Κομισιόν: Πού θα διοχετευθούν τα 32 δισ. ευρώ του σχεδίου ανάκαμψης για την Ελλάδα – Το 57% σε πράσινες και ψηφιακές επενδύσεις

Τις κατευ­θυ­ντή­ριες γραμμές για το πώς θα γίνει η διανομή των κον­δυ­λίων των έως 32 δισ. ευρώ που δικαιού­ται η Ελλάδα από το Ταμείο Ανά­καμ­ψης των 750 δισ. ευρώ έδωσε στη δημο­σιό­τητα η Ευρω­παϊκή Επι­τροπή. Στα κείμενα που ανα­μέ­νο­νταν από την Αθήνα για να ορι­στι­κο­ποι­η­θεί το εθνικό σχέδιο, κατα­γρά­φο­νται ανα­λυ­τικά 7 άξονες επεν­δύ­σεων και μεταρ­ρυθ­μί­σεων στους οποίους συστή­νε­ται να δοθεί προ­τε­ραιό­τητα από τα κράτη μέλη.

Μία σημα­ντική αλλαγή η οποία επη­ρε­ά­ζει την κατα­νομή των έργων και στην Ελλάδα είναι αυτή του κανόνα που είχε προ­τα­θεί για διο­χέ­τευση του 30% των κον­δυ­λίων σε πρά­σι­νες επεν­δύ­σεις. Το ποσοστό ενι­σχύ­ε­ται σε 37%.

Επι­πλέον ορί­ζε­ται ότι του­λά­χι­στον το 20% των κον­δυ­λίων θα πρέπει να δοθεί σε ψηφια­κές επεν­δύ­σεις, ανε­βά­ζο­ντας συνο­λικά στο 57% (δηλαδή σε πάνω από 18 δισ. ευρώ) τις επεν­δύ­σεις που πρέπει να γίνουν στο πεδίο των νέων τεχνο­λο­γιών.

Πάνω από 19 δισ. ευρώ

Η κατα­νομή των κον­δυ­λίων είναι αυτή που ανέμενε η Αθήνα. Στο σκέλος των επι­δο­τή­σεων ανα­λο­γούν 19,168 δισ. ευρώ από τις δύο “δεξα­με­νές” του Recovery and Resilience Facility και του Just Transition Fund. Το επι­πλέον ποσό έως τα 32 δισ. ευρώ θα έρθει με τη μορφή δανείου.

Οι 7 άξονες

Ανα­λυ­τικά, σύμφωνα με την Κομι­σιόν “με βάση τη συνά­φειά τους σε όλα τα κράτη μέλη, τις πολύ μεγάλες επεν­δύ­σεις που απαι­τού­νται και τις δυνα­τό­τη­τές τους να δημιουρ­γή­σουν θέσεις εργα­σίας και ανά­πτυξη, καθώς και να αξιο­ποι­ή­σουν τα οφέλη από την πράσινη και την ψηφιακή μετά­βαση, η Επι­τροπή ενθαρ­ρύ­νει ένθερμα τα κράτη μέλη να συμπε­ρι­λά­βουν στα σχέδιά τους επεν­δύ­σεις και μεταρ­ρυθ­μί­σεις στους ακό­λου­θους εμβλη­μα­τι­κούς τομείς:

1. Ενερ­γο­ποί­ηση — Προ­ε­τοι­μα­σία δια­χρο­νικά βιώ­σι­μων καθαρών τεχνο­λο­γιών και επι­τά­χυνση της ανά­πτυ­ξης και της χρήσης ανα­νε­ώ­σι­μων πηγών ενέρ­γειας.

2. Ανα­καί­νιση — Βελ­τί­ωση της ενερ­γεια­κής από­δο­σης των δημό­σιων και ιδιω­τι­κών κτιρίων.

