Ν. Μαριάς: «Με τις αποφάσεις του Eurogroup επιβάλλεται μόνιμη λιτότητα»

Κύριε Μαριά, πώς είδατε τις σκληρές μνη­μο­νια­κές απο­φά­σεις στο πρό­σφατο Eurogroup;

Οι απο­φά­σεις που έλαβε το πρό­σφατο Eurogroup με τη συναί­νεση της κυβέρ­νη­σης επι­βάλ­λουν μια μόνιμη λιτό­τητα ως το 2060 αφού τα πρω­το­γενή πλε­ο­νά­σματα του 3,5% που επι­βάλ­λο­νται μέχρι το 2022, όπως και αυτά του 2% από το 2023 έως το 2060, δεν βγαί­νουν παρά μόνο με την επιβολή ιδιαί­τερα σκληρών αντι­λαϊ­κών μέτρων που θα κινε­ζο­ποι­ή­σουν τους μισθούς και θα εξα­νε­μί­σουν τις συντά­ξεις. Επι­πλέον η κυβέρ­νηση επι­βάλ­λει τρίτο και τέταρτο μνη­μό­νιο, ενώ οι δανει­στές δεν δίνουν όλο το κεφά­λαιο του δανείου. Έτσι σύμφωνα με έγγραφο του ESM στο τέλος του προ­γράμ­μα­τος, από το τρίτο δανειακό πακέτο των 86 δις θα περισ­σέ­ψουν μετά βεβαιό­τη­τος του­λά­χι­στον 27,4 δις ευρώ. Τα ποσά αυτά θα μπο­ρού­σαν να αξιο­ποι­η­θούν για την ανα­κε­φα­λαιο­ποί­ηση των ασφα­λι­στι­κών ταμείων, τη δημιουρ­γία δημο­σίου ταμείου για κόκκινα δάνεια, την κεφα­λαιο­ποί­ηση μιας Δημό­σιας Ανα­πτυ­ξια­κής Τρά­πε­ζας και τη χρη­μα­το­δό­τηση ενός ανα­πτυ­ξια­κού σχεδίου για τη δημιουρ­γία 300.000 θέσεων εργα­σίας. Επο­μέ­νως οι δανει­στές ή θα δώσουν όλο το κεφά­λαιο του τρίτου δανεια­κού πακέτου ή δια­φο­ρε­τικά τα μνη­μο­νιακά μέτρα πρέπει να μειω­θούν του­λά­χι­στον κατά 30%.

Πρό­σφατα ανα­φερ­θή­κατε στην ενερ­γειακή πολι­τική της Ε.Ε. και την Ρωσία. Θα ήθελα την εκτί­μησή σας γι αυτή την σχέση.

Καθώς οι ενερ­γεια­κές κατα­να­λω­τι­κές ανάγκες βαίνουν αυξα­νό­με­νες τόσο σε ευρω­παϊκό όσο και σε παγκό­σμιο επίπεδο, η ενέρ­γεια απο­τε­λεί ανα­πτυ­ξιακό και κοι­νω­νικό αγαθό στο οποίο πρέπει να έχουν πρό­σβαση οι πάντες, χωρίς απο­κλει­σμούς για να στα­μα­τή­σει η ενερ­γειακή φτώχεια. Έτσι, η Ευρώπη οφείλει να θεσπί­σει κοινούς κανόνες ώστε να εξα­σφα­λί­ζε­ται η ενερ­γειακή επάρ­κεια με τη δημιουρ­γία μιας Ευρω­παϊ­κής Ενερ­γεια­κής Ένωσης, η οποία δεν θα επι­τεί­νει τις οικο­νο­μι­κές και κοι­νω­νι­κές ανι­σό­τη­τες στην ΕΕ. Οφείλει λοιπόν η ΕΕ να επι­διώ­ξει τη δια­μόρ­φωση ενός κοινού πλαι­σίου δράσης με κοινές αρχές, εντός του οποίου τα κράτη-μέλη της Ένωσης θα δια­τη­ρούν τα κυριαρ­χικά τους δικαιώ­ματα ως προς την άσκηση της ενερ­γεια­κής τους πολι­τι­κής και θα αξιο­ποιούν τις πλου­το­πα­ρα­γω­γι­κές τους πηγές. Αυτό σημαί­νει ενότητα στη δια­φο­ρε­τι­κό­τητα των δια­φό­ρων κρατών-μελών, συντο­νι­σμό δράσης αλλά και ευε­λι­ξία, κοινή στρα­τη­γική αλλά και αξιο­ποί­ηση της αρχής της επι­κου­ρι­κό­τη­τας.

