Αννα Αχιολά: Μετέτρεψε τη Μεσαιωνική Πόλη σε μια ονειρεμένη Παραμυθούπολη

Μετά από αρκετό καιρό, το Μεσαιω­νικό Ρόδο, έκανε την επα­νεμ­φά­νισή του με το παρα­μύθι της “Ροδο­δαφ­νού­σας” και μάλιστα το κοινό της Ρόδου αντα­πο­κρί­θηκε με ιδιαί­τερη θέρμη. Πώς ήταν η επαφή με το κοινό μετά από αρκετό καιρό;

Πράγ­ματι, από τον Μάιο του 2019 που έγινε και το τελευ­ταίο φεστι­βάλ, είχαμε έπειτα από 1,5 χρόνο την ευκαι­ρία να παρου­σιά­σουμε τη «Ροδο­δαφ­νούσα». Βέβαια, όπως είναι λογικό, προ­σαρ­μο­στή­καμε στα δεδο­μένα της περιό­δου, η εκδή­λωση είχε άλλη μορφή, τηρώ­ντας όλα τα προ­βλε­πό­μενα μέτρα και δεν θύμιζε τη γνώριμη μορφή του Φεστι­βάλ, ωστόσο ο κόσμος αγκά­λιασε την εκδή­λωση και αντα­πο­κρί­θηκε στο κάλεσμά μας.

Φάνηκε πάντως πως έλειψε από το κοινό, αυτού του είδους η δια­σκέ­δαση.

Ναι και αυτό δεν φάνηκε μόνο από την δική μας εκδή­λωση, αλλά από τις διά­φο­ρες εκδη­λώ­σεις που διορ­γα­νώ­νο­νται και υπάρχει μεγάλη προ­σέ­λευση, διότι πλέον ο κόσμος είχε αγα­να­κτή­σει από την παρα­τε­τα­μένη κλει­σούρα.

Να μιλή­σουμε λοιπόν για τη «Ροδο­δαφ­νούσα»…

Η «Ροδο­δαφ­νούσα», γρά­φτηκε το 2016, από μια έμπνευση που είχα να συν­δυάσω ιστο­ρίες του Μεσαί­ωνα με έναν μύθο, ώστε να γίνει ένα ευχά­ρι­στο μεν παρα­μύθι το οποίο όμως θα μετα­φέ­ρει και ιστο­ρική πλη­ρο­φο­ρία στους θεατές. Έτσι, ενώ η ιστορία αγάπης που υπάρχει μέσα είναι ουσια­στικά μυθο­πλα­σία, η αρχή της ιστο­ρίας μας ξεκι­νάει με την πρώτη μεγάλη πολιορ­κία της Ρόδου από τους Οθω­μα­νούς και τον θρύλο που υπάρχει για την Παναγιά η οποία εμφα­νί­στηκε πάνω στα τείχη, έγινε το θαύμα και σώθηκε η Ρόδος… Μετά εξε­λίσ­σε­ται όλη η ιστορία του έρωτα και της αγάπης και κλείνει με μια άλλη μεγάλη σημα­ντική στιγμή στην ιστορία της Ρόδου και ολό­κλη­ρης της Ευρώπης, το “θανα­τικό”. Έτσι λέγανε στη Ρόδο την παν­δη­μία της πανού­κλας του 15ου αιώνα η οποία πήρε μαζί της του­λά­χι­στον το 1/3 του πλη­θυ­σμού, όπως και στην Ευρώπη.

Η συγκυ­ρία πάντως παρου­σί­α­σης της «Ροδο­δαφ­νού­σας» ίσως να δικαιώ­νει τη θεωρία ότι η ιστορία κάνει κύκλους, με αφορμή και την σημε­ρινή παν­δη­μία…

Ναι, πράγ­ματι. Το 2016 που έγραψα το παρα­μύθι, ούτε καν μου περ­νούσε από το μυαλό ότι θα ζήσουμε κι εμείς μια παν­δη­μία, βεβαίως όχι τόσο τραγική όσο του Μεσαί­ωνα. Η φύση της νόσου σήμερα δεν έχει καμία σχέση με αυτή του λεγό­με­νου «Μαύρου Θανάτου», ωστόσο υπάρ­χουν κάποια κοινά στοι­χεία όπως για παρά­δειγμα η καρα­ντίνα που και τότε ήταν μια λύση ανά­σχε­σης, η κακή ψυχο­λο­γία του κόσμου αν και σήμερα γνω­ρί­ζουμε περί τίνος πρό­κει­ται. Τότε δεν είχαν ιδέα, φαντά­ζο­νταν διάφορα όπως για παρά­δειγμα ότι είναι η κατάρα των Εβραίων, ότι είναι η κατάρα των γατών και διά­φο­ρες άλλες θεωρίες.

