Σημαντική Πρωτοβουλία για την Αναβάθμιση της Εθνοφυλακής

Συγκρό­τηση Ταγ­μά­των Εθνο­φυ­λα­κής (ΤΕΘ) Ειδικής Σύν­θε­σης σε Αττική, Θεσ­σα­λο­νίκη και άλλες πόλεις του εσω­τε­ρι­κού της χώρας, όπως Λάρισα, Βόλο, Λαμία, Θήβα, Χαλκίδα, Πάτρα, Τρίπολη, Κόρινθο, Καλα­μάτα κ.λπ.

Μια Σημα­ντική Πρω­το­βου­λία για την Ανα­βάθ­μιση της Εθνο­φυ­λα­κής

Η πρω­το­βου­λία βασί­ζε­ται στην ανάγκη περαι­τέρω ενί­σχυ­σης του κρα­τι­κού μηχα­νι­σμού σε προ­σω­πικό, όπως προ­έ­κυψε κυρίως από τα παρα­κάτω δεδο­μένα:

α. Τα διδάγ­ματα από τις φυσικές κατα­στρο­φές που συγκλό­νι­σαν την Ελλάδα, όπως τους σει­σμούς που έπληξαν την Αθήνα το 1999, τις φονικές πυρ­κα­γιές το 2007 στην Πελο­πόν­νησο και το 2018 στο Μάτι, τις πλημ­μύ­ρες στη Μάνδρα και τις έντονες χιο­νο­πτώ­σεις στην Εύβοια το 2017, καθώς και τις μεγάλες πυρ­κα­γιές το 2021 στη Βόρεια Εύβοια, Πελο­πόν­νησο και Αττική, το 2022 στην Αττική και το 2023 στην Αττική, Λου­τράκι κ.ά. και τις πρω­το­φα­νείς πλημ­μύ­ρες το 2023 στη Θεσ­σα­λία.

β. Τη δια­πί­στωση σε διεθνές επίπεδο ότι: πρώτον με δεδο­μένη την κλι­μα­τική αλλαγή, τα καιρικά φαι­νό­μενα ανα­μέ­νε­ται να είναι περισ­σό­τερο ακραία και πιο συχνά απ’ ότι στο παρελ­θόν, προ­κα­λώ­ντας φυσικές κατα­στρο­φές, δεύ­τε­ρον στις φυσικές κατα­στρο­φές είναι κρίσιμη η εξα­σφά­λιση επι­κοι­νω­νιών μεταξύ πολλών εμπλε­κο­μέ­νων φορέων και η επι­κοι­νω­νιακή υπο­στή­ριξη ad hoc ad loc του συντο­νι­στι­κού κέντρου και τρίτον αυξά­νο­νται οι ανάγκες σε κυβερ­νο­α­σφά­λεια για την προ­στα­σία πλη­ρο­φο­ρια­κών συστη­μά­των από κυβερ­νο­ε­πι­θέ­σεις και αποκτά μεγα­λύ­τερη σημασία ο κυβερ­νο­πό­λε­μος με τη διε­ξα­γωγή αμυ­ντι­κών και επι­θε­τι­κών επι­χει­ρή­σεων στον κυβερ­νο­χώρο.

γ. Το γεγονός ότι στην Αττική και στη Θεσ­σα­λο­νίκη, αλλά και σε άλλες πόλεις του εσω­τε­ρι­κού της χώρας κατοι­κεί το μεγα­λύ­τερο μέρος του πλη­θυ­σμού και βρί­σκο­νται οι περισ­σό­τε­ρες από τις ζωτικές εγκα­τα­στά­σεις και τα κοι­νω­φελή έργα, των οποίων είναι απα­ραί­τητη η εξα­σφά­λιση.

Οι Ένοπλες Δυνά­μεις (ΕΔ) στην περίοδο Ειρήνης, εκτός από την κύρια απο­στολή τους, συν­δρά­μουν τον κρατικό μηχα­νι­σμό στην αντι­με­τώ­πιση των φυσικών κατα­στρο­φών στο πλαίσιο της κοι­νω­νι­κής προ­σφο­ράς τους. Καθο­ρι­στική είναι η συμβολή του Στρατού Ξηράς (ΣΞ), ο οποίος απο­τε­λεί­ται από 3 πυλώνες: τον Ενεργό Στρατό, την Εθνο­φυ­λακή και την Εφε­δρεία. Όσον αφορά στην Εθνο­φυ­λακή, για τον σκοπό, την οργά­νωση και την απο­στολή της ορί­ζο­νται στο άρθρο 61 του Ν.5018/2023 (ΦΕΚ Α΄ 25/9.2.2023) [1] τα εξής:

α. Στην παρ. 1 ο σκοπός της: «H Εθνο­φυ­λακή, ως οργα­νική ένοπλη δύναμη του Στρατού Ξηράς, συγκρο­τεί­ται στην περίοδο ειρήνης για την ενί­σχυση και υπο­βο­ή­θηση των Ενόπλων Δυνά­μεων στην εκπλή­ρωση της απο­στο­λής τους σε περιό­δους ειρήνης, επι­στρά­τευ­σης (γενικής ή μερικής) και πολέμου.».

