Το ΚΕ.Π.ΚΑ ενημερώνει τους Καταναλωτές για το τραπέζι της Καθαρής Δευτέρας και τα σαρακοστιανά τρόφιμα

Γενικά, όλα τα τρόφιμα, που στο­λί­ζουν το τραπέζι της Καθαρής Δευ­τέ­ρας, είναι αρκετά ακριβά και οι τιμές τους δια­μορ­φώ­νο­νται ελεύ­θερα. Η παρα­δο­σιακή λαγάνα π.χ., δε δια­φέ­ρει σε τίποτα από το ψωμί, που προ­μη­θευό­μα­στε, καθη­με­ρινά. Παρα­σκευά­ζε­ται από το ίδιο αλεύρι, με το κοινό ψωμί και, όμως, η τιμή της είναι μεγα­λύ­τερη, από αυτή του κοινού ψωμιού. Αν συνυ­πο­λο­γί­σουμε και το μικρό­τερο βάρος της, τότε η τιμή της είναι δυσα­νά­λογα υψηλή.

 

Η ταρα­μο­σα­λάτα είτε αγο­ρά­ζε­ται έτοιμη, είτε παρα­σκευά­ζε­ται στο σπίτι, καλό είναι να έχει λευκό έως καστανό ανοιχτό χρώμα, γιατί έτσι απο­φεύ­γουμε τις χρω­στι­κές ουσίες. Επίσης πρέπει να έχει χρώμα ομοιό­μορφο, σε όλη την ποσό­τητα της. Η οσμή και η γεύση της πρέπει να είναι ευχά­ρι­στη.

 

Οι βραστές πατάτες, τα φασόλια πιάζ, τα κρεμ­μυ­δά­κια, τα σκορ­δά­κια, τα τουρσιά, οι ελιές, ο χαλβάς και τα νηστί­σιμα θαλασ­σινά απο­τε­λούν την κύρια τροφή μας, ειδικά την Καθαρή Δευτέρα, που η παρά­δοση απαιτεί να μην υπάρ­χουν, στο τραπέζι μας, μαγει­ρε­μένα φαγητά.

 

Όσοι, από εμάς, αγο­ρά­σουμε θαλασ­σινά πρέπει να γνω­ρί­ζουμε ότι, είτε πωλού­νται χύμα, είτε συσκευα­σμένα, πρέπει να μας δίνο­νται υπο­χρε­ω­τι­κές πλη­ρο­φο­ρίες, μέσω της επι­σή­μαν­σης (ετι­κέ­τας) τους.

 

Σ΄ αυτά που που­λιού­νται χύμα η επι­σή­μανση (ετικέτα) πρέπει να περι­λαμ­βά­νει:

1. την εμπο­ρική ονο­μα­σία πώλησης π.χ. γάβρος, σουπιά, κ.α.,
2. την προ­έ­λευση του,
3. τη μέθοδο παρα­γωγής, π.χ.«αλιεύ­τηκε στη θάλασσα…» ή «αλιεύ­τηκε σε γλυκά νερά…» ή «εκτρο­φής ή υδα­το­καλ­λιέρ­γειας…»,
4. την τιμή πώλησης ανά κιλό βάρους.

 

Εφόσον είναι συσκευα­σμένα, η επι­σή­μανση (ετικέτα) πρέπει να περι­λαμ­βά­νει:

1. την εμπο­ρική ονο­μα­σία πώλησης,
2. το καθαρό βάρος,
3. τη χρο­νο­λο­γία ανά­λω­σης,
4. αν έχει επε­ξερ­γα­στεί, τυχόν άλλα συστα­τικά που περιέ­χει και αν είναι αλλερ­γιο­γόνα,
5. τις ιδιαί­τε­ρες συν­θή­κες συντή­ρη­σης και χρήσης,
6. το όνομα, την εμπο­ρική επω­νυ­μία και η διεύ­θυνση του εργα­στη­ρίου επε­ξερ­γα­σίας, με υγειο­νο­μικό σήμα, δηλαδή τη σφρα­γίδα της επι­χεί­ρη­σης, η οποία είναι μικρή και ελλει­ψοει­δής, όπου ανα­φέ­ρε­ται ο Κωδικός Αριθμός της επι­χεί­ρη­σης, πχ.EL 30.A.60. EU,
7. τη μέθοδο παρα­γωγής, π.χ. «αλιεύ­τηκε στη θάλασσα…» ή «αλιεύ­τηκε σε γλυκά νερά…» ή «εκτροφής ή υδα­το­καλ­λιέρ­γειας…»
8. την περιοχή αλί­ευ­σης ή εκτρο­φής του προ­ϊ­ό­ντος,
9. την κατη­γο­ρία αλιευ­τι­κού́ εργα­λείου, που χρη­σι­μο­ποι­ή­θηκε, σε περί­πτωση προ­ϊ­ό­ντος αλί­ευ­σης,
10. την τιμή πώλησης ανά κιλό βάρους.

