CNN: Μέγιστο λάθος το στερεότυπο ότι η Ελλάδα είναι ο “κακός” της ευρωκρίσης

Πολλές φορές οι συγκρί­σεις δίνουν τον τόνο σε ένα υπό­δειγμα. Η Ευρώπη βρί­σκε­ται εν μέσω μια πολι­τι­κής και οικο­νο­μι­κής κρίσης που ενδέ­χε­ται να την πλήξει δομικά και να απει­λή­σει την ολο­κλή­ρωσή της, σκορ­πώ­ντας ύφεση και λιτό­τητα.

Το CNN φέρνει το παρά­δειγμα δύο χωρών για να κατα­δεί­ξει πως η στε­ρε­ο­τυ­πική άποψη ότι ο «κακός» της Ευρω­κρί­σης είναι μόνο η Ελλάδα, συνιστά μέγιστο λάθος. Το παρά­δειγμα έχει ως εξής:

Έχουμε τη χώρα Α και τη χώρα Β. Η χώρα Α είναι ένα μικρό έθνος με μακρά ιστορία στη φορο­δια­φυγή, σε υψηλά δημόσια χρέη και σε δυσλει­τουρ­γικό κλίμα στον επι­χει­ρη­μα­τικό και ρυθ­μι­στικό τομέα. Επι­τρέ­πει στους εργα­ζό­με­νους να συντα­ξιο­δο­τού­νται στα 50 τους και πλη­ρώ­νει διπλές συντά­ξεις. Επι­πλέον, μαγεί­ρεψε τα στοι­χεία του προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού της για να μπει στην Ευρω­ζώνη.

Η χώρα Β, από την μεριά της, είναι ένα μεγάλο, ιστο­ρικά ισχυρό έθνος, με ρεκόρ χαμηλού δημό­σιου χρέους. Κατά­φερε, δε, να τρέξει ακόμη και πρω­το­γενή πλε­ο­νά­σματα στο ύψος του 2% πριν από το καίρια χτύπημα της οικο­νο­μι­κής κρίσης το 2008. Παράλ­ληλα, εισήλθε στην Ευρω­ζώνη με μια ειλι­κρινή απο­τί­μηση των λογι­στι­κών δεδο­μέ­νων της.

Για να μην υπάρχει καμία αμφι­βο­λία, ο συντά­κτης του CNN απο­κα­λύ­πτει ευθύς εξαρχής ότι η χώρα Α δεν είναι άλλη από την Ελλάδα. Σπεύδει, όμως, να συμπλη­ρώ­σει πως είναι λάθος να πιστεύει κανείς πως η κρίση στην Ευρώπη προ­κλή­θηκε από τη συγκε­κρι­μένη χώρα.

Όσο για τη δεύτερη χώρα, ενδε­χό­μενα, κάποιοι να πιστέ­ψουν ότι πρό­κει­ται για τη Γερ­μα­νία. Κι όμως, είναι η Ισπανία. Η οποία μπορεί να μην ακο­λού­θησε το δρόμο της Ελλάδας, εντού­τοις έπεσε σε μια δίνη. Το ποσοστό ανερ­γίας αυτή τη στιγμή είναι στο 23,7%, ενώ το 2013 έφτασε ακόμη και στο 27%. Και στις δύο χώρες άπαντες κάνουν λόγο για μια χαμένη γενιά. Και στις δύο χώρες εμφα­νί­στηκε μια επεν­δυ­τική φούσκα που στη συνέ­χεια έσκασε, ρίχνο­ντας τους λαούς στα δίχτυα της οικο­νο­μι­κής κρίσης. Ήτοι: είδαν το δημόσιο χρέος τους να εκτο­ξεύ­ε­ται δρα­μα­τικά σε σχέση με το ΑΕΠ και οι οικο­νο­μίες τους να συρ­ρι­κνώ­νο­νται.

Τι φταίει;

Από τη στιγμή που η Ελλάδα και η Ισπανία ανα­ζή­τη­σαν μέσω δια­φο­ρε­τι­κών προ­σεγ­γί­σεων τη δημο­σιο­νο­μική τους σύνεση, πώς μπορεί να εξη­γη­θεί το τελικό απο­τέ­λε­σμα; Η απά­ντηση του άρθρου είναι ότι το όλο θέμα δεν έχει να κάνει με τη δημο­σιο­νο­μική σύνεση, αλλά με τη δομή του ευρώ.