β. Στην παρ. 2 η οργά­νωσή της: «Η Εθνο­φυ­λακή οργα­νώ­νε­ται σε ενεργές και επι­στρα­τευό­με­νες Μονάδες, οι οποίες χαρα­κτη­ρί­ζο­νται ως ειδικές στρα­τιω­τι­κές και ονο­μά­ζο­νται Τάγματα Εθνο­φυ­λα­κής (ΤΕΘ), με την προ­σθήκη του ονό­μα­τος της περιο­χής όπου εδρεύ­ουν. Τα ΤΕΘ δύναται να περι­λαμ­βά­νουν Υπο­μο­νά­δες και Τμήματα Εθνο­φυ­λα­κής.».

γ. Στις παρ. 3 και 4 η απο­στολή της: «3. Απο­στολή της Εθνο­φυ­λα­κής είναι η συμβολή στην άμυνα της χώρας, η ενί­σχυση και υπο­βο­ή­θηση του Στρατού Ξηράς στην εκπλή­ρωση της απο­στο­λής του, όπως αυτή καθο­ρί­ζε­ται στο πλαίσιο της δια­κλα­δι­κής λει­τουρ­γίας των Ενόπλων Δυνά­μεων, σε περιό­δους ειρήνης, επι­στρά­τευ­σης (γενικής ή μερικής) και πολέμου. 4. Οι επι­μέ­ρους απο­στο­λές της Εθνο­φυ­λα­κής, καθώς και κάθε ανα­γκαία λεπτο­μέ­ρεια για την εκπλή­ρωσή τους, καθο­ρί­ζο­νται στον Στρα­τιω­τικό Κανο­νι­σμό Οργά­νω­σης και Λει­τουρ­γίας της Εθνο­φυ­λα­κής, στους αντί­στοι­χους Πίνακες Οργά­νω­σης και Υλικού, στα σχέδια επι­χει­ρή­σεων των κλι­μα­κίων διοί­κη­σης, στα οποία υπά­γο­νται οι Μονάδες Εθνο­φυ­λα­κής και στις δια­τα­γές του Γενικού Επι­τε­λείου Στρατού.».

Υπάρχει μεγάλος αριθμός ενεργών ΤΕΘ, που βρί­σκο­νται κυρίως στις παρα­με­θό­ριες περιο­χές.

Η σκο­πι­μό­τητα της πρω­το­βου­λίας για τη συγκρό­τηση των νέων ΤΕΘ απορ­ρέει από την ανάγκη να δοθεί η δυνα­τό­τητα στην Εθνο­φυ­λακή να ενι­σχύει και να υπο­βοη­θεί απο­τε­λε­σμα­τικά τον ΣΞ όχι μόνο στις παρα­με­θό­ριες περιο­χές αλλά και στο εσω­τε­ρικό της χώρας, στην εκπλή­ρωση της απο­στο­λής του σε περιό­δους Ειρήνης, Έντασης-Κρίσης και Πολέμου, εφόσον σύμφωνα με τον νόμο δεν τίθεται καμία διά­κριση μεταξύ των περιο­χών της πατρί­δας μας.

Τα νέα ΤΕΘ θα είναι Ειδικής Σύν­θε­σης με Υπο­μο­νά­δες, κατά περί­πτωση, Μηχα­νι­κού, Υγειο­νο­μι­κού, Πλη­ρο­φο­ρι­κής Υπο­στή­ρι­ξης και Προ­στα­σίας, οι οποίες θα στε­λε­χώ­νο­νται με προ­σω­πικό εξει­δι­κευ­μένο στους τομείς Μηχα­νι­κού, Υγειο­νο­μι­κού (Ιατρικής-Νοσηλευτικής), Πλη­ρο­φο­ρι­κής, Δια­βι­βά­σεων και με λοιπές ειδι­κό­τη­τες. Η οργά­νωση των ΤΕΘ θα εξαρ­τά­ται από τον σκοπό της συγκρό­τη­σής τους, ώστε να εκπλη­ρώ­νουν απο­τε­λε­σμα­τικά τις απο­στο­λές τους, όπως θα ορί­ζο­νται στα σχέδια επι­χει­ρή­σεων των κλι­μα­κίων διοί­κη­σης που θα υπά­γο­νται και στις δια­τα­γές του ΓΕΣ.

Στην περίοδο Ειρήνης τα ΤΕΘ θα ενι­σχύ­ουν με προ­σω­πικό κατά περιοχή τις Μονάδες Μηχα­νι­κού, τα Στρα­τιω­τικά Νοσο­κο­μεία, τις λοιπές Μονάδες και Υπη­ρε­σίες, οι οποίες θα συν­δρά­μουν τον κρατικό μηχα­νι­σμό στην αντι­με­τώ­πιση φυσικών κατα­στρο­φών στο πλαίσιο της κοι­νω­νι­κής προ­σφο­ράς του ΣΞ και των ΕΔ. Όσον αφορά στην κυβερ­νο­α­σφά­λεια τα ΤΕΘ θα ενι­σχύ­ουν τις αντί­στοι­χες Υπη­ρε­σίες Πλη­ρο­φο­ρι­κής Υπο­στή­ρι­ξης των ΕΔ.

