Καταστροφικές Πυρκαγιές στη Ρόδο: Αποκαλυπτική ανάλυση για τον τουριστικό τομέα

Οι κα­τα­στρο­φι­κές φω­τιές των τε­λευ­ταί­ων 23 ετών στην Ελ­λά­δα έγι­ναν αντι­κεί­με­νο ανά­λυ­σης από την εται­ρεία GBR Consulting. Πόσο επη­ρέ­α­σαν τον του­ρι­στι­κό τομέα οι πυρ­κα­γιές στη Ρόδο.

Βίκη Βα­μιε­δά­κη

Άκρως απο­κα­λυ­πτι­κή είναι η ανά­λυ­ση της εται­ρεί­ας του­ρι­στι­κών με­λε­τών GBR Consulting για τις κα­τα­στρο­φι­κές πυρ­κα­γιές στη χώρα μας κατά την πε­ρί­ο­δο 2000 – 2023, κατά την οποία κά­η­καν συ­νο­λι­κά 11.000 τε­τρα­γω­νι­κά χι­λιό­με­τρα συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων πε­ριο­χών που επλή­γη­σαν πολ­λές φορές.

Η εται­ρεία κα­τα­γρά­φει με κάθε λε­πτο­μέ­ρεια τι έγινε στη Ρόδο, εστιά­ζο­ντας στις του­ρι­στι­κές υπο­δο­μές και τα όσα συ­νέ­βη­σαν και είχαν σχέση με τον του­ρι­σμό. Όπως ανα­φέ­ρει η με­λέ­τη η Ρόδος επλή­γη από μια κα­τα­στρο­φι­κή πυρ­κα­γιά, η οποία μαί­νο­νταν το νησί για 10 ημέ­ρες από τις 18 έως τις 27 Ιου­λί­ου 2023 κα­τα­στρέ­φο­ντας έκτα­ση που αντι­στοι­χεί στο 14,5% της συ­νο­λι­κής επι­φά­νειας του νη­σιού. Συ­νο­λι­κά κά­η­καν 203 τε­τρα­γω­νι­κά χι­λιό­με­τρα, επη­ρε­ά­ζο­ντας σο­βα­ρά τις το­πι­κές κοι­νω­νί­ες και τον του­ρι­στι­κό τομέα. Πιο ανα­λυ­τι­κά, τα χωριά Κιο­τά­ρι, Πλημ­μί­ρι, Λάρ­δος, Λίν­δος, Πεύκη και Βλυχά επλή­γη­σαν σο­βα­ρά ανα­γκά­ζο­ντας χι­λιά­δες αν­θρώ­πους να απο­μα­κρυν­θούν, στη με­γα­λύ­τε­ρη επι­χεί­ρη­ση εκ­κέ­νω­σης που έγινε ποτέ στην Ελ­λά­δα, ενώ οι ισχυ­ροί, με­τα­βαλ­λό­με­νοι άνε­μοι τα­λαι­πώ­ρη­σαν τις επι­χει­ρή­σεις πυ­ρό­σβε­σης. Συ­νο­λι­κά πε­ρί­που 19.000 άν­θρω­ποι, κυ­ρί­ως του­ρί­στες, με­τα­φέρ­θη­καν σε ασφά­λεια, εκ των οποί­ων 16.000 μέσω ξηράς και πε­ρί­που 3.000 δια θα­λάσ­σης.

Οι φω­το­γρα­φί­ες των χι­λιά­δων πα­ρα­θε­ρι­στών που εγκα­τέ­λει­ψαν τα κα­τα­λύ­μα­τα τους, με­τα­δό­θη­καν σε όλο τον κόσμο. Βρή­καν στέγη σε άλλα ξε­νο­δο­χεία, συ­νε­δρια­κά κέ­ντρα, κλει­στά στά­δια, σχο­λεία και γυ­μνα­στή­ρια, ενώ οι το­πι­κές κοι­νό­τη­τες φρό­ντι­σαν για την πα­ρο­χή φα­γη­τού, εγκα­τα­στά­σε­ων ύπνου και σε ορι­σμέ­νες πε­ρι­πτώ­σεις άνοι­ξαν ακόμη και τα δικά τους σπί­τια.

