Δύο αποφάσεις της Αποκεντρωμένης ανατρέπουν την απόρριψη διάλυσης και νομιμοποιούν τη διακοπή εργασιών στη Νέα Αγορά

• Η πρώτη πράξη κάνει δεκτή καί­ρια έν­στα­ση για τη διά­λυ­ση της σύμ­βα­σης και η δεύ­τε­ρη επι­κυ­ρώ­νει τη νο­μι­μό­τη­τα ει­δι­κής δια­κο­πής ερ­γα­σιών την ώρα που το μνη­μείο πα­ρα­μέ­νει κλει­στό και η πόλη ανα­μέ­νει σαφές χρο­νο­διά­γραμ­μα

Η υπό­θε­ση απο­κα­τά­στα­σης και ανα­βάθ­μι­σης της Νέας Αγο­ράς Ρόδου περνά από κρί­σι­μο διοι­κη­τι­κό σταυ­ρο­δρό­μι. Χθες αναρ­τή­θη­καν στην Διαύ­γεια δύο απο­φά­σεις της Απο­κε­ντρω­μέ­νης Διοί­κη­σης Αι­γαί­ου που αλ­λά­ζουν τους συ­σχε­τι­σμούς.

Η μία απο­δέ­χε­ται την έν­στα­ση του ανα­δό­χου κατά απορ­ρι­πτι­κής πρά­ξης της Διευ­θύ­νου­σας Υπη­ρε­σί­ας για τη διά­λυ­ση της σύμ­βα­σης.

Η δεύ­τε­ρη απο­δέ­χε­ται εν μέρει έν­στα­ση για τη νο­μι­μό­τη­τα ει­δι­κής δή­λω­σης δια­κο­πής ερ­γα­σιών που είχε προη­γη­θεί λόγω κα­θυ­στέ­ρη­σης πλη­ρω­μής λο­γα­ρια­σμού.

Οι εξε­λί­ξεις αυτές με­τα­κι­νούν το κέ­ντρο βά­ρους της δια­μά­χης, ανα­γνω­ρί­ζουν θε­με­λιώ­δη δι­καιώ­μα­τα του ανα­δό­χου και επι­βάλ­λουν άμεση ανα­σύ­ντα­ξη στρα­τη­γι­κής από τον κύριο του έργου.

Την ίδια ώρα, η Νέα Αγορά έχει κλεί­σει, τα κα­τα­στή­μα­τα έχουν εκ­κε­νω­θεί, έχει δια­κο­πεί η πα­ρο­χή ηλε­κτρι­κού ρεύ­μα­τος και ο χώρος δια­μορ­φώ­νε­ται ως κλει­στό ερ­γο­τά­ξιο με ορί­ζο­ντα επι­στρο­φής των δρα­στη­ριο­τή­των εντός του πρώ­του τρι­μή­νου του 2026, σύμ­φω­να με το συμ­φω­νη­μέ­νο πλάνο που προ­βλέ­πει πά­γω­μα μι­σθώ­σε­ων όσο ο χώρος πα­ρα­μέ­νει εκτός λει­τουρ­γί­ας.

Η ση­μα­σία του διοι­κη­τι­κού πλαι­σί­ου

Το έργο υλο­ποιεί­ται με βάση σύμ­βα­ση του κα­λο­και­ριού του 2024 και χρη­μα­το­δο­τεί­ται από συν­δυα­σμό προ­γραμ­μά­των και ίδιων πόρων. Η κα­θυ­στέ­ρη­ση εξό­φλη­σης του πρώ­του λο­γα­ρια­σμού οδή­γη­σε στη γνω­στή κλι­μά­κω­ση με ει­δι­κή δή­λω­ση πρό­θε­σης και κα­τό­πιν ει­δι­κή δή­λω­ση δια­κο­πής ερ­γα­σιών. Ακο­λού­θη­σαν εν­στά­σεις, γνω­μο­δο­τή­σεις τε­χνι­κού συμ­βου­λί­ου και πρά­ξεις της διοί­κη­σης που κα­τέ­λη­ξαν σε δύο απο­φά­σεις με δια­κρι­τό αντι­κεί­με­νο. Η πρώτη αφορά την τύχη της διά­λυ­σης. Η δεύ­τε­ρη αφορά τη νο­μι­μό­τη­τα της δια­κο­πής ερ­γα­σιών. Μαζί συν­θέ­τουν την πλήρη ει­κό­να της υπό­θε­σης και εξη­γούν γιατί η διοι­κη­τι­κή κρίση επη­ρε­ά­ζει ευ­θέ­ως το χρο­νο­διά­γραμ­μα του μνη­μεί­ου.

