Με τον τρύγο έρχεται και η κατάργηση του φόρου στο κρασί

«Τίτλους τέλους» ετοι­μά­ζε­ται να βάλει η κυβέρ­νηση στον Ειδικό Φόρο Κατα­νά­λω­σης (ΕΦΚ) στο κρασί, ίσως και πριν από τη συγκο­μιδή του Σεπτεμ­βρίου.

Οπως επι­ση­μαί­νει μιλώ­ντας στο «Βήμα» ο υπουρ­γός Αγρο­τι­κής Ανά­πτυ­ξης και Τρο­φί­μων κ. Βαγ­γέ­λης Απο­στό­λου, το αργό­τερο έως το τέλος του έτους θα έχει καταρ­γη­θεί ο φόρος στο κρασί. «Πιθανώς να έχουμε προ­λά­βει να τον καταρ­γή­σουμε και πριν από τη συγκο­μιδή του φθι­νο­πώ­ρου. Εχουμε τη δια­βε­βαί­ωση του υπουρ­γείου Οικο­νο­μι­κών ότι ο συγκε­κρι­μέ­νος φόρος θα απο­τε­λεί σύντομα παρελ­θόν. Αλλωστε το πρω­το­γε­νές πλε­ό­να­σμα του 2016 επι­τρέ­πει μια τέτοια απόφαση» υπο­γραμ­μί­ζει ο υπουρ­γός και προ­σθέ­τει: «Μέσα στις ασφυ­κτι­κές δημο­σιο­νο­μι­κές συν­θή­κες και πιέσεις επι­βά­λαμε έναν φόρο ο οποίος τελικά δεν έφερε τα ανα­με­νό­μενα απο­τε­λέ­σματα στα δημόσια ταμεία, ενώ παράλ­ληλα οδήγησε και σε αύξηση του λαθρε­μπο­ρίου οίνου. Και αυτό πρέπει να διορ­θω­θεί». Το κρασί, σύμφωνα με τον κ. Απο­στό­λου, «βρί­σκε­ται στις κορυ­φαίες θέσεις των εξα­γω­γών ελλη­νι­κών αγρο­τι­κών προ­ϊ­ό­ντων και θα το στη­ρί­ξουμε με κάθε τρόπο».

Λαθραία δια­κί­νηση και οι εκκρε­μό­τη­τες

Είναι αξιο­ση­μεί­ωτο ότι με την επιβολή του ΕΦΚ στο κρασί τα φαι­νό­μενα παρα­οι­κο­νο­μίας με τη λαθραία δια­κί­νηση οίνου αυξή­θη­καν, γεγονός που οδήγησε σε ιδιαι­τέ­ρως σημα­ντική μείωση των εσόδων για το Δημόσιο, εξαι­τίας της απώ­λειας ΦΠΑ, αλλά και φόρου εισο­δή­μα­τος. Σύμφωνα με εκτι­μή­σεις (βάσει των καλ­λιερ­γού­με­νων στρεμ­μά­των) περίπου το 65% του κρασιού δια­κι­νή­θηκε παρα­νό­μως.

Παράλ­ληλα, όσα οινο­ποιεία επι­χεί­ρη­σαν να λει­τουρ­γή­σουν νόμιμα αντι­με­τώ­πι­σαν τον κίνδυνο πτώ­χευ­σης. «Θα πρέπει να έχουμε υπόψη ότι υπάρχει και η εργα­λειο­θήκη του ΟΟΣΑ, η οποία μας υπα­γο­ρεύει να αντι­με­τω­πί­σουμε και άλλα φορο­λο­γικά ζητή­ματα του αμπε­λο­οι­νι­κού τομέα. Εκ των πραγ­μά­των η προ­σέγ­γισή μας με τον ΕΦΚ θα συν­δυα­στεί και με προ­σεγ­γί­σεις σε άλλα ζητή­ματα» υπο­γραμ­μί­ζει ο κ. Απο­στό­λου.

Ομως εκκρε­μούν κι άλλα καίρια αιτή­ματα όσων δρα­στη­ριο­ποιού­νται στον κλάδο του κρασιού, όπως τονίζει ο πρό­ε­δρος της Κεντρι­κής Συνε­ται­ρι­στι­κής Ενωσης Αμπε­λο­οι­νι­κών Προ­ϊ­ό­ντων (ΚΕΟΣΟΕ) κ. Χρήστος Μάρκου, επι­ση­μαί­νο­ντας ωστόσο ότι η επερ­χό­μενη κατάρ­γηση του ΕΦΚ θα δώσει μια ανάσα στον κλάδο. Η ΚΕΟΣΟΕ έχει ζητήσει από την πολι­τική ηγεσία του υπουρ­γείου Αγρο­τι­κής Ανά­πτυ­ξης τη χρη­μα­το­δό­τηση των νέων αδειών φύτευ­σης για την εγκα­τά­σταση αμπε­λώ­νων από τα Σχέδια Βελ­τί­ω­σης του Προ­γράμ­μα­τος Αγρο­τι­κής Ανά­πτυ­ξης (ΠΑΑ) και μετά την τελευ­ταία συνά­ντηση με τον κ. Απο­στό­λου, προ δεκαη­μέ­ρου, δια­φαί­νε­ται ότι υπάρχει τελικά συμ­φω­νία με τις δια­χει­ρι­στι­κές αρχές, αλλά και με το Τμήμα Αμπέλου του υπουρ­γείου.