 

Επι­πλέον, για τις παρα­κάτω κατη­γο­ρίες θαλασ­σι­νών, πρέπει να γνω­ρί­ζουμε:

1. Μαλάκια:

α. Κεφα­λό­ποδα (Χτα­πό­δια, Καλα­μά­ρια, Σουπιές, Μοσχιοί, Θράψαλα, κ.λπ.). Τα βρί­σκουμε στην αγορά, είτε ως νωπά, είτε ως κατε­ψυγ­μένα ή ως απο­ψυγ­μένα, δηλ. ως κατε­ψυγ­μένα που απο­ψύ­χθη­καν.

• Νωπά: Προ­σέ­χουμε ιδίως την οσμή, η οποία πρέπει να είναι η οσμή της θάλασ­σας. Οποια­δή­ποτε άλλη οσμή θεω­ρεί­ται μη φυσιο­λο­γική. Επίσης, η σάρκα πρέπει να είναι συμπα­γής, ελα­στική, γυα­λι­στερή και τα πλοκάμια-βεντούζες να είναι ανθε­κτικά στο τρά­βηγμα.
• Κατε­ψυγ­μένα: Τα κατε­ψυγ­μένα πρέπει να συντη­ρού­νται, στο σημείο πώλησης, σε κατα­ψύ­κτη στους –18 βαθμούς Κελσίου, να πωλού­νται συσκευα­σμένα και να φέρουν τις προ­α­να­φε­ρό­με­νες ενδεί­ξεις.

β. Δίθυρα (Μύδια, Κυδώνια, Γυα­λι­στε­ρές, Στρεί­δια, κ.λπ.): Πωλού­νται συσκευα­σμένα σε μικρές συσκευα­σίες, (συνήθως σε δίχτυ) οι οποίες φέρουν το υγειο­νο­μικό σήμα, καθώς και όλες τις υπο­χρε­ω­τι­κές ενδεί­ξεις.

Σε κάθε περί­πτωση τα οστρα­κοειδή πρέπει να είναι ζωντανά, πριν κατα­να­λω­θούν και ο έλεγχός τους είναι εύκολος. Τα κελύφη τους πρέπει να είναι ερμη­τικά κλειστά, ή, αν είναι μερικώς ανοιχτά, με την ελά­χι­στη πίεση, πάνω στο κέλυφος, πρέπει να κλεί­νουν ερμη­τικά μόνα τους. Αν τα κελύφη τους είναι ανοικτά, ΕΙΝΑΙ ΑΚΑΤΑΛΛΗΛΑ ΚΑΙ ΑΠΟΡΡΙΠΤΟΝΤΑΙ.

Τα μύδια πωλού­νται, με κέλυφος ή απο­κε­λυ­φω­μένα και κατε­ψυγ­μένα. Τα απο­κε­λυ­φω­μένα συσκευά­ζο­νται, μέσα σε πλα­στι­κές σακού­λες, με μια ποσό­τητα πόσιμου νερού. Στην συσκευα­σία τους, πρέπει να φέρουν όλες τις υπο­χρε­ω­τι­κές ενδεί­ξεις, που προ­α­να­φέρ­θη­καν. Τα κατε­ψυγ­μένα πρέπει να φέρουν, ομοίως, όλες τις υπο­χρε­ω­τι­κές ενδεί­ξεις. To ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ. – Κέντρο Ελέγχου και Πρό­λη­ψης Νοση­μά­των για την προ­στα­σία των κατα­να­λω­τών από τον ιό της ηπα­τί­τι­δας Α, συστή­νει μαγεί­ρεμα των οστρα­κοειδών στον ατμό, για του­λά­χι­στον 90 δευ­τε­ρό­λε­πτα ή βράσιμό τους στους 85-90 βαθμούς Κελσίου, για 4 λεπτά πριν την κατα­νά­λωση.

γ. Γαστε­ρό­ποδα (σαλι­γκά­ρια). Δια­τί­θε­νται στην αγορά, είτε ως νωπά, χωρίς συσκευα­σία, είτε ως κατε­ψυγ­μένα. Τα νωπά πρέπει να είναι, οπωσ­δή­ποτε, ζωντανά. Τα κατε­ψυγ­μένα πρέπει να φέρουν, στη συσκευα­σία τους, όλες τις υπο­χρε­ω­τι­κές ενδεί­ξεις.

