Σπ. Συρόπουλος : «Το Πανεπιστήμιο Αιγαίου χρήζει ιδιαίτερης προσοχής»

Ποιά είναι τα ζητού­μενα της πρυ­τα­νι­κής αρχής του  Πανε­πι­στη­μίου Αιγαίου από τη νέα ηγεσία του υπουρ­γείου Παι­δείας;

Εν κατα­κλείδι, τα ζητού­μενα της Πρυ­τα­νι­κής Αρχής του Πανε­πι­στη­μίου δεν αλλά­ζουν ανάλογα με τις ηγεσίες του Υπουρ­γείου. Αφενός διότι οι ανάγκες του Πανε­πι­στη­μίου Αιγαίου παρα­μέ­νουν οι ίδιες (σε υλι­κο­τε­χνι­κές υπο­δο­μές, χρη­μα­το­δό­τηση των εκπαι­δευ­τι­κών προ­γραμ­μά­των, της έρευνας, αύξησης των κον­δυ­λίων για σίτιση, στέγαση των φοι­τη­τών και φοι­τη­τριών μας κλπ.) αφε­τέ­ρου τα ζητή­ματα της Παι­δείας (και η υπο­χρη­μα­το­δό­τησή της) είναι δια­χρο­νικά και απα­σχο­λούν όλες τις μέχρι τώρα ηγεσίες τόσο του Πανε­πι­στη­μίου όσο και του Υπουρ­γείου. Το  Πανε­πι­στή­μιο Αιγαίου είναι ένα «ιδιαί­τερο» Πανε­πι­στή­μιο λόγω της πολυ­νη­σιω­τι­κής μορφής που έχει και παρόλο που δια­σφα­λί­ζει την ακα­δη­μαϊκή και τη διοι­κη­τική συνοχή του μέσα από το κατάλ­ληλο μοντέλο οργά­νω­σής του, χρήζει ιδιαί­τε­ρης προ­σο­χής από το ΥΠΠΑΙΘ και υπο­στή­ρι­ξης για την ανά­πτυξη του (ή τη μη συρ­ρί­κνωσή του). Άρα η πολυ­νη­σιω­τική χροιά μπορεί να απο­τε­λέ­σει ένα στοί­χημα ανά­πτυ­ξης μέσα από αντί­ξοες και δύσκο­λες συν­θή­κες και να γίνει παρά­δειγμα ανά­πτυ­ξης των περι­φε­ρεια­κών αλλά όχι περι­θω­ρια­κών περιο­χών. Στις 14 Φεβρουα­ρίου ο Πρύ­τα­νης του Πανε­πι­στη­μίου Αιγαίου συμ­με­τείχε μαζί με τα μέλη της Συνόδου των Πρυ­τά­νεων στην πρώτη ανε­πί­σημη συνά­ντηση με τον νέο Υπουργό Παι­δείας Καθη­γητή ΕΜΠ κ. Α. Μπαλτά. Όλοι οι Πρυ­τά­νεις έθεσαν ζητή­ματα χρη­μα­το­δό­τη­σης, υπο­στε­λέ­χω­σης λόγω απο­χω­ρή­σεως μελών ΔΕΠ και μη διο­ρι­σμού λοιπού προ­σω­πι­κού και καθο­ρι­σμού αριθμού μετεγ­γρα­φών και αριθμού εισα­κτέων. Προ­βλη­μα­τί­στη­καν επίσης και για τη διαρροή προς το εξω­τε­ρικό διδα­κτό­ρων που ολο­κλή­ρω­σαν τις σπουδές τους στη χώρα μας.

Ο Πρύ­τα­νης του Πανε­πι­στη­μίου Αιγαίου, καθ. Στέ­φα­νος Γκρί­τζα­λης, στη δική του τοπο­θέ­τηση τόνισε τα εξής:

– την ανάγκη δια­σφά­λι­σης του αυτο­διοί­κη­του του Πανε­πι­στη­μίου με βάση το άρθρο 16 του Συντάγ­μα­τος και την ανάγκη Οργα­νι­σμού και Εσω­τε­ρι­κού Κανο­νι­σμού, μόλις στα­θε­ρο­ποι­η­θεί το νέο θεσμικό τοπίο.