Ομοίως τα ΤΕΘ στις περιό­δους Έντασης-Κρίσης και Πολέμου θα ενι­σχύ­ουν τον ΣΞ στην εκπλή­ρωση της απο­στο­λής του.

Με την υλο­ποί­ηση της πρω­το­βου­λίας επι­διώ­κο­νται τα εξής:

α. Η επαύ­ξηση των δυνα­το­τή­των του ΣΞ με την ενί­σχυση της δύναμης των Μονάδων, Στρα­τιω­τι­κών Νοσο­κο­μείων και Υπη­ρε­σιών με το κατάλ­ληλο προ­σω­πικό για την εκπλή­ρωση των απο­στο­λών και την υλο­ποί­ηση των επι­χει­ρη­σια­κών σχεδίων.

β. Η αξιο­ποί­ηση του προ­σω­πι­κού που μπορεί να υπη­ρε­τή­σει στην Εθνο­φυ­λακή, ιδίως όσων έχουν εξει­δι­κευ­μέ­νες ειδι­κό­τη­τες, πιστο­ποι­η­μέ­νες γνώσεις και δεξιό­τη­τες, καθώς το μεγα­λύ­τερο μέρος δια­μέ­νει στην Αττική, στη Θεσ­σα­λο­νίκη και σε πόλεις του εσω­τε­ρι­κού.

γ. Η δημιουρ­γία εκπαι­δευ­μέ­νου προ­σω­πι­κού από Εθνο­φύ­λα­κες.

Τα ΤΕΘ θα συντε­λέ­σουν:

α. Στην αύξηση της ανθε­κτι­κό­τη­τας της κοι­νω­νίας, ώστε να μπορεί να αντι­με­τω­πί­ζει τις προ­κλή­σεις και τις κρίσεις και να συνε­χί­ζει τις δρα­στη­ριό­τη­τές της, προς όφελος των πολιτών και της πατρί­δας μας.

β. Στη δημιουρ­γία συνεί­δη­σης συλ­λο­γι­κής ασφά­λειας στους πολίτες, καθόσον η ασφά­λεια της χώρας απο­τε­λεί επι­δί­ωξη και ευθύνη του συνόλου της κοι­νω­νίας.

γ. Στην ενδυ­νά­μωση των δεσμών της Εθνο­φυ­λα­κής τόσο με το κοι­νω­νικό σύνολο, όσο και με τις λοιπές Μονάδες και τις Υπη­ρε­σίες του ΣΞ και των ΕΔ.

Η εκπαί­δευση των ΤΕΘ θα διε­ξά­γε­ται με βάση την απο­στολή τους, ενώ ιδιαί­τερη σημασία θα δίδεται στην εκτέ­λεση ασκή­σεων προ­σο­μοί­ω­σης. Η συμ­με­τοχή των Εθνο­φυ­λά­κων στην εκπαί­δευση θα είναι εθε­λο­ντική και χωρίς απο­ζη­μί­ωση, του­λά­χι­στον μία φορά το μήνα με την Υπο­μο­νάδα τους, ημέρα Κυριακή και πρωινή ώρα, ενώ κατόπιν έγκρι­σης θα μπορούν να συμ­με­τέ­χουν και τις λοιπές ημέρες της εβδο­μά­δας, όπως συμ­βαί­νει σε όλα τα ΤΕΘ. Η εκπαί­δευση θα γίνεται με τη συν­δρομή των Μονάδων, Στρα­τιω­τι­κών Νοσο­κο­μείων και Υπη­ρε­σιών, οι οποίες θα ενι­σχύ­ο­νται από τα ΤΕΘ.

Οι Εθνο­φύ­λα­κες θα καλού­νται για ανάληψη δια­τε­ταγ­μέ­νης υπη­ρε­σίας με απόφαση του Υπουρ­γού Εθνικής Άμυνας, ο οποίος δύναται να μετα­βι­βά­ζει την αρμο­διό­τητα αυτή και σε κατώ­τερα κλι­μά­κια, όπως ορίζει το άρθρο 62 παρ. 5 του Ν.5018/2023.

Στο Ν.5018/2023 προ­βλέ­ψαμε τις παρα­κάτω νέες δυνα­τό­τη­τες, οι οποίες είναι ανα­γκαίο να αξιο­ποι­η­θούν στο μέγιστο βαθμό:

α. Στο άρθρο 61 παρ. 2 να μην υπάρχει καμία δια­φο­ρο­ποί­ηση στο ποσοστό στε­λέ­χω­σης μεταξύ των Μονάδων Εθνο­φυ­λα­κής «συνόρων-νησιών» και «εσω­τε­ρι­κού», όπως συνέ­βαινε στο Ν.1295/1982 που καταρ­γή­θηκε [3].

β. Στο άρθρο 62 παρ. 1 στον ηπει­ρω­τικό χώρο να διευ­ρυν­θούν τα όρια της περιο­χής από την οποία στε­λε­χώ­νο­νται τα ΤΕΘ, σε σχέση με αυτά που ίσχυαν με το Ν.1295/1982 [4], ώστε να δοθεί η ευκαι­ρία σε όσους περισ­σό­τε­ρους το επι­θυ­μούν και πληρούν τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις να υπη­ρε­τή­σουν στα αντί­στοιχα ΤΕΘ βάσει του τόπου δια­μο­νής τους, στις δε παρ. 1 και 2 να διευ­ρυν­θούν οι κατη­γο­ρίες του προ­σω­πι­κού που δύνα­νται να υπη­ρε­τή­σουν στην Εθνο­φυ­λακή, για την πλη­ρέ­στερη στε­λέ­χωση των ΤΕΘ.

