Το σχέδιο για την αποσυμφόρηση των νησιών

Μπροστά σε μια νέα μετα­να­στευ­τική/προ­σφυ­γική κρίση βρί­σκε­ται η Ελλάδα, δεδο­μέ­νου ότι τα νησιά του Αιγαίου συνε­χί­ζουν να δέχο­νται καθη­με­ρινά εκα­το­ντά­δες αιτού­ντες άσυλο από την Τουρκία, ενώ τους δύο τελευ­ταί­ους μήνες και οι αφίξεις από την πλευρά του Εβρου έχουν αυξηθεί.

Προ­τε­ραιό­τητα της κυβέρ­νη­σης απο­τε­λεί η απο­συμ­φό­ρηση των νησιών με τη δημιουρ­γία 20.000 νέων θέσεων φιλο­ξε­νίας στην ενδο­χώρα, οι 10.000 εκ των οποίων μέχρι το τέλος του χρόνου, σε ξενο­δο­χεία σε όλη τη χώρα. Οι υπό­λοι­πες σχε­διά­ζε­ται να δημιουρ­γη­θούν σε δεύτερο χρόνο, στις αρχές του νέου έτους σε εγκα­τα­λε­λειμ­μένα κτίρια και στρα­τό­πεδα τα οποία ανα­ζη­τού­νται ή έχουν ήδη εντο­πι­στεί, με την τοπο­θέ­τηση αρχικά μεγάλων σκηνών ώστε να στε­γα­στούν περίπου 10.000 άτομα. Δεν είναι άλλωστε καθόλου τυχαίο ότι την προη­γού­μενη εβδο­μάδα στη θέση του συντο­νι­στή για τη μετα­κί­νηση και μετε­γκα­τά­σταση προ­σφύ­γων στο εσω­τε­ρικό της χώρας, ορί­στηκε ο υφυ­πουρ­γός Εθνικής Αμυνας Αλκι­βιά­δης Στε­φα­νής. Πρό­κει­ται για τον άνθρωπο ο οποίος τον Μάιο του 2016 είχε πρω­το­στα­τή­σει στην επι­χεί­ρηση απο­μά­κρυν­σης των προ­σφύ­γων και μετα­να­στών, οι οποίοι είχαν συγκε­ντρω­θεί στην Ειδο­μένη και τη διάλυση του άτυπου καταυ­λι­σμού που είχε στηθεί τότε στα σύνορα Ελλάδας – ΠΓΔΜ.

Στις αρχές του μήνα το υπουρ­γείο Προ­στα­σίας του Πολίτη δημο­σιο­ποί­ησε πρό­σκληση ενδια­φέ­ρο­ντος για τη μίσθωση ξενο­δο­χείων ώστε να στε­γα­στούν οι αιτού­ντες άσυλο, σε μια προ­σπά­θεια να δημιουρ­γη­θούν άμεσα νέες θέσεις φιλο­ξε­νίας. Το κόστος είχε οριστεί στα 12 ευρώ το άτομο ανά ημέρα. Πριν από 15 ημέρες όμως όσοι είχαν εκδη­λώ­σει ενδια­φέ­ρον έλαβαν ειδο­ποί­ηση ότι θα έπρεπε να απευ­θύ­νουν την αίτησή τους στον Διεθνή Οργα­νι­σμό Μετα­νά­στευ­σης (ΔΟΜ). Οπως γρήγορα έγινε αντι­λη­πτό, οι δια­δι­κα­σίες μέσω του Δημο­σίου χρειά­ζο­νταν μήνες για να ολο­κλη­ρω­θούν, ενώ ο ΔΟΜ όπως και όλοι οι διε­θνείς οργα­νι­σμοί δεν υπό­κει­νται στους ίδιους κανόνες για τη σύναψη συμ­βά­σεων.

Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό ότι οι ιδιο­κτή­τες δύο ξενο­δο­χείων στη Βόρειο Ελλάδα, τα οποία είχε νοι­κιά­σει το υπουρ­γείο Μετα­νά­στευ­σης πέρυσι, δεν έχουν ακόμα εξο­φλη­θεί. Επίσης στους δια­γω­νι­σμούς του ΔΟΜ δεν υπάρχει η δυνα­τό­τητα να γίνει ένσταση από ενδια­φε­ρό­μενο οπότε και να καθυ­στε­ρή­σει ακόμα περισ­σό­τερο η δια­δι­κα­σία.

