Ανατιμήσεις «φωτιά» σε αέριο, καύσιμα και τρόφιμα

Στα υψη­λό­τερα επίπεδα από το 2011 δια­μορ­φώ­θηκε ο πλη­θω­ρι­σμός τον Οκτώ­βριο, φτά­νο­ντας το 3,4%, με την εξέλιξη αυτή να οφεί­λε­ται αφενός στον υπερ­δι­πλα­σια­σμό της τιμής του φυσικού αερίου, στις πολύ μεγάλες αυξή­σεις στα καύσιμα, αλλά και στις ευρείες ανα­τι­μή­σεις που κατα­γρά­φο­νται πλέον σε πολλά τρόφιμα. Το τελευ­ταίο δε, ανα­μέ­νε­ται να προ­κα­λέ­σει ακόμη μεγα­λύ­τερη πίεση στα ευάλωτα οικο­νο­μικά νοι­κο­κυ­ριά, δεδο­μέ­νου του γεγο­νό­τος ότι το μεγα­λύ­τερο μέρος του προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού τους κατευ­θύ­νε­ται στην αγορά τρο­φί­μων.

Σύμφωνα με τα στοι­χεία που ανα­κοί­νωσε χθες η Ελλη­νική Στα­τι­στική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ), η τιμή του φυσικού αερίου έχει αυξηθεί μέσα σε ένα χρόνο κατά 132,3%, του πετρε­λαίου θέρ­μαν­σης κατά 45,9%, του ηλε­κτρι­κού ρεύ­μα­τος κατά 18,9%, των καυ­σί­μων κατά 22,3%. Σημα­ντι­κές ανα­τι­μή­σεις πλέον παρα­τη­ρού­νται και σε τρόφιμα. Στο ελαιό­λαδο και στα λαχα­νικά, που εδώ και μήνες βρί­σκο­νται σε τροχιά μεγάλων ανα­τι­μή­σεων και στα οποία η αύξηση τιμής είναι σε ετήσια βάση 22,1% και 9,3% αντι­στοί­χως, προ­στί­θε­νται και άλλα προ­ϊ­ό­ντα, όπως οι πατάτες, με την τιμή τους να είναι αυξη­μένη κατά 9,1%, το ψωμί κατά 3,9%, τα που­λε­ρικά κατά 8,5%, τα ψάρια κατά 7,9%. Συνο­λικά στην ομάδα «Δια­τροφή και μη αλκο­ο­λούχα ποτά» κατα­γρά­φε­ται αύξηση του δείκτη τιμών κατά 3% τον Οκτώ­βριο του 2021 σε σύγκριση με τον Οκτώ­βριο του 2020.

Το χει­ρό­τερο ίσως είναι ότι, παρά τις αρχικές προ­βλέ­ψεις για απο­κλι­μά­κωση του δείκτη τιμών κατα­να­λωτή προς το τέλος του τρέ­χο­ντος έτους, όλες οι ενδεί­ξεις συνη­γο­ρούν στο ακριβώς αντί­θετο. Σύμφωνα με εκπρο­σώ­πους μεγάλων αλυ­σί­δων σούπερ μάρκετ, ακόμη δεν έχουν περάσει στις τιμές κατα­να­λωτή όλες οι αυξή­σεις που περι­λαμ­βά­νο­νται στους τιμο­κα­τα­λό­γους που έχουν παρα­λά­βει από τους προ­μη­θευ­τές, αυξή­σεις που ανα­μέ­νε­ται να τις δούμε μέχρι το τέλος του 2021. Επίσης, εται­ρείες οι οποίες δεν έχουν προ­χω­ρή­σει ακόμη σε ανα­τι­μή­σεις, διότι είχαν απο­θέ­ματα σε πρώτες ύλες τις οποίες είχαν αγο­ρά­σει φθη­νό­τερα, θα προβούν σε αυξή­σεις τιμών τον επόμενο χρόνο.

Τα νέα από τη διεθνή οικο­νο­μική σκηνή κάθε άλλο παρά αισιο­δο­ξία επι­τρέ­πουν. Και αυτό διότι μπορεί να ξεκί­νησε η απο­κλι­μά­κωση της τιμής του φυσικού αερίου ύστερα από την απόφαση της Ρωσίας να αυξήσει τις προ­μή­θειες προς την Ευρώπη, όμως δεν παρα­τη­ρεί­ται ανάλογη απο­κλι­μά­κωση στις διε­θνείς τιμές σειράς βασικών πρώτων υλών για τρόφιμα. Ο δείκτης τιμών τρο­φί­μων του FAO (Οργα­νι­σμός Τρο­φί­μων και Γεωρ­γίας του ΟΗΕ) έφτασε τον Οκτώ­βριο του 2021 στα υψη­λό­τερα επίπεδα από το Ιούλιο του 2011, εξέλιξη που απο­δί­δε­ται στη νέα αύξηση των τιμών στα δημη­τριακά, στα φυτικά έλαια και στα γαλα­κτο­κο­μικά. Την ίδια ώρα, μπορεί να παρα­τη­ρεί­ται μικρή μείωση των ναύλων για τη μετα­φορά εμπο­ρευ­μα­το­κι­βω­τίων από την Κίνα, αυτά παρα­μέ­νουν όμως του­λά­χι­στον τετρα­πλά­σια σε σύγκριση με πέρυσι.

Δεν είναι τυχαίο ότι σε πρό­σφατη ανάλυσή της η Τράπεζα Πει­ραιώς εκτί­μησε ότι ο πλη­θω­ρι­σμός στην Ελλάδα είναι πιθανό να δια­τη­ρη­θεί σε επίπεδα άνω του 4% έως το τέλος του δευ­τέ­ρου τρι­μή­νου 2022 και μετά θα αρχίσει να απο­κλι­μα­κώ­νε­ται με ταχείς ρυθμούς. Συνέ­πεια όλων αυτών είναι ότι ο πλη­θω­ρι­σμός θα κινηθεί στα επίπεδα του 1,2% το 2021, αλλά θα «σκαρ­φα­λώ­σει» στο 3,8% το 2022.

Αξίζει να σημειω­θεί ότι τελευ­ταία φορά που ο πλη­θω­ρι­σμός βρέθηκε σε επίπεδα 3% και άνω ήταν τον Οκτώ­βριο του 2011. Ο δείκτης τιμών κατα­να­λωτή ακο­λού­θησε στη συνέ­χεια σταθερά καθο­δική πορεία και το 2013 η ελλη­νική οικο­νο­μία εισήλθε στο φάσμα του αρνη­τι­κού πλη­θω­ρι­σμού, κάτι που διήρ­κεσε έως και το 2016. Ο αρνη­τι­κός πλη­θω­ρι­σμός επα­νήλθε τον περυ­σινό Απρίλιο λόγω παν­δη­μίας.

Πηγή kathimerini.gr