γ. Στο άρθρο 65 παρ. 1 να κατα­βάλ­λε­ται ημε­ρή­σια απο­ζη­μί­ωση στους Εθνο­φύ­λα­κες που συμ­με­τέ­χουν σε απο­στο­λές του ΣΞ στην Ειρήνη, ενώ μέχρι τώρα αυτό ίσχυε μόνο για όσους συμ­με­τεί­χαν στη φρού­ρηση στρα­τιω­τι­κών εγκα­τα­στά­σεων, η δε απο­ζη­μί­ωση να μην θεω­ρεί­ται εισό­δημα και κατά συνέ­πεια να μη φορο­λο­γεί­ται και όσοι Εθνο­φύ­λα­κες είναι άνεργοι να παρα­μέ­νουν εγγε­γραμ­μέ­νοι στα μητρώα ανέργων του ΟΑΕΔ. Έτσι επι­λύ­σαμε το φορο­λο­γικό και ασφα­λι­στικό ζήτημα, που απο­τε­λούσε πάγιο αίτημα των Εθνο­φυ­λά­κων. Σύμφωνα με το άρθρο 95 παρ. 18 και 20, με Κοινή Υπουρ­γική Απόφαση (ΚΥΑ) των Υπουρ­γών Εθνικής Άμυνας και Οικο­νο­μι­κών θα ορί­ζε­ται το ύψος της απο­ζη­μί­ω­σης και ο αριθμός των Εθνο­φυ­λά­κων που θα απαι­τού­νται κατά το επόμενο έτος για τις απο­στο­λές του ΣΞ.

Σημειώ­νε­ται ότι η συγκρό­τηση των ΤΕΘ μπορεί να υλο­ποι­η­θεί χωρίς άλλη νομο­θε­τική ρύθμιση, διότι σύμφωνα με το άρθρο 61 παρ. 2 του Ν.5018/2023 καθο­ρί­ζε­ται ότι: «Για τη συγκρό­τηση, οργά­νωση και υπαγωγή των Μονάδων Εθνο­φυ­λα­κής, εφαρ­μό­ζε­ται η δια­δι­κα­σία που ισχύει κάθε φορά για τη συγκρό­τηση, οργά­νωση και υπαγωγή των Μονάδων του ενεργού στρατού.». Συνεπώς εφαρ­μό­ζο­νται οι ακό­λου­θες δια­τά­ξεις των άρθρων του Ν.2292/1995 (ΦΕΚ Α΄ 35/15.02.1995) [2]:

α. Του άρθρου 5 παρ. 3ζ, όπου ορί­ζε­ται ότι: «Ο Υπουρ­γός Εθνικής Άμυνας, σύμφωνα με την Πολι­τική Εθνικής Άμυνας, που εκά­στοτε δια­μορ­φώ­νε­ται από το ΚΥ.Σ.Ε.Α., τις κατευ­θύν­σεις της Κυβέρ­νη­σης και τις ειση­γή­σεις των Σ.Α.Μ. και Σ.Α.Γ.Ε.: […] ζ. Απο­φα­σί­ζει για τη συγκρό­τηση, ανα­συ­γκρό­τηση και διάλυση Μονάδων των Κλάδων των ΕΔ και δια­κλα­δι­κών Μονάδων, μετά από εισή­γηση του οικείου Ανω­τά­του Συμ­βου­λίου ή του ΓΕΕΘΑ και γνω­μά­τευση του Συμ­βου­λίου Αρχηγών Γενικών Επι­τε­λείων (ΣΑΓΕ).», όπως τρο­πο­ποι­ή­θηκε με την παρ. 6 του άρθρου 1 του Ν.2984/2002 (ΦΕΚ Α΄ 15/31.1.2002) και αντι­κα­τα­στά­θηκε με την παρ. 4 του άρθρου 71 του Ν.3883/2010 (ΦΕΚ Α΄ 167/24.9.2010).

β. Του άρθρου 14 παρ. 4στ, όπου ορί­ζε­ται ότι: «Έκαστος των Αρχηγών των Γενικών Επι­τε­λείων των Κλάδων: […] στ. Ειση­γεί­ται προς τον Υπουργό Εθνικής Άμυνας τη συγκρό­τηση, ανα­συ­γκρό­τηση ή διάλυση μονάδων του κλάδου του μετά από σύμφωνη γνώμη του Α/ΓΕΕΘΑ και γνώμη του ΣΑΓΕ.», όπως τρο­πο­ποι­ή­θηκε με την παρ. 31 του άρθρου 71 του Ν.3883/2010.