Η ιστορία της «Ροδο­δαφ­νού­σας», εντάσ­σε­ται στις ενδια­φέ­ρου­σες ιστο­ρίες του Μεσαιω­νι­κού Φεστι­βάλ της Ρόδου το οποίο πόσα χρόνια ζωής μετρά;

Το 2006 κάναμε την πρώτη μας διορ­γά­νωση. Φέτος είναι η 14η χρονιά, η 14η έκδοση του Φεστι­βάλ, δεδο­μέ­νου ότι το 2020 δεν κάναμε εκδη­λώ­σεις λόγω της παν­δη­μίας.

Άννα, επειδή εσύ είσαι η εμπνεύ­στρια, η δημιουρ­γός, η ψυχή του Μεσαιω­νι­κού Φεστι­βάλ της Ρόδου το οποίο έχει προ­σλά­βει όχι μόνο πανελ­λα­δικό αλλά και διεθνή χαρα­κτήρα, θέλω να σε ρωτήσω πόσο εύκολο ή δύσκολο είναι να ξεκι­νάει η υλο­ποί­ηση ενός τόσο μεγάλου Φεστι­βάλ σε μια περι­φε­ρειακή πόλη.

Είναι δύσκολο, είναι πολύ δύσκολο. Για εμένα όμως ήταν έρωτας. Αυτή την ιδέα την ερω­τεύ­τηκα, δεν την αγάπησα απλώς. Όταν αγαπάς δια­τη­ρείς τη λογική, όταν είσαι ερω­τευ­μέ­νος, χάνεις τη λογική σου. Ειδικά τα πρώτα χρόνια, ήταν τρελός έρωτας, ήταν κεραυ­νο­βό­λος και γι’ αυτό άντεξε… Ευνόησε ιδιαί­τερα το γεγονός ότι όταν ξεκί­νησε το Φεστι­βάλ, η πολι­τι­στική δράση στη Ρόδο είχε βαλ­τώ­σει εκείνο το διά­στημα. Ίσως είχε να κάνει με το γεγονός ότι επί πολλά χρόνια οι ίδιοι άνθρω­ποι δια­χει­ρί­ζο­νταν τον πολι­τι­σμό και κάπου είχαν κου­ρα­στεί, δεν διορ­γα­νώ­νο­νταν πολλά δρώμενα. Οπότε όταν έγινε το Μεσαιω­νικό Φεστι­βάλ, το 2006, υπήρχε μια ανέλ­πι­στη προ­σέ­λευση. Το είχαμε διορ­γα­νώ­σει υπό τη μορφή καρ­να­βα­λιού αρχικά, ήταν η περί­ο­δος των Από­κρεων τότε, ώστε ο κόσμος να εξοι­κειω­θεί πιο εύκολα. Είχαμε ζητήσει από τον κόσμο να έρθει ντυ­μέ­νος με μεσαιω­νικά κοστού­μια… Βεβαίως είδαμε και Ινδιά­νους, μπα­λα­ρί­νες, κολο­μπί­νες! Αλλά έγινε ένας χαμός γιατί ο κόσμος διψούσε για πολι­τι­στι­κές εκδη­λώ­σεις.

Τότε δεν γίνο­νταν στην πόλη ούτε τα Χρι­στού­γεννα εκδη­λώ­σεις, ούτε τις Από­κριες, με απο­τέ­λε­σμα να αντα­πο­κρι­θεί η τοπική κοι­νω­νία και να πλημ­μυ­ρί­σει από κόσμο η Μεσαιω­νική Πόλη. Αυτό ήταν ένα δυνατό boost από την άποψη ότι το αγκά­λιασε αμέσως ο κόσμος.

