Η Ελλάδα χάνει τη μάχη του ποιοτικού τουρισμού

Η μεγάλη εισροή του­ρι­στών από τα Βαλ­κά­νια και την Ανα­το­λική Ευρώπη στην Ελλάδα τα τελευ­ταία δεκα­πέ­ντε χρόνια, αλλά και η απουσία ολο­κλη­ρω­μέ­νου στρα­τη­γι­κού σχεδίου προ­σέλ­κυ­σης του­ρι­στών υψη­λό­τε­ρου εισο­δη­μα­τι­κού επι­πέ­δου, έχουν οδη­γή­σει σε πτώση της τάξης του 30% τη μέση κατά κεφαλήν δαπάνη των ξένων επι­σκε­πτών στη χώρα. Στην πτώση αυτή έχει συμ­βά­λει όμως και ο περιο­ρι­σμός της μέσης διάρ­κειας παρα­μο­νής κατά μία ημέρα του­λά­χι­στον.

Ειδι­κό­τερα, το 2018 η μέση κατά κεφαλήν δαπάνη (ΜΚΔ) του συνόλου των ταξι­διω­τών που επι­σκέ­φθη­καν την Ελλάδα, ανήλθε στα 519,6 ευρώ. Δηλαδή σε σύγκριση με το 2005 οπότε βρι­σκό­ταν στα 745,7 ευρώ, η ΜΚΔ μειώ­θηκε κατά -30,3% ή κατά 226,1 ευρώ. Από τη μείωση αυτή τα δύο τρίτα περίπου (63,2%), ή 143 ευρώ, οφεί­λο­νται στη μείωση της μέσης διάρ­κειας παρα­μο­νής (ΜΔΠ) και το ένα τρίτο, (29%) ή 65,5 ευρώ, στην αλλαγή του μείγ­μα­τος των αγορών, δηλαδή στο γεγονός ότι έρχο­νται στην Ελλάδα περισ­σό­τε­ροι του­ρί­στες από χώρες που έχουν μικρό­τερο δια­θέ­σιμο εισό­δημα. Το υπό­λοιπο περίπου 8% (7,8%), ή 17,5 ευρώ, της πτώσης είναι απευ­θείας μείωση της μέσης ημε­ρή­σιας δαπάνης.

Εάν ανα­λο­γι­στεί κανείς ότι 100 ευρώ του 2005 είχαν μεγα­λύ­τερη αξία από τα 100 ευρώ του 2018 λόγω του πλη­θω­ρι­σμού, αντι­λαμ­βά­νε­ται πως η μείωση του μέσου εσόδου ανά του­ρί­στα είναι ακόμα μεγα­λύ­τερη.

Τα παρα­πάνω στοι­χεία εξά­γο­νται από τη νέα μελέτη που εκπό­νησε το Ινστι­τούτο του Συν­δέ­σμου Ελλη­νι­κών Του­ρι­στι­κών Επι­χει­ρή­σεων (ΙΝΣΕΤΕ), στην οποία εξε­τά­ζο­νται οι αιτίες μείωσης της μέσης κατά κεφαλήν δαπάνης (ΜΚΔ) των του­ρι­στών στην Ελλάδα, ενώ γίνεται σύγκριση και με τη μέση κατά κεφαλήν δαπάνη των του­ρι­στών στην Ισπανία. Σημειώ­νε­ται πως η μέση κατά κεφαλήν δαπάνη στην Ισπανία (όπως αυτή προ­σαρ­μό­σθηκε από το ΙΝΣΕΤΕ για να είναι συγκρί­σιμη) εκτι­μή­θηκε σε 600 ευρώ το 2018. Τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ισπανία τα ποσά αυτά της ΜΚΔ αφορούν τη δαπάνη χωρίς το κόστος μετά­βα­σης στη χώρα, δηλαδή το αερο­πο­ρικό ή ακτο­πλοϊκό εισι­τή­ριο ή τα έξοδα για τη διά ξηράς προ­σέ­λευση. Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό πως η διαφορά της μέσης κατά κεφαλήν δαπάνης (ΜΚΔ) σε Ισπανία και Ελλάδα διευ­ρύ­νε­ται από το 2016 στο 2018 κυρίως λόγω της απο­κλί­νου­σας πορείας της (της ΜΚΔ) για τις τρεις κύριες αγορές των δύο χωρών (Γερ­μα­νία, Ηνωμένο Βασί­λειο, Γαλλία), ενώ στην Ελλάδα έχει μειωθεί μεταξύ 2016 και 2018, στην Ισπανία έχει αυξηθεί. Εκεί δηλαδή οι ίδιες εθνι­κό­τη­τες δαπα­νούν υψη­λό­τερα ποσά.

