Ελληνοτουρκικά: Το μήνυμα της Αθήνας μετά και τις δηλώσεις Γκιουλέρ

Τις μάλλον ισχνές προ­ο­πτι­κές επί­τευ­ξης ουσια­στι­κών απο­τε­λε­σμά­των στην τρέ­χουσα δια­δι­κα­σία ελλη­νο­τουρ­κι­κού δια­λό­γου αντι­κα­το­πτρί­ζει η πρό­σφατη επιλογή του υπουρ­γού Εθνικής Αμυνας της Τουρ­κίας, Γιασάρ Γκιου­λέρ, να επα­να­φέ­ρει το σύνολο των σκληρών θέσεων της Αγκυρας σε ομιλία του σε επι­τροπή της τουρ­κι­κής εθνο­συ­νέ­λευ­σης.

Ολα αυτά κατα­γρά­φο­νται, ενώ τις επό­με­νες ημέρες ανα­μέ­νο­νται και τα επόμενα βήματα των ελλη­νο­τουρ­κι­κών επαφών, δίχως βεβαίως να ανα­μέ­νο­νται κάποιες σημα­ντι­κές εξε­λί­ξεις.

Τρία βασικά στοι­χεία ξεχω­ρί­ζουν στην ομιλία Γκιου­λέρ.

Κατ’ αρχάς η προ­σθήκη της Αλε­ξαν­δρού­πο­λης στις «απειλές» κατά της ασφά­λειας της Τουρ­κίας, μαζί με τα υπό­λοιπα νησιά που, κατά τον κ. Γκιου­λέρ, πρέπει να είναι απο­στρα­τιω­τι­κο­ποι­η­μένα, άρα και μια έμμεση αναφορά προς τις ΗΠΑ που δια­τη­ρούν εκεί δυνά­μεις.

Η Αγκυρα ταράζει ξαφνικά τα «ήρεμα νερά» του Αιγαίου

Το δεύτερο σημα­ντικό στοι­χείο είναι η αναφορά στο Πρα­κτικό της Βέρνης, ένα κείμενο του 1976, το οποίο συντά­χθηκε από τους τότε πρω­θυ­πουρ­γούς Κων­στα­ντίνο Καρα­μανλή και Σου­λεϊ­μάν Ντε­μι­ρέλ και έχει επι­σή­μως απο­κη­ρυ­χθεί από την Ελλάδα από το 1987. Η ουσία του κει­μέ­νου ήταν ότι για όσο θα κρα­τούσε ο διά­λο­γος (πρα­κτικά το 1981), οι δύο πλευρές υπο­χρε­ού­νται να απέχουν από ενέρ­γειες στην υφα­λο­κρη­πίδα στο Αιγαίο. Ο κ. Γκιου­λέρ θα μπο­ρούσε να παρα­πέμ­ψει σε πολύ νεότερα κείμενα, ωστόσο επέλεξε το Πρα­κτικό της Βέρνης, γεγονός που αν μη τι άλλο έχει και τη σημειο­λο­γία του.

«Οι ελλη­νι­κές Ενοπλες Δυνά­μεις απο­τε­λούν εγγυητή της εθνικής κυριαρ­χίας και των κυριαρ­χι­κών δικαιω­μά­των μας», το μήνυμα της Αθήνας.

Το τρίτο και σημα­ντι­κό­τερο στοι­χείο των δηλώ­σεων του κ. Γκιου­λέρ αφο­ρούσε τις έρευνες του ιτα­λι­κού πλοίου «Ievoli Relume» στην Κάσο. Ο κ. Γκιου­λέρ ισχυ­ρί­στηκε ότι οι έρευνές του συνε­χί­στη­καν τον περα­σμένο Ιούλιο κατόπιν αδείας από την Αγκυρα, κάτι που, όμως, η Αθήνα σταθερά δια­ψεύ­δει. Το ιταλικό πλοίο παρα­μέ­νει αυτές τις ημέρες, πάντως, στα βορειο­α­να­το­λικά της Κρήτης, πραγ­μα­το­ποιώ­ντας έρευνες εντός χωρικών υδάτων. Οπως είναι γνωστό, το πρό­γραμμα ηλε­κτρι­κής δια­σύν­δε­σης Ελλάδας – Κύπρου αντι­με­τω­πί­ζει ακόμη προ­κλή­σεις και ήταν, άλλωστε, και ένας από τους λόγους της χθε­σι­νής δια­κυ­βερ­νη­τι­κής διά­σκε­ψης στη Λευ­κω­σία υπό τον πρω­θυ­πουργό Κυριάκο Μητσο­τάκη και τον πρόεδρο της Κυπρια­κής Δημο­κρα­τίας Νίκο Χρι­στο­δου­λίδη.

