Σε κλίμα αυξημένης αβεβαιότητας και παγκόσμιας οικονομικής ύφεσης εξελίσσονται οι συναντήσεις της τουριστικής αγοράς στη διεθνή έκθεση τουρισμού World Travel Market.
Η ζήτηση για την ερχόμενη τουριστική περίοδο στην Ελλάδα παρουσιάζει μονοψήφια μείωση της τάξης του 5%, όπως εκτιμά ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΣΕΤΕ) κ. Α. Ανδρεάδης, με βάση ποσοστό 10% των προκρατήσεων που έχουν διαμορφωθεί μέχρι στιγμής. Διαφορετικά είναι τα μεγέθη των Tour Operators καθώς η TUI Βρετανίας κινείται πτωτικά στις προκρατήσεις κατά 9%, σε αντίθεση με τη διψήφια αύξηση 15% που καταγράφει η Thomas Cook και δέκα εξειδικευμένοι ταξιδιωτικοί οργανισμοί.
Όπως επισημαίνει ο πρόεδρος του ΣΕΤΕ η πορεία των προκρατήσεων για την Ελλάδα κινούνταν σε καλύτερα επίπεδα που συγκρίνονταν με τα περσινά θετικά ποσοστά, ωστόσο «πάγωσε» τις τελευταίες δύο εβδομάδες επηρεασμένη από την αβεβαιότητα για τις πολιτικές και οικονομικές εξελίξεις στη χώρα. Όπως σημειώνει, ο ρυθμός των προκρατήσεων «έπεσε» κατά 75% το τελευταίο 15ήμερο.
«Στόχος είναι να υπάρχει ενδιαφέρον» υπογραμμίζει ο κ. Ανδρεάδης και προσθέτει ότι οι ξενοδόχοι προσπαθούν να ενισχύσουν τη ζήτηση χρησιμοποιώντας πολιτική εκπτώσεων, που κυμαίνονται από 15% έως 30% για τις προκρατήσεις, αλλά και με πρόσθετες παροχές, για να δημιουργήσουν ένα «μαξιλάρι ασφαλείας», μέχρι να ομαλοποιηθεί η κατάσταση.
Παράλληλα τονίζει την ανάγκη θωράκισης του τουρισμού με τα μέτρα που έχει προτείνει ο Σύνδεσμος, στα οποία περιλαμβάνεται και η μείωση του ΦΠΑ στο 6,5% στο συνολικό τουριστικό πακέτο.
Η βρετανική αγορά είναι ιδιαίτερα «σφιγμένη» σε ό,τι αφορά την ερχόμενη σεζόν, λόγω και της φορολογίας Air Passenger Duty (APD) που έχει επιβληθεί και επιβαρύνει το ταξιδιωτικό κόστος, το οποίο ανέρχεται σε 70 στερλίνες για την Αίγυπτο, 50 στερλίνες για την Τουρκία και 20 στερλίνες για την Ισπανία και την Ελλάδα. Την ίδια ώρα μεγαλύτερη πτώση στις προκρατήσεις εμφανίζει η Τουρκία, γεγονός που αποδίδεται στην αύξηση των τιμών, ενώ η Αίγυπτος και η Τυνησία παρουσιάζουν μερική ανάκαμψη.
Εν τω μεταξύ οι οικονομικές προκλήσεις «έχουν επιφέρει αυξημένη αβεβαιότητα και στην τουριστική αγορά», όπως σημειώνει σε ανακοίνωσή του ο Παγκόσμιος Οργανισμός Τουρισμού (ΠΟΤ), προβλέποντας ότι το 2012 η ανάπτυξη του τουρισμού θα επιβραδυνθεί σε σχέση με το 2011 σε ποσοστά μεταξύ 3% και 4%. Το 2011 αναμένεται να κλείσει με αύξηση στις διεθνείς τουριστικές αφίξεις που ανέρχεται μεταξύ 4% και 4,5%, όπως είχε αρχικά εκτιμηθεί.
Με βάση τα στοιχεία του ΠΟΤ για το οκτάμηνο 2011, οι διεθνείς τουριστικές αφίξεις ενισχύθηκαν κατά 4,5% φθάνοντας τα 671 εκατ. ταξιδιώτες, 29 εκατ. περισσότεροι από την αντίστοιχη περίοδο του 2010. Το ίδιο διάστημα, ιδιαίτερα ισχυρές είναι οι επιδόσεις σε προορισμούς της Ευρωπαϊκής Ενωσης, η οποία συνολικά παρουσιάζει αύξηση διεθνών τουριστικών αφίξεων 6%, με την Ελλάδα να καταγράφει άνοδο 14%, την Ιρλανδία 13%, την Πορτογαλία 11% και την Ισπανία 8%.
