Ο άλυτος γρίφος της τουριστικής σεζόν

Προ­βλη­μα­τι­σμός στην Ε.Ε. για τις αφίξεις από τρίτες χώρες και την πιστο­ποί­ηση γνη­σιό­τη­τας των απο­δει­κτι­κών εμβο­λια­σμού

Ερώτημα παρα­μέ­νει η εφαρ­μογή στην πράξη της διά­σω­σης της θερινής του­ρι­στι­κής σεζόν στην Ευρώπη. Πριν από λίγες ημέρες το Ευρω­παϊκό Κοι­νο­βού­λιο ενέ­κρινε και επι­σή­μως τον Κανο­νι­σμό για το Πιστο­ποι­η­τικό COVID της Ε.Ε., ο οποίος θα τεθεί εν ισχύι την 1η Ιουλίου. Κατόπιν επε­τεύ­χθη συμ­φω­νία στο Coreper (μόνιμοι αντι­πρό­σω­ποι κρατών-μελών) για τη νέα σύσταση επί των μετα­κι­νή­σεων εντός της Ε.Ε. Συγκε­κρι­μένα εγκρί­θηκε πρόταση της πορ­το­γα­λι­κής προ­ε­δρίας το ανώτατο όριο συμπε­ρί­λη­ψης περιο­χών στην πράσινη λίστα να ανέλθει στα 75 κρού­σματα/100.000 πλη­θυ­σμού/14 ημέρες (αντί 25), αλλά μόνο αν ο δείκτης θετι­κό­τη­τας είναι κάτω από 1%.

Ωστόσο μένει να φανεί αν όλα τα κράτη-μέλη θα απο­κα­τα­στή­σουν πλήρως την ελεύ­θερη μετα­κί­νηση για κατό­χους των πιστο­ποι­η­τι­κών (έχουν τη δυνα­τό­τητα επι­βο­λής πιο αυστη­ρών όρων αν κρίνουν ότι το επι­βάλ­λουν τα επι­δη­μιο­λο­γικά δεδο­μένα). Παράλ­ληλα, αυξα­νό­μενο προ­βλη­μα­τι­σμό προ­κα­λεί η αβε­βαιό­τητα σχετικά με τις αφίξεις από τρίτες χώρες, ειδικά όσον αφορά την πιστο­ποί­ηση της γνη­σιό­τη­τας των απο­δει­κτι­κών εμβο­λια­σμού. Η δυνα­τό­τητα για επι­σκέ­ψεις του­ρι­στών από τις ΗΠΑ και άλλες τρίτες χώρες στην Ε.Ε. απο­κα­τα­στά­θηκε με τη σύσταση που υιο­θε­τή­θηκε από το Συμ­βού­λιο στις 20 Μαΐου. Η σύσταση προ­βλέ­πει ότι πλήρως εμβο­λια­σμέ­νοι (με εμβόλια εγκε­κρι­μένα από τον EMA ή για χρήση εκτά­κτου ανάγκης από τον ΠΟΥ) πολίτες τρίτων χωρών μπορούν να ταξι­δέ­ψουν σε προ­ο­ρι­σμούς στην Ε.Ε. χωρίς την απαί­τηση δια­γνω­στι­κών τεστ και χωρίς υπο­χρέ­ωση καρα­ντί­νας.

Οσον αφορά την πιστο­ποί­ηση του εμβο­λια­σμού, όμως, η Κομι­σιόν -τουλάχιστον προς το παρόν- μετα­θέ­τει την ευθύνη στα κράτη-μέλη. Μεσο­πρό­θε­σμα, αν επι­βε­βαιω­θεί ότι το πιστο­ποι­η­τικό που εκδίδει η τρίτη χώρα πληροί τα κρι­τή­ρια ασφα­λείας και δια­λει­τουρ­γι­κό­τη­τας που θέτει η Ε.Ε., θα μπο­ρούσε να εντα­χθεί στο πλαίσιο του Ευρω­παϊ­κού Πιστο­ποι­η­τι­κού COVID και να ανα­γνω­ρί­ζε­ται αυτό­ματα σε όλες τις χώρες. Πιο άμεσα, όμως, θα πρέπει τα ίδια τα κράτη-μέλη να απο­φα­σί­σουν πώς θα ελέγ­χουν την αξιο­πι­στία των ιατρι­κών δεδο­μέ­νων των επι­σκε­πτών.