γ. Του άρθρου 15 παρ. 7, όπου ορί­ζε­ται ότι: «Η σύνθεση σε προ­σω­πικό των Επι­τε­λείων, των Οργα­νι­κών τους Μονάδων και των Μονάδων των Κλάδων των Ενόπλων Δυνά­μεων καθο­ρί­ζε­ται ως εξής: α. Όταν προ­κα­λεί­ται οικο­νο­μική επι­βά­ρυνση με Προ­ε­δρικό Διά­ταγμα που εκδί­δε­ται με πρόταση των Υπουρ­γών Εθνικής Άμυνας και Οικο­νο­μι­κών ύστερα από γνώμη του Ανώ­τα­του Συμ­βου­λίου του αντί­στοι­χου κλάδου και

του ΣΑΓΕ. β. Όταν δεν προ­κα­λεί­ται οικο­νο­μική επι­βά­ρυνση, με απόφαση του Υπουρ­γού Εθνικής Άμυνας μετά από γνώμη του Ανώ­τα­του Συμ­βου­λίου του αντί­στοι­χου Κλάδου και του ΣΑΓΕ. Οι απο­φά­σεις αυτές μπορεί να μη δημο­σιεύ­ο­νται στην Εφη­με­ρίδα της Κυβερ­νή­σεως.», όπως τρο­πο­ποι­ή­θηκε με την παρ. 35 του άρθρου 71 του Ν.3883/2010.

Η συγκρό­τηση των ΤΕΘ δεν προ­κα­λεί οικο­νο­μική επι­βά­ρυνση, διότι θα έχουν μόνο προ­σω­πικό που θα απο­τε­λεί­ται από Εθνο­φύ­λα­κες και τα ανα­γκαία κύρια υλικά, ενώ θα αξιο­ποι­η­θούν οι υπάρ­χου­σες κτη­ρια­κές υπο­δο­μές για την εγκα­τά­σταση των ΤΕΘ. Επο­μέ­νως για τη συγκρό­τησή τους θα ισχύσει η δια­δι­κα­σία που ορί­ζε­ται στο άρθρο 15 παρ. 7β του Ν.2292/1995, όπως ανα­φέ­ραμε παρα­πάνω, δηλ. θα χρειά­ζε­ται απόφαση του Υπουρ­γού Εθνικής Άμυνας (ΥΕΘΑ) μετά από γνώμη του Ανώ­τα­του Στρα­τιω­τι­κού Συμ­βου­λίου (ΑΣΣ) και του Συμ­βου­λίου Αρχηγών Γενικών Επι­τε­λείων (ΣΑΓΕ).

Η πρω­το­βου­λία εκκί­νησε τον Ιούνιο του 2018 από τον τότε Αρχηγό του ΓΕΣ Αντι­στρά­τηγο Αλκι­βιάδη Στεφανή, ο οποίος ζήτησε να διε­ρευ­νη­θεί η σκο­πι­μό­τητα συγκρό­τη­σης Μονάδας Εθνο­φυ­λα­κής Ειδικής Σύν­θε­σης στην Αττική. Μετά από διε­ρεύ­νηση υπο­βλή­θηκε ιεραρ­χικά τον Σεπτέμ­βριο του 2018 πρόταση στον ΥΕΘΑ για να εγκρι­θεί επί της αρχής και να γίνουν οι ενέρ­γειες που προ­βλέ­πο­νται για τη συγκρό­τηση της Μονάδας. Μετά την υπουρ­γο­ποί­ηση του Αρχηγού ΓΕΕΘΑ Ναυάρ­χου Ευάγ­γε­λου Απο­στο­λάκη στις 15 Ιανουα­ρίου 2019, ο φάκελος επε­στράφη χωρίς να λάβει έγκριση, προ­φα­νώς διότι δεν συμ­φω­νούσε με την πρόταση, μη πιστεύ­ο­ντας στη σκο­πι­μό­τητά της. Μαζί επε­στράφη και ο φάκελος με το σχέδιο του νέου νόμου για την Εθνο­φυ­λακή, ο οποίος είχε υπο­βλη­θεί στην Ιεραρ­χία μετά από τη θετική γνω­μο­δό­τηση από το ΑΣΣ τον Μάϊο του 2018, γεγο­νότα που φανε­ρώ­νουν τον τρόπο χει­ρι­σμού και αντι­με­τώ­πι­σης συνο­λικά του θεσμού της Εθνο­φυ­λα­κής.