Από­φα­ση 1: Πλή­ρης απο­δο­χή της έν­στα­σης για τη διά­λυ­ση  της σύμ­βα­σης

Η από­φα­ση με αρ. πρωτ. 30631 και ημε­ρο­μη­νία 24 Νο­εμ­βρί­ου 2025 κάνει δεκτή την έν­στα­ση του ανα­δό­χου κατά της απορ­ρι­πτι­κής πρά­ξης της Διευ­θύ­νου­σας Υπη­ρε­σί­ας που είχε απορ­ρί­ψει την αί­τη­ση διά­λυ­σης της σύμ­βα­σης της 9ης Ιου­λί­ου 2025. Το κεί­με­νο ερεί­δε­ται στη γνω­μο­δό­τη­ση του Τε­χνι­κού Συμ­βου­λί­ου Δη­μο­σί­ων Έργων της Πε­ρι­φέ­ρειας Νο­τί­ου Αι­γαί­ου, η οποία έκρι­νε ότι πλη­ρού­νται οι προ­ϋ­πο­θέ­σεις του άρ­θρου 161 του ν. 4412 και συ­νε­κτι­μά το ενα­πο­μεί­ναν φυ­σι­κό αντι­κεί­με­νο σε σχέση με το υπο­λει­πό­με­νο συμ­βα­τι­κό χρο­νι­κό διά­στη­μα.

Με κα­θα­ρή δια­τύ­πω­ση, η από­φα­ση απο­δέ­χε­ται την έν­στα­ση και ανα­τρέ­πει το προη­γού­με­νο απορ­ρι­πτι­κό σκε­πτι­κό, ανοί­γο­ντας τον δρόμο για κρί­σι­μες συ­νέ­πειες στη σύμ­βα­ση. Προ­βλέ­πε­ται δυ­να­τό­τη­τα δι­κα­στι­κής προ­σφυ­γής κατά της πρά­ξης, όμως σε διοι­κη­τι­κό επί­πε­δο η κα­τεύ­θυν­ση είναι σαφής.

Η διά­λυ­ση δεν μπο­ρεί πλέον να θε­ω­ρη­θεί απορ­ρι­φθεί­σα με το προη­γού­με­νο σκε­πτι­κό και το έργο ει­σέρ­χε­ται σε νέα φάση όπου ο κύ­ριος του έργου κα­λεί­ται να σταθ­μί­σει τα επό­με­να βή­μα­τα με βάση το δια­τα­κτι­κό της διοί­κη­σης.

Η πρα­κτι­κή επί­πτω­ση είναι διπλή. Πρώ­τον, επι­βε­βαιώ­νε­ται η συλ­λο­γι­στι­κή περί γε­γε­νη­μέ­νου δι­καιώ­μα­τος διά­λυ­σης όταν οι προ­ϋ­πο­θέ­σεις του νόμου συ­ντρέ­χουν και έχουν κι­νη­θεί οι προ­βλε­πό­με­νες δια­δι­κα­σί­ες.

Δεύ­τε­ρον, απο­μειώ­νε­ται το επι­χεί­ρη­μα ότι με­τα­γε­νέ­στε­ρη εκ­πρό­θε­σμη πλη­ρω­μή μπο­ρεί να θε­ρα­πεύ­σει αυ­τό­μα­τα τις έν­νο­μες συ­νέ­πειες που είχαν ήδη ενερ­γο­ποι­η­θεί κατά τον κρί­σι­μο χρόνο. Η διοί­κη­ση ευ­θυ­γραμ­μί­ζε­ται με τη γνω­μο­δο­τι­κή κρίση του τε­χνι­κού ορ­γά­νου και προσ­δί­δει δε­σμευ­τι­κό­τη­τα σε μια κα­τεύ­θυν­ση που αλ­λά­ζει την ισορ­ρο­πία της δια­φο­ράς.

Από­φα­ση 2: Με­ρι­κή απο­δο­χή της έν­στα­σης για τη νο­μι­μό­τη­τα της δια­κο­πής ερ­γα­σιών

Η από­φα­ση με αρ. πρωτ. 30630 και ίδια ημε­ρο­μη­νία απο­δέ­χε­ται την πράξη του ίδιου τε­χνι­κού συμ­βου­λί­ου και κάνει εν μέρει δεκτή την έν­στα­ση του ανα­δό­χου ανα­φο­ρι­κά με την ει­δι­κή δή­λω­ση δια­κο­πής ερ­γα­σιών της 11ης Αυ­γού­στου 2025.

