Στα Βαλκάνια οι καταθέσεις μικρομεσαίων

Σημα­ντική αύξηση κατά 10% και 8% παρου­σί­α­σαν το 2015 οι τρα­πε­ζι­κές κατα­θέ­σεις στη Βουλ­γα­ρία και στη Ρου­μα­νία, αντί­στοιχα, τη στιγμή που στην Ελλάδα σημειω­νό­ταν νέα «βουτιά» κατά 23%, η μεγα­λύ­τερη από το ξέσπα­σμα της κρίσης το 2008.

Ενώ η Ελλάδα εισερ­χό­ταν στην τέλεια καται­γίδα, απο­τέ­λε­σμα της «δια­πραγ­μά­τευ­σης» του 2015 που στη­ρι­ζό­ταν σε αφέ­λειες του τύπου «θα δώσουν τα λεφτά γιατί δεν τους συμ­φέ­ρει να δια­λύ­σουμε την Ευρω­ζώνη», δεκάδες μικρές και μεσαίες επι­χει­ρή­σεις, δια­βλέ­πο­ντας τους κιν­δύ­νους από την επι­κίν­δυνη πορεία της χώρας άνοιξαν λογα­ρια­σμούς σε Βουλ­γα­ρία – Ρου­μα­νία, μετα­φέ­ρο­ντας εκεί κεφά­λαια προ­κει­μέ­νου να μπο­ρέ­σουν να εξα­σφα­λί­σουν τη λει­τουρ­γία των επι­χει­ρή­σεών τους.

Σύμφωνα με τρα­πε­ζι­κές και επι­χει­ρη­μα­τι­κές πηγές, εκα­το­ντά­δες μικρο­με­σαίες επι­χει­ρή­σεις, κυρίως από τη Βόρεια Ελλάδα αλλά και άλλες περιο­χές όπως τη Θεσ­σα­λία, απέ­συ­ραν τις κατα­θέ­σεις τους από ελλη­νι­κές τρά­πε­ζες και άνοιξαν λογα­ρια­σμούς στις γει­το­νι­κές βαλ­κα­νι­κές χώρες. Η δημιουρ­γία λογα­ρια­σμών τόσο στη Βουλ­γα­ρία όσο και στη Ρου­μα­νία είναι εξαι­ρε­τικά απλή δια­δι­κα­σία, καθώς πρό­κει­ται για χώρες-μέλη της Ε.Ε., ειδικά η Βουλ­γα­ρία είναι προ­σβά­σιμη ακόμα και με αυτο­κί­νητο, ενώ όλες οι τρά­πε­ζες δέχο­νται κατα­θέ­σεις σε ευρώ. Επι­πλέον, οι μικρο­με­σαίοι επι­χει­ρη­μα­τίες βρήκαν εύκολα τη σχετική καθο­δή­γηση τόσο από στελέχη ελλη­νι­κών τρα­πε­ζών, καθώς οι εγχώ­ριες τρά­πε­ζες δια­τη­ρούν ισχυρή παρου­σία στις δύο χώρες μέσω θυγα­τρι­κών, αλλά και μέσω εξει­δι­κευ­μέ­νων συμ­βού­λων. Ακόμα και ελεύ­θε­ροι επαγ­γελ­μα­τίες και ιδιώτες μετέ­φε­ραν απο­τα­μιεύ­σεις σε γει­το­νι­κές βαλ­κα­νι­κές χώρες, λόγω της ανη­συ­χίας για την κατά­σταση στην Ελλάδα.

Σημειώ­νε­ται ότι η μετα­κί­νηση κεφα­λαίων σε Ρου­μα­νία – Βουλ­γα­ρία δεν έγινε προς θυγα­τρι­κές των ελλη­νι­κών τρα­πε­ζών στις χώρες αυτές, αλλά σε τοπικές και ξένες τρά­πε­ζες, καθώς διά­χυ­τος ήταν ο φόβος ότι ένα ατύχημα στην Ελλάδα θα είχε επι­πτώ­σεις και στις εκεί θυγα­τρι­κές των εγχώ­ριων τρα­πε­ζών.