Πόσα ξε­νο­δο­χεία επη­ρε­ά­στη­καν από τις φω­τιές

Η ανά­λυ­ση της GBR Consulting δεί­χνει ότι 84 ξε­νο­δο­χεία που δια­θέ­τουν πε­ρί­που 9.500 δω­μά­τια επη­ρε­ά­στη­καν από τις πυρ­κα­γιές στη Ρόδο. Το νού­με­ρο αυτό αντι­προ­σω­πεύ­ει το 16% του συ­νό­λου των ξε­νο­δο­χεί­ων και το 19% της συ­νο­λι­κής δυ­να­μι­κό­τη­τας ξε­νο­δο­χεια­κών δω­μα­τί­ων στο νησί της Ρόδου. Ση­μαί­νει επί­σης ότι το 84% των ξε­νο­δο­χεί­ων και το 81% των δω­μα­τί­ων του νη­σιού δεν επη­ρε­ά­στη­καν άμεσα. Ο με­γα­λύ­τε­ρος όγκος ξε­νο­δο­χεί­ων βρί­σκο­νται στη βο­ρειο­α­να­το­λι­κή και δυ­τι­κή πλευ­ρά της Ρόδου, όπου βρί­σκε­ται και το διε­θνές αε­ρο­δρό­μιο.

Ο αριθ­μός των πτή­σε­ων στο αε­ρο­δρό­μιο του νη­σιού μειώ­θη­κε ση­μα­ντι­κά καθώς οι αε­ρο­με­τα­φο­ρείς ανα­γκά­στη­καν να ακυ­ρώ­σουν τις πτή­σεις τους. Αυτή τη στιγ­μή δεν υπάρ­χει φωτιά στη Ρόδο και οι ξε­νο­δό­χοι ερ­γά­ζο­νται όλο το ει­κο­σι­τε­τρά­ω­ρο για να ανοί­ξουν ξανά τα κα­τα­λύ­μα­τα τους και να υπο­δε­χτούν τους επι­σκέ­πτες. Η με­λέ­τη ση­μειώ­νει ότι, οι πυρ­κα­γιές έχουν προ­κα­λέ­σει πολλά δεινά στην το­πι­κή κοι­νω­νία και ορι­σμέ­νοι έχουν χάσει τα πάντα. Σή­με­ρα η Ρόδος είναι ένας ασφα­λής προ­ο­ρι­σμός.

Τι θα γίνει στο μέλ­λον

Η ανά­λυ­ση της GBR το­νί­ζει ότι σε μια χώρα όπου σύμ­φω­να με το Πα­γκό­σμιο Συμ­βού­λιο Του­ρι­σμού και Τα­ξι­δί­ων (WTTC) το 20,7% (2019) και το 18,5% (2022) του ΑΕΠ πα­ρά­γο­νται από τον του­ρι­στι­κό τομέα, η προ­στα­σία του φυ­σι­κού της πε­ρι­βάλ­λο­ντος θα πρέ­πει να έχει την υψη­λό­τε­ρη προ­τε­ραιό­τη­τα με την ανά­πτυ­ξη και την εφαρ­μο­γή ενός σχε­δί­ου όσον αφορά:

πρό­λη­ψη: πυρ­κα­γιές και δια­χεί­ρι­ση καυ­σί­μων, εκ­παί­δευ­ση και ευαι­σθη­το­ποί­η­ση του κοι­νού, επι­βο­λή κα­νο­νι­σμών πυ­ρα­σφά­λειας, εκτι­μή­σεις κιν­δύ­νου και χαρ­το­γρά­φη­ση, έρευ­να και τε­χνο­λο­γία

ανί­χνευ­ση: τε­χνο­λο­γί­ες ανί­χνευ­σης δα­σι­κών πυρ­κα­γιών όπως δο­ρυ­φο­ρι­κή τη­λε­πι­σκό­πη­ση, drones, τε­χνη­τή νοη­μο­σύ­νη, δί­κτυα αι­σθη­τή­ρων που βα­σί­ζο­νται στο IoT, πλατ­φόρ­μες ανταλ­λα­γής πλη­ρο­φο­ριών κ.λπ.

αντα­πό­κρι­ση: επέν­δυ­ση σε πό­ρους πυ­ρό­σβε­σης για άμεση αντί­δρα­ση, απο­τε­λε­σμα­τι­κά σχέ­δια εκ­κέ­νω­σης και δια­δρο­μές, συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων κα­τα­φυ­γί­ων, μέσων με­τα­φο­ράς, κα­να­λιών επι­κοι­νω­νί­ας, προ­μή­θειες έκτα­κτης ανά­γκης κ.λπ.

