Η «πράσινη επανάσταση» στη νησιωτική Ελλάδα

Η Αστυ­πά­λαια, η Τήλος, ο Αη Στράτης ανοί­γουν το δρόμο για αντί­στοι­χες δράσεις-Η Χάλκη και ποια άλλα νησιά ακο­λου­θούν

Τα «πράσινα» και ενερ­γειακά αυτό­νομα νησιά βγαί­νουν «στον αφρό», με την έννοια ότι έχουν τεθεί πλέον στις προ­τε­ραιό­τη­τες της κυβερ­νη­τι­κής πολι­τι­κής.

Η επί­σκεψη, άλλωστε, του πρω­θυ­πουρ­γού Κ. Μητσο­τάκη, μαζί με κλι­μά­κιο υπουρ­γών και υφυ­πουρ­γών, μεθαύ­ριο, Τετάρτη, στην Αστυ­πά­λαια, έρχεται να επι­βε­βαιώ­σει ακριβώς αυτό το «στίγμα», δίνο­ντας την απα­ραί­τητη συνέ­χεια στη στρα­τη­γική συμ­φω­νία με την γερ­μα­νική αυτο­κι­νη­το­βιο­μη­χα­νία Volkswagen, με στόχο τη μετα­τροπή του νησιού σε ενερ­γειακά αυτό­νομο προ­ο­ρι­σμό, αλλά και σε πιλότο για αντί­στοι­χες δράσεις.

Εκτός από τον συμ­βο­λικό χαρα­κτήρα της επί­σκε­ψης, υπάρχει το ουσια­στικό σκέλος, που έχει αναφορά σε τρία επίπεδα. Καταρ­χάς, με την παρά­δοση των πρώτων πέντε ηλε­κτρο­κί­νη­των οχη­μά­των στον Δήμο και το λιμε­νικό της Αστυ­πά­λαιας, ως αφε­τη­ρία του σχεδίου για την αντι­κα­τά­σταση όλων των συμ­βα­τι­κών οχη­μά­των που κυκλο­φο­ρούν στο νησί. Παράλ­ληλα, πριν λίγες ημέρες ανα­τέ­θηκε από το ΥΠΕΝ το πλη­ρο­φο­ριακό σύστημα e-astypalea για την υλο­ποί­ηση του παρα­πάνω σχεδίου εξη­λε­κτρι­σμού των μετα­φο­ρών. Έτσι μέχρι τέλος Ιουνίου εκτι­μά­ται ότι θα τεθεί σε δοκι­μα­στική λει­τουρ­γία η σχετική ηλε­κτρο­νική πλατ­φόρμα.

Την ίδια ώρα, προ­ε­τοι­μά­ζε­ται ο δια­γω­νι­σμός για το υβρι­δικό σύστημα ενέρ­γειας, με στόχο η Αστυ­πά­λαια να εξε­λι­χθεί στο πρώτο νησί-πρότυπο της Ευρώπης, με «πράσινη-έξυπνη» μετα­κί­νηση για τους κατοί­κους και τους επι­σκέ­πτες και με ουδέ­τερο κλι­μα­τικό απο­τύ­πωμα.

Ειδι­κό­τερα, δρο­μο­λο­γεί­ται η ανα­τροπή του σημε­ρι­νού ενερ­γεια­κού status στο νησί, καθώς το 90% των αναγκών καλύ­πτε­ται από 4 ντι­ζε­λο­γεν­νή­τριες, συνο­λι­κής ισχύος 4 MW και το 10% από μικρά φωτο­βολ­ταϊκά, συνο­λι­κής ισχύος 320 KW.

Στόχος του υβρι­δι­κού συστή­μα­τος είναι η διείσ­δυση των ΑΠΕ να φτάσει στο 60%, που σημαί­νει την εγκα­τά­σταση ισχύος 3 MW, σε συν­δυα­σμό με μια μπα­τα­ρία ισχύος 2 MW και δυνα­τό­τητα απο­θή­κευ­σης του­λά­χι­στον 7 MWh. Δηλαδή, θα τοπο­θε­τη­θούν 1-2 ανε­μο­γεν­νή­τριες, σε συν­δυα­σμό με την μπα­τα­ρία και ένα φωτο­βολ­ταϊκό σύστημα.

Η Τήλος που άνοιξε το δρόμο

Τα πρωτεία σε αυτό το νέο πεδίο των «πρά­σι­νων» και ενερ­γειακά αυτό­νο­μων νησιών ανήκουν στην Τήλο.

Το Tilos Project ήταν ενταγ­μένο στο ευρω­παϊκό ερευ­νη­τικό πρό­γραμμα HORIZON 2020 και μέσω κοι­νο­πρα­ξίας με leader την Eunice Energy Group, εγκα­τα­στά­θηκε στο νησί υβρι­δι­κός σταθμός που απο­τε­λεί μια πρω­τό­τυπη και και­νο­τόμα εφαρ­μογή.