– την ευθύνη της Πολι­τείας για σταθερή χρη­μα­το­δο­τική πολι­τική,

– την αναί­ρεση εκδη­λώ­σεων τάσεων ακα­δη­μαϊ­κού ηγε­μο­νι­σμού από το Υπουρ­γείο,

– την αναί­ρεση του ασφυ­κτι­κού ενα­γκα­λι­σμού των Πανε­πι­στη­μίων από την Πολι­τεία, όσον αφορά τις υπη­ρε­σίες του Πανε­πι­στη­μίου αλλά και της λει­τουρ­γίας των ΕΛΕ,

– τα προ­βλή­ματα που ενδε­χο­μέ­νως προ­κύ­ψουν από τη μελ­λο­ντική απουσία χρη­μα­το­δό­τη­σης έρευνας στο πλαίσιο δράσεων όπως ΘΑΛΗΣ και ΑΡΙΣΤΕΙΑ, αφού δεν έχουν συμπε­ρι­λη­φθεί στο ορι­στι­κο­ποι­η­μένο ΣΕΣ 2014-2020 (ΕΣΠΑ),

– την ανά­σχεση δράσεων «κολε­γίων» που λει­τουρ­γούν με καθε­στώς δικαιό­χρη­σης ή συνερ­γα­σίας με ομοταγή ιδρύ­ματα κρατών-μελών της Ευρω­παϊ­κής Ένωσης, καθώς αυτά δρουν ακα­δη­μαϊκά ανε­ξέ­λεγ­κτα και θεσμικά ανήκουν στην απο­κλει­στική αρμο­διό­τητα της Γενικής Γραμ­μα­τείας Εμπο­ρίου.

Ποιές είναι οι συνέ­πειες από την απόφαση της πολι­τι­κής ηγεσίας του υπουρ­γείου Παι­δείας για τις μετεγ­γρα­φές; Ποιές ήταν οι επι­πτώ­σεις για το Πανε­πι­στή­μιο Αιγαίου;

Από τα στοι­χεία που είχαμε μέχρι την 26/2/15 ο αριθμός των εισα­κτέων στο Πανε­πι­στή­μιό μας για το ακα­δη­μαϊκό έτος 2014-2015 ήταν 2.975. Από αυτούς δια­γρά­φη­καν λόγω μετα­φο­ράς της θέσης τους σε άλλο ΑΕΙ οι 969. Σε ορι­σμένα τμήματα η διαρροή ήταν της τάξεως άνω του 50% επί των εισα­κτέων. Για παρά­δειγμα στο Παι­δα­γω­γικό Τμήμα Δημο­τι­κής Εκπαί­δευ­σης, από τους 200 εισα­χθέ­ντες, μετέ­φε­ραν τη θέση τους οι 104, ενώ από το Τμήμα Επι­στη­μών της Προ­σχο­λι­κής Αγωγής και του Εκπαι­δευ­τι­κού Σχε­δια­σμού, από τους 275 εισα­χθέ­ντες μετα­γρά­φη­καν οι 121. Ας σημειω­θεί ότι είχαμε και μία μετα­φορά θέσης προς το Πανε­πι­στή­μιο Αιγαίου.

Από μία άλλη άποψη το σύνολο των μετα­γρα­φών εξι­σορ­ρό­πησε σχεδόν τα ποσοστά υπέρ­βα­σης του αριθμού εισα­κτέων που το Πανε­πι­στή­μιο Αιγαίου είχε ζητήσει για το 2014-15. Είχαμε αιτηθεί 1955 θέσεις, μας δόθηκαν 2975 και τελικά μετά τις μετα­γρα­φές έμειναν περίπου 2006.