«Η ένταξη στο ευρώ υπο­χρέ­ωσε και τις δύο χώρες να τυπώ­νουν το δικό τους χρήμα, να το υπο­τι­μούν όταν έπρεπε και να καθο­ρί­ζουν τα επι­τό­κια. Αυτές δεν είναι ασή­μα­ντες παρα­χω­ρή­σεις, ειδικά σε μια νομι­σμα­τική ένωση όπου υπάρ­χουν αυστη­ροί δημο­σιο­νο­μι­κοί κανόνες που αρνού­νται στις χώρες την όποια ευε­λι­ξία. Έτσι δεν μπορούν να αντι­δρά­σουν σε μια κρίση, ενώ το εμπόριο εντός των χωρών της Ευρω­ζώ­νης είναι σοβαρά ανι­σόρ­ροπο», ανα­φέ­ρει το άρθρο.

Τα επι­τό­κια

Τα πράγ­ματα έγιναν ακόμη πιο δεσμευ­τικά από τη στιγμή που αμφό­τε­ρες οι χώρες δεν μπο­ρού­σαν να ρυθ­μί­σουν τα επι­τό­κιά τους. Ως εκ τούτου, στη συνέ­χεια «υπερ­θερ­μάν­θη­καν» με τους φρε­νή­ρεις και απε­ρί­σκε­πτους ρυθμούς που δανεί­ζο­νταν (από γερ­μα­νι­κές και άλλες τρά­πε­ζες της Ευρώπης). Έτσι έφτασαν στο ασύμ­φορο σημείο να μην μπορούν να παρα­κο­λου­θή­σουν την επι­τό­κια της ΕΚΤ που είχαν δια­μορ­φω­θεί βάσει των οικο­νο­μι­κών συν­θη­κών της Γερ­μα­νίας και της Γαλλίας. Η αδυ­να­μία της Ελλάδας και της Ισπα­νίας να τυπώ­σουν δικό τους χρήμα τις οδήγησε να δανει­στούν κι άλλο χρήμα, οι τρά­πε­ζες πλη­σί­ασε στην κατάρ­ρευση, ενώ τα προ­γράμ­ματα διά­σω­σης τους οδήγησε σε μια κρίση χρέους. Τέλος, βρέ­θη­καν μπροστά στο φάσμα μια εξευ­τε­λι­στι­κής εξόδου από την ΕΕ.

Εσω­τε­ρική υπο­τί­μηση

Τι επα­κο­λού­θησε (λιτό­τητα, ανεργία, ύφεση) είναι γνωστά. Όπως είναι γνωστή και η μέγγενη του δημό­σιου χρέους που σφίγγει και τις δύο χώρες – ιδιαι­τέ­ρως την Ελλάδα (175% του ΑΕΠ η Ελλάδα, 100% του ΑΕΠ η Ισπανία). Επειδή, λοιπόν, το «μαξι­λάρι» δεν μπο­ρούσε να υπάρξει, συνέβη το φαι­νό­μενο της εσω­τε­ρι­κής υπο­τί­μη­σης – ήταν ο μόνος τρόπος να παρα­μεί­νουν οι χώρες αντα­γω­νι­στι­κές. Με το απο­τέ­λε­σμα να είναι κοι­νω­νικά και οικο­νο­μικά κατα­στρο­φικό.

Για να κατα­λή­ξει το άρθρο: «Μπορεί ο Μάριο Ντράγκι να είπε πως θα κάνει τα πάντα για το ευρώ, εντού­τοις αυτό δεν σημαί­νει πως η Ελλάδα και η Ισπανία θα μείνουν για πάντα στο ευρώ. Μπορεί οι περισ­σό­τε­ροι να πιστεύ­ουν πως η κρίση προ­κλή­θηκε από την ελλη­νική δημο­σιο­νο­μική ανευ­θυ­νό­τητα (άρα έχει ηθική διά­σταση), όμως τα γεγο­νότα δεί­χνουν το αντί­θετο».

enikonomia.gr