Από την άλλη, είχαμε πάρα πολλά εμπόδια, πάρα πολλές δυσκο­λίες κυρίως από τους τοπι­κούς άρχο­ντες και από υπη­ρε­σια­κούς παρά­γο­ντες…

Ήταν ένα είδος το οποίο έκανε για πρώτη φορά την εμφά­νισή του όχι μόνο στη Ρόδο αλλά σε ολό­κληρη την Ελλάδα. Αυτό από μόνο του δημιουρ­γούσε αυξη­μέ­νες ανάγκες στον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό, διότι έπρεπε να κατα­σκευα­στούν από το μηδέν, κοστού­μια, σκηνικά, να βρεθούν καλ­λι­τέ­χνες του είδους που δεν υπήρχαν στην Ελλάδα κι έπρεπε να φέρουμε από το εξω­τε­ρικό. Έπρεπε να βρούμε μεγάλες χορη­γίες… Και δεν είχαμε “άκρες”, ούτε μπάρμπα στην Κορώνη. Επι­πλέον μπορώ να πω ότι κάποιοι το είδαν και το αντι­με­τώ­πι­σαν αντα­γω­νι­στικά… Θυμάμαι πριν γίνει η πρώτη εκδή­λωση, ότι είχα πάει να συζη­τήσω με τις τοπικές αρχές και ένας αντι­δή­μαρ­χος μου είπε “πού πας να περ­πα­τή­σεις ξυπό­λυτη στα αγκάθια;” και είπα από μέσα μου “μα καλά, τι λέει αυτός;

.Ένα Φεστι­βάλ θέλουμε να κάνουμε”, κι όμως είχε απόλυτο δίκιο. Αργό­τερα κατά­λαβα τι εννο­ούσε. Όμως ήταν έρωτας, το πίστεψα πάρα πολύ, ήταν ένα μεγάλο πάθος και γι’ αυτό άντεξε και τόσα χρόνια…

Φαντά­ζο­μαι ότι η περί­ο­δος της παν­δη­μίας και η ανα­γκα­στική παύση στη δράση, “γέννησε” και­νού­ρια πλάνα και σχέδια για το Μεσαιω­νικό Φεστι­βάλ της Ρόδου.

Ναι, για να είμαι ειλι­κρι­νής είχαμε ανάγκη από μια παύση. Είχαμε δου­λέ­ψει πολλά χρόνια με φουλ τις μηχανές κι επειδή μετά την οικο­νο­μική κρίση του 2010, έχουν περιο­ρι­στεί πολύ και τα κον­δύ­λια και οι χορηγοί, για κάποια χρόνια ανα­γκα­στή­καμε να ανα­πα­ρά­γουμε το ίδιο πράγμα, κάτι που δεν συνάδει με τον ουσια­στικό σκοπό του Φεστι­βάλ που είναι να κάνει παρα­γωγή πολι­τι­σμού, να δημιουρ­γεί και­νούρ­για πράγ­ματα, να εμπλου­τί­ζει και να ανα­νε­ώ­νει τις ομάδες του, να συμ­βάλ­λει στη δια­τή­ρηση της πολι­τι­στι­κής μας κλη­ρο­νο­μιάς και να δίνει ιστο­ρι­κές πλη­ρο­φο­ρίες για την εποχή του Μεσαί­ωνα, μέσα από ψυχα­γω­γι­κές δρα­στη­ριό­τη­τες, στον κόσμο… Η παύση αυτή μάς έδωσε την ευκαι­ρία να ανα­διορ­γα­νω­θούμε και να επα­νέλ­θουμε με νέες ιδέες και περισ­σό­τερη διάθεση.

Εσύ αυτή την αγάπη για εκείνη την περίοδο, του Μεσαί­ωνα, πώς την καλ­λιέρ­γη­σες, από πού προ­έ­κυψε;