Ας σκε­φτούμε βέβαια ότι το πρό­βλημα με τις μετα­γρα­φές δεν είναι μόνο του Τμή­μα­τος που έχει «διαρροή» φοι­τη­τών/τριών, αλλά και του Τμή­μα­τος υπο­δο­χής. Όταν οι υπο­δο­μές ενός τμή­μα­τος είναι συγκε­κρι­μέ­νες και όταν το Τμήμα αυτό ανα­γκά­ζε­ται να δεχτεί μεγα­λύ­τερο αριθμό φοι­τη­τών/τριών, ενδέ­χε­ται να συμ­βι­βα­σθεί κατά πολύ η ποιό­τητα των παρε­χό­με­νων διδα­κτι­κών και διοι­κη­τι­κών υπη­ρε­σιών. Θυμη­θείτε ότι την 18/12/14 ο πρό­ε­δρος του Συμ­βου­λίου της Επι­κρα­τείας κ. Ρίζος είχε εκδώσει προ­σω­ρινή διαταγή για ανα­στολή εκτε­λέ­σεως των σχε­τι­κών απο­φά­σεων του Υπουρ­γείου Παι­δείας και Θρη­σκευ­μά­των που αφο­ρού­σαν μετα­φο­ρές θέσεις εισα­γω­γής για κάποιες κατη­γο­ρίες (Πολύ­τε­κνοι, Τρί­τε­κνοι, Ειδικές Κατη­γο­ρίες και με βάση οικο­νο­μικά κρι­τή­ρια) προς την Αρχι­τε­κτο­νική Σχολή του Εθνικού Μετσο­βίου Πολυ­τε­χνείου και στο Τμήμα Αρχι­τε­κτό­νων Μηχα­νι­κών του Αρι­στο­τε­λείου Πανε­πι­στη­μίου Θεσ­σα­λο­νί­κης. Ο λόγος ήταν ότι ο μεγάλος αριθμός των φοι­τη­τών/τριών που θα μετα­γρά­φο­νταν στα ιδρύ­ματα αυτά θα προ­κα­λούσε ανε­πα­νόρ­θωτη βλάβη στη λει­τουρ­γία τους. Φυσικά, η διαρροή των φοι­τη­τών/τριών δεν μπορεί να ξεπερνά ένα συγκε­κρι­μένο ποσοστό που ορί­ζε­ται από το Υπουρ­γείο, δια­φο­ρε­τικά το πρό­βλημα θα ήταν πολύ μεγα­λύ­τερο. Πρό­κει­ται για ένα φαι­νό­μενο πολ­λα­πλών ανα­γνώ­σεων και προ­βλη­μα­τι­σμού, που αναμ­φί­βολα επι­τεί­νε­ται από το γενι­κό­τερο κλίμα ανη­συ­χίας, αλλά και ουσια­στι­κής αδυ­να­μίας να σπου­δά­σει κανείς μακριά από τον τόπο του.

Ποιες κινή­σεις θα κάνει η πρυ­τα­νική αρχή για την παροχή σίτισης και στέ­γα­σης στους φοι­τη­τές;  

Η μέριμνα του Πανε­πι­στη­μίου Αιγαίου για παροχή αξιο­πρε­πών κατα­λυ­μά­των για τους φοι­τη­τές και τις φοι­τή­τριές μας και για ποιο­τική σίτιση είναι μόνιμη και καθη­με­ρινή.