Στο κοινό ανα­κοι­νω­θέν ανα­φέ­ρε­ται λακω­νικά ότι «συζη­τή­θηκε η σημα­ντική πρόοδος που συντε­λέ­στηκε για την προ­ώ­θηση υλο­ποί­η­σης του έργου ηλε­κτρι­κής δια­σύν­δε­σης Κύπρου – Κρήτης, Great Sea Interconnector, με την υπο­γραφή του πλαι­σίου κατα­νό­η­σης μεταξύ των δύο αρμό­διων υπουρ­γείων και τα επόμενα βήματα. Εκφρά­στηκε επίσης ικα­νο­ποί­ηση για το ενδια­φέ­ρον που έχει επι­δει­χθεί για συμ­με­τοχή στο έργο από επεν­δυ­τικά ταμεία δια­φό­ρων χωρών».

Ο πρω­θυ­πουρ­γός Κυριά­κος Μητσο­τά­κης και ο πρό­ε­δρος της Κυπρια­κής Δημο­κρα­τίας Νίκος Χρι­στο­δου­λί­δης προ­έ­βη­σαν σε δηλώ­σεις μετά το τέλος των εργα­σιών της 2ης Δια­κυ­βερ­νη­τι­κής Συνόδου Κύπρου – Ελλάδας, στη Λευ­κω­σία. [ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ/ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΠΑΠΑΜΗΤΣΟΣ]

Νωρί­τερα, στις δηλώ­σεις Γκιου­λέρ ανέλαβε να απα­ντή­σει το υπουρ­γείο Εθνικής Αμυνας, μέσω πηγών που παρέ­πε­μπαν και στις βασικές τουρ­κι­κές αιτιά­σεις. «Η Ελλάδα παρα­μέ­νει προ­ση­λω­μένη στο διεθνές δίκαιο, όπως και στο διεθνές δίκαιο της θάλασ­σας, έχοντας μάλιστα υπο­γρά­ψει τη σχετική διεθνή σύμβαση (UNCLOS). Θέσεις οι οποίες αντί­κει­νται στο διεθνές δίκαιο δεν συμ­βάλ­λουν στην εμπέ­δωση κλί­μα­τος αμοι­βαίας εμπι­στο­σύ­νης και στη βελ­τί­ωση των διμερών σχέσεων. Σε κάθε περί­πτωση οι ελλη­νι­κές Ενοπλες Δυνά­μεις απο­τε­λούν εγγυητή της εθνικής κυριαρ­χίας και των κυριαρ­χι­κών δικαιω­μά­των μας, όπως αυτά καθο­ρί­ζο­νται από τους κανόνες της διε­θνούς έννομης τάξης», ανέ­φε­ραν χαρα­κτη­ρι­στικά οι πηγές.

Ανα­σχε­δια­σμός στα εξο­πλι­στικά από Τουρκία

Σε αλλαγές στα εξο­πλι­στικά προ­γράμ­ματα της Τουρ­κίας ανα­φέρ­θηκε ο υπουρ­γός Αμυνας της γεί­το­νος, Γιασάρ Γκιου­λέρ, μιλώ­ντας στην τουρ­κική εθνο­συ­νέ­λευση. Ειδι­κό­τερα, ο κ. Γκιου­λέρ απο­κά­λυψε ότι η Τουρκία προ­χω­ράει σε ακύρωση του προ­γράμ­μα­τος εκσυγ­χρο­νι­σμού των 79 F-16. Πρό­κει­ται για την ανα­βάθ­μιση του στόλου μαχη­τι­κών, την οποία έδωσε μάχη να πετύχει η Αγκυρα. Οπως δήλωσε ο Τούρκος υπουρ­γός, πλέον απο­σύ­ρε­ται από το πρό­γραμμα αυτό και θα προ­χω­ρή­σει μόνο η αγορά 40 επι­πλέον F-16.