3. Επα­να­φόρ­τιση και ανε­φο­δια­σμός — Προ­ώ­θηση ανθε­κτι­κών καθαρών τεχνο­λο­γιών για την επι­τά­χυνση της χρήσης βιώ­σι­μων, προ­σβά­σι­μων και έξυπνων μετα­φο­ρών, σταθμών φόρ­τι­σης και ανε­φο­δια­σμού και επέ­κτα­σης των δημό­σιων μετα­φο­ρών.

4. Σύνδεση — Ανά­πτυξη ταχέων ευρυ­ζω­νι­κών υπη­ρε­σιών σε όλες τις περι­φέ­ρειες και τα νοι­κο­κυ­ριά, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων των δικτύων οπτικών ινών και 5G.

5. Εκσυγ­χρο­νι­σμός — Ψηφιο­ποί­ηση της δημό­σιας διοί­κη­σης και των δημό­σιων υπη­ρε­σιών, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων των δικα­στι­κών συστη­μά­των και των συστη­μά­των υγείας.

6. Κλι­μά­κωση — Αύξηση των ευρω­παϊ­κών βιο­μη­χα­νι­κών ικα­νο­τή­των υπο­λο­γι­στι­κού νέφους δεδο­μέ­νων και ανά­πτυξη των πλέον ισχυρών, πρω­το­πό­ρων και βιώ­σι­μων επε­ξερ­γα­στών.

7. Από­κτηση νέων δεξιο­τή­των και ανα­βάθ­μιση δεξιο­τή­των — Προ­σαρ­μογή των εκπαι­δευ­τι­κών συστη­μά­των για την υπο­στή­ριξη των ψηφια­κών δεξιο­τή­των και της εκπαί­δευ­σης και επαγ­γελ­μα­τι­κής κατάρ­τι­σης για όλες τις ηλικίες.

Ανα­φέ­ρε­ται πως η εφαρ­μογή του μηχα­νι­σμού θα συντο­νί­ζε­ται από την ειδική ομάδα της Επι­τρο­πής για την ανά­καμψη και την ανθε­κτι­κό­τητα σε στενή συνερ­γα­σία με τη Γενική Διεύ­θυνση Οικο­νο­μι­κών και Χρη­μα­το­δο­τι­κών Υπο­θέ­σεων. Ένα διοι­κη­τικό συμ­βού­λιο υπό την προ­ε­δρία της προ­έ­δρου Ούρ­σουλα φον ντερ Λάιεν θα παρά­σχει πολι­τική καθο­δή­γηση στην ειδική ομάδα για τη δια­σφά­λιση της συνε­κτι­κής και απο­τε­λε­σμα­τι­κής εφαρ­μο­γής του μηχα­νι­σμού.

Σημειώ­νε­ται επίσης από την Ευρω­παϊκή Επι­τροπή πως οι εν λόγω προ­τε­ραιό­τη­τες συν­δέ­ο­νται με την εφαρ­μογή του Μηχα­νι­σμού Ανά­καμ­ψης και Ανθε­κτι­κό­τη­τας που απο­τε­λεί το βασικό μέσο ανά­καμ­ψης στον πυρήνα του Next Generation EU, που θα βοη­θή­σει την ΕΕ να εξέλθει ισχυ­ρό­τερη και ανθε­κτι­κό­τερη από την τρέ­χουσα κρίση. Ο μηχα­νι­σμός θα παρά­σχει δάνεια  672,5 δισ. ευρώ και επι­χο­ρη­γή­σεις στο πλαίσιο της εμπρο­σθο­βα­ρούς χρη­μα­το­δο­τι­κής στή­ρι­ξης για τα κρίσιμα πρώτα έτη της ανά­καμ­ψης.