Ως αρμό­διος Ανα­πλη­ρω­τής Πρύτανη για τα θέματα αυτά, συνερ­γά­ζο­μαι στενά με τις αρμό­διες υπη­ρε­σίες του ιδρύ­μα­τος, προ­κει­μέ­νου να δια­σφα­λί­σουμε τις παροχές αυτές στο βέλ­τι­στο δυνατό. Καθώς δεν έχουμε ιδιό­κτη­τες εστίες σε όλα τα νησιά, φρο­ντί­ζουμε για την εξα­σφά­λιση όσο το δυνατόν περισ­σό­τε­ρων κλινών, με βάση συγκε­κρι­μέ­νες προ­δια­γρα­φές και να επι­βλέ­πουμε την ομαλή λει­τουρ­γία των εστιών με συχνούς ελέγ­χους από τα τοπικά Περι­φε­ρειακά Συμ­βού­λια Φοι­τη­τι­κής Μέρι­μνας. Δυστυ­χώς δεν έχουμε τη δυνα­τό­τητα να στε­γά­σουμε όλους τους αιτού­ντες. Τα κρι­τή­ρια είναι καθο­ρι­σμένα από το Υπουρ­γείο και είναι πραγ­μα­τικά λυπηρό για εμάς να καλού­μα­στε συχνά να αξιο­λο­γή­σουμε και να κατα­τά­ξουμε τους αιτού­ντες ανάλογα με τις ανάγκες τους, οι οποίες είναι ολοένα και πιο αυξη­μέ­νες λόγω των οικο­νο­μι­κών συν­θη­κών που επι­κρα­τούν στη χώρα μας. Οι συνε­χείς περι­κο­πές στα κον­δύ­λια για τη στέγαση είναι το μεγάλο πρό­βλημα, αλλά κατα­βάλ­λο­νται υπε­ράν­θρω­πες προ­σπά­θειες –και πάλι- να στε­γα­στούν όσο περισ­σό­τε­ροι φοι­τη­τές/τριες γίνεται ή του­λά­χι­στον να μην μειωθεί ο έως τώρα αριθμός στε­γα­ζο­μέ­νων φοι­τη­τών/τριών. Όσον αφορά την σίτιση, ισχύει το ίδιο. Προ­σπα­θούμε με κάθε τρόπο να εξα­σφα­λί­σουμε ποιο­τι­κές υπη­ρε­σίες και στον τομέα αυτό. Φαντα­στείτε ότι ήδη έχει ξεκι­νή­σει ο δια­γω­νι­σμός για τη σίτιση του επό­με­νου έτους. Ακόμη κι εδώ δεν μπο­ρούμε να σιτί­σουμε όλους τους αιτού­ντες (η τελευ­ταία φορά που είχαμε δωρεάν σίτιση για όλους ήταν το 2011 αν δεν κάνω λάθος). Βάσει ΦΕΚ σιτί­ζο­νται οι φοι­τη­τές βάσει κρι­τη­ρίων. Δηλαδή είναι κάτι που έχει οριστεί από την πολι­τεία. Δεν είναι απόφαση του Πανε­πι­στη­μίου, το οποίο καλεί­ται να κάνει μόνο δια­χεί­ριση των κρι­τη­ρίων αυτών. Ως Ανα­πλη­ρω­τής Πρύτανη φοι­τη­τι­κών θεμάτων, βρί­σκο­μαι σε συνεχή επι­κοι­νω­νία με την εται­ρεία που έχει ανα­λά­βει τη σίτιση ώστε να βρεθούν τρόποι για να σιτί­ζο­νται όσο περισ­σό­τε­ροι φοι­τη­τές γίνεται και από το περα­σμένο εξάμηνο κατα­φέ­ραμε να σιτί­ζουμε 10% περισ­σό­τε­ρους φοι­τη­τές/τριες χωρίς επι­πλέον κόστος. Το ηλε­κτρο­νικό σύστημα κατα­γρα­φής σιτι­ζο­μέ­νων που έχει ανα­πτύ­ξει το Πανε­πι­στή­μιο βοηθάει στο να σιτί­ζο­νται σχεδόν όλοι. Τέλος, έχουμε οργα­νώ­σει τακτι­κούς και ενδε­λε­χείς ελέγ­χους της ποιό­τη­τας των φοι­τη­τι­κών εστια­το­ρίων – κάτι που προ­βλέ­πε­ται βάσει σύμ­βα­σης.

Μόνο στη σίτιση και στη στέγαση στα­μα­τούν οι παροχές του Πανε­πι­στη­μίου στους σπου­δα­στές του;

Οι παροχές προς τους φοι­τη­τές/τριές μας βέβαια δεν στα­μα­τούν μόνο εδώ. Μερι­μνούμε διαρκώς για όσα περισ­σό­τερα μπο­ρούμε. Στα περισ­σό­τερα νησιά λει­τουρ­γούν με μεγάλη επι­τυ­χία συμ­βου­λευ­τι­κοί σταθμοί και σήμερα (14/3/15) η Διεύ­θυνση Σπουδών μας ενη­μέ­ρωσε για οδηγία του Υπουρ­γείου Υγείας και της 2η Υγειο­νο­μική Περι­φέ­ρεια Πει­ραιώς και Αιγαίου (ΔΥΠΕ) από 13/3/15, που ξεπέ­ρα­σαν τα ασαφή νομικά πλαίσια και εξα­σφά­λι­σαν δωρεάν ιατρο­φαρ­μα­κευ­τική και υγειο­νο­μική περί­θαλ­ψης όλων των φοι­τη­τών/τριών μας στα Κέντρα υγείας, Μ.Υ. , ΠΕΔΥ και στα Νοσο­κο­μεία. Ο Δημό­σιος Τομέας δεν κωφεύει πάντα στις ανάγκες μας.

• Έχει ληφθεί απόφαση για την κατάρ­γηση των συμ­βου­λίων διοί­κη­σης των ΑΕΙ. Ποιά είναι η άποψη σας;

Η απόφαση για την ίδρυση ή κατάρ­γηση των Συμ­βου­λίων Διοί­κη­σης των ΑΕΙ υπήρξε και είναι πολι­τική. Δεν γνω­ρί­ζουμε άλλο ως τώρα πέρα από την ανά­γνωση των προ­γραμ­μα­τι­κών δηλώ­σεων του Πρω­θυ­πουρ­γού.

Το υπουρ­γείο Παι­δείας προ­χω­ράει στην ακύρωση όλων των δια­τά­ξεων του νόμου 4009/2011 που αφορούν την οργά­νωση των σπουδών των φοι­τη­τών σε σχέση με τον ανώτατο χρόνο σπουδών. Έτσι, τον καθιστά απε­ριό­ρι­στο, επα­να­φέ­ρο­ντας τον ιδιό­τυπο… θεσμό των «αιωνίων». Συμ­φω­νείτε;

Το μόνο που γνω­ρί­ζουμε από πλευράς Υπουρ­γείου, έτσι όπως έγινε γνωστό στη συνά­ντηση της 14ης Φεβρουα­ρίου, είναι ότι θα υπάρξει νομο­θε­τική ρύθμιση που θα περι­λαμ­βά­νει πρό­βλεψη για την αναί­ρεση της δια­γρα­φής τους. Προ­βλέ­πε­ται επίσης δημόσια πρό­σκλησή τους, με ευρεία δημο­σιο­ποί­ηση, ώστε να εντός συγκε­κρι­μέ­νου χρο­νι­κού δια­στή­μα­τος να μπορεί κάποιος/α να επα­νεγ­γρα­φεί, εφόσον το επι­θυ­μεί.

Ουσια­στικά δεν πρό­κει­ται για κάτι ορι­στικό, εφόσον ακόμη δεν έχει κατα­τε­θεί το νομο­σχέ­διο, οπότε δεν γνω­ρί­ζουμε τι ακριβώς προ­τεί­νει το Υπουρ­γείο. Σε κάθε περί­πτωση όμως, οι αιώνιοι φοι­τη­τές μετά το πέρας των ν+ν (;) ετών φοί­τη­σης έχαναν όλα τα δικαιώ­ματά τους. Ουσια­στικά δεν επι­βά­ρυ­ναν οικο­νο­μικά τα Πανε­πι­στη­μιακά Ιδρύ­ματα.

Ίσως δεν θα ήταν κακή ιδέα να δοθεί στους φοι­τη­τές περισ­σό­τε­ρος χρόνος για την ολο­κλή­ρωση των σπουδών τους, δεδο­μέ­νου ότι στην σημε­ρινή εποχή πολλοί φοι­τη­τές επι­λέ­γουν να μην μετα­κι­νη­θούν από τον τόπο κατοι­κίας τους διότι δεν έχουν την οικο­νο­μική δυνα­τό­τητα να σπου­δά­σουν μακριά από αυτόν. Δεν είναι λίγοι οι ενεργοί φοι­τη­τές/τριες που αδυ­να­τούν να έρθουν ακόμη και για πάρουν μέρος στις εξε­τά­σεις των εξα­μή­νων. Οι εποχές έχουν αλλάξει, η ανοχή και η ευαι­σθη­σία από μέρους των δημό­σιων φορέων, ιδίως ενός Πανε­πι­στη­μίου, στις δυσκο­λίες που αντι­με­τω­πί­ζουν οι φοι­τη­τές και οι οικο­γέ­νειές τους θα πρέπει να είναι μεγα­λύ­τερη.