Τοπική Αυτοδιοίκηση: Με το νέο εκλογικό σύστημα επανέρχεται η κανονικότητα

Από την απλή ανα­λο­γική στην… κοινή λογική περνά η εκλο­γική δια­δι­κα­σία στην Τοπική Αυτο­διοί­κηση, αλλά­ζο­ντας εντελώς το τοπίο σε σχέση με τις εκλογές του 2019 όπου η ανά­δειξη των διοι­κη­τι­κών αρχών σε Δήμους και Περι­φέ­ρειες ανα­δεί­χθηκε σε μια εξαι­ρε­τικά δύσκολη υπόθεση.

Η εφαρ­μογή της απλής ανα­λο­γι­κής στις εκλογές των ΟΤΑ του 2019 με απόφαση του ΣΥΡΙΖΑ, προ­κά­λεσε σοβαρά προ­βλή­ματα στην ανά­δειξη των δημάρ­χων και των περι­φε­ρειαρ­χών όπου σε πολλές περι­πτώ­σεις η δημιουρ­γία πλειο­ψη­φι­κού μετώπου ήταν για γέλια και για κλάματα.

Οι ανα­γκαίες συναι­νέ­σεις της δεύ­τε­ρης εκλογής σε πολλές περι­πτώ­σεις έφεραν Δήμους στα πρόθυρα ακυ­βερ­νη­σίας, αλλά και με βάση καταγ­γε­λίες απο­τέ­λε­σαν προϊόν δια­φό­ρων συναλ­λα­γών μεταξύ των παρα­τά­ξεων. Οι δημο­τι­κές παρα­τά­ξεις εξέ­λε­ξαν δημο­τι­κούς συμ­βού­λους από την πρώτη Κυριακή και με βάση το ποσοστό που έλαβαν και στον δεύτερο γύρο οι πολίτες ψήφιζαν μόνο για δήμαρχο. Σε πολλές περι­πτώ­σεις, εκεί που με το πλειο­ψη­φικό σύστημα θα υπήρχε ανά­δειξη δημάρ­χου η απλή ανα­λο­γική έβαλε φρένο και οδήγησε τους επι­κε­φα­λής των παρα­τά­ξεων σε συζη­τή­σεις επί συζη­τή­σεων, επι­φέ­ρο­ντας ένα χάος συναλ­λα­γής και την πολυ­διά­σπαση ενός δημο­κρα­τι­κού θεσμού.

Ανέ­δειξε δημάρ­χους και περι­φε­ρειάρ­χες που δεν είχαν πλειο­ψη­φία στα συμ­βού­λιά τους, με απο­τέ­λε­σμα και προ­κει­μέ­νου να περά­σουν θέματα, να υπάρχει συναλ­λαγή πάνω και κάτω από το τραπέζι και έφερε σχεδόν ακυ­βερ­νη­σία σε Δήμους και Περι­φέ­ρειες που δεν υπήρχε ξεκά­θαρο προ­βά­δι­σμα από την πρώτη Κυριακή.

Πλέον, με τον νέο εκλο­γικό νόμο και την κατάρ­γηση της απλής ανα­λο­γι­κής επα­νέρ­χε­ται η κανο­νι­κό­τητα και επι­τυ­χών συν­δυα­σμός στις δημο­τι­κές και περι­φε­ρεια­κές εκλογές ανα­δει­κνύ­ε­ται αυτός ο οποίος στον πρώτο γύρο (8 Οκτω­βρίου) συγκε­ντρώ­νει ποσοστό άνω του 43% (43%+1 ψήφο) επί των εγκύρων ψηφο­δελ­τίων κάθε Δήμου ή Περι­φέ­ρειας αντί­στοιχα.

Αν αυτό δεν κατα­στεί δυνατόν, η ψηφο­φο­ρία επα­να­λαμ­βά­νε­ται την επόμενη Κυριακή, 15 Οκτω­βρίου 2023, μεταξύ των υπο­ψη­φίων δημάρ­χων ή περι­φε­ρειαρ­χών των δύο πρώτων συν­δυα­σμών.