Για το λόγο αυτό η ευρω­παϊκή ενερ­γειακή ασφά­λεια οφείλει να απο­σκο­πεί σε βάθος χρόνου στη δια­σφά­λιση της ενερ­γεια­κής ανε­ξαρ­τη­σίας για τα κράτη-μέλη της Ένωσης. Τις παρα­πάνω σκέψεις είχα την ευκαι­ρία να ανα­πτύξω ως ομι­λη­τής στο Ετήσιο Διεθνές Συνέ­δριο που διορ­γά­νωσε η RussianGasSociety στο Βερο­λίνο την Πέμπτη 15/6 με θέμα τις προ­ο­πτι­κές ενερ­γεια­κής συνερ­γα­σίας Ευρω­παϊ­κής Ένωσης και Ρωσίας. Στο πλαίσιο του εν λόγω Συνε­δρίου συνα­ντή­θηκα με τον Αντι­πρό­ε­δρο της GazpromAlexanderMedvedev καθώς και με τον PavelZavalnyiΠρόεδρο της Επι­τρο­πής Ενέρ­γειας της Δούμα και Πρόεδρο της RussianGasSociety. Επίσης στην ομιλία μου αλλά και σε δηλώ­σεις μου στο RussiaToday στη­λί­τευσα τόσο τις οικο­νο­μι­κές κυρώ­σεις που έχει επι­βά­λει η ΕΕ κατά της Ρωσίας όσο και τη ρωσο­φο­βία που καλ­λιερ­γεί­ται συστη­μα­τικά από διά­φο­ρους κύκλους των Βρυ­ξελ­λών και τόνισα την ανα­γκαιό­τητα εμβά­θυν­σης της ενερ­γεια­κής συνερ­γα­σίας μεταξύ των κρατών μελών της Ευρω­παϊ­κής Ένωσης και της Ρωσίας.

Επι­πλέον επι­σή­μανα την ανα­γκαιό­τητα δια­φο­ρο­ποί­η­σης των ενερ­γεια­κών δρόμων παροχής Ρωσικού φυσικού αερίου στην Ευρώπη, δίνο­ντας ιδιαί­τερη έμφαση στη δημιουρ­γία του NordStream 2 και του SouthStream, που απο­τε­λουν έργα στρα­τη­γι­κής σημα­σίας για την Ελλάδα. Οι τελευ­ταίες εξε­λί­ξεις στα ενερ­γειακά σημαί­νουν ότι η Ελλάδα θα πρέπει να κινηθεί σε δύο κατευ­θύν­σεις. Αφενός μεν θα πρέπει να μετα­τρα­πεί σε ένα σύγ­χρονο ενερ­γειακό κόμβο αξιο­ποιώ­ντας τόσο τον αγωγό TAP όσο και τον GREEK STREAM, αφε­τέ­ρου θα πρέπει να ξεκι­νή­σει τη δια­δι­κα­σία προ­κει­μέ­νου να αξιο­ποι­ή­σει χωρίς δεσμεύ­σεις και χάριν του δημο­σίου συμ­φέ­ρο­ντος το φυσικό αέριο και πετρέ­λαιο που βρί­σκε­ται στην Ελλη­νική Απο­κλει­στική Οικο­νο­μική Ζώνη (ΑΟΖ). Για το λόγο αυτό πρέπει η Ελλάδα να δημιουρ­γή­σει ένα δημόσιο φορέα ερευνών και αξιο­ποί­η­σης των πλου­το­πα­ρα­γω­γι­κών πηγών της χωρίς κηδε­μο­νία από την τρόικα και τους δανει­στές.

Η τρόικα όμως εξα­κο­λου­θεί να επεμ­βαί­νει στο πεδίο άσκησης της ενερ­γεια­κής πολι­τι­κής της χώρας εμμέ­νο­ντας στην μνη­μο­νιακή της πολι­τική και απαι­τώ­ντας το ξεπού­λημα της δημό­σιας περιου­σίας στα ενερ­γειακά. Παράλ­ληλα η Ευρω­παϊκή Επι­τροπή δεν φαί­νε­ται δια­τε­θει­μένη να στη­ρί­ξει την Ελλάδα, αλλά και την Κύπρο, προ­κει­μέ­νου να αξιο­ποι­ή­σουν χωρίς εξω­τε­ρι­κές απειλές τα κοι­τά­σματα πετρε­λαίου και φυσικού αερίου που βρί­σκο­νται στην ΑΟΖ τους.

Να περά­σουμε στις πρό­σφα­τες γαλ­λι­κές εκλογές και την επι­κρά­τηση του Εμμ. Μακρόν. Η Ελλάδα μπορεί να έχει έναν σύμμαχο στην Ευρώπη;

Χωρίς αμφι­βο­λία η νίκη Μακρόν προωθεί τις προσ­δο­κίες για τη δια­τή­ρηση του γερ­μα­νο­γαλ­λι­κού άξονα στον οποίο και στη­ρί­ζε­ται η επόμενη μέρα στην Ε.Ε.

Ο νέος Γάλλος πρό­ε­δρος με μια έξυπνη ρητο­ρική έδωσε την εντύ­πωση ότι δήθεν επι­θυ­μεί μια περαι­τέρω διευ­θέ­τηση του ελλη­νι­κού χρέους, πλην όμως στο Eurogroup η γαλλική πλευρά εποί­η­σεν την νήσσαν και ευθυ­γραμ­μί­στηκε πλήρως με τη σκληρή ανθελ­λη­νική πολι­τική Σόιμπλε.