Αυτή περι­λαμ­βά­νει μια ανε­μο­γεν­νή­τρια (800KW), ένα φωτο­βολ­ταϊκό πάρκο (160 KWp), μονάδα απο­θή­κευ­σης ενέρ­γειας με συστοι­χίες συσ­σω­ρευ­τών (2,8 MWh) καθώς και ένα πρω­τό­τυπο σύστημα δια­χεί­ρι­σης και τρο­φο­δό­τη­σης του δικτύου (S4S). Η λει­τουρ­γία του υβρι­δι­κού σταθμού, με το S4S καλύ­πτει πλήρως τις συνο­λι­κές απαι­τή­σεις κατα­νά­λω­σης ηλε­κτρι­κής ενέρ­γειας του νησιού. Τον Ιούνιο του 2017, το Tilos Project κέρδισε το βραβείο στην κατη­γο­ρία «Ενερ­γειακά νησιά», το οποίο κρίθηκε από επι­τροπή ειδικών, καθώς και το «Βραβείο κοινού» ύστερα από ανοιχτή ψηφο­φο­ρία μεταξύ 12 συνο­λικά ευρω­παϊ­κών έργων. Έτσι, η Τήλος καθιε­ρώ­θηκε ως το πρώτο αυτό­νομο νησί της Μεσο­γείου.

Ο Αη Στράτης μπαίνει στην «πρίζα» με 10 χρόνια καθυ­στέ­ρηση

Πριν την Τήλο, σε «πράσινο» νησί θα είχε εξε­λι­χθεί ο Αη Στράτης, αλλά υπήρξαν καθυ­στε­ρή­σεις που κρά­τη­σαν μια δεκα­ε­τία.

Η αφε­τη­ρία της υπό­θε­σης βρί­σκε­ται στο 2011, όταν το ΚΑΠΕ και ο Δήμος Αγίου Ευστρα­τίου υπέ­γρα­ψαν τη σχετική αρχική συμ­φω­νία. Στη συνέ­χεια, το εγχεί­ρημα…ξεστρά­τησε μέχρι πέρυσι που η ΡΑΕ προ­χώ­ρησε σε καθο­ρι­σμό «ειδικού πλαι­σίου λει­τουρ­γίας και δια­χεί­ρι­σης του ερευνητικού-επιδεικτικού υβρι­δι­κού σταθµού και του ηλε­κτρι­κού συστήµατος της νήσου Άγιος Ευστρά­τιος, κατά παρέκ­κλιση του Κώδικα ∆ιαχεί­ρι­σης Μη ∆ιασυνδεδεµένων Νησιών», την οποία ακο­λού­θησε αντί­στοιχη απόφαση του Υφυ­πουρ­γού Περι­βάλ­λο­ντος.

Έτσι, κατέστη δυνατό να προ­κη­ρυ­χθεί ο διεθνής δια­γω­νι­σμός τον Ιούνιο του 2020. Στις 16 Οκτω­βρίου η ΤΕΡΝΑ Ενερ­γειακή βγήκε ανά­δο­χος με τον συνο­λικό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό για τις εργα­σίες κατα­σκευής και τις υπη­ρε­σίες λει­τουρ­γίας και συντή­ρη­σης για 12 χρόνια να ανέρ­χε­ται σε 7,71 εκατ. ευρώ (συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νου του ΦΠΑ), ενώ η διάρ­κεια κατα­σκευής θα είναι 25 μήνες.

Το και­νο­τόμο project αφορά στη μελέτη, προ­μή­θεια, εγκα­τά­σταση και θέση σε λει­τουρ­γία:

-ενός υβρι­δι­κού σταθμού ηλε­κτρο­πα­ρα­γω­γής από ΑΠΕ που θα απο­τε­λεί­ται από μία ανε­μο­γεν­νή­τρια, έναν φωτο­βολ­ταϊκό σταθμό, συσ­σω­ρευ­τές απο­θή­κευ­σης και Σύστημα Ενερ­γεια­κής Δια­χεί­ρι­σης και Ελέγχου.

-ενός ολο­κλη­ρω­μέ­νου συστή­μα­τος τηλε­θέρ­μαν­σης για τον οικισμό του Αη Στράτη, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων των κτη­ρια­κών εγκα­τα­στά­σεων. Το σύστημα τηλε­θέρ­μαν­σης θα περι­λαμ­βά­νει κεντρι­κές μονάδες παρα­γω­γής και απο­θή­κευ­σης θερ­μό­τη­τας (δεξα­με­νές θερμού νερού), καθώς και το δίκτυο δια­νο­μής της θερ­μι­κής ενέρ­γειας στους τελι­κούς κατα­να­λω­τές. Η θερμική ενέρ­γεια που θα παρά­γε­ται, θα καλύψει τις ανάγκες θέρ­μαν­σης και θερμού νερού στα κτήρια ολό­κλη­ρου του οικι­σμού του Αγ. Ευστρά­τιου.