Οι δήμαρ­χοι και οι περι­φε­ρειάρ­χες που θα ανα­δει­χθούν από τις εκλογές της 8ης Οκτω­βρίου 2023, θα έχουν πλήρη πεντα­ετή θητεία, η οποία θα ξεκι­νή­σει την 1η Ιανουα­ρίου και παράλ­ληλα τίθεται όριο 3% για το δικαί­ωμα εκλογής δημο­τι­κού ή περι­φε­ρεια­κού συμ­βού­λου, το οποίο είναι ανε­ξάρ­τητο από τον αριθμό των μελών του οικείου συμ­βου­λίου και ευθυ­γραμ­μι­σμένο με το ισχύον όριο στις εθνικές εκλογές.

Εξα­σφα­λί­ζε­ται επίσης η εκλογή των 3/5 των μελών του συμ­βου­λίου στον νικητή των εκλογών, στον πρώτο συν­δυα­σμό και οι υπο­ψή­φιοι τοπικών συμ­βου­λίων, θα πρέπει να συμ­με­τέ­χουν σε ψηφο­δέλ­τιο υπο­ψή­φιου δημάρ­χου. Πρό­ε­δρος εκλέ­γε­ται ο πρώτος σε σταυ­ρούς, ανε­ξαρ­τή­τως συν­δυα­σμού, από τον πρώτο γύρο.

Να σημειω­θεί ότι σύμφωνα με την απόφαση του τμή­μα­τος του Συμ­βου­λίου της Επι­κρα­τείας, υπήρξε νόθευση της λαϊκής εντολής, καθώς ο προη­γού­με­νος εκλο­γι­κός νόμος, με βάση τον οποίο διε­ξή­χθη­σαν οι δημο­τι­κές εκλογές προ­έ­βλεπε ότι θα ακο­λου­θούσε εσω­τε­ρική εκλογή εντός του τοπικού συμ­βου­λίου, μεταξύ του πλειο­ψη­φή­σα­ντος συμ­βού­λου του πρώτου συν­δυα­σμού και του πλειο­ψη­φή­σα­ντος συμ­βού­λου του δεύ­τε­ρου συν­δυα­σμού και ο πλειο­ψη­φών σύμ­βου­λος εντός του τοπικού συμ­βου­λίου, θα εκλε­γό­ταν πρό­ε­δρος της τοπικής κοι­νό­τη­τας.

Η εφαρ­μογή της απλής ανα­λο­γι­κής το 2019 έφερε τα πάνω-κάτω στην κατα­νομή των εδρών και στα Δωδε­κά­νησα όπου κατα­γρά­φη­καν οριακές πλειο­ψη­φίες σε αρκετά νησιά. Από τα πλέον παρά­δοξα ήταν στην Πάτμο και στην Κάλυμνο όπου στην πρώτη περί­πτωση ο δήμαρ­χος κ. Ελευ­θέ­ριος Πέντες είχε δύο έδρες λιγό­τε­ρες από τον δεύτερο και απερ­χό­μενο τότε δήμαρχο κ. Γρηγόρη Στόικο, ενώ στην δεύτερη περί­πτωση ο δήμαρ­χος κ. Δημή­τρης Δια­κο­μι­χά­λης κατε­λάμ­βανε μόλις έξι έδρες από τις 27 (!) ενώ από έξι έδρες είχαν επίσης η δεύτερη παρά­ταξη (Ι. Μαστρο­κού­κος) και η τρίτη (Ι. Γαλου­ζής απερ­χό­με­νος τότε δήμαρ­χος). Στην Κάρπαθο πλειο­ψη­φία, μείζων και ελάσσων μειο­ψη­φία είχαν διαφορά από μόλις μια έδρα.

Σε Τήλο, Χάλκη και Νίσυρο η πλειο­ψη­φία ήταν οριακή με τους εκλεγ­μέ­νους δημάρ­χους να κατα­λαμ­βά­νουν μόλις μια έδρα περισ­σό­τερη από την παρά­ταξη της μειο­ψη­φίας.

Λίγοι ήταν οι δήμαρ­χοι της Δωδε­κα­νή­σου που δια­σφά­λι­σαν αυξη­μένη πλειο­ψη­φία και μπο­ρού­σαν να ασκή­σουν το έργο τους χωρίς να απαι­τη­θεί να προ­χω­ρή­σουν σε συνερ­γα­σίες. Σε Ρόδο, Κω, Κάρπαθο, Κάλυμνο, Αστυ­πά­λαια, Λέρο και Πάτμο εκ των πραγ­μά­των επι­βλή­θηκε συνερ­γα­σία και με άλλες παρα­τά­ξεις (σε κάποιες περι­πτώ­σεις περισ­σό­τε­ρες της μίας), προ­κει­μέ­νου οι δήμαρ­χοι να δια­σφα­λί­σουν την απα­ραί­τητη πλειο­ψη­φία εδρών.