Στο τέλος Αυγού­στου του 2019 το θέμα επα­νεκ­κι­νή­θηκε από το Υπουρ­γείο Εθνικής Άμυνας (ΥΠΕΘΑ) και τον τότε Υφυ­πουργό Εθνικής Άμυνας (ΥΦΕΘΑ) Στρα­τηγό Αλκι­βιάδη Στεφανή με τις νέες κατευ­θύν­σεις που έδωσε για την ανα­βάθ­μιση της Εθνο­φυ­λα­κής, εκ των οποίων η μία αφο­ρούσε τη συγκρό­τηση ΤΕΘ στην Αττική και στη Θεσ­σα­λο­νίκη. Μάλιστα σε δημο­σί­ευμα της εφη­με­ρί­δας «ΤΑ ΝΕΑ» γρά­φο­νταν ότι: «Στην ανα­βάθ­μιση της Εθνο­φυ­λα­κής, με σειρά αλλαγών, προ­χω­ράει το υπουρ­γείο Άμυνας με στόχο να γίνει σύγ­χρονη και περισ­σό­τερο μάχιμη και συνα­κό­λουθα να ενι­σχυ­θεί η συμβολή της στην άμυνα της χώρας. Οι παρεμ­βά­σεις μάλιστα θα προ­ω­θη­θούν άμεσα, […]. Ανάμεσα στις αλλαγές είναι […] η συγκρό­τηση μονάδων σε Αττική και Θεσ­σα­λο­νίκη στον τομέα της κυβερ­νο­ά­μυ­νας και σε αντι­κεί­μενα αντι­με­τώ­πι­σης φυσικών κατα­στρο­φών […]» [5]. Το δημο­σί­ευμα ανα­πα­ρά­χθηκε από ιστό­το­πους, όπως «ΤΟ ΒΗΜΑ» [6], κ.ά. Σύμφωνα με Απόφαση του Πρω­θυ­πουρ­γού και του Υπουρ­γού Εθνικής Άμυνας, «Ανάθεση αρμο­διο­τή­των στον Υφυ­πουργό Εθνικής Άμυνας, Αλκι­βιάδη Στεφανή», ο ΥΦΕΘΑ είχε την αρμο­διό­τητα μεταξύ άλλων να απο­φα­σί­ζει: «για θέματα που αφορούν την εθνο­φυ­λακή» και «για τη συγκρό­τηση, ανα­συ­γκρό­τηση και διάλυση μονάδων και σχη­μα­τι­σμών των κλάδων των Ενόπλων Δυνά­μεων (ΕΔ) και των δια­κλα­δι­κών μονάδων, μετά από εισή­γηση του οικείου Ανώ­τα­του Συμ­βου­λίου ή του ΓΕΕΘΑ και γνω­μά­τευση του Συμ­βου­λίου Αρχηγών Γενικών Επι­τε­λείων (ΣΑΓΕ), που προ­βλέ­πει το εδάφιο ζ΄ της παρ. 3 του άρθρου 5 του ν.2292/1995, όπως ισχύει» [7]. Μετά από εργώδη προ­σπά­θεια που κατα­βά­λαμε από τον Νοέμ­βριο του 2019 έως τον Ιανουά­ριο του 2020 για την υλο­ποί­ηση της κατεύ­θυν­σης, ο τότε Αρχηγός ΓΕΣ Αντι­στρά­τη­γος Γεώρ­γιος Καμπάς ενέ­κρινε την έναρξη της δια­δι­κα­σίας που ορί­ζε­ται στο άρθρο 15 παρ. 7β, του Ν.2292/1995 για τη συγκρό­τηση δύο ΤΕΘ Ειδικής Σύν­θε­σης στην Αττική και ενός στη Θεσ­σα­λο­νίκη, καθώς και τη διε­ρεύ­νηση της σκο­πι­μό­τη­τας συγκρό­τη­σης ΤΕΘ και σε άλλες πόλεις του εσω­τε­ρι­κού. Στη συνέ­χεια τον Απρίλιο του 2020 το ΑΣΣ με Πρόεδρο τον Αρχηγό ΓΕΣ Αντι­στρά­τηγο Χαρά­λα­μπο Λαλούση γνω­μο­δό­τησε θετικά για τη συγκρό­τηση των δύο ΤΕΘ στην Αττική και του ενός στη Θεσ­σα­λο­νίκη.

Η υλο­ποί­ηση της πρω­το­βου­λίας ανα­κό­πηκε στο επόμενο στάδιο της δια­δι­κα­σίας, τον Ιούνιο του 2020, όταν το ΣΑΓΕ δεν γνω­μο­δό­τησε θετικά επί της εισή­γη­σης του ΓΕΣ για τη συγκρό­τηση δύο ΤΕΘ Ειδικής Σύν­θε­σης στην Αττική και ενός στη Θεσ­σα­λο­νίκη, για ένα θέμα που αφο­ρούσε αμιγώς τον ΣΞ, καθώς είναι ο μόνος Κλάδος των ΕΔ που δια­θέ­τει Εθνο­φυ­λακή και παρά το ότι απο­τε­λούσε κατεύ­θυνση του ΥΦΕΘΑ, στις αρμο­διό­τη­τες του οποίου ήταν η Εθνο­φυ­λακή, όπως και η απόφαση για τη συγκρό­τηση Μονάδων. Ήταν η 2η φορά που το θέμα δεν ολο­κλη­ρώ­θηκε παρά τη μεγάλη προ­σπά­θεια που κατα­βλή­θηκε και ενώ από το 2018 έως το 2020 τρεις δια­δο­χι­κοί Αρχηγοί ΓΕΣ είχαν εγκρί­νει τη συγκρό­τηση ΤΕΘ Ειδικής Σύν­θε­σης και δύο ΑΣΣ με δια­φο­ρε­τική σύνθεση είχαν γνω­μο­δο­τή­σει θετικά. Εάν το ΣΑΓΕ είχε γνω­μο­δο­τή­σει θετικά, το μόνο που θα απέμενε θα ήταν η απόφαση του ΥΦΕΘΑ και από τον Ιούλιο του 2020 θα είχε αρχίσει η συγκρό­τηση των ΤΕΘ στην Αττική και στη Θεσ­σα­λο­νίκη που θα λει­τουρ­γού­σαν από τις αρχές του 2021. Παράλ­ληλα θα συνε­χί­ζαμε τις ενέρ­γειες για τη συγκρό­τηση ΤΕΘ και σε άλλες πόλεις του εσω­τε­ρι­κού, όπως Λάρισα, Βόλο, Χαλκίδα, Πάτρα, Τρίπολη, Καλα­μάτα κ.ά.