Η απο­δο­χή αφορά ακρι­βώς το σκέ­λος της δια­κο­πής, δη­λα­δή τη νο­μι­μό­τη­τα ενερ­γο­ποί­η­σης του συ­γκε­κρι­μέ­νου έν­δι­κου βοη­θή­μα­τος λόγω μη πλη­ρω­μής εγκε­κρι­μέ­νου λο­γα­ρια­σμού, ενώ κατά τα λοιπά η έν­στα­ση απορ­ρί­πτε­ται με πα­ρα­πο­μπή στο προ­οί­μιο της γνω­μο­δό­τη­σης και στις από­ψεις της αρ­μό­διας δη­μο­τι­κής διεύ­θυν­σης. Και εδώ προ­βλέ­πε­ται δι­κα­στι­κή προ­σφυ­γή, ωστό­σο το βα­σι­κό μή­νυ­μα είναι ότι η δια­δι­κα­σία δια­κο­πής υπό τις συ­γκε­κρι­μέ­νες συν­θή­κες κρί­θη­κε νό­μι­μη. Αυτό δεν επι­με­ρί­ζει ευ­θύ­νη ούτε ανα­γνω­ρί­ζει αυ­το­τε­λώς θε­τι­κές ζη­μί­ες, αλλά εδραιώ­νει ότι το στά­διο της δια­κο­πής δεν ήταν αυ­θαί­ρε­το και εντά­χθη­κε ορθά στο χρο­νο­λό­γιο του έργου.

Η με­ρι­κή απο­δο­χή λει­τουρ­γεί συ­μπλη­ρω­μα­τι­κά προς την πρώτη από­φα­ση. Ενώ εκεί­νη ανα­τρέ­πει την απόρ­ρι­ψη της διά­λυ­σης, αυτή εδώ επι­βε­βαιώ­νει ότι η δια­κο­πή ερ­γα­σιών που προη­γή­θη­κε ήταν δι­καιο­λο­γη­μέ­νη. Συν­δυα­στι­κά, οι δύο πρά­ξεις συ­νι­στούν ένα συ­νε­κτι­κό σύ­νο­λο που ανα­γνω­ρί­ζει την κλι­μά­κω­ση των εν­νό­μων ενερ­γειών του ανα­δό­χου από τη δια­κο­πή μέχρι τη διά­λυ­ση και δη­μιουρ­γεί ισχυ­ρή διοι­κη­τι­κή βάση για τη συ­νέ­χεια.

Το κοι­νω­νι­κό και οι­κο­νο­μι­κό απο­τύ­πω­μα του κλει­στού μνη­μεί­ου

Στο πεδίο της πόλης, η Νέα Αγορά είναι κλει­στή. Τα κα­τα­στή­μα­τα πα­ρα­μέ­νουν εκ­κε­νω­μέ­να, έχει δια­κο­πεί η ηλε­κτρο­δό­τη­ση και οι με­τρη­τές απο­μα­κρύ­νο­νται ώστε να ελευ­θε­ρω­θούν τα ηλε­κτρο­φό­ρα δί­κτυα και να εγκα­τα­στα­θεί με ασφά­λεια ο ανά­δο­χος. Η επό­με­νη φάση προ­βλέ­πει κα­τε­δα­φί­σεις σε τμή­μα­τα, κα­τα­σκευή κε­ντρι­κών δι­κτύ­ων απο­χέ­τευ­σης και ύδρευ­σης και υπο­γειο­ποί­η­ση κα­λω­δί­ων. Όλο αυτό το διά­στη­μα ο χώρος δεν είναι επι­σκέ­ψι­μος. Στη συμ­φω­νη­μέ­νη βάση, οι μι­σθώ­σεις πα­γώ­νουν για όσο το μνη­μείο πα­ρα­μέ­νει κλει­στό και ο στό­χος είναι η στα­δια­κή επι­στρο­φή των δρα­στη­ριο­τή­των προς το τέλος του χει­μώ­να του 2026, ώστε να υπάρ­ξει ικα­νός χρό­νος προ­ε­τοι­μα­σί­ας ενό­ψει της νέας του­ρι­στι­κής πε­ριό­δου.

Για την το­πι­κή οι­κο­νο­μία κάθε μήνας κα­θυ­στέ­ρη­σης κο­στί­ζει, όμως η ολο­κλή­ρω­ση των βα­ριών υπο­δο­μών είναι η ανα­γκαία προ­ϋ­πό­θε­ση για μια λει­τουρ­γι­κή επα­νεκ­κί­νη­ση με νέα ει­κό­να και δια­φο­ρε­τι­κούς κα­νό­νες.

Το δια­κύ­βευ­μα της επό­με­νης ημέ­ρας

Το στοί­χη­μα είναι διττό. Πρώ­τον, να με­τα­τρα­πεί το διοι­κη­τι­κό απο­τέ­λε­σμα σε εφαρ­μό­σι­μη στρα­τη­γι­κή χωρίς νέες κα­θυ­στε­ρή­σεις. Δεύ­τε­ρον, να μεί­νει ανοι­χτός ο δί­αυ­λος με την αγορά και τους κα­τοί­κους που έχουν ση­κώ­σει με­γά­λο βάρος από το κλεί­σι­μο του μνη­μεί­ου.