Ο ΔΟΜ άλλωστε είχε «τρέξει» και το προη­γού­μενο πρό­γραμμα φιλο­ξε­νίας σε ξενο­δο­χεία, το οποίο είχε ξεκι­νή­σει πέρυσι το φθι­νό­πωρο από την κυβέρ­νηση του ΣΥΡΙΖΑ για τη στέγαση όσων τότε μετα­φέρ­θη­καν από τα νησιά στην ενδο­χώρα, περίπου 6.000 άτομα, καθώς και τότε είχαν δημιουρ­γη­θεί συν­θή­κες ασφυ­ξίας στα νησιά από τις αφίξεις του καλο­και­ριού. Το συγκε­κρι­μένο πρό­γραμμα είχε επι­λε­γεί ως λύση ανάγκης καθώς, όπως είχαν επι­ση­μά­νει οι Βρυ­ξέλ­λες, το κόστος του ήταν υψηλό. Χωρίς να έχει ανα­κοι­νω­θεί επι­σή­μως, υπο­λο­γι­ζό­ταν στα 40 ευρώ το άτομο ανά ημέρα.

Στελέχη του υπουρ­γείου Προ­στα­σίας του Πολίτη δια­βε­βαιώ­νουν πάντως την «Κ» ότι αυτή τη φορά το κόστος μίσθω­σης προ­βλέ­πε­ται να μειωθεί κατά πολύ, δεδο­μέ­νου ότι ισχύει η τιμή που είχε προ­α­ναγ­γελ­θεί, δηλαδή 12 ευρώ το άτομο ανά ημέρα. Μάλιστα από το υπουρ­γείο Προ­στα­σίας του Πολίτη ανα­φέ­ρουν ότι πρό­κει­ται για μειο­δο­τικό δια­γω­νι­σμό, οπότε μπορεί το τελικό κόστος να δια­μορ­φω­θεί και χαμη­λό­τερα. Η μίσθωση των «νέων» ξενο­δο­χείων ανα­μέ­νε­ται να ξεκι­νή­σει άμεσα, από τις αρχές Νοεμ­βρίου και θα έχει διάρ­κεια έξι μηνών με δυνα­τό­τητα ανα­νέ­ω­σης, σύμφωνα πάντα με τις ίδιες πηγές.

Νέες αφίξεις

Την ίδια στιγμή ήδη στην Ελλάδα περίπου 25.000 αιτού­ντες άσυλο και πρό­σφυ­γες στε­γά­ζο­νται σε δια­με­ρί­σματα μέσω προ­γράμ­μα­τος της Υπατης Αρμο­στείας του ΟΗΕ για τους πρό­σφυ­γες, ενώ λει­τουρ­γούν σε πολλές περιο­χές 27 καταυ­λι­σμοί όπου υπο­λο­γί­ζε­ται ότι δια­μέ­νουν άλλοι 25.000 αιτού­ντες άσυλο.

Η απο­συμ­φό­ρηση των νησιών όμως, ακόμα και αν δημιουρ­γη­θούν θέσεις στην ενδο­χώρα, τελικά δεν απο­τε­λεί καθόλου εύκολη υπόθεση όπως απο­δει­κνύ­ε­ται στην πράξη. Μόλις ένας «σεβα­στός» αριθμός ανθρώ­πων μετα­φέ­ρε­ται στην ενδο­χώρα, μέσα σε λίγες ημέρες οι «κενές» θέσεις ανα­πλη­ρώ­νο­νται από νέες αφίξεις.

Οι αφίξεις από ξηρά και θάλασσα το 2019 (15 Σεπτεμ­βρίου) ανήλθαν σε 46.100, αυξη­μέ­νες κατά 24% σε σχέση με το 2018, ενώ οι αφίξεις μόνο διά θαλάσ­σης αυξή­θη­καν κατά 54%. Συγκε­κρι­μένα από τον Ιανουά­ριο έως και τα μέσα Σεπτεμ­βρίου 2019 έφθασαν 36.141 άτομα. Μάλιστα οι αφίξεις παρου­σιά­ζουν συνέ­χεια αυξη­τική τάση δεδο­μέ­νου μάλιστα ότι και η καλο­και­ρία συνε­χί­ζε­ται. Μόνο μέσα στον τελευ­ταίο μήνα έχουν φθάσει πάνω από 12.000 πρό­σφυ­γες και μετα­νά­στες. Το μεγα­λύ­τερο ποσοστό των αφι­χθέ­ντων είναι πλέον σε σταθερή βάση Αφγανοί, ενώ οι Σύροι βρί­σκο­νται στη δεύτερη θέση των αφίξεων όσον αφορά τη χώρα προ­έ­λευ­σης.

Ενδει­κτικά την προη­γού­μενη εβδο­μάδα από 14-20 Σεπτεμ­βρίου, σύμφωνα με στοι­χεία της Υπατης Αρμο­στείας του ΟΗΕ για τους πρό­σφυ­γες, έφθασαν στα ελλη­νικά νησιά 2.214 άτομα, ενώ την ίδια εβδο­μάδα πέρυσι είχαν φθάσει 1.191 άτομα.