Προ­κει­μέ­νου να επω­φε­λη­θούν από τον Μηχα­νι­σμό Ανά­καμ­ψης και Ανθε­κτι­κό­τη­τας, τα κράτη μέλη θα πρέπει να υπο­βά­λουν τα προ­σχέ­διά τους ανά­καμ­ψης και ανθε­κτι­κό­τη­τας που περι­γρά­φουν τα εθνικά προ­γράμ­ματα επεν­δύ­σεων και μεταρ­ρυθ­μί­σεων σύμφωνα με τα προ­α­να­φερ­θέ­ντα κρι­τή­ρια πολι­τι­κής της ΕΕ.

Ορί­ζε­ται πως “τα σχέδια ανά­καμ­ψης και ανθε­κτι­κό­τη­τας των κρατών μελών θα πρέπει να αντι­με­τω­πί­ζουν τις προ­κλή­σεις οικο­νο­μι­κής πολι­τι­κής που καθο­ρί­ζο­νται στις ειδικές ανά χώρα συστά­σεις των τελευ­ταίων ετών και ιδίως κατά τους κύκλους 2019 και 2020. Τα σχέδια θα πρέπει επίσης να δώσουν τη δυνα­τό­τητα στα κράτη μέλη να ενι­σχύ­σουν το δυνα­μικό της οικο­νο­μι­κής ανά­πτυ­ξης, τη δημιουρ­γία θέσεων εργα­σίας και την οικο­νο­μική και κοι­νω­νική ανθε­κτι­κό­τητα, καθώς και να επι­τύ­χουν την πράσινη και την ψηφιακή μετά­βαση”.

Τα επόμενα βήματα

Πλέον,  η Επι­τροπή καλεί το Ευρω­παϊκό Κοι­νο­βού­λιο και το Συμ­βού­λιο να συμ­φω­νή­σουν το συντο­μό­τερο δυνατόν σχετικά με τη νομο­θε­τική πρόταση, ούτως ώστε ο μηχα­νι­σμός να τεθεί σε λει­τουρ­γία από την 1η Ιανουα­ρίου 2021.  Η προ­θε­σμία υπο­βο­λής των σχεδίων ανά­καμ­ψης και ανθε­κτι­κό­τη­τας λήγει στις 30 Απρι­λίου 2021. Ωστόσο, τα κράτη μέλη ενθαρ­ρύ­νο­νται να υπο­βά­λουν τα προ­κα­ταρ­κτικά προ­σχέ­διά τους από τις 15 Οκτω­βρίου 2020. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να συμ­με­τά­σχουν το συντο­μό­τερο δυνατό σε ευρύ διάλογο πολι­τι­κής που θα περι­λαμ­βά­νει όλα τα σχετικά ενδια­φε­ρό­μενα μέρη για την προ­ε­τοι­μα­σία των σχεδίων τους ανά­καμ­ψης και ανθε­κτι­κό­τη­τας, ενώ καλού­νται να συνερ­γα­στούν με την ειδική ομάδα ανά­καμ­ψης και τη ΓΔ ECFIN για να συζη­τή­σουν τα προ­σχέ­διά τους.

Οι δηλώ­σεις

Η πρό­ε­δρος Ούρ­σουλα φον ντερ Λάιεν δήλωσε: “Ο Μηχα­νι­σμός Ανά­καμ­ψης και Ανθε­κτι­κό­τη­τας βρί­σκε­ται στον πυρήνα του Next Generation EU. Απο­τε­λεί το βασικό μας εργα­λείο για να μετα­τρέ­ψουμε τις άμεσες προ­κλή­σεις της παν­δη­μίας του κορο­νοϊού σε μακρο­πρό­θε­σμη ευκαι­ρία. Τα κράτη μέλη χρειά­ζο­νται σαφή καθο­δή­γηση για να δια­σφα­λί­σουν ότι το ποσό των 672 δισ. ευρώ του μηχα­νι­σμού επεν­δύ­ε­ται τόσο για την άμεση οικο­νο­μική ανά­καμψη της Ευρώπης, όσο και για τη μακρο­πρό­θε­σμη βιώσιμη και χωρίς απο­κλει­σμούς ανά­πτυξη. Σήμερα, παρου­σιά­ζουμε αυτή την καθο­δή­γηση και είμαστε έτοιμοι να στη­ρί­ξουμε τα κράτη μέλη στην ανά­πτυξη των εθνικών τους στρα­τη­γι­κών.”