Το εγχεί­ρημα έχει τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις να στεφθεί με επι­τυ­χία, διότι το μεγα­λύ­τερο μέρος του πλη­θυ­σμού δια­μέ­νει στην Αττική, στη Θεσ­σα­λο­νίκη και στο εσω­τε­ρικό, ενώ αξίζει να ληφθεί υπόψη η εκδή­λωση ενδια­φέ­ρο­ντος για τη συγκρό­τηση ΤΕΘ από πολλούς, όπως τον Ιατρό Χει­ρουρ­γι­κής Θώρακος Αθα­νά­σιο Στα­μα­τε­λό­πουλο, ακόμη και από Συν­δέ­σμους Εφέδρων, όπως τον Σύν­δε­σμο Εφέδρων Αξιω­μα­τι­κών (ΣΕΑΝ) Αθηνών με Πρόεδρο του ΔΣ τον Ιωάννη Αγγε­λό­πουλο. Όπως και το ενδια­φέ­ρον Αξιω­μα­τι­κών ε.α. της Πλη­ρο­φο­ρι­κής ορι­σμένα ΤΕΘ να έχουν Υπο­μο­νά­δες Πλη­ρο­φο­ρι­κής Υπο­στή­ρι­ξης.

Είναι ανα­γκαία η ευρεία ενη­μέ­ρωση των πολιτών ώστε να κατα­νοη­θεί πλη­ρέ­στερα η αιτιο­λο­γική σκέψη για τη σκο­πι­μό­τητα συγκρό­τη­σης των ΤΕΘ Ειδικής Σύν­θε­σης λόγω της χρη­σι­μό­τη­τάς τους σε περιό­δους Ειρήνης, Έντασης-Κρίσης και Πολέμου, προ­κει­μέ­νου να κατα­στούν κοινώς απο­δε­κτά από το κοι­νω­νικό σύνολο και να μην υπάρξει παρερ­μη­νεία του ρόλου και της απο­στο­λής τους. Η ανα­γνώ­ριση του ρόλου τους θα συντε­λέ­σει στην εκδή­λωση μεγα­λύ­τε­ρου ενδια­φέ­ρο­ντος συμ­με­το­χής στην Εθνο­φυ­λακή.

Η πρω­το­βου­λία βασί­ζε­ται σε ρεα­λι­στική και ορθο­λο­γική αντι­με­τώ­πιση του θέματος, ενώ τα γεγο­νότα των τελευ­ταίων ετών υπα­γο­ρεύ­ουν την ανάγκη άμεσης υλο­ποί­η­σής της, προ­κει­μέ­νου η Εθνο­φυ­λακή να μπορεί να συν­δρά­μει απο­τε­λε­σμα­τικά τον ΣΞ, όπως ορίζει ο νόμος. Προ­τεί­νε­ται αρχικά να γίνουν οι ενέρ­γειες για τη συγκρό­τηση δύο ΤΕΘ Ειδικής Σύν­θε­σης στην Αττική και ενός στη Θεσ­σα­λο­νίκη, με την αξιο­ποί­ηση του επι­τε­λι­κού έργου που έχει ήδη παρα­χθεί και έτυχε της επι­δο­κι­μα­σίας ενός ΥΦΕΘΑ και δύο Αρχηγών ΓΕΣ. Στη συνέ­χεια να συγκρο­τη­θούν ΤΕΘ και σε άλλες πόλεις του εσω­τε­ρι­κού.

Σημειώ­νε­ται ότι ο Υπουρ­γός Εθνικής Άμυνας, κ. Νίκος Δένδιας στην Ημε­ρή­σια Διαταγή του για την Ημέρα των ΕΔ, στην οποία προ­σφω­νού­νται οι Εθνο­φύ­λα­κες και οι Έφεδροι, ανα­φέ­ρει, μεταξύ άλλων, ότι: «[…] Πέρα από τον στρα­τιω­τικό τους ρόλο, η κοι­νω­νική συνει­σφορά και το ανθρω­πι­στικό έργο των Ενόπλων Δυνά­μεων έχουν κερ­δί­σει την εμπι­στο­σύνη του ελλη­νι­κού λαού. Για να υπη­ρε­τη­θούν τα ανωτέρω πρέπει βέβαια να ενσω­μα­τω­θούν τα διδάγ­ματα που προ­κύ­πτουν από τους πολέ­μους του 21ου αιώνα, και τις περι­βαλ­λο­ντι­κές κατα­στρο­φές που έχουμε υποστεί. […]» [8].