Οι μόνοι που είχαν το… κεφάλι τους ήσυχο ήταν οι δήμαρ­χοι Λειψών και Αγα­θο­νη­σίου, κ.κ. Μάγγος και Κότ­το­ρος οι οποίοι δεν είχαν αντί­παλο στις εκλογές.

Υπεν­θυ­μί­ζε­ται ότι οι έδρες στα δημο­τικά συμ­βού­λια των νησιών της Δωδε­κα­νή­σου που προ­έ­κυ­ψαν από την απλή ανα­λο­γική, είχαν ως εξής:

ΡΟΔΟΣ 49 ΕΔΡΕΣ

Καμπου­ρά­κης Αντώ­νιος 20

Φώτης Χατζη­διά­κος 15

Καρίκης Ευστρά­τιος 8

Κρη­τι­κός Δημή­τριος 4

Πότσος Καλετός 2

ΚΑΣΤΕΛΛΟΡΙΖΟ 13 ΕΔΡΕΣ

Σαμ­ψά­κος Γεώρ­γιος 6

Παπου­τσής Γεώρ­γιος 4

Αχλα­διώ­της Γεώρ­γιος 3

ΣΥΜΗ 17 ΕΔΡΕΣ

Παπα­κα­λο­δού­κας Ελ. 10

Σκια­θί­της Αγα­πη­τός 4

Τσα­βα­ρής Ηλίας 3

ΤΗΛΟΣ 13 ΕΔΡΕΣ

Καμμά-Αλειφέρη Μαρία 7

Χατζη­φού­ντας Εμμα­νουήλ 6

ΧΑΛΚΗ 13 ΕΔΡΕΣ

Φρα­γκά­κης Ευάγ­γε­λος 7

Στα­μα­τιά­δης Μιχαήλ 6

ΚΩΣ 33 ΕΔΡΕΣ

Νικη­τα­ράς Θεο­δό­σιος 15

Κυρί­τσης Γεώρ­γιος 12

Ρούφα-Έψιμου Ιωάννα 5

Μακρή Κυριακή (Κική) 1

ΝΙΣΥΡΟΣ 13 ΕΔΡΕΣ

Κορω­ναίος Χρι­στο­φής 7

Γιαν­νά­κης Πανα­γιώ­της 6

ΚΑΣΟΣ 13 ΕΔΡΕΣ

Ερω­τό­κρι­τος Μιχαήλ 8

Νικο­λά­κης Εμμα­νουήλ 5

ΚΑΡΠΑΘΟΣ 21 ΕΔΡΕΣ

Νισύ­ριος Ιωάννης 8

Καπε­τα­νά­κης Εμμα­νουήλ 7

Τσα­μπου­νιε­ρά­κης Μιχαήλ 6

ΑΓΑΘΟΝΗΣΙ 13 ΕΔΡΕΣ

ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΚΟΤΤΟΡΟΣ 13

ΑΣΤΥΠΑΛΑΙΑ 13 ΕΔΡΕΣ

Κομη­νέας Νικό­λαος 6

Καμπούρη Μαρία 4

Λαπατάς Βλάσιος 3

ΚΑΛΥΜΝΟΣ 27 ΕΔΡΕΣ

Δια­κο­μι­χά­λης Δημή­τριος 6

Μαστρο­κού­κος Ιωάννης 6

Γαλου­ζής Ιωάννης 6

Μαύρος Γεώρ­γιος 5

Μπούκης Μιχαήλ 3

Χούλλης Σακελ­λά­ριος 1

ΛΕΙΨΟΙ 13 ΕΔΡΕΣ

Μάγγος Φώτιος 13

ΛΕΡΟΣ 21 ΕΔΡΕΣ

Κόλιας Μιχαήλ 8

Παυλής Γεώρ­γιος 5

Λου­λου­διάς Στυ­λια­νός 5

Σορο­κά­κης Ιωάννης 3

ΠΑΤΜΟΣ 17 ΕΔΡΕΣ

Πέντες Ελευ­θέ­ριος 5

Στόικος Γρη­γό­ριος 7

Τσα­μπα­λά­κης Νικήτας 3

Γρύλλης Εμμα­νουήλ 1

Βέργος Πανα­γιώ­της 1