Η με­λέ­τη κα­τα­λή­γει ανα­φέ­ρο­ντας ότι «Η κλι­μα­τι­κή αλ­λα­γή δεν απο­τε­λεί δι­καιο­λο­γία για να μην ανα­πτυ­χθεί μια ολο­κλη­ρω­μέ­νη στρα­τη­γι­κή δια­χεί­ρι­σης πυρ­κα­γιών. Η αντι­με­τώ­πι­ση της κλι­μα­τι­κής αλ­λα­γής και των επι­πτώ­σε­ών της είναι ζω­τι­κής ση­μα­σί­ας για τον με­τρια­σμό του κιν­δύ­νου των δα­σι­κών πυρ­κα­γιών. Μια έκ­θε­ση του Πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κού Προ­γράμ­μα­τος του ΟΗΕ (UNEP) του πε­ρα­σμέ­νου έτους, ανέ­φε­ρε ότι η κλι­μα­τι­κή αλ­λα­γή και οι αλ­λα­γές στη χρήση γης θα κά­νουν τις δα­σι­κές πυρ­κα­γιές πιο συ­χνές και έντο­νες με πα­γκό­σμια αύ­ξη­ση των ακραί­ων πυρ­κα­γιών έως και 14% έως το 2030, 30% έως το 2050 και το 50 % μέχρι το τέλος του αιώνα. Η έκ­θε­ση ανα­φέ­ρει ότι οι κυ­βερ­νή­σεις δεν είναι προ­ε­τοι­μα­σμέ­νες και ζητά ρι­ζι­κή αλ­λα­γή στις κρα­τι­κές δα­πά­νες για τις πυρ­κα­γιές, με­τα­το­πί­ζο­ντας τις επεν­δύ­σεις τους από την αντι­με­τώ­πι­ση, στην πρό­λη­ψη και την ετοι­μό­τη­τα».

Τι έγινε εκτός Ρόδου φέτος

Η με­λέ­τη της GBR, κα­τα­γρά­φει ότι φέτος, έχει κα­τα­στρα­φεί μέχρι στιγ­μής έκτα­ση 543 τε­τρα­γω­νι­κών χι­λιο­μέ­τρων με 117 τε­τρα­γω­νι­κά χι­λιό­με­τρα στη Μάν­δρα δυ­τι­κής Ατ­τι­κής, 39 τε­τρα­γω­νι­κά χι­λιό­με­τρα ανα­το­λι­κής Ατ­τι­κής, κοντά στον Νέο Κου­βα­ρά, 87 τε­τρα­γω­νι­κά χι­λιό­με­τρα κοντά στο Βόλο, όπου επί­σης επλή­γη στρα­τιω­τι­κή βάση, 23 τε­τρα­γω­νι­κά χι­λιό­με­τρα βό­ρεια Κέρ­κυ­ρα, σχε­δόν 17 τε­τρα­γω­νι­κά χι­λιό­με­τρα στη βό­ρεια Πε­λο­πόν­νη­σο κοντά στο Αίγιο, 13 τε­τρα­γω­νι­κά χι­λιό­με­τρα στην πε­ριο­χή του Λου­τρα­κί­ου και 21 τε­τρα­γω­νι­κά χι­λιό­με­τρα νό­τιας Εύ­βοιας κοντά στην Κά­ρυ­στο, όπου συ­νε­τρί­βη πυ­ρο­σβε­στι­κό αε­ρο­σκά­φος σκο­τώ­νο­ντας 2 νε­α­ρούς πι­λό­τους.

Οι πυρ­κα­γιές από το 2000

Την πε­ρί­ο­δο 2000 – 2023 κά­η­καν συ­νο­λι­κά 11.000 τε­τρα­γω­νι­κά χι­λιό­με­τρα συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων πε­ριο­χών που επλή­γη­σαν πολ­λές φορές. Σε ό,τι αφορά τις αι­τί­ες, οι πυρ­κα­γιές του 2018 στην Ατ­τι­κή ήταν οι δεύ­τε­ρες πιο θα­να­τη­φό­ρες πα­γκο­σμί­ως την πε­ρί­ο­δο 2000 – 2023 με 104 θύ­μα­τα καθώς η φωτιά στην Πε­ντέ­λη επε­κτά­θη­κε γρή­γο­ρα προς την πα­ρα­λία λόγω των ισχυ­ρών ανέ­μων που έκαι­γαν τμή­μα­τα του Νέου Βου­τζά, του Μάτι και του Κόκ­κι­νου Λι­μα­νιού βό­ρεια της πόλης της Ρα­φή­νας.

