οποία είχε συγκε­ντρώ­σει 24 τίτλους Γκραν Σλαμ στα χρόνια του 1960 και του 1970.

Ο Φρέντι Μέρ­κιουρι στην κορυφή

Πώληση σε πλει­στη­ρια­σμό 1.400 αντι­κει­μέ­νων, που ανήκαν στον μυθικό τρα­γου­δι­στή των Queen Φρέντι Μέρ­κιουρι, απέφερε το Σεπτέμ­βριο 46,5 εκατ. ευρώ, ένα ρεκόρ για τέτοιου είδους συλλογή. Το πιάνο με ουρά, στο οποίο είχε συν­θέ­σει όλες τις επι­τυ­χίες του με πρώτη τη «Bohemian Rhapsody», που­λή­θηκε για 2 εκα­τομ­μύ­ρια ευρώ.

Ο πιο γέρος σκύλος του κόσμου

Ο Μπόμπι, ο οποίος ανα­κη­ρύ­χθηκε το Φεβρουά­ριο από το βιβλίο Γκίνες των Ρεκόρ ο γηραιό­τε­ρος σκύλος στον κόσμο, πέθανε σε ηλικία 31 ετών τον Οκτώ­βριο σε ένα μικρό χωριό της κεντρι­κής Πορ­το­γα­λίας. Ράτσας Rafeiro, το προσ­δό­κιμο ζωής της οποίας δεν υπερ­βαί­νει τα 14 χρόνια, ζούσε περι­τρι­γυ­ρι­σμέ­νος από γάτες. Ίσως να ήταν αυτό το μυστικό της μακρο­ζω­ίας του…

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