DW: Αποφυγή του Brexit με τη μέθοδο Τσίπρα;

Θα αγνο­ή­σει, όπως και ο Αλέ­ξης Τσί­πρας, το απο­τέ­λε­σμα του δη­μο­ψη­φί­σμα­τος ο διά­δο­χος του Κά­με­ρον; Ομοιό­τη­τες και δια­φο­ρές ανά­με­σα σε ένα Brexit που δεν θέλει κα­νείς και ένα Grexit που τε­λι­κά δεν έγινε ποτέ.

Με­γά­λο το δί­λημ­μα για έναν πρω­θυ­πουρ­γό. Θα πρέ­πει να πάρει την πιο δύ­σκο­λη από­φα­ση της πο­λι­τι­κής του κα­ριέ­ρας έπει­τα από ένα δη­μο­ψή­φι­σμα που προ­κή­ρυ­ξε ο ίδιος. Να το αγνο­ή­σει για να δια­σώ­σει τη χώρα του από την αστά­θεια και τις οι­κο­νο­μι­κές ανα­τα­ρά­ξεις ή όχι; Δεν πρό­κει­ται για αρ­χαία ελ­λη­νι­κή τρα­γω­δία ή σαιξ­πη­ρι­κό δράμα. Πρό­κει­ται για μια πραγ­μα­τι­κό­τη­τα που σε διά­στη­μα δώ­δε­κα μηνών συ­νέ­βη δύο φορές στη σύγ­χρο­νη Ευ­ρώ­πη. Ανά­με­σα στο ελ­λη­νι­κό δη­μο­ψή­φι­σμα τον Ιού­λιο 2015 και ένα χρόνο αρ­γό­τε­ρα στο βρε­τα­νι­κό υπάρ­χουν αξιο­πρό­σε­κτοι πα­ραλ­λη­λι­σμοί αλλά και ση­μα­ντι­κές δια­φο­ρές.

Δι­κλί­δα ασφα­λεί­ας τα δη­μο­ψη­φί­σμα­τα

Τον πε­ρα­σμέ­νο Ιού­λιο ο πρω­θυ­πουρ­γός Αλέ­ξης Τσί­πρας ζή­τη­σε από τον ελ­λη­νι­κό λαό να του προ­σφέ­ρει κά­λυ­ψη στις δια­πραγ­μα­τεύ­σεις με τους ευ­ρω­παί­ους εταί­ρους. Εσπευ­σμέ­να προ­κή­ρυ­ξε δη­μο­ψή­φι­σμα και ο λαός στην πλειο­ψη­φία του τον κά­λυ­ψε: το 60% των ψη­φο­φό­ρων τά­χθη­κε ενα­ντί­ον των μέ­τρων λι­τό­τη­τας των δα­νει­στών. Δεν πρό­λα­βε να πε­ρά­σει μια εβδο­μά­δα και ο Τσί­πρας ανα­γκά­στη­κε να δε­χθεί τε­λι­κά τους «επο­νεί­δι­στους» όρους. Ένα χρόνο αρ­γό­τε­ρα κλή­θη­καν και οι Βρε­τα­νοί στις κάλ­πες για να απα­ντή­σουν σε ένα εξαι­ρε­τι­κά ση­μα­ντι­κό ερώ­τη­μα για το μέλ­λον τους, την πα­ρα­μο­νή τους στους κόλ­πους της ΕΕ. Την πε­ρα­σμέ­νη εβδο­μά­δα και παρά τις εκ­κλή­σεις του βρε­τα­νού πρω­θυ­πουρ­γού να τα­χθούν υπέρ της πα­ρα­μο­νής, πο­σο­στό 52% προ­τί­μη­σε την έξοδο. Όπως ο Τσί­πρας έτσι και ο Κά­με­ρον προ­κή­ρυ­ξε δη­μο­ψή­φι­σμα με δική του πρω­το­βου­λία. Και οι δύο είχαν τη σαφή πλειο­ψη­φία στη Βουλή, που τους δι­καιο­λο­γού­σε να υπο­θέ­σουν ότι οι λαοί τους θα τους ακο­λου­θού­σαν. Αλλά και στις δύο πε­ρι­πτώ­σεις τα συ­ντάγ­μα­τα δεν προ­έ­βλε­παν σα­φείς δε­σμεύ­σεις για την εφαρ­μο­γή του απο­τε­λέ­σμα­τος των δη­μο­ψη­φι­σμά­των.