Το 2019 κυ­κλο­φό­ρη­σε μια δο­κι­μα­στι­κή έκ­δο­ση του συ­στή­μα­τος μη­νυ­μά­των 112 που επι­τρέ­πει στις αρχές να στέλ­νουν μη­νύ­μα­τα προει­δο­ποί­η­σης και οδη­γί­ες σε κι­νη­τά τη­λέ­φω­να που βρί­σκο­νται σε πλη­γεί­σες πε­ριο­χές σε πε­ρί­πτω­ση έκτα­κτης ανά­γκης (σει­σμοί, πυρ­κα­γιές, πλημ­μύ­ρες, έντο­να και­ρι­κά φαι­νό­με­να, COVID-19, επι­κίν­δυ­να διαρ­ρο­ές αε­ρί­ου κ.λπ.). Το σύ­στη­μα τέ­θη­κε σε πλήρη λει­τουρ­γία τον Ια­νουά­ριο του 2020.

Όσον αφορά την κα­μέ­νη γη, οι χει­ρό­τε­ρες επο­χές πυρ­κα­γιών τα τε­λευ­ταία 13 χρό­νια κα­τα­γρά­φη­καν κατά τα έτη 2000, 2007 και 2021 με απώ­λειες ζωών και θέ­το­ντας σε κίν­δυ­νο την αν­θρώ­πι­νη υγεία και ασφά­λεια, κα­τα­στρέ­φο­ντας δάση, γε­ωρ­γι­κές εκτά­σεις, άγρια ζωή, ζώα, υπο­δο­μές, κτί­ρια, εγκα­τα­στά­σεις ανα­ψυ­χής και του­ρι­σμού και άλλα στοι­χεία.

Το 2000 κά­η­καν συ­νο­λι­κά σχε­δόν 1.600 τε­τρα­γω­νι­κά χι­λιό­με­τρα. Οι πυρ­κα­γιές στη Σάμο κα­τέ­στρε­ψαν με­γά­λο μέρος του νη­σιού του Αι­γαί­ου, ενώ επλή­γη­σαν ση­μα­ντι­κά και οι πε­ρι­φε­ρεια­κές ενό­τη­τες Κο­ρίν­θου, Φθιώ­τι­δας και Λά­ρι­σας.

Το 2007 μια έκτα­ση άνω των 2.600 τε­τρα­γω­νι­κών χι­λιο­μέ­τρων κα­τα­στρά­φη­κε λόγω των πυρ­κα­γιών κυ­ρί­ως στη δυ­τι­κή και νότια Πε­λο­πόν­νη­σο καθώς και στη νότια Εύ­βοια. Το κα­λο­καί­ρι του 2007 χτυ­πή­θη­κε από τρία δια­δο­χι­κά κύ­μα­τα καύ­σω­να άνω των 40 °C και έντο­νη ξη­ρα­σία. Συ­νο­λι­κά 84 άν­θρω­ποι έχα­σαν τη ζωή τους εξαι­τί­ας των πυρ­κα­γιών, με­τα­ξύ των οποί­ων και αρ­κε­τοί πυ­ρο­σβέ­στες.

Οι πυρ­κα­γιές του 2021 έκα­ψαν πε­ρισ­σό­τε­ρα από 1.300 τε­τρα­γω­νι­κά χι­λιό­με­τρα δα­σι­κής και καλ­λιερ­γή­σι­μης γης κυ­ρί­ως κατά τη διάρ­κεια του ιστο­ρι­κού καύ­σω­να του Αυ­γού­στου με θερ­μο­κρα­σί­ες που άγ­γι­ζαν τους 47,1 °C. Οι με­γα­λύ­τε­ρες πυρ­κα­γιές ση­μειώ­θη­καν στην Ατ­τι­κή, την Ολυ­μπία, τη Μεσ­ση­νία και οι πιο κα­τα­στρο­φι­κές στη βό­ρεια Εύ­βοια, όπου τα οχη­μα­τα­γω­γά πλοία χρειά­στη­καν να απο­μα­κρύ­νουν πε­ρί­που 2.000 αν­θρώ­πους. Μόνο στη βό­ρεια Εύ­βοια κά­η­καν πε­ρί­που 500 τε­τρα­γω­νι­κά χι­λιό­με­τρα ξυ­λεί­ας ή σχε­δόν το 14% της συ­νο­λι­κής επι­φά­νειας του νη­σιού. Συ­νο­λι­κά σκο­τώ­θη­καν 3 άτομα.

Πηγή news247.gr