“Προσοχή! Κυκλοφορούν απατεώνες” – Άρθρο Ιωάννη Φλεβάρη για την ηλεκτρονική απάτη

Αγα­πη­τοί μου φίλοι προσοχή! Δια­στά­σεις χιο­νο­στι­βά­δας έχουν πάρει στη Ρόδο και στα νησιά μας φαι­νό­μενα ηλε­κτρο­νι­κής απάτης και έχουν κάνει φτερά δεκάδες χιλιά­δες ευρώ από τους τρα­πε­ζι­κούς λογα­ρια­σμούς ανυ­πο­ψί­α­στων συμπο­λι­τών μας που με ιδρώτα και κόπο απο­τα­μί­ευ­σαν τις οικο­νο­μίες τους, τις οποίες υπε­ξαί­ρε­σαν και έβαλαν στην τσέπη κάποιοι επι­τή­δειοι.

Πως όμως επι­τυγ­χά­νουν το δόλιο σχέδιό τους και πραγ­μα­το­ποιούν την απάτη;

Ο τρόπος με μικρές παραλ­λα­γές ανά περί­πτωση είναι παρό­μοιος.

Χτυπάει το κινητό σας τηλέ­φωνο. Ο αριθμός που σας καλεί είναι άγνω­στος.

Μόλις απα­ντή­σετε μια σταθερή και ευγε­νική φωνή που υπο­δη­λώ­νει καλή γνώση της ελλη­νι­κής γλώσσας και αυτο­πε­ποί­θηση του καλού­ντος θα σας προ­σφω­νή­σει με το μικρό σας όνομα ή το επίθετό σας σα να επρό­κειτο για κάποιο γνωστό σας πρόσωπο με κάποια σχετική οικειό­τητα μαζί σας.

Ο κύριος Κώστας, Γιώργος, Μιχάλης κλπ; Η κυρία Μαρία, Κατε­ρίνα κλπ;

(Ο άγνω­στος δράστης της απάτης γνω­ρί­ζει το όνομά σας και τον αριθμό σας)

Μόλις απα­ντή­σετε κατα­φα­τικά στο ερώτημα αν είστε ο κύριος ή η κυρία τάδε, η φωνή από την άλλη άκρη του τηλε­φώ­νου ξεκι­νάει με αφο­πλι­στική οικειό­τητα το «παρα­μύθι» προ­σπα­θώ­ντας μεθο­δικά να σας παρα­πλα­νή­σει για να απο­σπά­σει κρί­σι­μες πλη­ρο­φο­ρίες γνω­ρί­ζο­ντας ήδη κάποια βασικά πράγ­ματα για εσάς μέσω πλη­ρο­φο­ριο­δότη ή μέσων κοι­νω­νι­κής δικτύ­ω­σης (π.χ. Facebook) ή πλη­ρο­φο­ριών τηλε­φω­νι­κού κατα­λό­γου.

«Κυρία Μαρία με θυμάσαι; Είμαι ο Γιώργος!»

Όπως είναι λογικό θα ρωτή­σετε «Ποιος Γιώργος;»

Ακόμα χει­ρό­τερα αν δεν ρωτή­σετε, ή νομί­σετε ότι γνω­ρί­σατε κάποια φωνή ή προ­λά­βετε να ανα­φέ­ρετε κάποιο επίθετο όπως «Α, ο Γιώργος τάδε…»

Τότε ο επι­τή­δειος δράστης, βασικό μέλος μιας εγκλη­μα­τι­κής οργά­νω­σης που τελεί κατ’ επάγ­γελμα και κατά συνή­θεια κακουρ­γη­μα­τι­κές απάτες θα επι­διώ­ξει μέσω της επαγ­γελ­μα­τι­κής σας δρα­στη­ριό­τη­τας, την οποία γνω­ρί­ζει, να απο­κτή­σει πρό­σβαση σε τρα­πε­ζικό σας λογα­ρια­σμό και σε κωδι­κούς για να «κάνουν τα χρήματά σας φτερά» σε δευ­τε­ρό­λε­πτα!

«Πήρα να ρωτήσω για τα ενοι­κια­ζό­μενα δωμάτια σας!» Θα πει λόγου χάρη ο δράστης εάν «χτυ­πή­σει» έναν ανυ­πο­ψί­α­στο επαγ­γελ­μα­τία που δια­τη­ρεί οικο­γε­νειακή επι­χεί­ρηση αυτής της μορφής.

«Θέλω να κλείσω δωμάτιο για δέκα μέρες επειδή έχω ξανάρ­θει και μου άρεσε.»

Ο επαγ­γελ­μα­τίας ελέγχει τις δια­θέ­σι­μες ημε­ρο­μη­νίες και τελικά κλείνει και κοστο­λο­γεί το χρονικό διά­στημα που ο απα­τε­ώ­νας θα έρθει τάχα για δια­κο­πές.

«Θέλω να πληρώσω με e-banking.» Θα πει το μέλος της σπείρας. «Δώστε μου σας παρα­καλώ τα στοι­χεία σας και το ΙΒΑΝ του λογα­ρια­σμού σας.»

Στο σημείο αυτό ξεκι­νάει η δεύτερη και πλέον κρίσιμη φάση της απάτης.