Πριν ένα χρόνο αρ­κε­τοί πα­ρα­τη­ρη­τές είχαν την από­λυ­τη βε­βαιό­τη­τα ότι η Ελ­λά­δα με το δη­μο­ψή­φι­σμα είχε πλέον επι­σφρα­γί­σει την έξοδό της από το ευρώ. Το Grexit έμοια­ζε πλέον ανα­πό­φευ­κτο. Αλλά, αυτό ακρι­βώς θέ­λη­σε να απο­φύ­γει ο Τσί­πρας. Και υπο­χώ­ρη­σε στον αλύ­πη­το αγώνα κατά τον δα­νει­στών. Η Βρε­τα­νία βρί­σκε­ται τώρα ενώ­πιον αυτού που ο Κά­με­ρον θέλει να απο­φύ­γει: ενός Brexit. Και στις δύο χώρες οι λαοί ένοιω­σαν να αδι­κού­νται από τους ευ­ρω­παϊ­κούς θε­σμούς. Και στις δύο χώρες οι ηγε­σί­ες τους πρό­σφε­ραν δι­κλί­δα ασφα­λεί­ας.

Θα αγνο­ή­σει ο διά­δο­χος του Κά­με­ρον το δη­μο­ψή­φι­σμα;

Και εδώ έρ­χο­νται οι δια­φο­ρές. Παρά το ότι ο Κά­με­ρον είχε καλά σχε­διά­σει το δη­μο­ψή­φι­σμα, στο τέλος το πράγ­μα στρά­βω­σε σε τέ­τοιο βαθμό που ανα­γκά­στη­κε να δη­λώ­σει την πα­ραί­τη­σή του μια κιό­λας ημέρα μετά την ανα­κοί­νω­ση του απο­τε­λέ­σμα­τος. Αντί­θε­τα, ο Τσί­πρας υπέ­γρα­ψε μεν τους όρους του τρί­του μνη­μο­νί­ου, αλλά μπό­ρε­σε να κρα­τη­θεί στην εξου­σία. Και η Ευ­ρώ­πη το κα­λο­καί­ρι του 2015 πήρε μια βαθιά ανάσα για το Grexit που τε­λι­κά απε­φεύ­χθη. Θα γίνει το ίδιο και με το Brexit; Σύσ­σω­μος ο πο­λι­τι­κός κό­σμος στο χθε­σι­νό συμ­βού­λιο κο­ρυ­φής της ΕΕ με πρώτη την κα­γκε­λά­ριο Μέρ­κελ επι­μέ­νει ότι σε αυτή τη δια­δι­κα­σία δεν υπάρ­χει πι­σω­γύ­ρι­σμα. Πα­ράλ­λη­λα ωστό­σο δη­λώ­νει, όπως και άλλοι υψη­λό­βαθ­μοι εταί­ροι της στην ΕΕ, ότι το μπα­λά­κι βρί­σκε­ται στο τερέν των Βρε­τα­νών και ότι μόνο η κυ­βέρ­νη­ση του Λον­δί­νου μπο­ρεί να κα­τα­θέ­σει επί­ση­μο αί­τη­μα για την έξοδό της από την ΕΕ.

Αξιο­πε­ρί­ερ­γο είναι επί­σης ότι ακόμη και το στρα­τό­πε­δο των νι­κη­τών υπέρ του Brexit φαί­νε­ται να πατά φρένο. «Δεν πρέ­πει να πά­ρου­με βια­στι­κές απο­φά­σεις», είπε ο συ­νε­χώς ανα­μαλ­λια­σμέ­νος αντί­πα­λος του Κά­με­ρον, Μπό­ρις Τζόν­σον, που κατά τα άλλα προ­τί­μη­σε να μην κάνει άλλα σχό­λια. «Γί­νε­ται σαφές ότι το στρα­τό­πε­δο του Brexit δεν δια­θέ­τει κα­νέ­να σχέ­διο για το τι μέλ­λει γε­νέ­σθαι» πα­ρα­τή­ρη­σε ο πρό­ε­δρος της Ευ­ρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής Ζαν Κλοντ Γιούν­κερ. Το δη­μο­ψή­φι­σμα άφησε πο­λι­τι­κό χάος στη Βρε­τα­νία. Τόσο στους ερ­γα­τι­κούς όσο και στους συ­ντη­ρη­τι­κούς κα­νείς δεν ξέρει ποιοι θα ανα­δει­χθούν νέοι αρ­χη­γοί, εάν γί­νουν πρό­ω­ρες εκλο­γές ή ακόμη και ένα δεύ­τε­ρο δη­μο­ψή­φι­σμα. Η βρε­τα­νι­κή οι­κο­νο­μία βρί­σκε­ται σε ανα­βρα­σμό και πολ­λές επι­χει­ρή­σεις ετοι­μά­ζουν την με­τα­κό­μι­σή τους σε χώρες της ΕΕ. Εν όψει αυτού του σκη­νι­κού δεν απο­κλεί­ε­ται ο διά­δο­χος του Κά­με­ρον να τρα­βή­ξει το δρόμο που χά­ρα­ξε και ο Τσί­πρας και να αγνο­ή­σει πα­ντε­λώς το απο­τέ­λε­σμα του δη­μο­ψη­φί­σμα­τος.

dw.de.com