«Κοτσαμπάσηδες, πασάδες και σεβάσμιοι δεσποτάδες»

“Μια φορά κι έναν καιρό στον τόπο τούτο το μικρό

Ζού­σαν κάτι φου­κα­ρά­δες, οι ρα­γιά­δες

Κο­τσα­μπά­ση­δες, πα­σά­δες και σε­βά­σμιοι δε­σπο­τά­δες

κυ­βερ­νού­σα­νε τη χώρα, καλή ώρα …”

Σε μια συμ­φω­νία που προ­βλή­θη­κε ως «δια­χω­ρι­σμού κρά­τους – εκ­κλη­σί­ας», ο Πρω­θυ­πουρ­γός, και ο Αρ­χιε­πί­σκο­πος Ιε­ρώ­νυ­μος ανα­κοί­νω­σαν μάλ­λον το ακρι­βώς αντί­θε­το. Το κεί­με­νο της Συμ­φω­νί­ας με­τα­ξύ Εκ­κλη­σί­ας και Πο­λι­τεί­ας προ­βλέ­πει ότι οι κλη­ρι­κοί δεν θα νο­ού­νται πλέον ως δη­μό­σιοι υπάλ­λη­λοι, αλλά το Δη­μό­σιο θα επι­δο­τεί την Εκ­κλη­σία με το ίδιο ακρι­βώς ποσό για τη μι­σθο­δο­σία τους, ενώ δη­μιουρ­γεί­ται Τα­μείο Αξιο­ποί­η­σης Εκ­κλη­σια­στι­κής Πε­ριου­σί­ας, που θα διοι­κεί­ται από κοι­νού και θα πε­ρι­λαμ­βά­νει μόνο τα αμ­φι­σβη­τού­με­να ακί­νη­τα, με την Εκ­κλη­σία εθε­λο­ντι­κά να μπο­ρεί να πα­ρα­χω­ρή­σει και άλλα. Δια­χω­ρι­σμό δεν το λες, ίσως ένα πρώτο και μικρό βήμα για πα­ρα­πέ­ρα συ­ζή­τη­ση. Δεν είναι εύ­κο­λα αυτά να γί­νουν… από­το­μα σε μια χώρα που κά­ποιοι θε­ω­ρούν πως δια­χω­ρι­σμός ση­μαί­νει να μας «πά­ρουν» τα Χρι­στού­γεν­να και τους σταυ­ρούς απ’ τις ση­μαί­ες. Προ­σπα­θώ­ντας να αντι­λη­φθώ την μπερ­δε­μέ­νη ιστο­ρία με το πως αυτή η εκ­κλη­σια­στι­κή πε­ριου­σία βρέ­θη­κε στα χέρια της εκ­κλη­σί­ας και  η οποία  το 1939 πέ­ρα­σε στο κρά­τος με αντάλ­λαγ­μα την μι­σθο­δο­σία των πε­ρί­που 10.000 ιε­ρέ­ων την οποία θα συ­νε­χί­σου­με -με άλλο τρόπο- να κα­τα­βά­λου­με ως φο­ρο­λο­γού­με­νοι, «έπεσα» σε ένα άρθρο του κα­θη­γη­τή Γιώρ­γου Κου­μά­ντου, ο οποί­ος δίνει μια απά­ντη­ση σ’ αυτό από τις 4.5.1981 στο «Βήμα». Ανα­φέ­ρει με­τα­ξύ άλλων:  «…Ενα με­γά­λο μέρος αυτής της πε­ριου­σί­ας, ίσως το μέ­γι­στο προ­έρ­χε­ται από δω­ρε­ές κατά την Τουρ­κο­κρα­τία, για να μην πά­ρουν τα κτή­μα­τα οι κα­τα­κτη­τές. Οι Τούρ­κοι δε σέ­βο­νταν την πε­ριου­σία των Ελ­λή­νων αλλά σέ­βο­νταν την πε­ριου­σία της Εκ­κλη­σί­ας. Έτσι η Εκ­κλη­σία εμ­φα­νί­ζε­ται ως θε­μα­το­φύ­λα­κας πε­ριου­σιών που της δό­θη­καν από κα­τα­τρεγ­μέ­νους Έλ­λη­νες για να τις φυ­λά­ξει και να τις δια­σώ­σει. Έτσι όμως, η ιδιο­κτη­σία που υπάρ­χει κατά τους νο­μι­κούς κα­νό­νες, βρί­σκε­ται ηθικά υπο­νο­μευ­μέ­νη: τα κτή­μα­τα αυτά ανή­κουν ου­σια­στι­κά στο εθνι­κό σύ­νο­λο. Θε­με­λιώ­νε­ται, λοι­πόν, ηθικά το δι­καί­ω­μα της Πο­λι­τεί­ας να αξιώ­σει την από­δο­ση αυτών των πε­ριου­σια­κών στοι­χεί­ων που τυ­πι­κά είναι «γραμ­μέ­να» στο όνομα της Εκ­κλη­σί­ας και των άλλων εκ­κλη­σια­στι­κών νο­μι­κών προ­σώ­πων» Τα­πει­νό συ­μπέ­ρα­σμα: To θέμα είναι πότε ακρι­βώς σε αυτή τη χώρα θα εφαρ­μο­στεί η ρήση του Κα­πο­δί­στρια, ότι δη­λα­δή αυτό το κρά­τος, το ελ­λη­νι­κό κρά­τος, δη­μιουρ­γή­θη­κε «επα­να­στα­τι­κώς και δη­μευ­τι­κώς» και ως εκ τού­του ο λαός του δε χρω­στά­ει τί­πο­τα σε «κο­τσα­μπά­ση­δες, πα­σά­δες και σε­βά­σμιους δε­σπο­τά­δες».