Η περί­πτωση των Ηνω­μέ­νων Πολι­τειών ανα­δει­κνύει το σύνθετο του εγχει­ρή­μα­τος. Η ομο­σπον­διακή κυβέρ­νηση δεν πρό­κει­ται να εκδώσει ένα κοινό πιστο­ποι­η­τικό COVID. Οσοι εμβο­λιά­ζο­νται κατά της COVID-19 στις ΗΠΑ λαμ­βά­νουν μία κάρτα από το Κέντρο Ελέγχου Νοση­μά­των (CDC). Οι κάρτες αυτές είναι εύκολο να πλα­στο­γρα­φη­θούν – και όπως έχει γραφτεί στον αμε­ρι­κα­νικό Τύπο, σε δια­δι­κτυακά φόρουμ οπαδών του Τραμπ υπάρ­χουν αναρ­τή­σεις με ανα­λυ­τι­κές, σχε­τι­κές οδηγίες. Η μόνη πολι­τεία που έχει λαν­σά­ρει ένα ψηφιακό πιστο­ποι­η­τικό ευρω­παϊ­κού τύπου είναι η Νέα Υόρκη.

Η ελλη­νική προ­σέγ­γιση

Οι ελλη­νι­κές αρχές, ήδη από τον Απρίλιο, έχουν κοι­νο­ποι­ή­σει ότι θα δέχο­νται, χωρίς την απαί­τηση αρνη­τι­κών δια­γνω­στι­κών τεστ, άτομα εμβο­λια­σμένα, μεταξύ άλλων, με το ρωσικό Sputnik V και τα κινε­ζικά Sinovac και Cansino. Κανένα από τρία δεν έχει εγκρι­θεί για χρήση εκτά­κτου ανάγκης από τον ΠΟΥ, ούτε έχει λάβει άδεια κυκλο­φο­ρίας από τον EMA (το ρωσικό εμβόλιο βρί­σκε­ται σε δια­δι­κα­σία κυλιό­με­νης αξιο­λό­γη­σης από τον EMA από τις αρχές Μαρτίου).

Σύμφωνα με τον Κανο­νι­σμό για το Ενω­σιακό Πιστο­ποι­η­τικό COVID, το κάθε κράτος-μέλος είναι υπο­χρε­ω­μένο να δέχεται πιστο­ποι­η­τικά εμβο­λια­σμού που αφορούν εμβόλια εγκε­κρι­μένα από τον ΕΜΑ, αλλά έχει και τη δυνα­τό­τητα να δέχεται χωρίς επι­πλέον όρους ή περιο­ρι­στικά μέτρα και του­ρί­στες στους οποίους έχουν χορη­γη­θεί άλλα εμβόλια (ακόμα και όσα δεν συμπε­ρι­λαμ­βά­νο­νται στη διευ­ρυ­μένη λίστα του ΠΟΥ). Για αφίξεις εκτός Ε.Ε., η σύσταση της 20ής Μαΐου είναι αρνη­τική για εμβόλια που δεν βρί­σκο­νται στη λίστα του EMA ή του ΠΟΥ.