2. Εχι­νό­δερμα: Είναι οι γνωστοί μας αχινοί, oι οποίοι πρέπει να είναι ζωντα­νοί, όταν κατα­να­λώ­νο­νται. Η δια­πί­στωση αυτή, γίνεται με απλή παρα­τή­ρηση, κατά την οποία βλέ­πουμε να κινού­νται τα αγκάθια τους.
3. Μαλα­κό­στρακα: Συμπε­ρι­λαμ­βά­νο­νται Γαρίδες, Καρα­βί­δες, Αστακοί, Καβού­ρια, Ψείρες, Γάμπαρι, κ.λπ. Όταν είναι ζωντανά εμφα­νί­ζουν κινή­σεις στις κεραίες και στα πόδια. Πρέπει να έχουν την ευχά­ρι­στη οσμή της θάλασ­σας, τα αρθρωτά τους μέρη να είναι στερεά προ­σκολ­λη­μένα στο σώμα, η επι­φά­νειά τους να είναι γυα­λι­στερή και το κεφάλι τους δεν πρέπει να φέρει μαύρες εστίες ή να είναι όλο μελα­νια­σμένο. Τα κατε­ψυγ­μένα πρέπει να φέρουν, στη συσκευα­σία τους, όλες τις προ­βλε­πό­με­νες ενδεί­ξεις.

 

Πριν από κάθε προ­μή­θεια θαλασ­σι­νών, επι­στρα­τεύ­ουμε όλη την προσοχή μας. Τα θαλασ­σινά, γενικά, είναι εξαι­ρε­τικά ευαί­σθητα. Η οσμή και η εξω­τε­ρική όψη τους είναι τα πιο σταθερά χαρα­κτη­ρι­στικά, για να κρί­νουμε την καταλ­λη­λό­τητά τους. Πρέπει να ελέγ­χουμε, πάντα, το βάρος των προ­ϊ­ό­ντων, όταν τα αγο­ρά­ζουμε (να τα ζυγί­ζουμε και αλλού).

 

Ορι­σμένα είδη θαλασ­σι­νών δια­φέ­ρουν ελά­χι­στα μεταξύ τους στην μορ­φο­λο­γία, δια­φέ­ρουν όμως, όσον αφορά την τιμή πώλησής τους, πχ. καλαμάρια-θράψαλα, χταπόδια-μοσχιοί, μπαρμπούνια-κουτσομούρες. Πρέπει να προ­σέ­χουμε καλά, την πινα­κίδα που ανα­γρά­φουν τις πλη­ρο­φο­ρίες της ονο­μα­σίας πώλησης. Το ίδιο πρέπει να κάνουμε επίσης για τα κατε­ψυγ­μένα αλιεύ­ματα, που πωλού­νται μετά από απόψυξη τους και στα οποία πρέπει να ανα­γρά­φε­ται ότι είναι απο­ψυγ­μένα, στην πινα­κίδα πώλησης τους, ώστε να μην παρα­πλα­νη­θούμε, από τους επι­τή­δειους.

 

Τέλος, τα αλιεύ­ματα που προ­έρ­χο­νται από υδα­το­καλ­λιέρ­γειες θαλασ­σι­νού ή γλυκού νερού πρέπει να ανα­γρά­φουν τις προ­α­να­φε­ρό­με­νες ανα­λυ­τικά ενδεί­ξεις επίσης στην πινα­κίδα πώλησης τους. Ενδει­κτικά στα είδη αυτά περι­λαμ­βά­νο­νται κυρίως τσι­πού­ρες, λαβρά­κια, φαγκριά, μυλο­κό­πια, χιόνες ή μυτάκια, σολομός, γαρίδες, πέστρο­φες κ.ά. Θα πρέπει να επι­ση­μαν­θεί, η μεγάλη ομοιό­τητα τους με τα άγρια είδη, αλλά και η μεγάλη διαφορά στις τιμές τους, με συνα­κό­λουθο τον κίνδυνο παρα­πλά­νη­σης του κατα­να­λωτή.

 

Για καταγ­γε­λίες ή περισ­σό­τε­ρες πλη­ρο­φο­ρίες, ας απευ­θυν­θούμε στο ΚΕ.Π.ΚΑ., τηλ. 2310-233333, ώρες 09:00 – 14:30.