-Το πώς ξεκί­νησε μέσα μου αυτή η αγάπη και το ενδια­φέ­ρον για τον Μεσαί­ωνα, δεν το έχω προσ­διο­ρί­σει ακριβώς, μπορώ να σου πω όμως ότι το είχα μάλλον από παιδί μέσα μου. Πιστεύω ότι ίσως έπαιξε ρόλο το γεγονός ότι από μικρή που έβλεπα αυτά τα τείχη φαντα­ζό­μουν να ζωντα­νεύ­ουν σκηνές και ιστο­ρίες πίσω από αυτά. Ειδικά στην εποχή που ήμασταν εμείς παιδιά, δεν είχαμε πάρα πολλές εικόνες, δεν είχαμε πολλά ερε­θί­σματα. Δηλαδή βλέπαμε ΕΡΤ, ΥΕΝΕΔ και τα υπό­λοιπα τα φαντα­ζό­μα­σταν! Κι επειδή δεν έμενα στην Μεσαιω­νική Πόλη, παρότι ήταν το όνειρό μου, για εμένα εκεί μέσα ήταν και σαν ένας άλλος τόπος, δεν τον είχα απο­μυ­θο­ποι­ή­σει τον χώρο. Εκείνη την εποχή, στην Μεσαιω­νική Πόλη δεν υπήρχαν κέντρα δια­σκέ­δα­σης, δεν πηγαί­ναμε συχνά. Οπότε στα δικά μου μάτια φάνταζε ως ένα Μυθικό Κάστρο, μου δημιουρ­γούσε έντονες εικόνες. Και ίσως για αυτό το λόγο να με ιντρί­γκαρε τόσο πολύ αυτή η ιστο­ρική περί­ο­δος. Κάποια στιγμή λοιπόν, όταν επέ­στρεψα στη Ρόδο έπειτα από τις σπουδές μου, είχα την ανάγκη να κάνω κάτι δημιουρ­γικό. Έτσι μου “καρ­φώ­θηκε” η ιδέα ενός Μεσαιω­νι­κού Φεστι­βάλ, ένα βράδυ του Ιουλίου το 2004.

Eξελίχθηκε όπως το φαντα­ζό­σουν;

Ως προς την έκταση της φήμης του στην Ευρώπη και πέρα από αυτήν, έχει πάει πολύ καλά, δεδο­μέ­νου ότι εμείς δε δια­θέ­τουμε κον­δύ­λια να το δια­φη­μί­σουμε. Η μεγα­λύ­τερη δια­φή­μιση έχει γίνει από τους ίδιους τους επι­σκέ­πτες και απ’ ό,τι μέσα μπο­ρούμε να χρη­σι­μο­ποι­ή­σουμε εμείς χωρίς κόστος, όπως τα Δελτία Τύπου, τα μέσα κοι­νω­νι­κής δικτύ­ω­σης κ.α. Ωστόσο πρέπει να πω ότι στον αρχικό σχε­δια­σμό, στόχο είχαμε να εκτυ­λίσ­σε­ται σε μεγα­λύ­τερο εύρος εντός των τειχών και να υπάρχει μεγα­λύ­τερη συμ­με­τοχή από τους κατα­στη­μα­τάρ­χες κυρίως, υπό την έννοια ότι θα μπο­ρού­σαν κι εκείνοι να συμ­με­τέ­χουν, να ντύ­νο­νται με μεσαιω­νικά κοστού­μια, να γίνουν μέρος του Φεστι­βάλ και να διορ­γα­νώ­νο­νται δράσεις σε διάφορα σημεία της Μεσαιω­νι­κής Πόλης… Για πολλά χρόνια το Φεστι­βάλ γινόταν σε δια­φο­ρε­τι­κές πλα­τείες αλλά αργό­τερα το μετα­φέ­ραμε στην Τάφρο προ­κει­μέ­νου να επι­λύ­σουμε με τον τρόπο αυτό τα διάφορα προ­βλή­ματα που ανέ­κυ­πταν. Θα πρέπει πάντως να πούμε ότι, μέχρι να πάρει σάρκα και οστά το Μεσαιω­νικό Φεστι­βάλ, πολύς κόσμος πίστευε ότι τα κάστρα της Ρόδου τα έκτισαν Ενετοί Ιππότες και άλλα ανυ­πό­στατα. Έτσι, από την αρχή της ίδρυσής του τα μέλη του το Μεσαιω­νι­κού Ρόδου, ένιωσαν την ανάγκη να οργα­νώ­σουν σεμι­νά­ρια, ξενα­γή­σεις και εργα­στή­ρια, ανοιχτά για την τοπική κοι­νω­νία με σκοπό τη γνω­ρι­μία με την πολι­τι­στική κλη­ρο­νο­μιά και την ιστορία μας.