Ετσι την ώρα που η αλλο­πρό­σαλλη δια­πραγ­μά­τευση προ­κα­λούσε αλλε­πάλ­ληλα εμφράγ­ματα στην οικο­νο­μία και στις τρά­πε­ζες, είχαμε νέο κύμα μαζικών εκροών κατα­θέ­σεων με εκα­το­ντά­δες εγχώ­ριες εται­ρείες που δημιουρ­γού­σαν θυγα­τρι­κές και άνοιγαν λογα­ρια­σμούς στη Βουλ­γα­ρία και στη Ρου­μα­νία.

Εκ των υστέρων η απόφασή τους απο­δεί­χθηκε σωτήρια,καθώς στο τέλος Ιουνίου 2015 έγινε αυτό που ήταν τόσο πιθανό να συμβεί «όσο να μην ανα­τεί­λει ένα πρωί ο ήλιος». Σύμφωνα με επι­τε­λικά στελέχη επι­χει­ρή­σεων ένας βασικός λόγος που τελικά η επιβολή των κεφα­λαια­κών περιο­ρι­σμών είχε ηπιό­τε­ρες επι­πτώ­σεις από ό,τι αρχικά ανα­με­νό­ταν ήταν ότι ένας μεγάλος αριθμός επι­χει­ρή­σεων είχε απο­κτή­σει βάσεις και τρα­πε­ζι­κούς λογα­ρια­σμούς εκτός Ελλάδος, δια­βλέ­πο­ντας την επερ­χό­μενη κατα­στροφή.

Ετσι πολλές σοβαρές επι­χει­ρή­σεις, μικρού μεγέ­θους, κατά­φε­ραν όχι μόνο να σωθούν αλλά και να δια­τη­ρή­σουν ανοι­χτές πιστω­τι­κές γραμμές σε τρά­πε­ζες σε Βουλ­γα­ρία – Ρου­μα­νία, κάτι που στην Ελλάδα ήταν αδύνατο, του­λά­χι­στον τους πρώτους μήνες μετά την επιβολή των capital controls. Το 2015 οι κατα­θέ­σεις στη Ρου­μα­νία αυξή­θη­καν κατά 4,2 δισ. ευρώ και στη Βουλ­γα­ρία κατά 2,8 δισ. ευρώ.

Με μεγα­λύ­τερη άνεση αντι­με­τώ­πι­σαν τις προ­κλή­σεις οι μεγάλου μεγέ­θους επι­χει­ρή­σεις και οι πολυ­ε­θνι­κές που είχαν χτίσει από καιρό της «άμυνές» τους σε μεγάλες ευρω­παϊ­κές χώρες.

Η εξα­σθέ­νηση της θέσης της χώρας μας, έπειτα από οχτώ χρόνια άνευ προη­γου­μέ­νου ύφεσης, σε σχέση με τη Βουλ­γα­ρία και τη Ρου­μα­νία είναι δρα­μα­τική. Στο διά­στημα 2008 – Ιούλιος 2016, οι κατα­θέ­σεις στις ελλη­νι­κές τρά­πε­ζες έχουν μειωθεί σχεδόν στο μισό (-46,1%), ενώ στο ίδιο διά­στημα στη Βουλ­γα­ρία έχουν ενι­σχυ­θεί κατά 74,2% και στη Ρου­μα­νία κατά 50,5%.

Στο ίδιο διά­στημα το ελλη­νικό ΑΕΠ έχει συρ­ρι­κνω­θεί κατά περίπου 25% ενώ της Ρου­μα­νίας έχει ενι­σχυ­θεί κατά 19% και της Βουλ­γα­ρίας κατά 12,5%. Το δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ δια­μορ­φώ­νε­ται στο 26,7% στη Βουλ­γα­ρία και στο 38,4% στη Ρου­μα­νία. Στην Ελλάδα ξεπερνά το 170%.

Και ενώ η χώρα μας παλεύει για την υλο­ποί­ηση του τρίτου μνη­μο­νίου και η οικο­νο­μία παρα­μέ­νει σε χαμηλή πτήση, το ΑΕΠ της Βουλ­γα­ρίας «τρέχει» στο β΄ τρίμηνο 2016 με ρυθμό +3%, δια­τη­ρώ­ντας τη δυνα­μική του 2015 (+3%), ενώ η Ρου­μα­νία ανα­πτύσ­σε­ται το 2016 με +6% έναντι +3,8% το 2015.

Καθη­με­ρινή