Η προ­σπά­θεια της Ενωσης είχε ξεκι­νή­σει πριν από περίπου δύο χρόνια ώστε με την έναρξη του νέου καθε­στώ­τος χορή­γη­σης αδειών φύτευ­σης για περίπου 6.200 στρέμ­ματα ετησίως (το 1% του συνόλου των ελλη­νι­κών αμπε­λώ­νων) οι έλληνες αμπε­λουρ­γοί να έχουν τη στήριξη των κοι­νο­τι­κών ενι­σχύ­σεων.

Σε συνερ­γα­σία με το υπουρ­γείο είχαν γίνει προ­σπά­θειες προ­κει­μέ­νου να χρη­μα­το­δο­τη­θούν οι νέες φυτεύ­σεις αμπέλων μέσω των προ­γραμ­μά­των Ανα­διάρ­θρω­σης και Μετα­τρο­πής Αμπε­λώ­νων, δεδο­μέ­νου ότι δεν προ­κα­λεί­ται πρό­σθετη δαπάνη. Εγιναν γραπτές παρεμ­βά­σεις προς τις υπη­ρε­σίες της Ευρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής, αλλά οι απα­ντή­σεις ήταν κάθε φορά αρνη­τι­κές.

«Ετσι, το 2016, αν και οι αιτή­σεις για νέες άδειες φύτευ­σης κάλυψαν κατά πολύ τα 6.200 στρέμ­ματα (έφτασαν τα 23.000 στρέμ­ματα), τελικά, σήμερα, λόγω των οικο­νο­μι­κών προ­βλη­μά­των λίγοι παρα­γω­γοί έχουν προ­χω­ρή­σει τη δια­δι­κα­σία σε μόλις 3.500 στρέμ­ματα. Γι’ αυτόν τον λόγο ζητή­σαμε από τον κ. Απο­στό­λου να εντα­χθεί η χρη­μα­το­δό­τηση εγκα­τά­στα­σης αμπε­λώ­νων οινο­στα­φύ­λων στα Σχέδια Βελ­τί­ω­σης» σημειώ­νει ο κ. Μάρκου. Με δεδο­μένη την έλλειψη ρευ­στό­τη­τας των οινο­πα­ρα­γω­γών, το κόστος είναι τερά­στιο, κυρίως για τους μικρο­με­σαί­ους αγρότες, διότι, σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΚΕΟΣΟΕ, απαι­τού­νται 1.200 με 1.500 ευρώ ανά στρέμμα.

«Σε σύντομο χρονικό διά­στημα ανα­μέ­νε­ται η τρο­πο­ποί­ηση ή η κατάρ­γηση της ΥΑ 1415/28732-6/3/13 στην οποία περι­γρά­φο­νται οι δεν­δρώ­δεις καλ­λιέρ­γειες που είναι επι­λέ­ξι­μες για ένταξη στα Σχέδια Βελ­τί­ω­σης. Σε αυτές όμως δεν περι­λαμ­βά­νο­νται οι αμπε­λώ­νες οινο­ποι­ή­σι­μων ποι­κι­λιών. Πρέπει να προ­στε­θούν, ώστε να μπο­ρέ­σουν να εντα­χθούν στις δράσεις του ΠΑΑ» τονίζει ο κ. Μάρκου. Τα τελευ­ταία 15 με 20 χρόνια χάθηκε το 25% της παρα­γω­γής οίνου. «Πριν από μια εικο­σα­ε­τία ο ελλη­νι­κός αμπε­λώ­νας έφτανε τα 900.000 στρέμ­ματα» υπο­γραμ­μί­ζει ο πρό­ε­δρος της ΚΕΟΣΟΕ.

Ποντά­ρουν σε ροδίτη, σαβ­βα­τιανό και Cabernet

Τις λευκές ελλη­νι­κές ποι­κι­λίες έναντι των ξενικών προ­τι­μούν οι έλληνες παρα­γω­γοί, αμπε­λουρ­γοί και οινο­ποιοί κατά την ανα­διάρ­θρωση των αμπε­λώ­νων. Αντί­θετα, όσον αφορά τις ερυθρές ποι­κι­λίες επι­λέ­γουν τις ξενικές έναντι των ελλη­νι­κών, σύμφωνα με τα στοι­χεία του τμή­μα­τος Αμπέλου και Ελαίας του υπουρ­γείου Αγρο­τι­κής Ανά­πτυ­ξης για το διά­στημα 2004 – 2015, τα οποία επε­ξερ­γά­στηκε η Κεντρική Συνε­ται­ρι­στική Ενωση Αμπε­λο­οι­νι­κών Προ­ϊ­ό­ντων (ΚΕΟΣΟΕ).

Από τις λευκές ποι­κι­λίες στις ανα­διαρ­θρώ­σεις που έγιναν, έχει προ­τι­μη­θεί το σαβ­βα­τιανό (24%) και από τις ερυθρές ξεχώ­ρι­σαν το cabernet sauvignon (18,4%), το merlot (17%) και το syrah (16,2%). Οσο για τις ερυ­θρω­πές ποι­κι­λίες κυριάρ­χησε ο ροδίτης με ποσοστό 82,87%.

Στις περιο­χές που υλο­ποί­η­σαν προ­γράμ­ματα ανα­διάρ­θρω­σης αμπε­λώ­νων, πρώτος (σε στρέμ­ματα) κατα­τάσ­σε­ται ο Νομός Αχαΐας με τον ροδίτη να ξεχω­ρί­ζει. Ακο­λου­θούν ο νομοί Βοιω­τίας, Ηρα­κλείου, Αρκα­δίας, Φλώ­ρι­νας και Λάρισας.
Στόχος των ανα­διαρ­θρώ­σεων είναι η αύξηση της αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας, αντι­κα­θι­στώ­ντας το παλαιό αμπε­λουρ­γικό δυνα­μικό με νέες ποι­κι­λίες αμπέλου, οι οποίες έχουν αυξη­μένο εμπο­ρικό ενδια­φέ­ρον και είναι ποιο­τικά ανα­βαθ­μι­σμέ­νες.

Στο εδώλιο του Ευρω­δι­κα­στη­ρίου τσί­πουρο και τσι­κου­διά

Ενα μεγάλο «αγκάθι» που καλεί­ται να αντι­με­τω­πί­σει η κυβέρ­νηση είναι η παρα­πο­μπή στο Ευρω­δι­κα­στή­ριο για την υπόθεση του τσί­που­ρου και της τσι­κου­διάς.

Η Ευρω­παϊκή Επι­τροπή στέλνει την Ελλάδα στο εδώλιο του Δικα­στη­ρίου της Ευρω­παϊ­κής Ενωσης λόγω του μειω­μέ­νου συντε­λε­στή ειδικού φόρου κατα­νά­λω­σης που εφαρ­μό­ζει στα συγκε­κρι­μένα ποτά.

Με πολυ­σέ­λιδα επι­χει­ρή­ματα που ξεπερ­νούν τις 40 σελίδες, η Κομι­σιόν θεωρεί ότι η χώρα μας αυθαί­ρετα και παρά τα όσα ορίζει ο κανο­νι­σμός 1576/89, με τη λογική του «έτσι θέλω», μείωσε τον φόρο στα δύο εθνικά μας προ­ϊ­ό­ντα.

Η αλήθεια είναι, όμως επι­ση­μαί­νουν έγκρι­τοι νομικοί, ότι η υπόθεση δια­φέ­ρει από εκείνη του ούζου, την οποία η χώρα μας είχε κερ­δί­σει το 2001, καθώς το Δικα­στή­ριο είχε τότε κρίνει ότι η Ελλάδα «δεν παρέβη τις υπο­χρε­ώ­σεις που υπέχει δυνάμει του κοι­νο­τι­κού δικαίου», με την εφαρ­μογή του μειω­μέ­νου συντε­λε­στή φορο­λό­γη­σης.

Οπως εξηγούν οι ίδιες πηγές, το ούζο παρά­γε­ται με δια­φο­ρε­τικό τρόπο από το τσί­πουρο, ο οποίος περι­γρά­φε­ται σαφώς στον κανο­νι­σμό: «να λαμ­βά­νε­ται με σύμ­μειξη αλκο­ο­λών που έχουν αρω­μα­τι­στεί, με από­σταξη ή δια­βροχή, με σπόρους ανίσου και ενδε­χό­μενα μάραθου, μαστίχα και άλλους αρω­μα­τι­κούς σπόρους, φυτά και καρπούς».

Το τσί­πουρο όμως παρά­γε­ται «με από­σταγμα στέμ­φυ­λων στα­φυ­λής», και σύμφωνα με την Επι­τροπή η χώρα μας αυθαί­ρετα εφαρ­μό­ζει μειω­μένο ΕΦΚ, καθώς αντί­στοιχα ποτά στα κράτη-μέλη της ΕΕ φορο­λο­γού­νται κανο­νικά.

«Υπάρχει συγκε­κρι­μένη δια­δι­κα­σία για να “κερ­δί­σει” μια χώρα για ένα προϊόν μειω­μένο συντε­λε­στή. Δεν γίνεται αυθαί­ρετα» σημειώ­νουν οι ίδιες πηγές. Μια κατα­δίκη της Ελλάδας θα οδη­γή­σει σε αύξηση της τιμής στο ράφι του τσί­που­ρου και της τσι­κου­διάς.

Το ΒΗΜΑ