Προ­κει­μέ­νου η Ελλάδα να μπο­ρέ­σει να κλείσει αυτή την ψαλίδα και να αυξήσει την προ­στι­θέ­μενη αξία από κάθε επι­σκέ­πτη χρειά­ζε­ται πολλή δουλειά. Ο γενικός διευ­θυ­ντής του ΙΝΣΕΤΕ Ηλίας Κικί­λιας εξηγεί πως για να αυξηθεί η κατά κεφαλήν δαπάνη είτε μέσω μεγα­λύ­τε­ρης ημε­ρή­σιας δαπάνης είτε μέσω περισ­σό­τε­ρων ημερών δια­μο­νής του κάθε επι­σκέ­πτη, απαι­τεί­ται η «δημιουρ­γία ενός πιο σύν­θε­του προ­ϊ­ό­ντος με υψη­λό­τερα ποιο­τικά χαρα­κτη­ρι­στικά που ανα­βαθ­μί­ζει τη συνο­λική εμπει­ρία του επι­σκέ­πτη και αφορά όλους τους επι­μέ­ρους κρίκους της αλυ­σί­δας αξίας που συν­θέ­τουν το του­ρι­στικό προϊόν». Και αυτό με τη σειρά του προ­ϋ­πο­θέ­τει «απο­τε­λε­σμα­τική δια­χεί­ριση των προ­ο­ρι­σμών με συγκε­κρι­μένο στρα­τη­γικό σχε­δια­σμό, συνέ­νωση δυνά­μεων και ευρύ­τε­ρες συνερ­γα­σίες σε κεντρικό και τοπικό επίπεδο, ενώ παράλ­ληλα είναι ανα­γκαίο να προ­χω­ρή­σει ο εκσυγ­χρο­νι­σμός των υπο­δο­μών για ενερ­γειακή επάρ­κεια, καθα­ριό­τητα, επαρκή αστυ­νό­μευση, ενί­σχυση υπη­ρε­σιών υγείας, κ.λπ., ώστε να καλύ­πτο­νται οι ανάγκες τόσο των του­ρι­στών όσο και των κατοί­κων της χώρας». «Μόνο έτσι ο ελλη­νι­κός του­ρι­σμός θα δια­τη­ρή­σει τη δυνα­μική του και θα στα­θε­ρο­ποι­η­θεί σε μια νέα, πιο ώριμη και μακρο­χρό­νια φάση ανά­πτυ­ξης», σημειώ­νει το ΙΝΣΕΤΕ.

Το ισπα­νικό μοντέλο προ­στι­θέ­με­νης αξίας

^{Οι Ισπανοί στο­χεύ­ουν ιδιαί­τερα στην αγορά της Ασίας.}

Το στρα­τη­γικό σχέδιο marketing της TURESPAÑA για την περίοδο 2018-2020, δηλαδή του ισπα­νι­κού οργα­νι­σμού του­ρι­σμού, εστιά­ζει στην προ­σέλ­κυση αγορών υψη­λό­τε­ρης δαπάνης, αφενός από μακρινά μέρη –ιδιαί­τερα από Ασία– και, αφε­τέ­ρου, μέσω της λεγό­με­νης αγοράς cosmopolitan. H στό­χευση της αγοράς αυτής έγινε κατε­ξο­χήν στη Γερ­μα­νία, στη Βρε­τα­νία, στη Γαλλία, στην Ιταλία, στην Ολλαν­δία και στις ΗΠΑ. Η αγορά cosmopolitan αρέ­σκε­ται σε city breaks, shopping, επι­σκέ­ψεις πολι­τι­στι­κού ενδια­φέ­ρο­ντος, γαστρο­νο­μία, υπη­ρε­σίες ευεξίας κ.λπ. Η επι­σή­μανση αυτή αποκτά ιδιαί­τερη σημασία εάν εξε­τά­σει κάποιος πώς επη­ρέ­ασε τα τελευ­ταία χρόνια τα εξε­τα­ζό­μενα μεγέθη: μεταξύ άλλων, η μέση κατά κεφαλήν δαπάνη της Ισπα­νίας (όπως αυτή προ­σαρ­μό­σθηκε από το ΙΝΣΕΤΕ για να είναι συγκρί­σιμη) εμφα­νί­ζει μια σαφή ανοδική τάση την περίοδο 2016-2018 σε αντί­θεση με την αντί­στοιχη της Ελλάδας, που σημειώ­νει πλα­γιο­κα­θο­δι­κές δια­κυ­μάν­σεις. Στην Ελλάδα, η αξία της στροφής προς αγορές υψη­λό­τε­ρης δαπάνης είναι εμφα­νέ­στατη στα στοι­χεία των επι­σκε­πτών από τις Ηνω­μέ­νες Πολι­τείες: Το 2018 οι αφίξεις από τις ΗΠΑ αυξή­θη­καν κατά 26,9% από το 2017 και δια­μορ­φώ­θη­καν στο ένα εκα­τομ­μύ­ρια ενε­νή­ντα επτά χιλιά­δες ταξι­διώ­τες.

Οι Αμε­ρι­κα­νοί είναι πέμπτοι σε πλήθος επι­σκε­πτών στην Ελλάδα, ακο­λου­θώ­ντας τους Βρε­τα­νούς, τους Γερ­μα­νούς, τους Γάλλους και τους Ιταλούς. Ομως η συνο­λική και κατά κεφαλήν δαπάνη τους έχει αυξηθεί ακόμη περισ­σό­τερο και συγκε­κρι­μένα κατά 27,8%, στο ένα δισε­κα­τομ­μύ­ριο σαράντα χιλιά­δες ευρώ, κατα­τάσ­σο­ντάς τους τρίτους σε συνο­λική δαπάνη, να έπονται μόνο των Γερ­μα­νών και των Βρε­τα­νών και υψη­λό­τερα σε κατά κεφαλήν δαπάνη. Η επι­στροφή των Αμε­ρι­κα­νών στην Ελλάδα θεω­ρεί­ται μία από τις πλέον ενθαρ­ρυ­ντι­κές τάσεις της προη­γού­με­νης και της τρέ­χου­σας σεζόν (οι εισπρά­ξεις από τις ΗΠΑ το πρώτο δίμηνο φέτος σημεί­ω­σαν αύξηση κατά 58,3%) αφού έχουν πολύ μεγα­λύ­τερη κατά κεφαλήν δαπάνη από τους υπο­λοί­πους και απο­τε­λούν μια πολύ πολυ­πλη­θέ­στερη αγορά.

πηγή kathimerini.gr

ΗΛΙΑΣ ΜΠΕΛΛΟΣ