Η Σοσιαλδημοκρατική προοπτική – Αρθρο του Νίκου Βασιλαρά

Του Νίκου Βασι­λαρά

Είναι ο σοσιαλ­δη­μο­κρα­τία σε κρίση;  Όχι βέβαια, διότι ο Σοσιαλ­δη­μο­κρα­τία  δεν είναι Δόγμα, δεν είναι ένας τρόπος, δεν είναι ένα STANDARD μοντέλο δια­κυ­βέρ­νη­σης για να απο­τύ­χει, στη­ρί­ζε­ται στο Δημο­κρα­τικό πολί­τευμα με κυρί­αρχο τον Λαό.

Η Σοσιαλ­δη­μο­κρα­τία δεν απο­τυγ­χά­νει, είναι εξε­λί­ξιμη προ­ο­δευ­τική ιδε­ο­λο­γία με βασικές αρχές, την μη εκμε­τάλ­λευση ανθρώ­που από άνθρωπο, την δικαιό­τερη κατα­νομή της παρα­γό­με­νης υπε­ρα­ξίας, την προ­στα­σία του περι­βάλ­λο­ντος, τον σεβασμό των ανθρω­πί­νων δικαιω­μά­των, την Δικαιο­σύνη, τη πλου­ρα­λι­στική Δημο­κρα­τία, τη συμ­με­τοχή στις απο­φά­σεις.

Η Σοσιαλ­δη­μο­κρα­τία μπορεί να απο­τύ­χει όταν η δια­κυ­βέρ­νηση δογ­μα­τί­ζει υπέρ μιας Τάξης της κοι­νω­νίας, ή ασκεί προ­στα­τευ­τική πολι­τική υπέρ μιας τάξης, ή ασκεί ιδική μετα­χεί­ριση δια­στρε­βλώ­νο­ντας τους κανόνες για ίση μετα­χεί­ριση και μειώνει  με ενέρ­γειες τις  δικαιώ­ματα των πολιτών ή δεν εξα­σφα­λί­ζει πως όλοι έχουν την δυνα­τό­τητα να συμ­με­τέ­χουν στις ευκαι­ρίες που δίνει η κοι­νω­νία.

Ο Σοσιαλ­δη­μο­κρα­τία δεν μπορεί να περιέλ­θει σε κρίση εφ’ όσον είναι το ζητού­μενο,  και το ζητού­μενο είναι ζήτημα ιδεών και ουτο­πίας που δημιουρ­γεί γεγο­νότα και που τα γεγο­νότα δημιουρ­γούν θεσμούς και οι θεσμοί Πολι­τι­σμό.

Η Σοσιαλ­δη­μο­κρα­τική ηθική, αισθη­τική, ιδέα, Εθνικά, Περι­φε­ρειακά, Δημο­τικά, στο χώρο εργα­σίας, στη γει­το­νία, στην οικο­γέ­νεια, μπορεί και πρέπει να καλ­λιερ­γεί­ται, να προ­τεί­νει, να προ­βάλ­λε­ται, να εφαρ­μό­ζε­ται να δοκι­μά­ζε­ται και να εξε­λίσ­σε­ται.

Σήμερα όμως, το ζήτημα της σοσιαλ­δη­μο­κρα­τίας στην νέα πραγ­μα­τι­κό­τητα, (με την παγκο­σμιο­ποί­ηση, τα ανοικτά σύνορα , της ταχύ­τη­τας της πλη­ρο­φό­ρη­σης, των νέων τεχνο­λο­γιών, της παγκό­σμιας οικο­νο­μίας) επι­βάλ­λε­ται η διε­θνο­ποί­ηση και γνω­στο­ποί­ηση των καλών πρα­κτι­κών της δια­κυ­βέρ­νη­σης από σοσιαλ­δη­μο­κρα­τι­κές κυβερ­νή­σεις , έτσι ώστε οι λαοί πλη­ρο­φο­ρη­μέ­νοι από τα επι­τεύγ­ματα κοινωνικό-οικονομικής ανά­πτυ­ξης, νέων ιδεών, δικαιό­τε­ρης κατα­νο­μής της παρα­γό­με­νης υπε­ρα­ξίας, της προ­στα­σίας του περι­βάλ­λο­ντος, της προ­στα­σίας του κατα­να­λωτή, του σεβα­σμού των ανθρω­πί­νων δικαιω­μά­των, και όλων των καλών πρα­κτι­κών, που δημιουρ­γούν το γεγονός των καλών πρα­κτι­κών, να ελκύ­σουν το ενδια­φέ­ρων των λαών για αλλαγή του συστή­μα­τος και την επιλογή σοσιαλ­δη­μο­κρα­τι­κών δια­κυ­βερ­νή­σεων και πολι­τι­κών.