Ο κ. Βάλντις Ντο­μπρόβ­σκις, Εκτε­λε­στι­κός Αντι­πρό­ε­δρος για μια Οικο­νο­μία στην Υπη­ρε­σία των Ανθρώ­πων, δήλωσε τα εξής: “Σήμερα δημο­σιεύ­ουμε τη στρα­τη­γική μας για τις οικο­νο­μι­κές και κοι­νω­νι­κές πολι­τι­κές για το επόμενο έτος, ξεκι­νώ­ντας τη δια­δι­κα­σία του Ευρω­παϊ­κού Εξα­μή­νου. Θα πρέπει να συνε­χί­σουμε να στη­ρί­ζουμε τους εργα­ζό­με­νους και τις επι­χει­ρή­σεις κατά τη διάρ­κεια της παρού­σας κρίσης, μερι­μνώ­ντας παράλ­ληλα για τη δια­τή­ρηση της δημο­σιο­νο­μι­κής βιω­σι­μό­τη­τας μεσο­πρό­θε­σμα. Σήμερα παρέ­χουμε επίσης πρό­σθετη καθο­δή­γηση στα κράτη μέλη για την προ­ε­τοι­μα­σία των σχεδίων τους ανά­καμ­ψης και ανθε­κτι­κό­τη­τας και προ­τεί­νουμε επτά εμβλη­μα­τι­κές πρω­το­βου­λίες για την προ­ώ­θηση της πρά­σι­νης και της ψηφια­κής ανά­καμ­ψης και την επέν­δυση στο ανθρώ­πινο κεφά­λαιο. Καλούμε τώρα το Ευρω­παϊκό Κοι­νο­βού­λιο και το Συμ­βού­λιο να κατα­λή­ξουν γρήγορα στην τελική συμ­φω­νία σχετικά με τον Μηχα­νι­σμό Ανά­καμ­ψης και Ανθε­κτι­κό­τη­τας, ώστε τα χρήματα να αρχί­σουν να ρέουν στις αρχές του επό­με­νου έτους. Σε μια κρίση, ο χρόνος είναι καθο­ρι­στι­κής σημα­σίας.”

Ο κ. Πάολο Τζε­ντι­λόνι, Επί­τρο­πος Οικο­νο­μίας, δήλωσε: “Από την τρα­γω­δία της παν­δη­μίας του κορο­νοϊού, η Ευρώπη επέλεξε να αξιο­ποι­ή­σει μια μονα­δική ευκαι­ρία: την επα­νεκ­κί­νηση των οικο­νο­μιών μας πάνω σε νέα, πιο βιώσιμη βάση. Και ο Μηχα­νι­σμός Ανά­καμ­ψης και Ανθε­κτι­κό­τη­τας θα απο­τε­λέ­σει το πρω­ταρ­χικό εργα­λείο για την επί­τευξη αυτού του στόχου. Η καθο­δή­γηση που παρέ­χουμε σήμερα έχει ως στόχο να βοη­θή­σει τα κράτη μέλη να καταρ­τί­σουν εθνικά σχέδια υψηλής ποιό­τη­τας σύμφωνα με τους από κοινού συμ­φω­νη­θέ­ντες στόχους μας. Όχι μόνο για να μπο­ρέ­σει η χρη­μα­το­δό­τηση να αρχίσει να ρέει όσο το δυνατόν ταχύ­τερα για τη στήριξη της ανά­καμ­ψης, αλλά και για να απο­τε­λέ­σει κινη­τή­ρια δύναμη για πραγ­μα­τικά μετα­σχη­μα­τι­στι­κές αλλαγές.”

Πηγή: capital.gr