Στο ίδιο μήκος κύματος και το Παγκόσμιο Συμβούλιο Τουρισμού και Ταξιδίων (WTTC) αναθεώρησε προς τα κάτω τις προβλέψεις του για το παγκόσμιο Ταξιδιωτικό και Τουριστικό ΑΕΠ το 2011 και 2012, σε ποσοστό 3,2% και 3,3% αντίστοιχα, έναντι του 4,5% και 5,1% αντίστοιχα, που είχε αρχικά εκτιμηθεί. Παράλληλα για τη δεκαετία από το 2011 έως το 2021 το ποσοστό ετήσιας αύξησης για τον τουρισμό και τα ταξίδια διαμορφώνεται σε 4% από 4,3% που είχε υπολογιστεί στις αρχές του χρόνου.
Tour operators και ξενοδόχοι: η αλήθεια για τις
προκαταβολές
Πολύς θόρυβος έχει γίνει με το ζήτημα των προκαταβολών από τουριστικούς οργανισμούς προς ελληνικά ξενοδοχεία αυτές τις μέρες, σε συνέχεια της πολυσυζητημένης υπόθεσης των πρόσθετων όρων σε “εθνικό νόμισμα” που έθεσε ο TUI Nordic. Και επειδή ακριβώς πολλά γράφονται και λέγονται και για το θέμα των προκαταβολών και πριν φθάσουμε σε καταστάσεις να απαντούν οι ξενοδόχοι σε tour operators σε στυλ “…εσύ και ο γρύλλος σου” κατά το δημοφιλές ανέκδοτο, ας βάλουμε τα πράγματα σε μία σειρά, σύμφωνα τουλάχιστον με πληροφορίες, προερχόμενες από τουριστικούς επιχειρηματίες.
Θέμα υπάρχει με τις προκαταβολές αλλά όχι στον βαθμό που παρουσιάστηκε από ορισμένα μέσα στην Ελλάδα και σίγουρα δεν έχει προκύψει – ακόμα – θέμα για μεγάλο αριθμό ξενοδοχείων που κατά τις συνήθεις διαδικασίες της συνεργασίας τους με τουριστικούς οργανισμούς, αναμένουν τις πρώτες προκαταβολές τους, τους πρώτους μήνες του νέου έτους.
Πρόβλημα υπάρχει και μάλιστα έντονο σε όσες ξενοδοχειακές επιχειρήσεις περίμεναν ή περιμένουν προκαταβολές αυτό το διάστημα, κυρίως λόγω των EBDs (early booking discounts) ή άλλων συμφωνιών που έχουν συνάψει, ακριβώς επειδή συμπίπτει η περίοδος καταβολής με τις εξελίξεις στην Ελλάδα.
Αυτά τα ξενοδοχεία, βρίσκονται πραγματικά στο επίκεντρο της “καταιγίδας” που έχει να κάνει με την κρίση χρέους και την όλη κατάσταση της Ελλάδας και δέχονται πιέσεις που πολύ δύσκολα μπορεί να αντιμετωπίσει και να διαχειριστεί μία ξενοδοχειακή επιχείρηση.
Θέμα υπάρχει σίγουρα και με τη στάση ορισμένων τουριστικών οργανισμών που απροκάλυπτα και προκλητικά (αλλά όχι και για πρώτη φορά στα χρονικά του ελληνικού τουρισμού) επιχειρούν να εκμεταλλευτούν την ενδεχομένως δυσχερή οικονομική θέση ξενοδοχείων, χρησιμοποιώντας ακριβώς το θέμα των προκαταβολών προκειμένου να πετύχουν ακόμα χαμηλότερες τιμές και μεγαλύτερες παραχωρήσεις για την επόμενη περίοδο.
Σε μικρότερο ή σε μεγαλύτερο βαθμό, “παιχνίδια” με τις προκαταβολές και τις τιμές σε περιόδους δύσκολες, πάντα έκαναν και θα εξακολουθήσουν να κάνουν οι tour operators.
Αυτός, δυστυχώς είναι ένας “νόμος της αγοράς”, ιδίως για προορισμούς και για επιχειρήσεις που δεσμεύουν ή εξαρτούν μεγάλο μέρος της δυναμικότητάς τους και των πληροτήτων τους από μεγάλους τουριστικούς οργανισμούς.
Και πέρυσι τέτοια εποχή, περίπου παρόμοιες καταστάσεις σχολιάζαμε.
Ωστόσο, πληθαίνουν και πυκνώνουν οι αναφορές όχι μόνον από ξενοδοχεία αλλά και από άλλες τουριστικές επιχειρήσεις, π.χ. διοργανωτές συνεδρίων και εκδηλώσεων για τροποποιήσεις των μέχρι σήμερα αποκαλούμενων και “ψιλών γραμμάτων” των προτεινόμεων συμβολαίων, με πρόθετους όρους επί υπογεγραμένων συμβολαίων και επί θεμάτων “ανωτέρας βίας¨- του διεθνώς γνωστού ως Force Majuere – για πιθανές καταστάσεις στην Ελλάδα που μεταξύ άλλων, ζητούν ξεκάθαρα επιστροφή προκαταβολών σε περίπτωση μη πραγματοποίησης των διοργανώσεων.