Ως Σύλ­λο­γος έχουμε δου­λέ­ψει επίσης πολύ με την Α’ βάθμια εκπαί­δευση, γιατί σημα­ντικό για εμάς ήταν να γνω­ρί­σουν οι μαθητές την ιστορία του τόπου μας. Έχουν υλο­ποι­η­θεί πολλά projects, μέσα από επι­μορ­φω­τικά προ­γράμ­ματα για εκπαι­δευ­τι­κούς που πραγ­μα­το­ποι­ή­σαμε, σε συνερ­γα­σία με τα σχολεία της περιο­χής μας, με απο­τέ­λε­σμα να δια­χυ­θεί στην κοι­νω­νία αυτή η πλευρά της ιστο­ρίας μέσω των μαθητών κι αυτό για εμάς είναι ένας βασικός στόχος που επε­τεύ­χθη. Το Φεστι­βάλ λοιπόν, έγινε ένα κίνητρο για να γνω­ρί­σουμε αυτή την πτυχή της ιστο­ρίας μας που μέχρι πρό­τι­νος ήταν σχεδόν αθέατη, παρα­γκω­νι­σμένη θα έλεγα. Κακώς ανα­φέ­ρε­ται αυτή ως η περί­ο­δος των κατα­κτη­τών, εμείς δεν κάναμε το Φεστι­βάλ για να προ­βά­λουμε τους Ιππότες αλλά για να ανα­δεί­ξουμε μια ιστο­ρική περίοδο η οποία περιε­λάμ­βανε έναν σημα­ντικό πολι­τι­σμό ο οποίος σε όλες του τις εκφάν­σεις μάλιστα ήταν ανό­θευ­τος ακόμα από οθω­μα­νικά στοι­χεία.

Τα επόμενα σχέδια τι περι­λαμ­βά­νουν για το Μεσαιω­νικό Φεστι­βάλ της Ρόδου;

Το 2022, είναι μια επε­τειακή χρονιά για τη Ρόδο, δεδο­μέ­νου ότι συμπλη­ρώ­νο­νται 500 χρόνια από την απο­χώ­ρηση του Τάγ­μα­τος των Ιπποτών, γεγονός που σημα­το­δο­τεί μια δρα­μα­τική αλλαγή στα δεδο­μένα του πολι­τι­σμού και στην κοι­νω­νία της Ρόδου. Πρό­κει­ται για μια τερά­στια μετά­βαση αφού είναι η χρονιά που φεύ­γο­ντας οι Ιππότες πλέον οι ντόπιοι γίνο­νται ξένοι στον τόπο τους, δεδο­μέ­νου ότι κλείνει γι’ αυτούς η Μεσαιω­νική Πόλη. Με τη δύση του ήλιου, έπρεπε να βγαί­νουν από τις πύλες που έκλει­ναν, γιατί δεν επι­τρε­πό­ταν να ζουν μέσα στην πόλη και βεβαίως αυτό σημαί­νει ότι ήταν εκτε­θει­μέ­νοι στις επι­δρο­μές από πει­ρα­τές και άλλους εχθρούς, αφού δεν μπο­ρού­σαν να ζουν πλέον εντός των τειχών. Έτσι, αλλά­ζουν πολλά δεδο­μένα στην καθη­με­ρι­νό­τητά τους και γενι­κό­τερα στον πολι­τι­σμό και στην ιστορία της Ρόδου. Γι’ αυτό, το 2022, σκε­φτό­μα­στε να υλο­ποι­ή­σουμε δράσεις που θα αφορούν στην απο­χώ­ρηση του Τάγ­μα­τος των Ιπποτών και έχουμε συζη­τή­σει με τον πρόεδρο του ΔΟΠΑΡ, κ. Αλ. Κολιάδη, για να διευ­ρύ­νουμε το Μεσαιω­νικό Φεστι­βάλ και έχουμε ήδη την σύμφωνη γνώμη του, με την ελπίδα να κατα­φέ­ρουμε να το προ­βά­λουμε και στο εξω­τε­ρικό και να προ­σελ­κύ­σουμε περισ­σό­τερο κόσμο. Δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι οι Οθω­μα­νοί, υπήρξαν απειλή και για την υπό­λοιπη Ευρώπη. Η Ρόδος ήταν το προ­πύρ­γιό της που έπεσε. Αν είχε πέσει και η Βιέννη τότε, όταν ο Σου­λεϊ­μάν, μετά από τη Ρόδο επε­δί­ωξε να την κατα­κτή­σει, δεν ξέρουμε ποια θα ήταν η έκβαση της ιστο­ρίας… Καθώς λοιπόν οι Ευρω­παίοι έφτασαν πολύ κοντά στα πρόθυρα της Οθω­μα­νι­κής κατοχής, θεω­ρεί­ται μια μεγάλη ιστο­ρική στιγμή για την Ευρώπη αλλά και για το ίδιο το Τάγμα, διότι από εκεί και πέρα αλλάζει ο ρους και της δικής του ιστο­ρίας. Ευελ­πι­στώ λοιπόν να υπάρξει μια σημα­ντική στήριξη του νέου μας εγχει­ρή­μα­τος σε ένα ευρύ­τερο επίπεδο.