Μόλις ο επαγ­γελ­μα­τίας δώσει το IBAN, ο δράστης θα ζητήσει το user name διότι όπως θα σας πει χρη­σι­μο­ποιεί την ηλε­κτρο­νική πλατ­φόρμα e-wallet ή κάτι αντί­στοιχο. Ο επαγ­γελ­μα­τίας γνω­ρί­ζο­ντας ότι δεν δίνει password δηλαδή τους ισχυ­ρούς προ­σω­πι­κούς κωδι­κούς αλλά μόνο το όνομα χρήστη δια­πράτ­τει το μοιραίο λάθος και ανα­κοι­νώ­νει στον άγνωστο το user name.

Τότε λαμ­βά­νει στο κινητό του τηλέ­φωνο τύπου smartphone μήνυμα δήθεν από την Χ τράπεζα από την οποία ο απα­τε­ώ­νας είπε ότι θα στείλει τα χρήματα, το οποίο τον παρα­πέ­μπει σε κάποιο link που ανα­φέ­ρει «πατήστε για την αποδοχή και την είσπραξη των χρη­μά­των». Το μήνυμα αυτό στέλνει ο ίδιος ο δράστης πλα­στο­γρα­φώ­ντας τα στοι­χεία της Τρά­πε­ζας.

Μόλις ο επαγ­γελ­μα­τίας ή το οποιο­δή­ποτε θύμα της απάτης απο­δε­χθεί και «πατήσει» το ling, η παρά­σταση λαμ­βά­νει τέλος διότι δυστυ­χώς η απάτη έχει ολο­κλη­ρω­θεί και όσα χρήματα έχει μέσα ο λογα­ρια­σμός του ανυ­πο­ψί­α­στου πολίτη θα εξα­φα­νι­στούν!

Βέβαια ο επι­τή­δειος μπορεί να εκμαιεύ­σει απευ­θείας τους κωδι­κούς από το θύμα ή να στείλει μήνυμα επι­βε­βαί­ω­σης ζητώ­ντας όμως το pin ή αριθ­μούς επα­να­φο­ράς κωδι­κούς.

Στη συνέ­χεια μέσω του αρχικού λογα­ρια­σμού της σπείρας τα χρήματά σας θα δια­νε­μη­θούν με χρήση καρτών ανά­λη­ψης που δια­θέ­τει ή εξα­γο­ρά­ζει το κύκλωμα σε δια­φό­ρους, σε διά­φο­ρους άλλους λογα­ρια­σμούς και θα εισπρα­χθούν με τις κάρτες που είτε είναι κλεμ­μέ­νες είτε εκδό­θη­καν από πρόσωπα που δεν μπορούν να εντο­πι­στούν.

Όταν ο άτυχος συμπο­λί­της μας δια­πι­στώ­σει ότι έπεσε θύμα απάτης και έχασε τις οικο­νο­μίες του ή πολύ χει­ρό­τερα τους κόπους μιας ζωής είναι ήδη πολύ αργά. Το μόνο που μπορεί να βρει είναι ότι τα χρήματα του μετα­κι­νή­θη­καν αρχικά σε λογα­ρια­σμό ενός αγνώ­στου, που κανείς δεν μπορεί να εντο­πί­σει και στη συνέ­χεια δια­μοι­ρά­στηκε σε κάρτες αντι­στοί­χου προφίλ.

Αυτός είναι με λίγα λόγια ο μηχα­νι­σμός της απάτης και είναι τραγικό το γεγονός ότι συνεχώς οι υπη­ρε­σίες δίωξης ηλε­κτρο­νι­κού εγκλή­μα­τος, τα αστυ­νο­μικά τμήματα καθώς και οι εισαγ­γε­λι­κές και δικα­στι­κές αρχές ασχο­λού­νται με αντί­στοιχα περι­στα­τικά στην περιοχή μας και παντού.

Παραλ­λα­γές του παρα­πάνω ηλε­κτρο­νι­κού ψαρέ­μα­τος υπάρ­χουν πολλές και δια­φο­ρο­ποιού­νται ανάλογα με το επάγ­γελμα, τη δρα­στη­ριό­τητα και το πρόσωπο του υπο­ψη­φίου θύματος. Προσοχή!

Το παρα­πάνω παρά­δειγμα δεν αντι­στοι­χεί σε υπαρκτά ονόματα και χρη­σι­μο­ποιεί­ται για να προει­δο­ποι­ή­σει τα ανυ­πο­ψί­α­στα θύματα αλλά δυστυ­χώς αντι­στοι­χεί σε υπαρκτή δράση κυκλω­μά­των που δια­πράτ­τουν καθη­με­ρινά κακουρ­γή­ματα. Το τελευ­ταίο διά­στημα έλαβα γνώση και χει­ρί­στηκα νομικά, αντί­στοιχα περι­στα­τικά τα οποία εμφα­νί­ζουν ανη­συ­χη­τική αυξη­τική τάση. Θεωρώ υπο­χρέ­ωσή μου να σας προει­δο­ποι­ήσω όλους προς απο­φυ­γήν της απάτης.

Ιωάννης Στ. Φλε­βά­ρης

Ανε­ξάρ­τη­τος Περι­φε­ρεια­κός Σύμ­βου­λος

Από­φοι­τος Νομικής

ΜSc Διε­θνείς Σχέσεις – MSc Αρχαίο Θέατρο

Υπο­ψή­φιος Διδά­κτωρ Πανε­πι­στη­μίου Αιγαίου

Δικη­γό­ρος Παρ’ Αρείω Πάγω