Σημαντικά τα νέα αρχαιολογικά ευρήματα στο ναυάγιο των Αντικυθήρων

Πλού­σια σε ευ­ρή­μα­τα ήταν η δεύ­τε­ρη πε­ρί­ο­δος (23 Μαΐου – 15 Ιου­νί­ου 2022) της υπο­βρύ­χιας αρ­χαιο­λο­γι­κής έρευ­νας στο ναυά­γιο των Αντι­κυ­θή­ρων, στο πλαί­σιο του πε­ντα­ε­τούς προ­γράμ­μα­τος 2021-2025. Όπως ανα­φέ­ρει ανα­κοί­νω­ση του ΥΠΠΟΑ, με­τα­ξύ των νέων ευ­ρη­μά­των πε­ρι­λαμ­βά­νο­νται:

“- Μαρ­μά­ρι­νη βάση αγάλ­μα­τος της οποί­ας σώ­ζο­νται και τα δύο γυμνά κάτω άκρα αν­θρώ­πι­νης μορ­φής, κα­λυμ­μέ­νη με παχύ στρώ­μα θα­λάσ­σιου επί­πα­γου. Για τον λόγο αυτό δεν είναι δυ­να­τή η λε­πτο­με­ρής πε­ρι­γρα­φή.

– Μαρ­μά­ρι­νο υπερ­φυ­σι­κό κε­φά­λι αν­δρι­κής γε­νειο­φό­ρου μορ­φής, η οποία εκ πρώ­της όψεως ταυ­τί­ζε­ται με τον ημί­θεο Ηρα­κλή του τύπου Farnese, του λε­γό­με­νου «Ηρα­κλή των Αντι­κυ­θή­ρων», και είναι πι­θα­νόν να ανή­κει στο ακέ­φα­λο άγαλ­μα αρ. 5742 του Εθνι­κού Αρ­χαιο­λο­γι­κού Μου­σεί­ου, το οποίο ανελ­κύ­στη­κε από τους σφουγ­γα­ρά­δες το 1900.

– Η με­γά­λη έκ­πλη­ξη έρ­χε­ται από τη ανεύ­ρε­ση δύο αν­θρώ­πι­νων δο­ντιών πάνω σε συ­μπα­γές συσ­σω­μά­τω­μα με ίχνη χαλ­κού, το οποίο δια του γε­νε­τι­κού υλι­κού του θα βοη­θή­σει στο προσ­διο­ρι­σμό του φύλου και άλλων γε­νε­τι­κών χα­ρα­κτη­ρι­στι­κών του αν­θρώ­που στον οποίο ανή­καν.

– Πλή­θος αντι­κει­μέ­νων από την εξαρ­τία του πλοί­ου, όπως χάλ­κι­να και σι­δε­ρέ­νια καρ­φιά, καθώς και ο μο­λύ­βδι­νος στύ­πος ξύ­λι­νης άγκυ­ρας, αλλά και με­ταλ­λι­κές άμορ­φες μάζες κα­λυμ­μέ­νες από σκλη­ρό θα­λάσ­σιο επί­πα­γο, που κρύ­βουν τα δικά τους μυ­στι­κά, που μόνο με ακτι­νο­γρα­φία μπο­ρούν να εξι­χνια­στούν και να εντο­πι­στούν τυχόν υπάρ­χου­σες συμ­βο­λι­κές πα­ρα­στά­σεις. Οι αρ­χαιό­τη­τες με­τα­φέρ­θη­καν με ασφά­λεια από τα Αντι­κύ­θη­ρα στις εγκα­τα­στά­σεις της Εφο­ρεί­ας Ενα­λί­ων Αρ­χαιο­τή­των κα­ταλ­λή­λως συ­σκευα­σμέ­να σύμ­φω­να με τις οδη­γί­ες του Τμή­μα­τος Συ­ντή­ρη­σης της Εφο­ρεί­ας”.

