Οι αλόγιστες μετεγγραφές πνίγουν τα ΑΕΙ

Φοι­τη­τής με μέσον όρο… 4 θα σπου­δά­σει σε τμήμα ΑΕΙ στο οποίο η βάση είναι 18! Το άνοιγμα της τρι­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης επί υπουρ­γίας Κώστα Γαβρό­γλου οδήγησε σε τσου­νάμι μετεγ­γρα­φών από τα περι­φε­ρειακά, το οποίο σαφώς επη­ρε­ά­ζει αρνη­τικά το ακα­δη­μαϊκό έργο των κεντρι­κών. Και αυτό τόσο επειδή αυξή­θηκε ο αριθμός των μετεγ­γρα­φό­με­νων φοι­τη­τών, αλλά και επειδή στα τμήματα υπο­δο­χής θα δημιουρ­γη­θούν φοι­τη­τές πολλών ταχυ­τή­των. Εκείνοι που εισή­χθη­σαν με 17-18 και εκείνοι με 4, 5, 6.

Παράλ­ληλα, υπήρξαν τμήματα στα οποία οι φοι­τη­τές σχεδόν διπλα­σιά­στη­καν λόγω των μετεγ­γρα­φών. Το υπουρ­γείο Παι­δείας ανα­μέ­νε­ται να φέρει νόμο, θέτο­ντας και ακα­δη­μαϊκά κρι­τή­ρια στις μετεγ­γρα­φές.

Ειδι­κό­τερα, για το τρέχον ακα­δη­μαϊκό έτος 2019-2020 υπο­βλή­θη­καν συνο­λικά 14.636 αιτή­σεις και πήραν μετεγ­γραφή 10.030 φοι­τη­τές, χωρίς να υπο­λο­γί­ζο­νται οι ειδικές κατη­γο­ρίες (πάσχο­ντες, αδελφοί πασχό­ντων, κατ’ εξαί­ρε­σιν). Ενδει­κτικά, το 2018 υπο­βλή­θη­καν συνο­λικά 12.056 αρχικές αιτή­σεις και πήραν μετεγ­γραφή συνο­λικά 8.982 φοι­τη­τές, το 2017 υπο­βλή­θη­καν 14.038 αρχικές αιτή­σεις μετεγ­γρα­φής, εκ των οποίων έγιναν συνο­λικά δεκτές 7.574, και το 2016 οι αντί­στοι­χοι αριθμοί ήταν 12.318 και 7.258.

Φέτος το πρό­βλημα είναι οξύτερο, διότι δημιουρ­γή­θη­καν νέα τμήματα στην περι­φέ­ρεια και «πανε­πι­στη­μιο­ποι­ή­θη­καν» τα ΤΕΙ. Σε σύνολο 459 τμη­μά­των, τα 133 είναι νέα –105 απο­τε­λούν μετε­ξέ­λιξη τμη­μά­των ΤΕΙ και 28 είναι εντελώς και­νούρ­για– και τα περισ­σό­τερα έχουν έδρα στην περι­φέ­ρεια. Το πρό­βλημα επι­βα­ρύν­θηκε καθώς και ο αριθμός των εισα­κτέων αυξή­θηκε το τρέχον ακα­δη­μαϊκό: συνο­λικά εισή­χθη­σαν 3.186 περισ­σό­τε­ροι από πέρυσι (80.696 από 77.510 πέρυσι).

Ετσι, σύμφωνα με τα στοι­χεία των ΑΕΙ:

• Φέτος πήραν μετεγ­γραφή για το Πανε­πι­στή­μιο Αθηνών 1.600 φοι­τη­τές, περίπου 100 περισ­σό­τε­ροι σε σύγκριση με πέρυσι, χωρίς να υπο­λο­γί­ζο­νται οι 740 φοι­τη­τές που θα φοι­τή­σουν στο ΕΚΠΑ ανή­κο­ντας σε ειδικές κατη­γο­ρίες υπο­ψη­φίων. Αρχικά στο ίδρυμα εισή­χθη­σαν 7.836 φοι­τη­τές.

• Στο Οικο­νο­μικό Πανε­πι­στή­μιο Αθηνών ο αριθμός των μετεγ­γρα­φών φέτος διπλα­σιά­στηκε συγκρι­τικά με πέρυσι. Το ίδρυμα δέχθηκε φέτος από μετεγ­γρα­φές 409 φοι­τη­τές ενώ πέρυσι 200. Συνο­λικά, ο αριθμός των φοι­τη­τών του λόγω μετεγ­γρα­φών αυξή­θηκε κατά 25%, χωρίς να υπο­λο­γί­ζο­νται οι ειδικές κατη­γο­ρίες εισα­κτέων.