Η πραγ­μα­τι­κό­τητα το πολι­τικό σύστημα, η παρακμή του καπι­τα­λι­σμού, το αδιέ­ξοδο, το άδικο, ο αθέ­μι­τος αντα­γω­νι­σμός από Έθνη προς Έθνη, οδηγούν στην αγα­νά­κτηση όλων των λαών, με συνέπια ή την Εθνι­κο­κε­τρι­κό­τητα, ή τον Εθνι­κι­σμό, ή τον Ρατσι­σμό, ή την απα­ξί­ωση της πολι­τι­κής γενι­κό­τερα.

Ο Σοσια­λι­σμός και η εφαρ­μογή του με μονα­δικό μοχλό την δημο­κρα­τία, είναι σήμερα ελκυ­στι­κός αν οι πολι­τι­κές που σχε­διά­ζο­νται λαμ­βά­νουν υπόψη διε­θνείς καλές πρα­κτι­κές, πολι­τι­κές κατά τις ανάγκες και την δυνα­μική της κοι­νω­νίας, την γεω­γρα­φία, την Φύση, τον άνθρωπο και την αξία του, δίχως δογ­μα­τι­κές αντι­λή­ψεις, δίχως σοφι­σμούς, με δια­φά­νεια και συμ­με­τοχή των πολιτών και της οργα­νω­μέ­νης κοι­νω­νίας.

Η σοσιαλ­δη­μο­κρα­τία σήμερα είναι κατά την γνώμη μου ελκυ­στική, εφικτή, επί­καιρη όσο ποτέ στην ιστορία, λόγος, κυρίως η ανα­γκαιό­τητα κοι­νω­νι­κής δικαιο­σύ­νης παγκό­σμια, βέβαια, εάν και εφόσον οι αρχές που διέπουν την ιδε­ο­λο­γία των κοι­νω­νι­κο­οι­κο­νο­μικά σκε­πτό­με­νων πολιτών παρα­μέ­νουν αμε­τά­βλη­τες.

Στο παρελ­θόν του­λά­χι­στον στην Ευρώπη τα κράτη Έθνη κατά την εξέλιξη της οικο­νο­μι­κής ανά­πτυ­ξης των, ανέ­πτυσ­σαν  την κοι­νω­νική  πολι­τική τους, πολι­τική ζηλευτή , παρα­δείγ­ματα οι Σκαν­δι­να­βι­κές χώρες.

Μετα­πο­λε­μικά οι σοσιαλ­δη­μο­κρα­τι­κές  κυβερ­νή­σεις στο Δυτικό πολι­τι­σμό εξέ­λι­ξαν προ­ο­δευ­τι­κές πολι­τι­κές σε όλους τους τομείς  μετα­βάλ­λο­ντας υφι­στά­μενα, αντι­κοι­νω­νικά, συντη­ρη­τικά πολι­τεύ­ματα και πολι­τι­κές.

Το ζήτημα σήμερα είναι κατά πόσο οι σοσια­λι­στές στην Ευρώπη και Διεθνώς μπορούν να έχουν λόγο, δυνα­μικό, επι­θε­τικό, ορα­μα­τικό συντο­νι­σμένα.

 

Η ποθητή εξέλιξη του  Ευρω­παϊ­κού ορά­μα­τος, π.χ. μιας αλλη­λέγ­γυας Ευρώπης   για την Ευρω­παϊκή σοσιαλ­δη­μο­κρα­τία οι λόγοι που σκο­ντά­φτει  είναι κυρίως η μη ολο­κλή­ρωση της.

1ον το πολι­τικό πρό­βλημα της Ευρώπης, η μη ολο­κλή­ρωση της Ένωσης της σε μια ομο­σπον­δία κρατών.

2ον ο άξονας «πειθαρχία-αλληλεγγύη» πρέπει επι­τέ­λους να τεθεί στη σωστή του βάση.