Μητσο­τά­κης: Δεν αλλάζει ο εκλο­γι­κός νόμος – Τι είπε για Σαμαρά, Καρα­μανλή, ελλη­νο­τουρ­κικά

Με την εξέλιξη αυτή η Αγκυρα θα πετύχει σημα­ντική μείωση δαπανών, καθώς το κόστος του προ­γράμ­μα­τος μαζί με τα πυρο­μα­χικά υπο­λο­γι­ζό­ταν ότι θα ξεπε­ρά­σει τα 20 δισ. δολάρια. Πλέον περιο­ρί­ζε­ται περίπου στα 7 δισ. Ο κ. Γκιου­λέρ ανέφερε, επίσης, ότι η Γερ­μα­νία θα ανάψει το πράσινο φως για την από­κτηση Eurofighter από την Αγκυρα και ότι οι δια­δι­κα­σίες σε αυτή την κατεύ­θυνση συνε­χί­ζο­νται. Βεβαίως, όπως ο ίδιος επι­βε­βαί­ωσε, επό­με­νος στόχος της Τουρ­κίας είναι να προ­χω­ρή­σει στην από­κτηση F-35, για τα οποία ανέφερε ότι υπάρ­χουν κάποια θετικά μηνύ­ματα από τις ΗΠΑ.

Απο­σύ­ρε­ται από το πρό­γραμμα εκσυγ­χρο­νι­σμού των 79 F-16 – Εκτιμά ότι η Γερ­μα­νία θα ανάψει το πράσινο φως για την από­κτηση Eurofighter.

Η τοπο­θέ­τηση του Τούρκου υπουρ­γού Αμυνας έρχεται στον απόηχο ανα­λύ­σεων και πολι­τι­κών παρεμ­βά­σεων στη γείτονα με ανα­φο­ρές σε υστέ­ρηση της Τουρ­κίας έναντι της Ελλάδας, όσον αφορά τον εκσυγ­χρο­νι­σμό του οπλο­στα­σίου της.

Σε μια τέτοια παρέμ­βαση προέβη από το βήμα της εθνο­συ­νέ­λευ­σης ο ανα­πλη­ρω­τής πρό­ε­δρος του CHP, Γιανκί Μπαγ­τσί­ο­γλου, ο οποίος είπε ότι η πολε­μική αερο­πο­ρική ισχύς της Τουρ­κίας κιν­δυ­νεύει να απο­δυ­να­μω­θεί τόσο ποσο­τικά όσο και ποιο­τικά σε σύγκριση με άλλες χώρες της περιο­χής. Μίλησε συγκε­κρι­μένα για την ενί­σχυση του Ισραήλ με σύγ­χρονα αερο­σκάφη F-35 και πρό­σθεσε ότι η Ελλάδα προ­χω­ράει σε εκσυγ­χρο­νι­σμό των F-16V, σε αγορά Rafale, ενώ επι­διώ­κει να προ­σθέ­σει και τα F-35 στο δυνα­μικό της.

Ακο­λού­θως έθεσε το ερώτημα: «Μήπως ο λόγος που εγκα­τα­λεί­ψαμε τα 79 κιτ εκσυγ­χρο­νι­σμού είναι επειδή χρεια­ζό­μα­στε άδεια από τις ΗΠΑ για ελεύ­θερο εκσυγ­χρο­νι­σμό; Ενώ είναι πασι­φα­νείς οι τουρ­κοϊσ­ραη­λι­νές σχέσεις και είναι γνωστή η στάση του Τραμπ και του υπουρ­γι­κού συμ­βου­λίου του υπέρ του Ισραήλ, είναι δυνατόν να δοθούν F-35 στην Τουρκία, η οποία έχει ανα­κοι­νώ­σει σε ανώτατο επίπεδο ότι ανα­μέ­νει επίθεση από το Ισραήλ;.

Πηγή: kathimerini.gr