Συμπε­ρα­σμα­τικά, ανα­φέ­ρουμε ότι δεν είναι υπερ­βολή να υπο­στη­ρί­ζουμε ότι η Εθνο­φυ­λακή είναι Εθνική ανα­γκαιό­τητα, αφού απο­σκο­πεί στην ενί­σχυση του ΣΞ στην άμυνα της χώρας. Συνεπώς είναι σκόπιμη η μέγιστη αξιο­ποί­ησή της και γι’ αυτό τον λόγο είναι ανα­γκαίο να ανα­βαθ­μι­στεί στη στο­χο­θε­σία και στην προ­τε­ραιο­ποί­ηση των στόχων των ΕΔ και ειδικά του ΣΞ, ο οποίος είναι ο μόνος Κλάδος των ΕΔ που δια­θέ­τει Εθνο­φυ­λακή. Στο πλαίσιο αυτό εκτι­μά­ται ότι είναι ανα­γκαία η επα­νε­ξέ­ταση και υλο­ποί­ηση της εν λόγω πρω­το­βου­λίας. Όπως και η καλύ­τερη δυνατή αξιο­ποί­ηση των προ­βλέ­ψεων του νέου νόμου για την Εθνο­φυ­λακή, για τον οποίο κατα­βά­λαμε μεγάλη προ­σπά­θεια από τον Μάϊο του 2017 και στη συνέ­χεια από τον Νοέμ­βριο του 2019 να εκπο­νη­θεί και να προ­χω­ρή­σει η νομο­θε­τική δια­δι­κα­σία για την ψήφισή του προ­κει­μέ­νου η Εθνο­φυ­λακή με την ανα­βάθ­μισή της να συμ­βά­λει απο­τε­λε­σμα­τικά στην αμυ­ντική θωρά­κιση της χώρας.

 

Σημειώ­σεις [1] https://www.e-nomothesia.gr/kat-enoples-dynameis/n-5018-2023.html [2] https://www.kodiko.gr/nomothesia/document/215828/nomos-2292-1995

[3] Στο άρθρο 1 παρ. 2 του Ν.1295/1982 ορί­ζο­νταν ότι: «Η Εθνο­φυ­λακή οργα­νώ­νε­ται σε Μονάδες Τύπου Α (συνόρων-νησιών) με επάν­δρωση 97% και Μονάδες Τύπου Β (εσω­τε­ρι­κού) με επάν­δρωση 10-30% από την προ­βλε­πό­μενη στον πόλεμο σύνθεση […]».

[4] Στο άρθρο 2 παρ. 8 του Ν.1295/1982 ορί­ζο­νταν ότι: «Για τη επάν­δρωση των Μονάδων Εθνο­φυ­λα­κής καλεί­ται προ­σω­πικό που δια­μέ­νει στην περιοχή […]»

[5] Χαρα­λα­μπά­κης Μάνος, «Το Νέο Σχέδιο και Γυναί­κες θα Εκπαι­δεύ­ο­νται στην Εθνο­φυ­λακή», ΤΑ ΝΕΑ, 31 Αυγούστου-1 Σεπτεμ­βρίου 2019, σελ. 1, 28 και 37.

[6] Χαρα­λα­μπά­κης Μάνος, «Υπουρ­γείο Άμυνας: Το σχέδιο για την ανα­βάθ­μιση της Εθνο­φυ­λα­κής», 1 Σεπτεμ­βρίου 2019, https://www.tovima.gr/2019/09/01/society/ypourgeio-amynas-to-sxedio-gia-tin-anavathmisi-tis-ethnofylakis/, πρό­σβαση 30/09/2023 [7]https://www.kodiko.gr/nomologia/download_fek?f=fek/2019/b/fek_b_3181_2019.pdf&t=af697f9875b3fc8e9fee005081094b69

[8] ΥΠΕΘΑ, «Ημε­ρή­σια Διαταγή Υπουρ­γού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια για την Ημέρα Εορ­τα­σμού των Ενόπλων Δυνά­μεων», https://www.mod.mil.gr/imerisia-diatagi-ypoyrgoy-ethnikis-amynas-nikoy-dendia-tin-imera-eortasmoy/, πρό­σβαση 21/11/2023

O Υπο­στρά­τη­γος ε.α. Κίμων Κωστής στο βαθμό του Ταξιάρ­χου διε­τέ­λεσε Διευ­θυ­ντής Εθνο­φυ­λα­κής του ΓΕΣ από 6 Μαρτίου 2017 έως 8 Μαρτίου 2019 και από 8 Νοεμ­βρίου 2019 έως 11 Μαρτίου 2022, συνο­λικά για 4 έτη και 4 μήνες [στο ενδιά­μεσο χρονικό διά­στημα των 8 μηνών τοπο­θε­τή­θηκε Διευ­θυ­ντής Σπουδών στη Σχολή Εθνικής Άμυνας (Σ.ΕΘ.Α)]. Είναι κάτοχος με «Άριστα» Μετα­πτυ­χια­κού Διπλώ­μα­τος Ειδί­κευ­σης από το Τμήμα Οικο­νο­μι­κής και Περι­φε­ρεια­κής Ανά­πτυ­ξης του Παντείου Πανε­πι­στη­μίου, Πτυ­χιού­χος του Τμή­μα­τος Οικο­νο­μι­κής και Περι­φε­ρεια­κής Ανά­πτυ­ξης του Παντείου Πανε­πι­στη­μίου και από­φοι­τος της Σχολής Εθνικής Άμυνας (Σ.ΕΘ.Α.) με «Άριστα» και της Ανώ­τα­της Δια­κλα­δι­κής Σχολής Πολέμου (Α.ΔΙ.Σ.ΠΟ.)