3ον Δεν νοείται βιώσιμη νομι­σμα­τική ένωση χωρίς κάποιας μορφής πολι­τική ένωση, με ουσια­στική εκχώ­ρηση κυριαρ­χι­κών αρμο­διο­τή­των κάθε χώρας σε ένα «ομο­σπον­διακό» επίπεδο.

4ον Να κατα­στεί σαφές ότι η νομι­σμα­τική ένωση είναι ανα­γκα­στικά προ­άγ­γε­λος της πολι­τι­κής ένωσης, ώστε η πει­θαρ­χία και η αλλη­λεγ­γύη να απο­τε­λούν ενεργές συνι­στώ­σες του ευρω­παϊ­κού ορά­μα­τος.

Ευρω­ζώνη

Η δια­τη­ρη­σι­μό­τητα της ευρω­ζώ­νης θέτει ζητή­ματα «πολι­τι­κής οικο­νο­μίας», δηλαδή όχι μόνον στενά οικο­νο­μικά αλλά και βαθύ­τατα πολι­τικά και κοι­νω­νικά.

Το Ευρώ, ως μετε­ξέ­λιξη του Ευρω­παϊ­κού Νομι­σμα­τι­κού Συστή­μα­τος που εδρά­ζο­νταν στις στα­θε­ρές διμε­ρείς ισο­τι­μίες, είναι ένα και­νούρ­γιο νόμισμα, που διεκ­δι­κεί υπέρ-εθνική αυτο­τέ­λεια, με επι­διώ­ξεις να ανα­δει­χθεί σε σημα­ντικό διεθνές απο­θε­μα­τικό.

Η ευρω­ζώνη, ως νομι­σμα­τική ένωση, σήμανε την εκχώ­ρηση εθνικής εξου­σίας σε ένα ομο­σπον­διακό θεσμό, ως ένα μεί­ζο­νος σημα­σίας βήμα με τελικό στόχο την ολο­κλή­ρωση της οικο­νο­μι­κής ενο­ποί­η­σης, που παρα­μέ­νει το ζητού­μενο.

Όμως οι πρό­νοιες της Συν­θή­κης του Μάα­στριχτ, ως ένα σύστημα κανόνων συμπε­ρι­φο­ράς των κρατών-μελών της ευρω­ζώ­νης που θα οδη­γού­σαν στις ουσια­στι­κές προ­ϋ­πο­θέ­σεις για μια πραγ­μα­τική οικο­νο­μική και όχι μόνον νομι­σμα­τική ενο­ποί­ηση, απο­δεί­χθη­καν ανε­παρ­κείς.

Οι κανόνες συχνά παρα­βιά­στη­καν, μάλιστα από χώρες της ευρω­ζώ­νης, και απε­δεί­χθη ότι δεν επαρ­κού­σαν για να εξα­σφα­λί­σουν τις ουσια­στι­κές προ­ϋ­πο­θέ­σεις για την επι­τυ­χία του εγχει­ρή­μα­τος του κοινού νομί­σμα­τος, παρά την ύπαρξη ενός τόσο ισχυρού ομο­σπον­δια­κού θεσμού όπως η ΕΚΤ.

Λόγω της απου­σίας των δεσμευ­τι­κών περιο­ρι­σμών αλλά και των ανα­δια­νε­μη­τι­κών μηχα­νι­σμών που θα υπήρχαν σε μια «πολι­τική ένωση», το κοινό νόμισμα ως έκφραση του ορά­μα­τος για Ενωμένη Ευρώπη βρέθηκε πρό­σφατα στον κυκεώνα συμπε­ρι­φο­ρών και εξε­λί­ξεων που αντί να προ­ω­θούν την επι­διω­κό­μενη «σύγκλιση», προ­κά­λε­σαν πολ­λα­πλά φαι­νό­μενα «από­κλι­σης»

Εάν για κάποια χώρα-μέλος αυτή η προ­ο­πτική προ­σκρούει σε επι­λο­γές τύπου «εθνική ανε­ξαρ­τη­σία», τότε όσοι υιο­θε­τούν τέτοια επιλογή θα πρέπει να εξη­γή­σουν τις συνέ­πειες της εγκα­τά­λει­ψης του εγχει­ρή­μα­τος.

Κάθε φορά που συνα­ντιό­μα­στε, εμείς οι Έλληνες σοσιαλ­δη­μο­κρά­τες, για να συζη­τή­σουμε για την κυβερ­νη­τική πολι­τική, ακούμε τα ίδια πάντα λόγια, να αντη­χούν σαν μικρή θερμή προ­σευχή, ανα­ρω­τιού­νται αν και πώς η καθη­με­ρινή κυβερ­νη­τική πολι­τική ευθυ­γραμ­μί­ζε­ται με την ιστο­ρική απο­στολή της Σοσιαλ­δη­μο­κρα­τίας.

Oι Έλληνες σοσιαλ­δη­μο­κρά­τες χρειά­ζο­νται πλε­ό­να­σμα ελπίδας και ουτο­πίας, προ­κει­μέ­νου να στρα­τευ­θούν με πιο σταθερό τρόπο από αυτόν μίας ευκαι­ρια­κής ψήφου.

Το αθάνατο νερό της Ιδέας ήταν και παρα­μέ­νει, σε όλη τη σοσιαλ­δη­μο­κρα­τική ιστορία, η ενδυ­νά­μωση των πολιτών, που δε σημαί­νει παρά το να δια­τη­ρούμε ανοι­κτές τις προ­ο­πτι­κές στη ζωή των ανθρώ­πων.

Κανείς δε θα πρέπει να περιο­ρί­ζε­ται από την οικο­γε­νειακή του κατα­γωγή, το εισό­δημα, το φύλο, το θρή­σκευμα ή την εθνι­κό­τητα.

Ήταν πάντα δουλειά μας να γκρε­μί­ζουμε τους κοι­νω­νι­κούς φραγ­μούς που εμπο­δί­ζουν μία ζωή με ανοι­κτούς ορί­ζο­ντες.

 

Η ελευ­θε­ρία δεν είναι για τη σοσιαλ­δη­μο­κρα­τία μόνο ένας συλ­λο­γι­κός στόχος, το συστα­τικό στοι­χείο κάθε δημο­κρα­τι­κής κοι­νω­νίας, αλλά επίσης μία κεντρική έννοια στην πορεία της ζωής του κάθε ατόμου.

Όλοι έχουν την δυνα­τό­τητα να συμ­με­τέ­χουν στις ευκαι­ρίες που δίνει η κοι­νω­νία.

Για να συμβεί αυτό, η ευθύνη προς το σύνολο συμπε­ρι­λαμ­βά­νε­ται στην ατομική ελευ­θε­ρία.

Για τη σοσιαλ­δη­μο­κρα­τία, η ελευ­θε­ρία και η αυτο­νο­μία από τη μια, η συλ­λο­γική ευη­με­ρία και η κοι­νω­νική ευθύνη και δικαιο­σύνη  ήταν πάντα οι δύο όψεις του ίδιου νομί­σμα­τος.

Ο συν­δυα­σμός τους, το όραμα για «άλλη» ζωή σε μία «άλλη» κοι­νω­νία, «ΑΛΛΑΖΟΥΜΕ δηλαδή», ήταν πάντα η πηγή της ανα­γεν­νη­τι­κής ενέρ­γειας που μας συνο­δεύει εδώ και  χρόνια.

Κανείς δεν αρνεί­ται πως η σημε­ρινή Ελλάδα είναι εντελώς δια­φο­ρε­τική από την Ελλάδα του 1974.

Αυτό οφεί­λε­ται ακριβώς στη σοσιαλ­δη­μο­κρα­τία, που δια­μέ­σου των δεκα­ε­τιών πέτυχε μεγάλες αλλαγές και βελ­τιώ­σεις υπέρ των ανθρώ­πων και της συνύ­παρ­ξής τους είτε ως κυβέρ­νηση είτε ως αντι­πο­λί­τευση.

Στις σύγ­χρο­νες κοι­νω­νίες μας εξα­κο­λου­θούν να υπάρ­χουν φράγ­ματα στις δυνα­τό­τη­τες τόσο των ατόμων, όσο και της κοι­νω­νίας.

Η σύνδεση των εκπαι­δευ­τι­κών ευκαι­ριών με την κοι­νω­νική κατα­γωγή, η αύξηση της πιθα­νό­τη­τας για πτώ­χευση των νοι­κο­κυ­ριών, η ασυμ­βα­τό­τητα της ανα­τρο­φής των παιδιών με την εργασία, η αύξηση της μαζικής ανερ­γίας, η απο­τυ­χία της κοι­νω­νι­κής ένταξης μετα­να­στών και παλιν­νο­στού­ντων, παράλ­ληλα η μείωση της δυνα­τό­τη­τας των πόλεών μας να παρά­γουν κοι­νω­νική ένταξη, η έλλειψη  κανόνων της αγοράς, της  παγκο­σμιο­ποί­η­σης, του αθέ­μι­του αντα­γω­νι­σμού, της δια­στρέ­βλω­σης του αντα­γω­νι­σμού, είναι μερικά μόνο από αυτά που καλεί­ται ο Σοσια­λι­σμός και η Δημο­κρα­τία να ρυθ­μί­σει πολι­τικά.

 

Οι παρα­δο­σια­κές ομάδες των ψηφο­φό­ρων νιώθουν όλο και περισ­σό­τερο πως δεν αντι­λαμ­βα­νό­μα­στε πλέον αυτά τα φράγ­ματα, ούτε τα προ­βλή­ματα που βιώνουν στην καθη­με­ρινή τους ζωή.

Οι λιμοί, οι περι­βαλ­λο­ντι­κές κατα­στρο­φές και οι βίαιες συγκρού­σεις δένο­νται αξε­διά­λυτα με τις περι­βαλ­λο­ντι­κές και κοι­νω­νι­κές συν­θή­κες στα ανα­πτυγ­μένα βιο­μη­χα­νικά κράτη και παρου­σιά­ζουν μία παγκό­σμια πρό­κληση για τη σοσιαλ­δη­μο­κρα­τική πολι­τική.

Προ­ο­πτική σοσιαλ­δη­μο­κρα­τική είναι,

 

α. να ανα­λύ­σουμε διε­ξο­δικά σε ποιο κόσμο ζούμε,

β. την πραγ­μα­τι­κό­τητα της παγκο­σμιο­ποί­η­σης,

γ. την αιτία της κατάρ­ρευ­σης του υπαρ­κτού σοσια­λι­σμού και οι συνέ­πειες της,

δ. Τα εξ αρι­στε­ρών φαντά­σματα της δια­μαρ­τυ­ρίας και της δαι­μο­νο­ποί­η­σης των κοι­νω­νι­κών εξε­λί­ξεων, το φάντα­σμα της χορη­γού­σας πιστο­ποι­η­τικά αρι­στε­ρο­φρο­σύ­νης Αρι­στε­ράς.

δ. Τα εκ δεξιών φαντά­σματα της ενιαίας σκέψης που τρο­μο­κρα­τεί την ανθρω­πό­τητα με την ιδέα ότι, μονα­δική διέ­ξο­δος στο κοι­νω­νικό ζήτημα

(με άλλα λόγια το ζήτημα της φτώ­χειας και των κοι­νω­νι­κών ανι­σο­τή­των) είναι η ελεύ­θερη αγορά, στο πλαίσιο της οποίας θεω­ρού­νται αδια­νό­η­τες οποιεσ­δή­ποτε κανο­νι­στι­κές δεσμεύ­σεις κοι­νω­νι­κού περιε­χο­μέ­νου.

Η σοσιαλ­δη­μο­κρα­τία είναι μια προ­ο­δευ­τική απά­ντηση στα προ­βλή­ματα πρέπει να επι­κε­ντρώ­νε­ται στα αίτια της κατάρ­ρευ­σης του συμ­βι­βα­σμού μεταξύ κεφα­λαίου και εργα­σίας και να δια­χω­ρί­ζε­ται διάφανα  από το  νεο­φι­λε­λεύ­θερο πρό­ταγμα.

Η Σοσιαλ­δη­μο­κρα­τία δεν μπορεί να μη έχει στραμ­μένο το βλέμμα της προς το μέλλον. Αυτό το βλέμμα στραμ­μένο προς το μέλλον με πολι­τικό τρόπο, δηλαδή ένα μέλλον που δεν είναι προϊόν παρ­θε­νο­γέ­νε­σης αλλά από­σταγμα της προη­γη­θεί­σας εμπει­ρίας, με τις θετικές και αρνη­τι­κές της πλευρές, δεν είναι ένα μοντέλο κοι­νω­νι­κής δια­χεί­ρι­σης ή επα­νά­στα­σης, αλλά πρω­τί­στως είναι ένα ζήτημα, είναι το περί­φημο κοι­νω­νικό ζήτημα που αφορά το πρό­βλημα της κοι­νω­νι­κής ανι­σό­τη­τας, της κοι­νω­νι­κής δικαιο­σύ­νης και της δημιουρ­γίας προ­ϋ­πο­θέ­σεων για την ολό­πλευρη ανά­πτυξη του αυτό­νο­μου και ανε­ξάρ­τη­του ατόμου. Τελικά αυτό που καλού­μα­στε να πρά­ξουμε είναι να επι­λέ­ξουμε τη μετά­βαση από ένα κοι­νω­νικό κράτος που «απο­ζη­μιώ­νει» σε ένα κοι­νω­νικό κράτος που «επεν­δύει» στη μείωση των ανι­σο­τή­των  μέσω των ποιο­τι­κών του υπη­ρε­σιών.

Οι χώρες με το μεγα­λύ­τερο δυνα­μι­σμό και τη μεγα­λύ­τερη αντα­γω­νι­στι­κό­τητα είναι αυτές με το πιο ανε­πτυγ­μένο κοι­νω­νικό κράτος και τις πιο ρηξι­κέ­λευ­θες κοι­νω­νι­κές μεταρ­ρυθ­μί­σεις.

Συνεπώς, η ανθρω­πό­τητα έχει ανάγκη τη σοσια­λι­στική προ­ο­πτική γιατί μέσω αυτής θα κατα­κτή­σει την κοι­νω­νική ευη­με­ρία κάνο­ντας τους τρις κόσμους που υπάρ­χουν σήμερα, σε έναν και δίκαιο, τότε οι παγκό­σμιοι οργα­νι­σμοί θα παίρ­νουν απο­φά­σεις με γνώμονα την ειρήνη, τον υγιή αντα­γω­νι­σμό και το σεβασμό στο περι­βάλ­λον.

Η φτώχεια συν­δέ­ε­ται περισ­σό­τερο με τη στέρηση δυνα­το­τή­των των πολιτών να επι­τύ­χουν τους σκοπούς τους και λιγό­τερο με την αδυ­να­μία ικα­νο­ποί­η­σης βασικών αναγκών.

Ο άνθρω­πος πρέπει να παύσει να είναι αυτό που έχει, και να γίνεται αυτό που είναι.

Επί κυβερ­νή­σεων Ανδρέα Παπαν­δρέου έπεσαν τα τείχη που εμπό­δι­ζαν τους Έλληνες πολίτες να εντα­χτούν στη θεσμική διά­σταση του ελλη­νι­κού κράτους, έθεσε τα θεμέλια του ελλη­νι­κού κράτους πρό­νοιας και προ­ε­τοί­μασε τη χώρα για να εισέλ­θει στον σκληρό πυρήνα της Ευρω­παϊ­κής Ένωσης. Επί κυβερ­νή­σεων Σημίτη ισχυ­ρο­ποι­ή­θηκε  η θέσης της χώρας στο ευρω­παϊκό και παγκό­σμιο διεθνή χώρο. Η ένταξη της Κύπρου ήταν απόρ­ροια αυτής της ισχυ­ρο­ποί­η­σης. Η διετία κυβέρ­νη­σης του Γιώργου Παπαν­δρέου 2009-2011 έγιναν 100  σημα­ντι­κές μεταρ­ρυθ­μί­σει οι οποίες απλά διε­κό­πη­σαν, ο νυν πρό­ε­δρος του Κινή­μα­τος Δημο­κρα­τών Σοσια­λι­στών Γιώργος Παπαν­δρέου προ­ώ­θησε σειρά αλλαγών από τη λει­τουρ­γία της κυβέρ­νη­σης και το κράτος, ως την οικο­νο­μία, την εργασία, την παιδεία, την αγρο­τική πολι­τική, το περι­βάλ­λον κ.ο.κ

Η ηθική, η ευθύνη, η δράση το όραμα, είναι αντί­παλα του κρα­τι­σμού, των πελα­τεια­κών σχέσεων και με τη δια­χεί­ριση νεο­φι­λε­λεύ­θε­ρων μονε­τα­ρι­στι­κών επι­λο­γών.

Γι αυτό πρέπει να απα­ντή­σουμε σήμερα χωρίς περι­στρο­φές, ως Κίνημα Δημο­κρα­τικό Σοσια­λι­στικό της σύγ­χρο­νης εποχής, της θεσμι­κής λει­τουρ­γίας, της απο­τε­λε­σμα­τι­κής δια­κυ­βέρ­νη­σης της χώρας.

Εφόσον τολ­μή­σουμε δεν θα βου­λιά­ξουμε…