Αυτά προς το παρόν και απλά να προσθέσουμε ότι αυτό που εισπράττουμε και διαπιστώνουμε είναι ότι, όλοι οι φορείς και οι παράγοντες του ελληνικού τουρισμού είναι ιδιαίτερα ευαισθητοποιημένοι με αυτό το ζήτημα και είναι έτοιμοι να παρέμβουν δυναμικά αν και εφόσον κριθεί απαραίτητο.
WTM 2011: Αναθεώρηση προβλέψεων για 2011 και 2012 από WTTC
Προς επιβεβαίωση των όσων λέγονται, επιστημονικώς ή γενικώς, στο Λονδίνο στο πλαίσιο και στο περιθώριο της WTM περί φόβων ύφεσης, το Παγκόσμιο Συμβούλιο Τουρισμού και Ταξιδιών ανακοίνωσε χθες αναθεώρηση των προβλέψεών του για την ανάπτυξη του τομέα τουρισμού και ταξιδιών διεθνώς, από 4,5% και 5,1% το 2011 και το 2012 αντίστοιχα, σε 3,2% και 3,3% αντίστοιχα!
Σε σχετική ανακοίνωσή του που συζητείται έντονα στη βρετανική τουριστική αγορά, το WTTC αναφέρει ότι ενώ το πρώτο εξάμηνο του έτους κινήθηκε θετικά, στο δεύτερο φαίνεται να επιβραδύνονται οι ρυθμοί αύξησης της οικονομικής και κατά προέκταση και της τουριστικής δραστηριότητας αλλά υποχωρούν και τα επίπεδα και του δείκτη εμπιστοσύνης καταναλωτών, με αποτέλεσμα να αναμένεται ανάλογη αρνητική επίδραση στα μεγέθη του β’ εξαμήνου.
Σύμφωνα με τον φορέα, δύο εξελίξεις θα μπορούσαν να δώσουν ώθηση και δυναμική ανάπτυξης ξανά το 2012.
Η επάνοδος και ανάκαμψη των χωρών της Μέσης Ανατολής καθώς και η “επιστροφή” της Ιαπωνίας.
Ωστόσο το WTTC διατηρεί ως έχουν τις μακροπρόθεσμες προβλέψεις του για ρυθμό ανάπτυξης 4% ετησίως μέχρι το 2022.
Αύξηση κοντά 10% στις τουριστικές αφίξεις στο 10μηνο
Σχεδόν διψήφια αύξηση 9,57% κατέγραψαν οι αφίξεις το δεκάμηνο του 2011 στη χώρα, αγγίζοντας τους 11.190.701 επισκέπτες, από 10.213.518 το αντίστοιχο διάστημα το 2010.
Σύμφωνα με τα στοιχεία των διεθνών αφίξεων στα 13 κυριότερα αεροδρόμια της χώρας, που επεξεργάστηκε ο Σύνδεσμος Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΣΕΤΕ) η κίνηση διατηρήθηκε σε υψηλά επίπεδα και τον Οκτώβριο, ενισχυμένη κατά 7,16%, με 815.480 επισκέπτες έναντι 761.016 τον περσινό μήνα.
Η επίδοση του Οκτωβρίου ενισχύει την εκτίμηση των τουριστικών παραγόντων για την επάνοδο του τομέα εφέτος, που αναμένεται να αποτιμηθεί στο τέλος του έτους με «ρεκόρ» αφίξεων, οι οποίες υπολογίζεται ότι θα ξεπεράσουν τα 16,5 εκατ. επισκέπτες. Από πλευράς εσόδων οι ταξιδιωτικές εισπράξεις αυξήθηκαν κατά 10% το διάστημα Ιανουαρίου – Αυγούστου 2011, σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2010, με βάση τα στοιχεία που ανακοίνωσε η Τράπεζα της Ελλάδος.
Την περίοδο Ιανουαρίου – Οκτωβρίου 2011 τα αεροδρόμια της Κω και της Ρόδου παρουσιάζουν τη μεγαλύτερη βελτίωση, με ποσοστά αύξησης 22,66% και 22,54% αντίστοιχα, ενώ αν από το άθροισμα των αεροδρομίων εξαιρεθεί η αρνητική επίδοση της Αθήνας (-1,63%), η αύξηση αγγίζει ποσοστό 13,65%. Πιο αναλυτικά με βάση τα ποσοστά αύξησης, ακολουθούν τα αεροδρόμια του Ηρακλείου (12,62%), της Θεσσαλονίκης (11,44%), των Χανίων (10,73%), της Σαντορίνης (10,36%), της Σάμου (8,58%), της Κέρκυρας (8,13%), της Ζακύνθου (6,75%) και της Σκιάθου (5,99%). Οριακές μεταβολές καταγράφουν τα αεροδρόμια του Ακτίου (0,26%) και της Κεφαλονιάς που εμφανίζει πτώση 0,11%.