Πώς κρίνετε την δια­χεί­ριση της κυβέρ­νη­σης στο προ­σφυ­γικό – μετα­να­στευ­τικό με δεδο­μένο ότι η κατά­σταση στα νησιά δεν λέει να βελ­τιω­θεί και η περιοχή της Μεσο­γείου είναι πολύ ευαί­σθητη;

Η κυβερ­νη­τική πολι­τική ως προς το ζήτημα αυτό χαρα­κτη­ρί­ζε­ται από πλήρη απο­τυ­χία. Εγκαί­ρως είχα προει­δο­ποι­ή­σει για τα προ­βλή­ματα που θα προ­κα­λέ­σει η μη-μεταρρύθμιση των Κανόνων του «Δου­βλί­νου» από την Κομι­σιόν, η οποία στην πρόταση ανα­θε­ώ­ρη­σης που κατέ­θεσε στις 4 Μαΐου απο­φά­σισε να δια­τη­ρή­σει την βασική αρχή του Συστή­μα­τος, δηλαδή την αρχή της «χώρας πρώτης υπο­δο­χής».

Έτσι εκτέ­θηκε ανε­πα­νόρ­θωτα η κυβέρ­νηση με τις λαν­θα­σμέ­νες εκτι­μή­σεις της και χάθηκε πολύ­τι­μος χρόνος. Το ίδιο έχει συμβεί και στο ζήτημα των μετε­γκα­τα­στά­σεων, την επί­σπευση των οποίων ζήτησα προ­σω­πικά από τον Νοέμ­βριο του 2015 έχοντας θέσει το θέμα επα­νει­λημ­μένα στους αρμό­διους σε ευρω­παϊκό επίπεδο. Μεταξύ άλλων έχω υπο­δεί­ξει επα­νει­λημ­μένα στην Ελλη­νική κυβέρ­νηση πρω­το­βου­λίες τις οποίες μπο­ρούσε να ανα­λά­βει προ­κει­μέ­νου να δρο­μο­λο­γή­σει τις εξε­λί­ξεις και να εφαρ­μο­στούν τελικά όσα συμ­φω­νή­θη­καν από τα 28 κράτη – μέλη, δηλαδή 66.400 μετε­γκα­τα­στά­σεις προ­σφύ­γων από την Ελλάδα προς άλλα κράτη μέλη της Ε.Ε. εντός δύο ετών – αρχής γενο­μέ­νης από 22/09/2015.

Ωστόσο και καθώς πλη­σιά­ζουμε πλέον στην ολο­κλή­ρωση του διετούς προ­γράμ­μα­τος των μετε­γκα­τα­στά­σεων μέχρι τις 12 Μαΐου είχαν πραγ­μα­το­ποι­η­θεί μόνο 12.707 μετε­γκα­τα­στά­σεις. Έτσι έχει εκτε­λε­στεί μόνο το 20% των μετε­γκα­τα­στά­σεων που είχαν υπο­σχε­θεί η Ευρω­παϊκή Επι­τροπή και ο γερ­μα­νο­γαλ­λι­κός άξονας με απο­τέ­λε­σμα να παρα­μέ­νουν πλέον στην Ελλάδα χιλιά­δες πρό­σφυ­γες και παρά­νο­μοι μετα­νά­στες οι οποίοι καθη­με­ρινά αυξά­νο­νται μια και οι ροές συνε­χί­ζο­νται μέσω Τουρ­κίας προς τα νησιά του Αιγαίου. Έτσι πλέον επι­κρα­τεί μία κυβερ­νη­τική ρητο­ρική υπο­βάθ­μι­σης του συγκε­κρι­μέ­νου ζητή­μα­τος σε όλες τις σχε­τι­κές συνα­ντή­σεις κορυφής.

• Πώς είδατε τον απο­κλει­σμό του Κατάρ; Πότε θα μπο­ρέ­σει να βελ­τιω­θεί η κατά­σταση και ποιες θα είναι οι επι­πτώ­σεις;

Εμείς είχαμε έγκαιρα προει­δο­ποι­ή­σει για τις σχέσεις του Κατάρ με τους τζι­χα­ντι­στές και είχαμε απο­κα­λύ­ψει ότι Τουρκία, Σαου­δική Αραβία και Κατάρ στη­ρί­ζουν το ISIS. Για το λόγο αυτό η διεθνής κοι­νό­τητα οφείλει να λάβει μέτρα κατά των τριών αυτών χωρών που ενι­σχύ­ουν τους τζι­χα­ντι­στές με πολυ­ποί­κι­λους τρόπους Ταυ­τό­χρονα η διεθνής κοι­νό­τητα οφείλει να στη­ρί­ξει την εμπέ­δωση της ειρήνης στη Μέση Ανατολή και να συμ­βά­λει προ­κει­μέ­νου ο παρα­γό­με­νος εκεί πλούτος να δια­νε­μη­θεί δίκαια προ­κει­μέ­νου να πάψει η φτώχεια να απο­τε­λεί λίπασμα για τους τζι­χα­ντι­στές.