• Το ΕΜΠ πήρε από μετεγ­γρα­φές επι­πλέον 419 φοι­τη­τές, εκ των οποίων οι περισ­σό­τε­ροι –236– ήταν αδέλφια άλλου φοιτητή και οι 127 ήταν με βάση τα μοριο­δο­τού­μενα κοι­νω­νικά και οικο­νο­μικά κρι­τή­ρια. Συνο­λικά, ο αριθμός των φοι­τη­τών του εμβλη­μα­τι­κού πολυ­τε­χνείου της χώρας αυξή­θηκε λόγω μετεγ­γρα­φών κατά 33%, αφού ο αριθμός των θέσεων ήταν 1.256.

• Στο μεγα­λύ­τερο πανε­πι­στή­μιο της χώρας –το Αρι­στο­τέ­λειο της Θεσ­σα­λο­νί­κης– οι μετεγ­γρα­φές ήταν 1.870 ενώ πέρυσι 1.680. Από τις ειδικές κατη­γο­ρίες εισα­κτέων (ασθε­νείς, αθλητές, αλλο­δα­ποί, ομο­γε­νείς κ.ά.) θα προ­στε­θούν άλλοι 740 φοι­τη­τές στον συνο­λικό αριθμό εισα­κτέων του ιδρύ­μα­τος, που ορί­στηκε αρχικά από το υπ. Παι­δείας σε 6.554.

Από την άλλη, πολλοί μετεγ­γρα­φέ­ντες σε ένα κεντρικό τμήμα έχουν πολύ χαμηλό βαθμό πρό­σβα­σης – μόρια σε σύγκριση με τους φοι­τη­τές που εισή­χθη­σαν με βάση την επίδοσή τους στις πανελ­λα­δι­κές εξε­τά­σεις.

Χαρα­κτη­ρι­στικά, στο τμήμα Διοι­κη­τι­κής Επι­στή­μης και Τεχνο­λο­γίας του ΟΠΑ είχε βάση εισα­γω­γής 17.959 μόρια και, σύμφωνα με τα στοι­χεία του, από μετεγ­γραφή δέχθηκε φοι­τη­τές με μόρια εισα­γω­γής κάτω από 4.500!

Στο ΟΠΑ με 4.500 μόρια

Το τμήμα Διοι­κη­τι­κής Επι­στή­μης και Τεχνο­λο­γίας (ΔΕΤ) του ΟΠΑ έως πέρυσι ήταν τμήμα… ανά­δελφο, καθώς δεν υπήρχε αντί­στοιχό του και άρα δεν μπο­ρούσε να δεχθεί φοι­τη­τές από μετεγ­γραφή. Ωστόσο, με την απόφαση του τέως υπουρ­γού Κώστα Γαβρό­γλου από το 2019-2020 δημιουρ­γή­θη­καν άλλα πέντε με το ίδιο αντι­κεί­μενο τμήματα, σε Κοζάνη, Πάτρα, Αγιο Νικόλαο Κρήτης, Καβάλα και Τρίπολη. Ετσι, ενώ το ΔΕΤ φέτος είχε αρχικά 178 εισα­κτέ­ους, από μετεγ­γρα­φές πήρε ακόμη 91. Και ενώ η βάση του είναι 17.959 πήρε, από μετεγ­γραφή, φοιτητή με κάτω από 4.500 μόρια (από το τμήμα της Κοζάνης) και φοιτητή με κάτω από 4.800 μόρια (από Καβάλα). Αντί­στοιχα προ­βλή­ματα αντι­με­τω­πί­ζουν τμήματα κεντρι­κών ΑΕΙ που έχουν αντι­κεί­μενο σχετικό από τους τομείς της πλη­ρο­φο­ρι­κής, των οικο­νο­μι­κών επι­στη­μών, της γεω­πο­νίας, της λογι­στι­κής, στους οποίους δημιουρ­γή­θη­καν τα περισ­σό­τερα νέα περι­φε­ρειακά τμήματα που τρο­φο­δο­τούν με μετεγ­γρα­φό­με­νους τα κεντρικά.

Νομο­θε­τική ρύθμιση προ­κει­μέ­νου να τεθούν όρια και νέα κρι­τή­ρια

Δικαί­ωμα μετεγ­γρα­φής έχουν φοι­τη­τές προ­βάλ­λο­ντας οικο­νο­μι­κούς λόγους (γίνο­νται δεκτοί μέχρι να συμπλη­ρω­θεί το 15% του αριθμού των εισα­κτέων, και η επιλογή γίνεται με μοριο­δό­τηση), πρω­το­ε­τείς που έχουν μεγα­λύ­τερο αδελφό που σπου­δά­ζει σε άλλη πόλη, ειδικές κατη­γο­ρίες φοι­τη­τών (για κοι­νω­νι­κούς λόγους), ενώ υπάρχει και η κατη­γο­ρία των κατ’ εξαί­ρε­σιν μετεγ­γρα­φών (για ειδι­κούς λόγους, συνήθως υγείας), τις αιτή­σεις των οποίων εξε­τά­ζει ειδική επι­τροπή.

Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες της «Κ», η ηγεσία του υπουρ­γείου Παι­δείας έχει δεχθεί ειση­γή­σεις από ιδρύ­ματα, ώστε να μπει φραγμός στην υπέρ­με­τρη αύξηση των μετεγ­γρα­φών. Μάλιστα, προ­τεί­νε­ται το όριο του 15% επί του αριθμού των εισα­κτέων σε κάθε τμήμα, που υπάρχει για τις μετεγ­γρα­φές με οικονομικά-εισοδηματικά κρι­τή­ρια, να ισχύει για όλες τις κατη­γο­ρίες των μετεγ­γρα­φών. «Το όριο του 15% κατα­στρα­τη­γεί­ται από το ίδιο το υπουρ­γείο που μας στέλνει τη λίστα. Κατόπιν εμείς δεν μπο­ρούμε να πούμε στον φοιτητή ότι δεν τον κάνουμε δεκτό», έχει ανα­φέ­ρει στην «Κ» πρύ­τα­νης.

Ο υφυ­πουρ­γός Παι­δείας, αρμό­διος για την τρι­το­βάθ­μια εκπαί­δευση, Βασίλης Διγα­λά­κης έχει προ­α­ναγ­γεί­λει νέο νόμο για τις μετεγ­γρα­φές στον οποίο, όπως είπε, «είναι πολύ πιθανό να συνυ­πο­λο­γί­ζο­νται πλέον και οι βαθμοί των αιτού­ντων ώστε να μην παρα­τη­ρεί­ται το φαι­νό­μενο της “πίσω πόρτας”. Με τον όρο αυτόν περι­γρά­φε­ται κάποιος φοι­τη­τής που εισά­γε­ται σε μια σχολή με 10-12.000 μόρια αλλά διά της μετεγ­γρα­φής κατα­λή­γει σε άλλη σχολή, η οποία για την κανο­νική εισα­γωγή της απαι­τούσε, λ.χ., 18.000 μόρια, με απο­τέ­λε­σμα να δημιουρ­γού­νται δύο κατη­γο­ρίες εισα­κτέων».

Αυτό ουσια­στικά, όπως εξήγησε στην «Κ» ο κ. Διγα­λά­κης, θα οδη­γή­σει σε θέσπιση κατώ­τα­του βαθ­μο­λο­γι­κού ορίου για τη μετεγ­γραφή σε ένα τμήμα, το οποίο θα αντι­στοι­χεί στο 70%-80% της βάσης του τμή­μα­τος. Για παρά­δειγμα, εάν ένα τμήμα ΑΕΙ της Αθήνας έχει βάση εισα­γω­γής 16.000 μόρια θα μπορούν να πάρουν μετεγ­γραφή σε αυτό εισα­κτέοι σε περι­φε­ρειακό ΑΕΙ με του­λά­χι­στον 11.200 μόρια (το 70% των 16.000), ώστε με αυτή την παρέμ­βαση να περιο­ρι­στούν οι χαώδεις δια­φο­ρές μεταξύ του βαθμού εισα­κτέων και του βαθμού των φοι­τη­τών εκ μετεγ­γρα­φής, που κατα­λή­γουν να φοιτούν στα ίδια έδρανα.

Ενα ακόμη ζήτημα που θέτουν οι πανε­πι­στη­μια­κοί, είναι ο χρόνος ολο­κλή­ρω­σης των μετεγ­γρα­φών. Με το ισχύον σύστημα συμ­βαί­νει το παρά­δοξο, οι φοι­τη­τές να αρχί­ζουν τον Οκτώ­βριο να παρα­κο­λου­θούν τα μαθή­ματα στο περι­φε­ρειακό ΑΕΙ. Ομως, όσοι παίρ­νουν τελικά μετεγ­γραφή σε ένα κεντρικό, εξε­τά­ζο­νται στα μαθή­ματα του χει­με­ρι­νού εξα­μή­νου στο κεντρικό ΑΕΙ! Αυτό δημιουρ­γεί προ­βλή­ματα στους φοι­τη­τές αλλά και στα ΑΕΙ, καθώς μπορεί να είναι δια­φο­ρε­τικό το πρό­γραμμα των μαθη­μά­των του πρώτου εξα­μή­νου μεταξύ των δύο ΑΕΙ, αλλά να δια­φέ­ρει και ο τρόπος διδα­σκα­λίας (π.χ. με εργα­στή­ρια) των μαθη­μά­των. Οι πρυ­τά­νεις προ­τεί­νουν η δια­δι­κα­σία να αρχίζει και να ολο­κλη­ρώ­νε­ται νωρί­τερα, ώστε οι μετεγ­γρα­φό­με­νοι φοι­τη­τές να παρα­κο­λου­θούν το χει­με­ρινό εξάμηνο στο πανε­πι­στή­μιο στο οποίο τελικά θα ολο­κλη­ρώ­σουν τις σπουδές τους.

ΠΗΓΉ kathimerini.gr

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΛΑΚΑΣΑΣ