“Πως να αντιστρέψουμε ένα Τουρκικό “τζακπότ” στη Σύνοδο Κορυφής”-του Γιάννη Βαληνάκη

Η προ­σε­χής σύ­νο­δος κο­ρυ­φής της ΕΕ είναι εξαι­ρε­τι­κά κρί­σι­μη κι ο Υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών Νίκος Δέν­διας έβαλε θαρ­ρα­λέα το δά­χτυ­λο επί τον τύπον των ήλων. Η Γερ­μα­νία και οι άλλοι τουρ­κό­στρο­φοι «εταί­ροι» πρέ­πει επι­τέ­λους να απο­δεί­ξουν με πρά­ξεις ότι συμ­με­τέ­χουν σε μια ένωση αξιών και αλ­λη­λεγ­γύ­ης και δεν «του­μπά­ρο­νται» από τις προ­σχη­μα­τι­κές κι ευ­και­ρια­κές τουρ­κι­κές δο­λι­χο­δρο­μί­ες. Αλλά κι εμείς να επι­κε­ντρω­θού­με με σχέ­διο και στρα­τη­γι­κή στα ση­μα­ντι­κό­τε­ρα από τα δύ­σκο­λα που έρ­χο­νται για να αντι­στρέ­ψου­με με δι­πλω­μα­τι­κή επι­δε­ξιό­τη­τα τα όσα επι­κίν­δυ­να κυο­φο­ρού­νται σε βάρος μας.

του Γιάν­νη Βα­λη­νά­κη*

Γιατί, ας το ξε­κα­θα­ρί­σου­με προ­κα­ταρ­κτι­κά, δεν έχει νόημα «να κά­νου­με τον δύ­σκο­λο» στις προ­σχη­μα­τι­κές τουρ­κι­κές (αλλά και ευ­ρω­παι­κές) προ­σκλή­σεις για διά­λο­γο ενό­ψει της Συ­νό­δου Κο­ρυ­φής για να τις απο­δε­χθού­με χωρίς όρους, κα­νό­νες και ευ­ρω­παι­κές εγ­γυ­ή­σεις στη συ­νέ­χεια!

Ο δύ­σκο­λος δρό­μος της στρα­τη­γι­κής υπο­μο­νής

Η κυ­βέρ­νη­ση υπέ­μει­νε για καιρό και με με­γά­λη αυ­το­συ­γκρά­τη­ση τις «πε­ριο­δεί­ες» της τουρ­κι­κής αρ­μά­δας στην Αν.Με­σό­γειο με το σκε­πτι­κό ότι η πα­σι­φα­νέ­στα­τη κι αυ­ξα­νό­με­νη προ­κλη­τι­κό­τη­τα του Ερ­ντο­γάν επι­τέ­λους θα οδη­γού­σε τους εταί­ρους μας σε απο­φά­σεις για ου­σια­στι­κές κυ­ρώ­σεις κατά της Τουρ­κί­ας.

Η τε­λευ­ταία, για να απο­φύ­γει την προ­ο­πτι­κή αυτή θα απο­δε­χό­ταν ένα «λο­γι­κό» δι­με­ρή διά­λο­γο και θα λύ­νο­νταν έτσι τα χρό­νια προ­βλή­μα­τα μαζί της, ώστε να επι­κε­ντρω­θού­με επι­τέ­λους στην πο­λυ­πό­θη­τη ανά­πτυ­ξη. Είτε το πι­στεύ­α­με πλή­ρως πραγ­μα­τι­κά, είτε προ­σπα­θού­σα­με να κερ­δί­σου­με χρόνο για ανα­σύ­ντα­ξη δυ­νά­με­ων, η στάση αυτή δεν απέ­δω­σε τα ανα­με­νό­με­να.

Εδώ και τρεις μήνες πα­ρα­κο­λου­θού­με (ιδίως όσοι θε­ω­ρού­με ότι το θέμα αξί­ζει της προ­σο­χής του ελ­λη­νι­κού λαού) το Ορούτς Ρέις και την αρ­μά­δα του να πα­ρα­βιά­ζει τα «δυ­νά­μει» (πά­ντως ακόμη μη προσ­διο­ρι­σθέ­ντα έστω ως δια­πραγ­μα­τευ­τι­κή θέση) κυ­ριαρ­χι­κά μας δι­καιώ­μα­τα (υφα­λο­κρη­πί­δα, ΑΟΖ). Δεν θα επι­μεί­νω εδώ —όχι γιατί στε­ρού­νται όμως ση­μα­σί­ας— στο ότι η τουρ­κι­κή πλευ­ρά με την διείσ­δυ­σή της στα 5,8 ν.μ. μας λέει ηχηρά ότι δεν ανα­γνω­ρί­ζει την ελ­λη­νι­κή κυ­ριαρ­χία στη Στρογ­γύ­λη. Ούτε στο ότι η εθνι­κή κυ­ριαρ­χία πα­ρα­βιά­στη­κε και στον αέρα αφού τα τουρ­κι­κά ελι­κό­πτε­ρα που απο­νηώ­νο­νται απ’ τις φρε­γά­τες μοι­ραία πα­ρα­βί­α­σαν και τα 10 ν.μ. χωρίς να γνω­ρί­ζου­με αν υπήρ­ξε έστω πα­ρε­νό­χλη­ση από μέ­ρους μας.

Ας δε­χθού­με κι ότι η με­τά­πτω­ση από μια εντυ­πω­σια­κή στρα­τιω­τι­κή κι­νη­το­ποί­η­ση στην αρχή (όταν η αρ­μά­δα βρι­σκό­ταν πάνω από 100ν.μ. νότια του Κα­στε­λό­ρι­ζου) στην ανη­συ­χη­τι­κά υπο­το­νι­κή ση­με­ρι­νή είχε στόχο να επη­ρε­ά­σει θε­τι­κά τη Γερ­μα­νία και τους φί­λους της και να εξοι­κο­νο­μή­σου­με γε­νι­κά δυ­νά­μεις.

Η στρα­τη­γι­κή υπο­μο­νή που απο­φά­σι­σε να ακο­λου­θή­σει η κυ­βέρ­νη­ση στη­ρι­ζό­ταν σε ένα απο­τρε­πτι­κό σχέ­διο με κατά τα φαι­νό­με­να τρεις πυ­λώ­νες: τις ευ­ρω­παι­κές κυ­ρώ­σεις, τις δι­πλω­μα­τι­κές συμ­μα­χί­ες και την άρον-άρον προ­σθή­κη νέων εξο­πλι­σμών.

Στον πρώτο και δεύ­τε­ρο πυ­λώ­να-στόχο ήρθαν γρή­γο­ρα οι ψυ­χρο­λου­σί­ες από την υπο­κρι­τι­κή και ανα­βλη­τι­κή αδια­φο­ρία κρί­σι­μων εταί­ρων μας αλλά και τρί­των κρα­τών απέ­να­ντι στις προ­κλή­σεις και την πε­ρι­παι­κτι­κή τα­κτι­κή του Ερ­ντο­γάν. Το ίδιο κι από το επει­σό­διο επα­κούμ­βη­σης, αλλά και τη διά­ψευ­ση της ελ­πί­δας ότι με δι­πλω­μα­τι­κή πίεση κάπου κά­ποιοι θα αντι­δρού­σαν με πρα­κτι­κά μέτρα ενι­σχύ­ο­ντας έτσι την ελ­λη­νι­κή απο­τρο­πή. Κι αν αυτή παρ’ελ­πί­δα απο­τύγ­χα­νε κι η τουρ­κι­κή πλευ­ρά σκη­νο­θε­τού­σε μια δήθεν «αμυ­ντι­κή»/απα­ντη­τι­κή επί­θε­σή της ενα­ντί­ον μας, ότι θα στέ­κο­νταν στρα­τιω­τι­κά δίπλα μας. Απο­γοη­τεύ­σεις προ­έ­κυ­ψαν κι όταν καθ’οδόν δια­πι­στώ­θη­καν οι μι­κροί και με­γα­λύ­τε­ροι εκ­βια­σμοί γει­τό­νων που λόγω της δι­πλω­μα­τι­κής μας ανά­γκης για άμε­σες οριο­θε­τή­σεις ζή­τη­σαν (και ανα­γκα­στι­κά πήραν) πε­ρισ­σό­τε­ρα από όσα δι­καιού­νταν υπό κα­νο­νι­κές συν­θή­κες—άσχε­τα βέ­βαια με την αναμ­φί­βο­λη ορ­θό­τη­τα των κι­νή­σε­ων αυτών. Στον τρίτο στόχο, μπλέ­ξα­με στην κλη­ρο­νο­μιά μιάς δε­κα­ε­τούς εθνι­κής αδυ­να­μί­ας/ αδια­φο­ρί­ας ακόμη και για στοι­χειώ­δεις εξο­πλι­σμούς, αλλά και στους ανε­λέ­η­τους αντα­γω­νι­σμούς κρα­τών-εξα­γω­γέ­ων όπλων, εται­ρειών και οπλι­κών συ­στη­μά­των.

Κυ­ρί­ως όμως «κολ­λή­σα­με» ανε­ξή­γη­τα άδοξα στον στρα­τη­γι­κό στόχο: στην εξα­σφά­λι­ση πραγ­μα­τι­κής στρα­τιω­τι­κής συν­δρο­μής από απο­φα­σι­σμέ­νη Με­γά­λη Δύ­να­μη (βλ. Γαλ­λία) για τη δύ­σκο­λη στιγ­μή μιάς εχθρι­κής επί­θε­σης.

Η πα­ρα­πά­νω στρα­τη­γι­κή είχε μιά λο­γι­κή, με την έν­νοια ότι ακο­λου­θού­σε ου­σια­στι­κά την πε­πα­τη­μέ­νη δε­κα­ε­τιών. Όταν όμως οι συν­θή­κες έχουν αλ­λά­ξει, εμείς μεί­να­με πίσω και η Τουρ­κία έχει «απα­σφα­λί­σει», η πα­λαιά συ­ντα­γή απο­δεί­χθη­κε ανε­παρ­κής. Η στρα­τη­γι­κή δυ­στυ­χώς δεν απέ­δω­σε τα ανα­με­νό­με­να και είναι γι αυτό επι­τα­κτι­κή ανά­γκη να συ­νε­χι­στούν άμεσα οι διορ­θω­τι­κές κι­νή­σεις.

Κυ­ρώ­σεις που να “δα­γκώ­νουν”

Ξέ­ρου­με από την προι­στο­ρία διε­θνών ή ευ­ρω­παι­κών κυ­ρώ­σε­ων ότι οι διε­θνείς κυ­ρώ­σεις συ­νή­θως δεν «δα­γκώ­νουν»: είναι συμ­βο­λι­κές, δύ­σκο­λα απο­φα­σί­ζο­νται από ομά­δες χωρών (κι αυτό όταν πλέον επα­νει­λημ­μέ­νες λε­κτι­κές κα­τα­δί­κες δεν ει­σα­κού­ο­νται), δεν γί­νο­νται σε­βα­στές από όλους τους υπό­χρε­ους, δεν οδη­γούν συ­νή­θως στα επι­διω­κό­με­να απο­τε­λέ­σμα­τα, δεν κρα­τά­νε χρο­νι­κά πολύ και γι αυτό απο­δυ­να­μώ­νο­νται και τε­λι­κά αί­ρο­νται. Η Ρωσία προ­σάρ­τη­σε την Κρι­μαία, η ΕΕ επέ­βα­λε εμπάρ­γκο αλλά δεν άλ­λα­ξε, ούτε κάτι ου­σια­στι­κό «επί του πε­δί­ου», ούτε η διε­θνής συ­μπε­ρι­φο­ρά της.

Ο στό­χος πρέ­πει λοι­πόν να είναι κυ­ρώ­σεις που να «δα­γκώ­νουν» την Τουρ­κία. Δεν είναι όμως κα­θό­λου βέ­βαιο ότι η τε­χνι­κή προ­ε­τοι­μα­σία που έπρε­πε να γίνει από πλευ­ράς ΕΕ, κρα­τών-μελών και γε­νι­κό­τε­ρα, πράγ­μα­τι οδη­γεί στον στόχο αυτόν του­λά­χι­στον σε λίγες μέρες. Ούτε η προ­σπά­θεια είναι τε­χνι­κά εύ­κο­λη (πχ. σε σχέση με την τε­λω­νεια­κή ένωση) δε­δο­μέ­νων και των με­γά­λων εμπο­ρι­κών συμ­φε­ρό­ντων που δια­κυ­βεύ­ο­νται. Τέλος, αρκεί ένα και μόνο κρά­τος-μέλος (και δυ­στυ­χώς υπάρ­χουν τέ­τοια) στη σύ­νο­δο κο­ρυ­φής για να μπλο­κά­ρει, κα­θυ­στε­ρή­σει, «ξε­δο­ντιά­σει» οποια­δή­πο­τε από­φα­ση και σο­βα­ρή προ­σπά­θεια. Φυ­σι­κά, αυτό κα­θό­λου δεν ση­μαί­νει ότι δεν μπο­ρού­με κι εμείς να απει­λή­σου­με (χωρίς πε­ριτ­τές ακρό­τη­τες) τους μη-αλ­λη­λέγ­γυους εταί­ρους μας με αντί­στοι­χα «βέτο» εκεί όπου «καί­γο­νται» για μιά ση­μα­ντι­κή γι αυ­τούς ομό­φω­νη από­φα­ση.

Σωστά λοι­πόν το ΥΠΕΞ πρό­σθε­σε στην εθνι­κή φα­ρέ­τρα, καθ’οδόν και μπρο­στά στην τουρ­κι­κή αδιαλ­λα­ξία και την υπο­κρι­σία ορι­σμέ­νων εταί­ρων, και πρό­σθε­τα πο­λι­τι­κά ερ­γα­λεία πί­ε­σης κατά της Άγκυ­ρας: το εμπάρ­γκο όπλων από κρί­σι­μους εταί­ρους και την αμ­φι­σβή­τη­ση/ ανα­θε­ώ­ρη­ση της Συμ­φω­νί­ας τε­λω­νεια­κής ένω­σης.

Ορ­θό­τα­τα επί­σης ρί­χτη­καν πιά ανοι­χτές βολές και με τα κα­τάλ­λη­λα επι­χει­ρή­μα­τα προς τη Γερ­μα­νία, που υπο­δύ­ε­ται την προ­ε­δρεύ­ου­σα φι­λει­ρη­νι­κή δύ­να­μη της ΕΕ αλλά τηρεί εγω­ι­στι­κά «ίσες» απο­στά­σεις και που­λά­ει επι­θε­τι­κά όπλα στη χώρα που προ­σβάλ­λει βά­ναυ­σα τα ευ­ρω­παι­κά σύ­νο­ρα και τις αξίες της Ένω­σης. Υπάρ­χουν βά­σι­μες ελ­πί­δες για έστω κά­ποιο πά­γω­μα στην πώ­λη­ση των πιο επι­κίν­δυ­νων όπλων και σί­γου­ρα η προ­σπά­θεια αξί­ζει. Πεδίο δόξης λα­μπρό είναι και η Συμ­φω­νία Τε­λω­νεια­κής Ένω­σης αφού απο­τε­λεί πρα­κτι­κά το πιο ελ­κυ­στι­κό «τυ­ρά­κι» για τον Ερ­ντο­γάν.

Το επα­λει­λού­με­νο “τζακ­πότ” Ερ­ντο­γάν και Μέρ­κελ στην “κα­μπού­ρα” μας

Όλα τα πα­ρα­πά­νω έχουν ση­μα­ντι­κή αξία, είναι όμως εν­διά­με­σοι στό­χοι. Η ζω­τι­κό­τε­ρη επι­δί­ω­ξή μας στην επι­κεί­με­νη Σύ­νο­δο Κο­ρυ­φής πρέ­πει να είναι άλλη: η δια­σφά­λι­ση ενερ­γού υπο­στή­ρι­ξης της ΕΕ απέ­να­ντι στον χα­ρα­κτή­ρα και το πο­λι­τι­κό πλαί­σιο του ελ­λη­νο­τουρ­κι­κού δια­λό­γου (και του Κυ­πρια­κού): με όρους, κα­νό­νες και εγ­γυ­ή­σεις, φι­λει­ρη­νι­κό και «ευ­ρω­παι­κό», κι όχι με απει­λές και εκ­βια­σμούς «αλα- τούρ­κα».Δυ­στυ­χώς δεν φαί­νε­ται να αντι­λαμ­βα­νό­μα­στε ότι πολ­λοί στην ΕΕ μάς εξω­θούν υπο­κρι­τι­κά και ανυ­πό­μο­να « για να ξε­μπερ­δεύ­ουν» στην απο­δο­χή ου­σια­στι­κά και των τριών τουρ­κι­κών (και γερ­μα­νι­κών) στό­χων: α)σε ένα επι­κίν­δυ­νο χωρίς όρους και κα­νό­νες τουρ­κι­κής έμπνευ­σης δι­με­ρή «διά­λο­γο», β) σε μιά κα­τα­στρο­φι­κή πο­λυ­με­ρή (επί­σης τουρ­κι­κής έμπνευ­σης) διά­σκε­ψη για την Αν.Με­σό­γειο, αλλά και γ) στην εξί­σου υπο­νο­μευ­μέ­νη πε­ντα­με­ρή για το Κυ­πρια­κό. Κι όλα αυτά με … «αντάλ­λαγ­μα»(!) μά­λι­στα τη θε­τι­κή ατζέ­ντα για την Τουρ­κία! Πραγ­μα­τι­κό «τζάκ­ποτ» για την Άγκυ­ρα, το Βε­ρο­λί­νο και τους φί­λους τους: Ο Ερ­ντο­γάν θα πε­τύ­χει δη­λα­δή και τους τρεις πραγ­μα­τι­κούς δι­πλω­μα­τι­κούς του στό­χους σε βάρος Ελ­λά­δας και Κύ­πρου, και σε…αντάλ­λαγ­μα θα αμοι­φθεί και από πάνω για τις «πα­ρα­χω­ρή­σεις» του με την «θε­τι­κή ατζέ­ντα» ! Έτσι εν­νο­εί ο ίδιος το «καζάν-καζάν» και τον βοη­θούν και διά­φο­ροι πρό­θυ­μοι να δρο­μο­λο­γή­σει.

Είναι κατά συ­νέ­πεια εθνι­κά καί­ριο αυτή τη φορά να αντι­στρέ­ψου­με την συ­νή­θη κι εύ­κο­λη ροπή των πε­ρισ­σό­τε­ρων εταί­ρων μας προς τις δήθεν «ίσες» απο­στά­σεις.

Μετά από όσα συ­νέ­βη­σαν κι ακρι­βώς γιατί έζη­σαν τα με­γα­λοι­δε­α­τι­κά πα­ρα­λη­ρή­μα­τα του Ερ­ντο­γάν, πρέ­πει επι­τέ­λους τώρα να στη­ρί­ξουν τη δική μας —από­λυ­τα λο­γι­κή αλλά και πλή­ρως ευ­ρω­παι­κή— θέση για διά­λο­γο μόνο στη βάση ου­σια­στι­κών πρου­πο­θέ­σε­ων και μόνο για την οριο­θέ­τη­ση υφα­λο­κρη­πί­δας και ΑΟΖ.

Ο κυ­ριό­τε­ρες στό­χος: Οι πέντε προ­ϋ­πο­θέ­σεις για διά­λο­γο

Η χώρα του Οδυσ­σέα δεν επι­τρέ­πε­ται να προ­σέλ­θει σε επι­κίν­δυ­νο και άνευ όρων διά­λο­γο. Οφεί­λει να αντι­στρέ­ψει την υπο­νό­μευ­ση που επα­πει­λεί­ται και ως μεί­ζο­να στόχο να εξα­σφα­λί­σει ότι όταν και αν συμ­φω­νη­θεί ελ­λη­νο-τουρ­κι­κός διά­λο­γος, για να έχει για μάς (και τους εχέ­φρο­νες εταί­ρους μας στην ΕΕ) οποιο­δή­πο­τε νόημα, πρέ­πει να πλη­ροί πέντε καί­ριες πρου­πο­θέ­σεις:

1. Η Τουρ­κία πρέ­πει να κα­τα­δι­κά­σει πει­στι­κά τις απει­λές και τη χρήση βίας (όχι γε­νι­κά κι αό­ρι­στα και για με­ρι­κές μέρες!).
2. Ο διά­λο­γος για τις θα­λάσ­σιες ζώνες είναι νοη­τός μόνο στη βάση της Συν­θή­κης του ΟΗΕ για το δί­καιο της θά­λασ­σας και των σχε­τι­κών διε­θνών Συν­θη­κών και συμ­φω­νιών (Λω­ζά­νης, Πα­ρι­σί­ων κλπ).
3. Να πα­ρα­δώ­σει η Άγκυ­ρα όλο τα ευ­ρή­μα­τα των πα­ρά­νο­μων ερευ­νών που διε­ξή­γα­γε στην Ανατ.Με­σό­γειο.
4. Η ΕΕ να εγκα­τα­λεί­ψει, τόσο την (τουρ­κι­κή!) ιδέα περί πο­λυ­με­ρούς διά­σκε­ψης για την Αν.Με­σό­γειο, όσο και την επα­νέ­ναρ­ξη δια­πραγ­μα­τεύ­σε­ων υπό τον ΟΗΕ («πε­ντα­με­ρή») για το Κυ­πρια­κό υπό νέους εκ­βια­σμούς και επα­πει­λού­με­να τε­τε­λε­σμέ­να.
5. Η ΕΕ να στη­ρί­ξει/εγ­γυ­η­θεί το πα­ρα­πά­νω πλαί­σιο προ­κα­ταρ­κτι­κών όρων με τις απο­φά­σεις της στην Σύ­νο­δο Κο­ρυ­φής και να το προ­τά­ξει ως πρου­πό­θε­ση για οποια­δή­πο­τε θε­τι­κή ατζέ­ντα ΕΕ-Τουρ­κί­ας.
   Ανά­λο­γες πρου­πο­θέ­σεις (ομο­σπον­δία κι όχι συ­νο­μο­σπον­δία, εγκα­τά­λει­ψη των σχε­δί­ων για το Βα­ρώ­σι κλπ) πρέ­πει να τε­θούν και για μια νέα Πε­ντα­με­ρή για το Κυ­πρια­κό. (Εξυ­πα­κού­ε­ται ότι οι πα­ρα­πά­νω προ­κα­ταρ­κτι­κοί όροι αφο­ρούν στον κα­θα­ρά διε­ρευ­νη­τι­κό διά­λο­γο κι όχι στην ουσία του και στις δια­πραγ­μα­τευ­τι­κές θέ­σεις με τις οποί­ες θα προ­σέλ­θου­με για την οριο­θέ­τη­ση —-για τις οποί­ες θα επα­νέλ­θου­με χω­ρι­στά).
   Με την πρό­σφα­τη δή­λω­σή του για τις ευ­θύ­νες της Γερ­μα­νί­ας, τις πα­λαιό­τε­ρες απέ­να­ντι στις κου­το­πο­νη­ριές του Τούρ­κου ομο­λό­γου του, αλλά και την συμ­φω­νία αμοι­βαί­ας συν­δρο­μής με τα ΗΑΕ, ο υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών δεν εξέ­φρα­σε μόνο μιά Ελ­λά­δα που μά­χε­ται για όλα τα δι­καιώ­μα­τά της, αλλά έδει­ξε και την κα­τεύ­θυν­ση προς μια πιο διεκ­δι­κη­τι­κή στρα­τη­γι­κή. Στο πλαί­σιο αυτό και εστιά­ζο­ντας με επι­δε­ξιό­τη­τα στα πράγ­μα­τι ση­μα­ντι­κό­τε­ρα, μπο­ρού­με στην επι­κεί­με­νη Σύ­νο­δο Κο­ρυ­φής της ΕΕ, όχι μόνο να απο­φύ­γου­με μιά ακόμη εθνι­κή απο­γο­ή­τευ­ση, αλλά και να κα­τα­γρά­ψου­με επι­τέ­λους και μιά πραγ­μα­τι­κή τα­κτι­κή νίκη. Δεν μπο­ρεί με τη δική μας ψήφο να υπάρ­ξει «θε­τι­κή ευ­ρω­τουρ­κι­κή ατζέ­ντα» και με την ψήφο των εταί­ρων μας να μεί­νου­με τε­λι­κά μόνοι σε ένα υπο­θη­κευ­μέ­νο «διά­λο­γο» με ένα ανε­ξέ­λεγ­κτο και πο­λε­μο­χα­ρή γεί­το­να. Τι νόημα θα έχει τε­λι­κά να αρ­νού­μα­στε ηρω­ι­κά την προ­σχη­μα­τι­κή πρό­σκλη­ση Ερ­ντο­γάν για διά­λο­γο μέχρι τη Σύ­νο­δο για να την απο­δε­χθού­με αμέ­σως μετά απλώς με­ταμ­φιε­σμέ­νη ως δήθεν απο­τέ­λε­σμα ευ­ρω­παι­κών πιέ­σε­ων στην Άγκυ­ρα και αντί­στοι­χης υπο­χώ­ρη­σής της;

 

* Κα­θη­γη­τή Πα­νε­πι­στη­μί­ου,Προ­έ­δρου του Ευ­ρω­παϊ­κού Κέ­ντρου Αρι­στεί­ας/ ΕΚΠΑ, πρ.Υφυ­πουρ­γού Εξω­τε­ρι­κών

Πηγή: libre.gr