Οι δύο απο­φά­σεις της Απο­κε­ντρω­μέ­νης δεν είναι τυ­πι­κές ση­μειώ­σεις στο πε­ρι­θώ­ριο. Είναι ο νέος κα­νό­νας πο­ρεί­ας για ένα έργο υψη­λού συμ­βο­λι­σμού και κα­θη­με­ρι­νής ση­μα­σί­ας. Αν ακο­λου­θη­θούν με συ­νέ­πεια, μπο­ρούν να επα­να­φέ­ρουν ρυθμό, δια­φά­νεια και εμπι­στο­σύ­νη. Αν αγνοη­θούν, το κό­στος θα είναι με­γα­λύ­τε­ρο από τις γραμ­μές ενός διοι­κη­τι­κού εγ­γρά­φου και θα με­τρη­θεί σε χρόνο, πό­ρους και φθορά της δη­μό­σιας ει­κό­νας της πόλης.

Γιατί οι δύο απο­φά­σεις πρέ­πει να δια­βα­στούν ως ενιαίο σήμα κα­τεύ­θυν­σης

Η από­φα­ση για τη δια­κο­πή ερ­γα­σιών δεν είναι απλώς ένα επει­σό­διο του πα­ρελ­θό­ντος. Είναι το θε­μέ­λιο πάνω στο οποίο η από­φα­ση για τη διά­λυ­ση απο­κτά βα­ρύ­τη­τα. Όταν ο διοι­κη­τι­κός έλεγ­χος ανα­γνω­ρί­ζει ότι η ει­δι­κή δια­κο­πή των ερ­γα­σιών ήταν νό­μι­μη, τότε η με­τα­γε­νέ­στε­ρη πα­ρα­δο­χή ότι συ­ντρέ­χουν οι προ­ϋ­πο­θέ­σεις για διά­λυ­ση δεί­χνει μια ευ­θεία που ξε­κι­νά από τη δια­κο­πή και φτά­νει στη λύση της σύμ­βα­σης.

Η γραμ­μή αυτή πε­ριο­ρί­ζει τη δυ­να­τό­τη­τα ερ­μη­νευ­τι­κών υπεκ­φυ­γών και επι­βά­λει κα­θα­ρή στάση εφαρ­μο­γής της νο­μι­μό­τη­τας. Οι ρητές μνεί­ες στη δυ­να­τό­τη­τα δι­κα­στι­κής προ­σφυ­γής σε αμ­φό­τε­ρες τις απο­φά­σεις δια­σφα­λί­ζουν το δι­καί­ω­μα των μερών να ζη­τή­σουν δι­κα­στι­κή κρίση, αλλά η διοι­κη­τι­κή κα­τεύ­θυν­ση είναι ήδη σαφής.

Οι προ­ε­κτά­σεις για την αξιο­πι­στία και τη χρη­στή διοί­κη­ση

Η ανα­γνώ­ρι­ση του γε­γε­νη­μέ­νου δι­καιώ­μα­τος διά­λυ­σης όταν έχουν πα­ρέλ­θει οι νό­μι­μες προ­θε­σμί­ες και έχει προη­γη­θεί νο­μό­τυ­πη δια­κο­πή ερ­γα­σιών στέλ­νει ένα μή­νυ­μα ευ­ρύ­τε­ρης εμ­βέ­λειας. Η τα­μεια­κή πει­θαρ­χία δεν είναι τυ­πι­κή υπο­χρέ­ω­ση αλλά ανα­πό­σπα­στο στοι­χείο της εκτέ­λε­σης δη­μό­σιων έργων. Οι διοι­κη­τι­κοί φο­ρείς κα­λού­νται να δια­σφα­λί­ζουν ότι οι πλη­ρω­μές δεν εκτρέ­πο­νται από το νό­μι­μο πλαί­σιο και ότι κάθε από­κλι­ση αντι­με­τω­πί­ζε­ται έγκαι­ρα, πριν με­τα­τρα­πεί σε συ­στη­μι­κό εμπό­διο. Η πα­ρού­σα υπό­θε­ση λει­τουρ­γεί ως δεί­κτης για το πώς πρέ­πει να ανα­γι­γνώ­σκο­νται οι σχέ­σεις ερ­γο­δό­τη και ανα­δό­χου σε έργα υψη­λού συμ­βο­λι­σμού και κα­θη­με­ρι­νής ση­μα­σί­ας.