Τα δύο υπο­συ­στή­ματα θα συνερ­γά­ζο­νται και θα λει­τουρ­γούν ως ένα. Στόχος είναι η διείσ­δυση των ΑΠΕ στο ηλε­κτρικό σύστημα του νησιού σε ποσοστό μεγα­λύ­τερο από 85% και παράλ­ληλα η μεγι­στο­ποί­ηση της κάλυψης των αναγκών των κατοί­κων σε θέρ­μανση και σε θερμό νερό χρήσης, από ΑΠΕ.

Πρό­κει­ται για ένα έργο-πιλότο με στόχο να καλύ­πτει τα λει­τουρ­γικά του έξοδα από τα έσοδα της πώλησης ηλε­κτρι­κής και θερ­μι­κής ενέρ­γειας που σήμερα καλύ­πτο­νται από τοπικό ντι­ζε­λο­κί­νητο σταθμό της ΔΕΗ, σόμπες και καυ­σό­ξυλα…

Έτσι, ο Αη Στράτης θα εξε­λι­χθεί σε ένα από τα ελά­χι­στα ενερ­γειακά αυτό­νομα νησιά της Μεσο­γείου.

Όπως δήλωσε τον περα­σμένο Μάρτιο, με αφορμή την υπο­γραφή της σύμ­βα­σης ο Διευ­θύ­νων Σύμ­βου­λος της ΤΕΡΝΑ Ενερ­γειακή Μανώλης Μαρα­γκου­δά­κης, «φιλο­δο­ξούμε σε συνερ­γα­σία με το ΚΑΠΕ, τη Δημο­τική Αρχή και τους κατοί­κους του νησιού, να παρα­δώ­σουμε έγκαιρα και άρτια σε λει­τουρ­γία, ένα έργο με μεγάλη, τεχνικά, πολυ­πλο­κό­τητα. Ένα έργο που εισάγει στη χώρα μας νέες τεχνο­λο­γίες που συν­δυά­ζουν την παρα­γωγή πρά­σι­νης ενέρ­γειας με απο­θή­κευση και χρήση».

Η Χάλκη και ποια άλλα νησιά ακο­λου­θούν

H Xάλκη, όπως όλα δεί­χνουν, θα είναι το νησί που θα πάρει τη σκυτάλη από την Αστυ­πά­λαια, με στόχο παρεμ­βά­σεις για πλήρη ενερ­γειακή αυτο­νο­μία, παράλ­ληλη διείσ­δυση της ηλε­κτρο­κί­νη­σης στις χερ­σαίες και πλωτές μετα­φο­ρές και για ουδέ­τερο περι­βαλ­λο­ντικό απο­τύ­πωμα.

Το project θα προ­χω­ρή­σει σε συνερ­γα­σία με τις γαλ­λι­κές εται­ρείες Citroen, Vinci Energie και Akuo Energy Greece και προ­βλέ­πει την εγκα­τά­σταση υβρι­δι­κού σταθμού με συν­δυα­σμό ΑΠΕ και σταθμού απο­θή­κευ­σης ενέρ­γειας.

Παράλ­ληλα, θα δρο­μο­λο­γη­θεί η αντι­κα­τά­σταση παλαιών οχη­μά­των από ηλε­κτρικά αυτο­κί­νητα, δίκυκλα και ποδή­λατα, η δημιουρ­γία τοπικού δικτύου φόρ­τι­σης και η ενσω­μά­τωση «έξυπνων» συστη­μά­των ηλε­κτρο­φω­τι­σμού του νησιού. Στην προ­κει­μένη περί­πτωση θα επι­χει­ρη­θεί και ο εξη­λε­κτρι­σμός των θαλάσ­σιων μετα­φο­ρών με πλωτά μέσα μηδε­νι­κού ανθρα­κι­κού απο­τυ­πώ­μα­τος.

Ακόμη, στα τέλη της περα­σμέ­νης χρονιάς, η ΡΑΕ ενέ­κρινε τις αιτή­σεις της Eunice Energy Group για την έκδοση αδειών παρα­γω­γής ηλε­κτρι­κής ενέρ­γειας από υβρι­δι­κούς σταθ­μούς (συνο­λι­κής εγγυ­η­μέ­νης ισχύος 2,5 MW) στις νήσους Ανάφη, Δονούσα, Λέρο και Φούρ­νους Κορσεών. Έτσι τα τέσσερα αυτά νησιά θα είναι τα επόμενα που θα κατα­στούν «έξυπνα», «πράσινα» και ενερ­γειακά αυτό­νομα, με βάση το τεχνο­λο­γικό μοντέλο της Τήλου.

Η «πράσινη επα­νά­σταση» στην νησιω­τική Ελλάδα ξεκί­νησε και το μόνο σίγουρο είναι ότι θα έχει μεγάλη συνέ­χεια…

Πηγή: newmoney.gr