Σχετικά με τον έλεγχο της εγκυ­ρό­τη­τας των πιστο­ποι­η­τι­κών τρίτων χωρών, ο υπουρ­γός Του­ρι­σμού Χάρης Θεο­χά­ρης λέει στην «Κ» ότι οι ελλη­νι­κές αρχές υπο­βάλ­λουν δειγ­μα­το­λη­πτικά ορι­σμέ­νους εξ όσων κατα­φθά­νουν από τρίτες χώρες σε rapid test κατά την άφιξή τους, ακόμα κι αν δηλώ­νουν εμβο­λια­σμέ­νοι. Κυβερ­νη­τική πηγή εξηγεί ότι σε περί­πτωση που εντο­πι­στεί απροσ­δό­κητα μεγάλος αριθμός θετικών δειγ­μά­των μεταξύ εμβο­λια­σμέ­νων από μία χώρα προ­έ­λευ­σης, θα ληφθούν τα ανάλογα περιο­ρι­στικά μέτρα.

Η Ελλάδα έχει προ­χω­ρή­σει σε συμ­φω­νίες αμοι­βαίας ανα­γνώ­ρι­σης πιστο­ποι­η­τι­κών εμβο­λια­σμού με το Ισραήλ, το Μπα­χρέιν, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και την Τουρκία (κατά την πρό­σφατη επί­σκεψη Τσα­βού­σο­γλου). Ωστόσο, μόνο με το Ισραήλ υπάρχει η δυνα­τό­τητα αυτό­μα­της ηλε­κτρο­νι­κής επι­κοι­νω­νίας των εθνικών συστη­μά­των πιστο­ποί­η­σης. Το υπουρ­γείο Ψηφια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης βρί­σκε­ται σε τεχνι­κές συνο­μι­λίες με τις υπό­λοι­πες χώρες, αλλά και με το Ηνωμένο Βασί­λειο, το Κουβέιτ και τη Σερβία για τα δικά τους πιστο­ποι­η­τικά.

Βρε­τα­νική αβε­βαιό­τητα

Εξαι­ρε­τικά αβέβαιη παρα­μέ­νει η κατά­σταση σχετικά με τη δυνα­τό­τητα του­ρι­στι­κών ταξι­διών μεταξύ του Ηνω­μέ­νου Βασι­λείου και της Ε.Ε., σε ένα πλαίσιο γενι­κευ­μέ­νης ψυχρό­τη­τας στον απόηχο του Brexit. Αυτήν τη στιγμή καμία χώρα της Ε.Ε. δεν βρί­σκε­ται στην «πράσινη λίστα» του­ρι­στι­κών προ­ο­ρι­σμών. Για χώρες που βρί­σκο­νται στην πορ­το­καλί κατη­γο­ρία, όπως η Ελλάδα στο σύνολό της, οι επι­σκέ­πτες είναι υπο­χρε­ω­μέ­νοι να παρα­μεί­νουν σε καρα­ντίνα για 10 ημέρες όταν επι­στρέ­ψουν στη Βρε­τα­νία, κάνο­ντας τεστ στη δεύτερη ημέρα και με δυνα­τό­τητα πρώιμης εξόδου από την καρα­ντίνα έπειτα από δεύτερο τεστ την πέμπτη ημέρα. Οι δια­κο­πές προς «πορ­το­καλί» προ­ο­ρι­σμούς επι­τρέ­πο­νται, αλλά απο­θαρ­ρύ­νο­νται έντονα από τις αρχές – και ακόμα περισ­σό­τερο εξαι­τίας του ιδιαί­τερα υψηλού κόστους των μορια­κών τεστ στο Ηνωμένο Βασί­λειο. Μπορεί η πρέσβης του Ηνω­μέ­νου Βασι­λείου στην Αθήνα, Κέιτ Σμιθ, την περα­σμένη εβδο­μάδα να εκτί­μησε ότι η Ελλάδα θα συμπε­ρι­λη­φθεί σύντομα στην πράσινη λίστα, αλλά όλες οι ενδεί­ξεις συνη­γο­ρούν στο ότι η βρε­τα­νική κυβέρ­νηση δεν θα βιαστεί να διευ­κο­λύ­νει τον του­ρι­σμό στο εξω­τε­ρικό φέτος το καλο­καίρι.

Πηγή kathimerini.gr