Το Μεσαιω­νικό «είδος» εξα­κο­λου­θεί να είναι πολύ περιο­ρι­σμένο στην Ελλάδα, δεν είναι εύκολο να δημιουρ­γή­σεις και­νού­ρια πράγ­ματα με ό,τι υπάρχει εδώ στη χώρα. Μέχρι το 2010 το Φεστι­βάλ είχε διεθνή χαρα­κτήρα, μετά περιο­ρί­στη­καν πολύ τα κον­δύ­λια και οι χορη­γίες, λόγω της οικο­νο­μι­κής κρίσης, κι έτσι κάναμε ό,τι μπο­ρού­σαμε βασι­ζό­με­νοι στις δικές μας δυνά­μεις κυρίως. Ο διεθνής χαρα­κτή­ρας όμως συμ­βάλ­λει στην μεγα­λύ­τερη προβολή της διορ­γά­νω­σης άρα και του νησιού υπό ένα δια­φο­ρε­τικό πρίσμα, αυτό του πολι­τι­σμού, ώστε να γίνει γνωστό και για ακόμα έναν λόγο, πέρα από τους γνω­στούς για τους οποίους προ­σελ­κύει επι­σκέ­πτες. Υπάρχει τερά­στιο πεδίο δράσης για να ενι­σχυ­θεί, μέσω του Μεσαιω­νι­κού Φεστι­βάλ, ο πολι­τι­στι­κός του­ρι­σμός, σε μια περίοδο μάλιστα εκτός σεζόν που το νησί τον έχει ανάγκη. Υπάρχει κόσμος που ταξι­δεύει για να παρα­κο­λου­θή­σει τέτοιες εκδη­λώ­σεις όχι μόνο από την Ευρώπη αλλά και από Αμερική, Αυστρα­λία, Καναδά, Ισραήλ. Μάλιστα, ο Ελεύ­θε­ρος Τύπος πρό­τεινε τη Ρόδο ως τον καλύ­τερο του­ρι­στικό – πολι­τι­στικό προ­ο­ρι­σμό της Ελλάδας για το μήνα Μάιο, εξαι­τίας της διορ­γά­νω­σης του Μεσαιω­νι­κού Φεστι­βάλ, για δύο συνε­χό­με­νες χρονιές (2008, 2009), η Sunday Times και η Telegraph μάς έχουν συμπε­ρι­λά­βει στα 10 καλύ­τερα φεστι­βάλ της Ελλάδας ενώ το Μεσαιω­νικό Φεστι­βάλ είναι το πιο προ­βε­βλη­μένο, τηλε­ο­πτικά, πολι­τι­στικό γεγονός της Ρόδου.

Κλεί­νο­ντας την συνέ­ντευξη θα ήθελα να μας πεις ποιο είναι το όραμά σου για το Μεσαιω­νικό Φεστι­βάλ.

Το όραμά μου είναι από την αρχή το ίδιο και μέχρι στιγμής δεν έχει επι­τευ­χθεί. Θα ήθελα να το αγκα­λιά­σει περισ­σό­τερο η τοπική αυτο­διοί­κηση, να το στη­ρί­ξει ουσια­στικά, ώστε να μπο­ρέ­σει το Μεσαιω­νικό Φεστι­βάλ της Ρόδου, το μονα­δικό στο είδος του στην Ελλάδα, να ανα­δει­χτεί σε ένα από τα πιο σημα­ντικά φεστι­βάλ της Ευρώπης, να γίνει «κοινό κτήμα» της τοπικής κοι­νω­νίας, όπου θα συμ­με­τέ­χουν όλοι, ο καθένας με τον τρόπο του, ώστε να απο­γειω­θεί και να απο­τε­λέ­σει σημείο ανα­φο­ράς για το νησί μας, προ­βάλ­λο­ντας την τόσο ξεχω­ρι­στή πολι­τι­στική μας κλη­ρο­νο­μιά.

Φωτο­γρα­φίες: Herb Jung, Πανα­γιώ­της Λαμπρια­νί­δης, Νίκος Πασχα­λέ­ρης, Sasa Blagojevic, Γιάννης Μαρ­κα­ντώ­νης