Σύμ­φω­να με την ίδια ανα­κοί­νω­ση, η απο­στο­λή ξε­κί­νη­σε με την ανέλ­κυ­ση ογκω­δών βρά­χων βά­ρους πολ­λών τόνων, οι οποί­οι κά­λυ­πταν τμήμα του ναυα­γί­ου. Κατά τη φάση αυτή χρη­σι­μο­ποι­ή­θη­καν ει­δι­κοί σάκοι ανέλ­κυ­σης από τον βυθό, με την και­νο­το­μία της εφαρ­μο­γής του συ­στή­μα­τος πλή­ρω­σης αέρα από το σκά­φος, που ανέ­πτυ­ξε η ομάδα της Hublot Xplorations. Η έρευ­να, που τελεί υπό την αι­γί­δα της Προ­έ­δρου της Δη­μο­κρα­τί­ας, διε­ξά­γε­ται από την Ελ­βε­τι­κή Αρ­χαιο­λο­γι­κή Σχολή στην Ελ­λά­δα, υπό τη διεύ­θυν­ση της Δρος Αγ­γε­λι­κής Γ. Σί­μω­σι, προϊ­στα­μέ­νης της Εφο­ρεί­ας Αρ­χαιο­τή­των Εύ­βοιας, και του κα­θη­γη­τή Κλα­σι­κής Αρ­χαιο­λο­γί­ας του Πα­νε­πι­στη­μί­ου της Γε­νεύ­ης Lorenz Baumer, υπό την επο­πτεία της Εφο­ρεί­ας Ενα­λί­ων Αρ­χαιο­τή­των. Εκτός από τους διευ­θυ­ντές της έρευ­νας, στην απο­στο­λή συμ­με­τεί­χαν ο κα­θη­γη­τής του Πα­νε­πι­στη­μί­ου της Βε­νε­τί­ας Carlo Beltrame και η ερευ­νή­τρια του ίδιου πα­νε­πι­στη­μί­ου Δρ. Elisa Costa, ο Ορέ­στης Μα­νού­σος και ο Δρ. Isaac Ogloblin, ο συ­νερ­γα­ζό­με­νος ερευ­νη­τής του Πα­νε­πι­στη­μί­ου της Γε­νεύ­ης Αλέ­ξαν­δρος Σω­τη­ρί­ου, ο οποί­ος δι­ηύ­θυ­νε την επι­χεί­ρη­ση πε­δί­ου, οι δύτες Χάρης Μή­τρου, Νίκος Γιαν­νου­λά­κης και Δη­μή­τρης Ρω­μιός. Πα­ράλ­λη­λα, έλα­βαν μέρος και τέσ­σε­ρα έμπει­ρα στε­λέ­χη της Μο­νά­δας Υπο­βρυ­χί­ων Απο­στο­λών (ΜΥΑ) του Λι­με­νι­κού Σώ­μα­τος – Ελ­λη­νι­κής Ακτο­φυ­λα­κής, οι ‘Αρης Μα­χαι­ρί­δης, Δη­μή­τρης Χα­τζηα­σλάν, Δη­μή­τρης Κιώ­σης και Γιώρ­γος Λυ­τρί­βης.

Για τη διε­ξα­γω­γή της υπο­βρύ­χιας έρευ­νας και ανα­σκα­φής έγι­ναν κα­τα­δύ­σεις από εξει­δι­κευ­μέ­νο κα­τα­δυό­με­νο προ­σω­πι­κό, με τη χρήση συ­σκευών κα­τά­δυ­σης μει­κτών αε­ρί­ων. Στο κα­τα­δυ­τι­κό έργο συ­νέ­δρα­μαν εκτός από τους δύτες του Λι­με­νι­κού Σώ­μα­τος, επι­στη­μο­νι­κό και τε­χνι­κό προ­σω­πι­κό του τμή­μα­τος έρευ­νας και ανά­πτυ­ξης της εται­ρεί­ας Ηublot, και το ει­δι­κό πλοίο TYPHOON, το οποίο διέ­θε­σε το Κοι­νω­φε­λές Ίδρυ­μα Αθα­να­σί­ου Κ. Λα­σκα­ρί­δη. Η κα­τα­δυ­τι­κή προ­σπά­θεια υπο­στη­ρί­χθη­κε από το πλή­ρω­μα του Typhoon υπό τον συ­ντο­νι­σμό του αντι­ναυάρ­χου ε.α. Αλέ­ξαν­δρου Πα­λα­τια­νού και από την ομάδα της Hublot Xplorations με τους Mathias Buttet, Michel Blumenthal, Aloïs Aebischer και Diego Carven. Η επο­πτεία της έρευ­νας έγινε από την κα­τα­δυό­με­νη αρ­χι­τέ­κτο­να της Εφο­ρεί­ας Ενα­λί­ων Αρ­χαιο­τή­των Αι­κα­τε­ρί­νη Τα­γω­νί­δου.

Η Σχολή Θε­τι­κών Επι­στη­μών του Πα­νε­πι­στη­μί­ου της Γε­νεύ­ης (Ερ­γα­στή­ριο Κρυ­σταλ­λο­γρα­φί­ας και Τμήμα Επι­στη­μών της Γης) διέ­θε­σε ερ­γα­στη­ρια­κό εξο­πλι­σμό για την πραγ­μα­το­ποί­η­ση επι­τό­πιων ανα­λύ­σε­ων. Κύ­ριοι χο­ρη­γοί της έρευ­νας είναι το Ίδρυ­μα Αι­κα­τε­ρί­νης Λα­σκα­ρί­δη και η Ελ­βε­τι­κή ωρο­λο­γο­ποι­ία Hublot. Την έρευ­να υπο­στή­ρι­ξαν, επί­σης, το ελ­βε­τι­κό ίδρυ­μα Nereus Research, που ιδρύ­θη­κε με κύριο σκοπό τη στή­ρι­ξη της έρευ­νας των Αντι­κυ­θή­ρων, καθώς και την Cosmote ως χο­ρη­γός επι­κοι­νω­νί­ας της έρευ­νας. Όπως κα­τα­λή­γει η ανα­κοί­νω­ση του ΥΠΠΟΑ, ευ­χα­ρι­στί­ες οφεί­λο­νται προ­σω­πι­κά στον Πάνο Λα­σκα­ρί­δη και τον δή­μαρ­χο Κυ­θή­ρων Ευ­στρά­τιο Χαρ­χα­λά­κη, για την συ­νε­χή υπο­στή­ρι­ξη της αρ­χαιο­λο­γι­κής έρευ­νας. Στα­θε­ροί υπο­στη­ρι­κτές του προ­γράμ­μα­τος οι κά­τοι­κοι των Κυ­θή­ρων και των Αντι­κυ­θή­ρων.

Η επί­ση­μη ιστο­σε­λί­δα του ερευ­νη­τι­κού προ­γράμ­μα­τος είναι antikythera.org.gr

Πηγή ΑΠΕ-ΜΠΕ